T.C.
İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/43
KARAR NO : 2025/24
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 19/01/2024
KARAR TARİHİ : 09/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 30.06.2022 tarihinde müvekkilinin kendisine ait ... plakalı araçla Karşıyaka istikametinde ilerlerken ...plakalı aracın kusurlu hareketi ve kontrolsüz araç kullanımı nedeniyle kazaya sebep olduğunu, zararın tazmini için dava açma zorunluluğu hasıl olduğunu, kazadan dolayı ... plakalı aracın onarım sürecinde kullanılamadığını, müvekkilinin
tazminata hak kazandığını, müvekkilinin bu süreçte alternatif ulaşım araçları ile ulaşım sağlayarak ek
külfetlere katlanmak zorunda kaldığını, araç mahrumiyet zararına hükmedilmesi gerektiğini, davanın açıldığı tarih itibarıyla araç mahrumiyet süresi ve bedelinin bilirkişi marifetiyle hesaplanması gerektiğinden belirsiz dava açıldığını beyan etmekle fazlaya ilişkin talep dava haklar saklı kalmak kaydıyla bilirkişi raporu sonucunda hesaplanacak tazminat bedelleri daha sonradan talep edilmek üzere şimdilik 100,00-TL araçtan mahrumiyet bedelinin kaza tarihi olan 30.06.2022 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini etmiştir.
CEVAP :
Dava dilekçesi ve eklerinin usulüne uygun şekilde tebliğine rağmen davalı ... ve davalı... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi cevap dilekçesi sunmamışlardır.
DELİLLER :
1-İzmir Arabuluculuk Bürosunun...Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı,
2-Davalı ....ün nüfus kayıt örneği,
3-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdinde ... plakalı araca ait olarak bulunan tramer kayıtları,
4-Dava dışı ... Anonim Şirketi nezdinde ...plakalı araca ait olarak düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, davaya konu 30/06/2022 tarihli kazası sebebiyle davacı tarafından yapılan başvuru evrakları ile başvurunun davacıya tebliğini gösterir tebligat evrakları,...umaralı hasar dosyası, başvuru neticesinde davacıya ödeme yapılıp yapılmadığına ilişkin ödeme evrakları,
5-30/06/2022 tarihi ve mevcut durum itibarıyla ... ve ...plakalı araçlara ait trafik tescil ve ruhsat belgeleri,
6-30/06/2022 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağı,
7-Bilirkişi heyetinin 12/08/2024 havale tarihli raporları,
8-Davacı vekilinin 02/10/2024 havale tarihli bedel artırım dilekçesi,
9-Sair deliller.
DAVA KONUSU :
Açılan dava, 30/06/2022 tarihinde gerçekleşen maddi hasarlı trafik kazası sonucunda davacı ...ne ait ... plakalı araçta oluşan hasarın tamiratı süresince aracın kullanım dışı kalması sebebiyle oluşan ikame araç bedelinin belirlenmesi ile belirlenecek ikame araç bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı şirkete verilmesi taleplerine ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Haksız fiil, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 maddesinde; ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 50. maddesinde ise ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.'' hükmü yer almaktadır.
Haksız fiil öğretide hukuka aykırı zarar verici fiil olarak tanımlanmakta ve unsurları; eylem, hukuka aykırılık, zarar, kusur ve illiyet bağı olarak belirlenmektedir. Buna göre haksız fiilden bahsedebilmek için hukuka aykırı bir eylem bulunmalı, bu eylemden bir zararın doğması zararlandırıcı eylemde bulunan kişinin kusurlu bulunması ve zarar ile kusur arasında illiyet bağının olması gerekmektedir.
Bu beş unsurun varlığı halinde zarar veren kişi eylemden dolayı zarara uğrayan kişi ya da kişileri maddi ve manevi zararlarını karşılamak durumundadır. Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesine göre haksız fiilin unsurlarını ispat etme yükü davacıdadır. Davacı zararı haksız eylemi ve zarar ile haksız eylem arasındaki illiyet bağını ispat etmek durumundadır.
Hakim, kusurlu veya hukuka aykırı bir fiili ile başkasına zarar verenin kusur durumunu, zararın ağırlını ve oluşan durumun özelliklerini gözeterek uygun ve hakkaniyete uygun bir tazminat belirler.
Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekmektedir.
Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.
Burada kanun koyucu zarar görenin kusuru nispetinde indirim yapılabileceğini öngörmüş ve indirimi zorunlu tutmayarak hâkimin taktirine bırakmıştır. Uygulama ve öğretide de (S. Ünan, “Ergün A. Çetingil ve Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı 2007”, s. 1180) bu husus kabul edilmektedir.
Gerekli bilgi ve belgelerin temini akabinde dosyanın mahkememizce resen belirlenecek bir trafik alanında uzman ve bir otomotiv alanında uzman bilirkişiden oluşan heyete tevdi ile dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, 30/06/2022 tarihli trafik kazası tespit tutanağı, dava dilekçesine ekli bulunan fotoğraflar, dava konusu trafik kazasına karışan araçlara ait tescil kayıtları, davalı dışı ... Anonim Şirketi nezdinde ...plakalı araca ait olarak düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, ekspertiz raporu ile sair deliller göz önünde bulundurularak, ...plakalı araç sürücüsü ile ... plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun hangi maddelerini ihlal etmek suretiyle 30/06/2022 tarihli trafik kazasına sebebiyet verdikleri hususu ile trafik kazası sonucunda ... plakalı araçta meydana gelen hasarın miktar ve mahiyetinin ne olduğu ile aracın makul tamirat süresinin ne kadar olduğu, İzmir ili itibarıyla Araç Kiralama işi ile iştigal eden gerçek veya tüzel kişiler nezdinde serbest piyasa araştırması yapılarak ve yapılacak araştırmalara raporda somut bir şekilde yer verilmek suretiyle, kaza tarihi itibariyle aracın muadilinin günlük ne kadar bedelle temin edilebileceği ve bu çerçevede tamirat süresince davacı tarafça edinilmek durumunda kalınan ikame araç bedelinin ne kadar olduğu hususlarının belirlenerek düzenlenecek raporun mahkememize sunulması istenilmiş olup, bilirkişi heyeti 12/08/2024 havale tarihli raporlarında sonuç olarak; ...plakalı otomobil sürücüsü ...'nün manevra kurallarına uymadığından dolayı kazanın oluşumunda etken olduğu,
park halindeki ... plakalı araç sürücüsü atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda etken olmadığı, araç mahrumiyet ve ikame araç bedeli bakımından yapılan inceleme, araştırma ve değerlendirme neticesinde, davaya konu aracın makul onarım süresinin
5 gün olduğu,
davaya konu aracın aynı özelliklerdeki bir aracın, mahrum kalınan onarım süresince yerine ikame araç
olarak kullanılması durumunda, aynı, özellik, segment ve konfordaki ikame bir aracın günlük kira
bedelinin 30.06.2022 kaza tarihi itibarıyla 500,00-TL/gün olduğu, bu kapsamda onarım süresince edinilecek ikame araç ücretinin 2.500,00-TL olduğunu mütalaa etmişlerdir.
Davacı vekilinin 02/10/2024 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ile dava dilekçesinde 100,00-TL olarak belirttikleri ikame araç bedeli taleplerini 2.500,00-TL'ye arttırdıklarını beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırdığı görülmektedir.
Davalı ...'nün kazanın meydana geldiği sırada ...plakalı aracın kusurlu sürücüsü, davalı... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketinin ise ...plakalı aracın maliki oldukları gözetildiğinde, davalılar yönünden temerrüt olgusunun haksız fiil tarihinde oluştuğu izahtan varestedir.
Tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, İzmir Arabuluculuk Bürosunun...Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı, davalı ... ...'nün nüfus kayıt örneği, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdinde ... plakalı araca ait olarak bulunan tramer kayıtları, dava dışı ... Anonim Şirketi nezdinde ...plakalı araca ait olarak düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, davaya konu 30/06/2022 tarihli kazası sebebiyle davacı tarafından yapılan başvuru evrakları ile başvurunun davacıya tebliğini gösterir tebligat evrakları,... numaralı hasar dosyası, başvuru neticesinde davacıya ödeme yapılıp yapılmadığına ilişkin ödeme evrakları, 30/06/2022 tarihi ve mevcut durum itibarıyla ... ve ...plakalı araçlara ait trafik tescil ve ruhsat belgeleri, 30/06/2022 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağı, bilirkişi heyetinin 12/08/2024 havale tarihli raporları, davacı vekilinin 02/10/2024 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ile sair deliller birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu uyuşmazlığın 30/06/2022 tarihinde gerçekleşen maddi hasarlı trafik kazası sonucunda davacı ...ne ait ... plakalı araçta oluşan hasarın tamiratı süresince aracın kullanım dışı kalması sebebiyle oluşan ikame araç bedelinin belirlenmesi ile belirlenecek ikame araç bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı şirkete verilmesi taleplerine ilişkin olduğu, dava konusu trafik kazasının ...plakalı otomobil sürücüsü ...'nün 30.06.2022 günü saat 08.00 sıralarında İzmir İli, Karşıyaka ilçesi, Yalı Mahallesi, Bozoğlu Sitesi içerisinde geri manevra yaparken, aracının arka kısımları ile park halindeki ... plakalı otomobilin yan kısımlarına çarpması neticesinde meydana geldiği, kaza sebebiyle davacı şirkete ait aracın hasar gördüğü, oluşan hasarın makul onarım süresinin 5 gün olduğu ve aracın muadilinin kaza tarihi itibarıyla günlük 500,00-TL mukabilinde temin edilebileceği gözetildiğinde davacı tarafça talep edilebilecek ikame araç bedelinin 2.500,00-TL olduğu, davacı vekilinin 02/10/2024 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ile dava dilekçesinde 100,00-TL olarak belirttikleri ikame araç bedeli taleplerini 2.500,00-TL'ye arttırdıklarını beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırdığı, davalı ...'nün kazanın meydana geldiği sırada ...plakalı aracın kusurlu sürücüsü, davalı... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketinin ise ...plakalı aracın maliki oldukları gözetildiğinde, davalılar yönünden temerrüt olgusunun haksız fiil tarihinde oluştuğu, açıklanan gerekçeler dahilinde davacı tarafın dava ve bedel artırım dilekçeleri kapsamında davasını usulüne uygun deliller vasıtasıyla davasını ispatladığı anlaşılmakla, davacı vekilinin talebi ile bağlı kalınarak açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Açılan davanın KABULÜ İLE,
1-İkame araç bedeli tazminatı talebinin KABULÜNE, 2.500,00-TL maddi tazminatın haksız fiil tarihi olan 30/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...ne verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibarıyla alınması gereken 615,40-TL karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında yatırılan 427,60-TL peşin harç ve 427,60-TL tamamlama harcının mahsubu ile fazla alınan 239,80-TLharcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan 40,00-TL elektronik tebligat, 1.423,50-TL posta (KEP) masrafı, 4.700,00-TL bilirkişi ücreti, 427,60-TL başvurma harcı, 427,60-TL peşin harç ve 187,80-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 7.206,50-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 2.500,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A (14) maddesi gereğince ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00-TL zorunlu arabuluculuk yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına,
6-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluklarında, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341/2. maddesi gereğince kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 09/01/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır