T.C.
İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/86
KARAR NO : 2025/372
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 02/02/2024
KARAR TARİHİ : 22/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı... A.Ş.'ye ... poliçe numarası ile sigortalı, maliki davalı ...Ltd. Şti olan ve davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracın 06/11/2023 tarihinde müvekkilinin park halindeki ... plakalı aracına çarparak maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, işbu kazanın müvekkili ile davalı sürücü arasında tutanak altına alınıp imzalandığını, davalı sürücünün asli ve tam kusurlu olduğunu, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı için davalı sigorta şirketine başvurulduğunu, sigorta şirketi tarafından 13/12/2023 tarihinde 1.000,00-TL tutarında cüzi bir ödeme yapıldığını, bu tutarın müvekkili aracında meydana gelen değer kaybını karşılamadığını, ikame araç verilmediğini, arabuluculuk görüşmelerinin anlaşamama ile sonuçlandığını beyan etmekle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve alacak belirli hale geldiğinde artırılmak kaydıyla şimdilik 1.000,00-TL değer kaybı tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 1.000,00-TL ikame araç bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılar ... Ltd. Şti ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıya ait ... plakalı aracın 1997 model ve 27 yaşında, 212.000 km'de olduğunu, kaza fotoğraflarından görüleceği üzere meydana gelen kaza dışında da aracın ön ve yan aksamları oldukça yıpranmış hasarlı olduğunu, 06.11.2023 tarihli kazada dilekçe ekinde sunulan fotoğraflardan da görüleceği üzere aracın yalnızca sol arka stop lambasının çizildiğini ve yine plastik aksam niteliğindeki sol arka tamponunun ezildiğini, bu haliyle bahsi geçen hasarların meydana gelmesinin mümkün olmadığını, değer kaybı hesabında aracın kaza tarihindeki ikinci el değerinin esas alındığını, ikinci el piyasa değerinin, aracın yaşına, modeline, motor durumuna, önceden kazalı olup olmadığına, rengine kadar degisik etkenlere bağlı olduğunu, kaza tespit tutanağında müvekkili tarafından park halindeki araca çarpıldığı gerekçesi ile %100 kusur tayin edilmişse de bu kusur tayininin yerinde olmadığını, davacıya ait aracın park yasağı bulunan yerde benzin istasyonunun hemen çıkış yolu üzerine hatalı şekilde park edildiğini, davacıya ait aracın geçmiş kaza bilgilerinin Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden istenmesini, tramer kaydı işlenmeyen kazalarının bulunup bulunmadığı, aracın boya ve değişeni gibi aracın değerini doğrudan belirleyen hususların var olup olmadığının bilirkişi ve cihaz marifeti ile tespitinin gerektiğini, sigorta şirketi tarafından aracın onarımı eksiksiz şekilde yaptırıldığını, arabuluculuk sürecinde ödeme yapılmak istenmesine rağmen 90.000,00-TL gibi fahiş talep karşısında anlaşma gerçekleşmediğini, ikame araç talebinde bulunulmuş ise de, araçtan yoksun kalınan süre hususunda hiçbir açıklamada bulunulmadığını, başkaca araç kiralamış ise buna ilişkin faturalandırma yapılması, araç kiralama işlemi gerçekleşmemişse de buna ilişkin mahrumiyet ve zararın belgelendirilmesinin gerektiğini beyan etmekle, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı... Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin poliçe limitinin 120.000,00-TL olduğunu, davacı yanın talepleri karşılandığını, hasar kapsamında müvekkili şirket tarafından 12/12/2023 tarihinde 11.250,00-TL hasar ödemesi olarak davacı ...'e ödendiğini, değer kaybı ödemesinin 13/12/2023 tarihinde 1.000,00-TL olarak davacı vekiline ödendiğini, önceki ödemelerin tenzili gerektiğini, kaza tarihinde poliçe limiti olan 120.000,00-TL'den hasar dosyasında davacıya yapılan ödemeler mahsup edildiğinde müvekkili şirketin ZMMS poliçe limiti 107.750,00-TL ile sınırlı olduğunu, sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirmediğini, davacı tarafın taleplerinin gerçek dışı olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün daaya konu kazada atfa kabil bir kusuru olmadığını, aracın daha önceki kazalarının kontrolünün gerektiğini, aracın değer kaybı hesabında değişim veya onarım görmüş olan plastik parçaların hesaba katılmasının hukuka aykırı olduğunu, genel şartlara göre hesaplama yapılması gerektiğini, talebin zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, davaya konu kazada değer kaybı oluşup oluşmadığının incelenmesi gerektiğini beyan etmekle, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava dilekçesi ve eklerinin usulüne uygun şekilde tebliğine rağmen davalı ...... Ticaret Limited Şirketi cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER :
1-İzmir Arabuluculuk Bürosunun...Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı,
2-06/11/2023 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağı,
3-Davalı... Anonim Şirketi nezdinde... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi, dava konusu 06/11/2023 tarihli trafik kazasına ilişkin olarak davacı tarafından şirkete yapılan başvuru dilekçesi, dilekçenin şirkete ulaştığı tarihi gösterir tebligat evrakları, hasar dosyası ve davacıya ödeme yapılıp yapılmadığına ilişkin evrak ve kayıtlar,
4-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdinde ... plaka sayılı araca ait olarak bulunan tramer kayıtları,
5-Dava konusu kazanın gerçekleştiği 06/11/2023 tarihi ve mevcut durum itibarıyla ... ve... plaka sayılı araca ait olarak bulunan trafik tescil ve ruhsat belgeleri,
6-Otomotiv uzmanı bilirkişinin 12/02/2025 havale tarihli raporu,
7-Davacı vekilinin 04/03/2025 havale tarihli bedel artırım dilekçesi,
8-Sair deliller.
DAVA KONUSU :
Açılan dava, 06/11/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacı ...'e ait ... plakalı araçta meydana gelen hasar sebebiyle oluşan değer kaybı bedeli ile ikame araç bedelinin belirlenmesi ile belirlenecek değer kaybı bedelinin haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, ikame araç bedelinin ise haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalı ... ve davalı ...... Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı şirkete verilmesi taleplerine ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Haksız fiil, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 maddesinde; ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 50. maddesinde ise ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.'' hükmü yer almaktadır.
Haksız fiil öğretide hukuka aykırı zarar verici fiil olarak tanımlanmakta ve unsurları; eylem, hukuka aykırılık, zarar, kusur ve illiyet bağı olarak belirlenmektedir. Buna göre haksız fiilden bahsedebilmek için hukuka aykırı bir eylem bulunmalı, bu eylemden bir zararın doğması zararlandırıcı eylemde bulunan kişinin kusurlu bulunması ve zarar ile kusur arasında illiyet bağının olması gerekmektedir.
Bu beş unsurun varlığı halinde zarar veren kişi eylemden dolayı zarara uğrayan kişi ya da kişileri maddi ve manevi zararlarını karşılamak durumundadır. Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesine göre haksız fiilin unsurlarını ispat etme yükü davacıdadır. Davacı zararı haksız eylemi ve zarar ile haksız eylem arasındaki illiyet bağını ispat etmek durumundadır.
Hakim, kusurlu veya hukuka aykırı bir fiili ile başkasına zarar verenin kusur durumunu, zararın ağırlını ve oluşan durumun özelliklerini gözeterek uygun ve hakkaniyete uygun bir tazminat belirler.
Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekmektedir.
Sorumluluk sigortaları 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve devamı maddelerinde ''Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.'' şeklinde düzenlenmiştir. Sorumluluk sigortalarında sigorta şirketi tarafından zararı karşılanan kişi sigorta sözleşmesinin tarafı değildir. Sigorta ettiren kendisi ya da sorumluluğu altında bulunan kişiler tarafından üçüncü kişilere verilecek zararları sigorta şirketine ödediği prim karşılığında sigorta ettirmektedir. Sorumluluk sigortası, sigorta ettirenin üçüncü kişilere vereceği zararları teminat altına alırken hem üçüncü kişiyi hem de sigortalıyı koruma altına alan bir sigorta türüdür.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve 1486. maddelerinde yapılan düzenlemeye göre sorumluluk sigortalarını isteğe bağlı sigortalar ile zorunlu sigortalar olarak ikiye ayırmak gerekir.
Tehlike sorumluluklarında üçüncü kişilerin zararının karşılanması amacıyla bazı alanlarda kamu yararı ve zarar görenlerin korunması gerekçesi ile sorumluluk sigortası yaptırmak yasal zorunluluk haline getirilmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun da 1483 ve 1484. maddelerinde de zorunlu sorumluluk sigortalarında uygulanacak hükümler ayrıca düzenlenmiştir. Bu düzenlemelere göre zorunlu sigortalarda sigorta şirketinin zarar gören üçüncü kişiye karşı olan sorumluluğu kanundan doğan bir sorumluluktur. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 13. maddesi ile bazı hallerde Bakanlar Kurulu'na da zorunlu sigortalar ihdas etme yetkisi verilmiştir. Zorunlu sorumluluk sigortalarının kamu yararı taşıması ve yapılmasının yasa ile zorunlu kılınması nedeniyle zorunlu sigortalarda zarar görenlerin korunması amacıyla bazı düzenlemeler yapılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, ''İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/1. maddesinde, ''Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/son. maddesinde ise, ''İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.'' hükmüne yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, ''sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.'' düzenlemesi yapılmıştır.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir. (EREN Fikret, Borçlar Hukuku, 9. B, s. 631 vd.; KILIÇOĞLU Ahmet, Borçlar Hukuku, 10. B., s. 264 vd.).
2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.
Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.
Burada kanun koyucu zarar görenin kusuru nispetinde indirim yapılabileceğini öngörmüş ve indirimi zorunlu tutmayarak hâkimin taktirine bırakmıştır. Uygulama ve öğretide de (S. Ünan, “Ergün A. Çetingil ve Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı 2007”, s. 1180) bu husus kabul edilmektedir.
Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nın 91. maddesiyle de; işletenin aynı Kanun’un 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatları kapsamında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. maddesinde; ''Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.'' hükmü düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5. Bölümünde belirtilen 'Kapsama Giren Teminat Türleri' başlığı altında bulunan (a) bendinde 'Maddi Zararlar Teminatı' kapsamında araçta meydana gelen değer kaybı da sayılmıştır.
İlgili maddede Maddi Zararlar Teminatı; ''Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır.'' olarak tanımlanmıştır.
Davanın basit yargılama usulüne tabi olduğu, basit yargılama usulüne tabi davalarda dilekçeler teatisinin dava ve cevap dilekçelerinin sunulması ile sona erdiği, tarafların cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi sunma haklarının bulunmadığı göz önünde bulundurularak, davacı vekili tarafından davalı... Anonim Şirketi vekilinin cevap dilekçelerine karşı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 317/3. maddesine aykırılık teşkil eder mahiyette mahkememize sunulan 04/03/2024 tarihli cevaba cevap dilekçesinin dikkate alınmamasına, cevaba cevap dilekçesi başlıklı dilekçenin beyan dilekçesi olarak değerlendirilmesine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davalı... Anonim Şirketi vekilinin dava açılmadan önce davacı tarafça yapılan başvurunun eksik evrakla yapılması sebebiyle başvuru şartının yerine getirilmediğinden bahisle davanın usulden reddine karar verilmesini talebinin, davacı vekili tarafından sunulan bilgi ve belgeler ile davalı sigorta şirketi tarafından gönderilen müzekkere cevabından da anlaşıldığı üzere dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından hasar dosyası açılmış olduğu anlaşılmakla reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Türkiye Sigorta Anonim Şirketi nezdinde... plakalı araca ait olarak düzenlenen ...numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin incelenmesinde, poliçenin 18/04/2023 ile 18/04/2024 tarihleri arasında geçerli olduğu, teminat limitinin 120.000,00-TL olduğu ancak sigorta şirketi tarafından hasar onarım bedeline mahsuben 12/12/2023 tarihinde davacı ...'e 11.250,00-TL ödendiği, değer kaybına mahsuben 13/12/2023 tarihinde ise davacı vekiline 1.000,00-TL değer ödendiği, yapılan ödemeler mahsup edildiğinde bakiye poliçe limitinin 107.750,00-TL olduğu görülmektedir.
06/11/2023 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağı, hasar dosyası ve sair deliller birlikte değerlendirilerek; dava konusu trafik kazasının... plakalı araç sürücüsü ...'nın park halinde bulunan ... plakalı araca çarpması neticesinde gerçekleştiği dikkate alınarak,... plakalı araç sürücüsü ...'nın %100 oranında asli ve tam kusuru neticesinde meydana geldiği kabul olunarak yargılamaya devam olunmuştur.
Gerekli bilgi ve belgelerin temini akabinde dosyanın bir otomotiv alanında uzman bilirkişiye tevdi ile dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, 06/11/2023 tarihli trafik kazası tespit tutanağı, dava konusu trafik kazasına karışan araçlara ait tescil kayıtları, davalı... Anonim Şirketi nezdinde... plakalı araca ait olarak düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, hasar dosyası, ekspertiz raporu, dava konusu ... plakalı araca ait tramer kayıtları ve sair deliller göz önünde bulundurularak; 06/11/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sonucunda ... plakalı araçta meydana gelen hasar neticesinde aracın makul tamirat süresinin ne kadar olduğu, kaza tarihi itibarıyla aracın muadilinin günlük ne kadar bedelle temin edilebileceği ve bu çerçevede tamirat süresince davacı tarafça edinilmek durumunda kalınan ikame araç bedelinin ne kadar olduğu, ayrıca hasar sebebiyle dava konusu araçta varsa oluşan değer kaybı bedelinin yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın dava konusu kazadan önceki hasarsız ikinci el bedeli ile kazadan sonraki hasarlı ikinci el bedeli arasındaki fark esas alınmak suretiyle belirlenerek düzenlenecek raporun mahkememize sunulması istenilmiş olup, otomotiv uzmanı bilirkişi 12/02/2025 havale tarihli raporunda sonuç olarak; 1997 model ... marka aracın onarımı yapıldıktan sonraki rayiç değeri araştırması neticesinde, kaza tarihinde, onarım sonrası rayicinin 297.000,00-TL ile 298.000,00-TL olduğu, ortalama değerinin 297.500,00-TL olduğu, Yargıtay 17 HD. nin Gerçek zarar ile ilgili “gerçek zarar ve değer kaybının, aracın kaza öncesi rayici ile (300.000,00-TL) onarım sonrası rayici (297.500,00-TL) arasındaki farktır” kararları göz önüne alındığında ve değerlendirildiğinde aracın piyasa koşullarında değer kaybının 2.500,00 TL olduğu, dava öncesi davacı tarafa ödendiği beyan edilen ve dekont sunulu 13/12/2023 tarihli 1.000,00-TL değer kaybı ödemesi düşülmesi durumunda, kalan bakiye farkın (2.500,00-TL-1.000,00-TL) 1.500,00-TL olacağı, davaya konu aracın makul onarım süresinin 7 gün olduğu, davaya konu 1997 model aracın aynı özelliklerdeki bir aracın, mahrum kalınan onarım süresince yerine ikame araç olarak kullanılması durumunda, aynı, özellik, segment, sınıf ve konfordaki ikame bir aracın günlük kira bedelinin Kasım 2023 kaza tarihi itibarıyla 700,00-TL/gün, (7 gün x 700,00-TL) toplamda 4.900,00-TL olduğu, kaza ile hasarın uyumlu olduğunu mütalaa etmiştir.
Davacı vekilinin otomotiv alanında uzman bilirkişinin 12/02/2025 havale tarihli raporuna karşı itirazlarının, dava konusu aracın kaza tarihi itibarıyla rayiç değerinin serbest piyasa araştırması yapılarak ve araştırma sonuçlarına raporda somut bir şekilde yer verilmek suretiyle belirlendiği, ekpertiz raporunda belirlenen rayiç değerin hangi sebeple kabul görmediği hususunun gerekçelendirildiği, sunulan dilekçede yer alan itirazların soyut beyandan ibaret olup, somut hiçbir veri içermediği anlaşılmakla reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davalı ... vekilinin otomotiv alanında uzman bilirkişinin 12/02/2025 havale tarihli raporuna karşı itirazlarının, değer kaybı bedelinin serbest piyasa araştırması yapılmak suretiyle belirlendiği, raporda araştırma sonuçlarına somut bir şekilde yer verildiği, davacıya ait aracın dava konusu kazadan önceki kazalarında sol arka tampon sacından hasar alıp almadığı ve onarım görüp görmediğinin mevcut delil durumu itibarıyla belirlenemediği, aksinin ispatı yükünün iddia eden davalı taraf üzerinde bulunduğu, değer kaybı bedeli açısından yalnızca stop sacı kısmının esas alındığı, diğer parçaların değer kaybına mahal vermeyeceğinin açıkça belirtildiği, sunulan ilanda yer alan aracın hasar kaydının 95.000,00-TL olduğu, dava konusu aracın hasar kaydının ise belirtilen miktarda olmadığı, araçların alım satım fiyatlarının satıcının ihtiyaçları doğrultusunda değişiklik gösterebildiği, ikame araç bedelinin aracın onarım süresince kullanılamamasından kaynaklı olarak edinilmek durumunda kalınma ihtimali bulunan muadil bir aracın maliyetinden ibaret olduğu, bu alacak kaleminin talep edilebilmesi için herhangi bir belge sunulmasına gerek olmadığı, onarım tarihleri itibarıyla belirlenen ikame araç bedelinin makul ve kabul edilebilir olduğu anlaşılmakla reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davalı... Anonim Şirketi vekilinin otomotiv alanında uzman bilirkişinin 12/02/2025 havale tarihli raporuna karşı itirazlarının, değer kaybı bedelinin serbest piyasa araştırması yapılmak suretiyle belirlendiği, raporda araştırma sonuçlarına somut bir şekilde yer verildiği, aracın daha önceden karıştığı kazalardaki hasarlarının da dikkate alındığı anlaşılmakla reddine, sair hususların hukuki değerlendirmeye muhtaç konulardan olmaları sebebiyle esas hakkındaki hükümle birlikte mahkememizce değerlendirilmelerine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davacı vekilinin 04/03/2025 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ile 1.000,00-TL olarak belirttikleri değer kaybı bedelini 1.500,00-TL'ye, 1.000,00-TL olarak belirttikleri ikame araç bedelini 4.900,00-TL'ye arttırdıklarını beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırdığı görülmektedir.
Davalı ...'nın kazanın meydana gelmesi açısından kusurlu araç sürücüsü, davalı ...... Ticaret Limited Şirketinin ise kusurlu araç sürücüsünün sevk ve idaresindeki aracın maliki oldukları gözetildiğinde, davalılar ... ve ...... Ticaret Limited Şirketi yönünden temerrüt olgusunun haksız fiil tarihinde vuku bulduğu izahtan varestedir.
Dava açılmadan önce davacı tarafça davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, başvuru evrakının davalı sigorta şirketine 08/12/2023 tarihi itibarıyla usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, davalı sigorta şirketinin rizikonun ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 21/12/2023 tarihinde temerrüte düştüğü kanaatine varılmıştır.
Tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, İzmir Arabuluculuk Bürosunun...buluculuk Son Anlaşamama Tutanağı, 06/11/2023 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağı, davalı... Anonim Şirketi nezdinde... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi, dava konusu 06/11/2023 tarihli trafik kazasına ilişkin olarak davacı tarafından şirkete yapılan başvuru dilekçesi, dilekçenin şirkete ulaştığı tarihi gösterir tebligat evrakları, hasar dosyası ve davacıya ödeme yapılıp yapılmadığına ilişkin evrak ve kayıtlar, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdinde ... plaka sayılı araca ait olarak bulunan tramer kayıtları, dava konusu kazanın gerçekleştiği 06/11/2023 tarihi ve mevcut durum itibarıyla ... ve... plaka sayılı araca ait olarak bulunan trafik tescil ve ruhsat belgeleri, otomotiv uzmanı bilirkişinin 12/02/2025 havale tarihli raporu, davacı vekilinin 04/03/2025 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ile sair deliller birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu uyuşmazlığın, 06/11/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacı ...'e ait ... plakalı araçta meydana gelen hasar sebebiyle oluşan değer kaybı bedeli ile ikame araç bedelinin belirlenmesi ile belirlenecek değer kaybı bedelinin haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, ikame araç bedelinin ise haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalı ... ve davalı ...... Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı şirkete verilmesi taleplerine ilişkin olduğu, dava konusu trafik kazasının... plakalı araç sürücüsü ...'nın park halinde bulunan ... plakalı araca çarpması neticesinde gerçekleştiği, bu kapsamda... plakalı araç sürücüsü ...'nın %100 oranında asli ve tam kusuru sebebiyle meydana geldiği, kaza neticesinde davacıya ait araçta hasar oluştuğu, hasarın onarım bedelinin 13.500,00-TL olduğu, aracın kazadan önceki hasarsız halinin kaza tarihindeki ikinci el rayiç değerinin 300.000,00-TL, kazadan sonraki hasarlı halinin kaza tarihindeki ikinci el rayiç değerinin ise 297.500,00-TL olduğu, buna göre değer kaybı bedelinin 2.500,00-TL olduğu, dava açılmadan önce değer kaybına mahsuben davacı tarafa ödenen 1.000,00-TL değer kaybı ödemesi mahsup edildiğinde bakiye değer kaybı bedelinin 1.500,00-TL olduğu, davaya konu aracın makul onarım süresinin 7 gün olduğu, davaya konu 1997 model aracın aynı özelliklerdeki bir aracın, mahrum kalınan onarım süresince yerine ikame araç olarak kullanılması durumunda, aynı, özellik, segment, sınıf ve konfordaki ikame bir aracın günlük kira bedelinin kaza tarihi itibarıyla günlük 700,00-TL, toplamda 4.900,00-TL olduğu, davacı vekilinin 04/03/2025 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ile 1.000,00-TL olarak belirttikleri değer kaybı bedelini 1.500,00-TL'ye, 1.000,00-TL olarak belirttikleri ikame araç bedelini 4.900,00-TL'ye arttırdıklarını beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırdığı, davalı ...'nın kazanın meydana gelmesi açısından kusurlu araç sürücüsü, davalı ...... Ticaret Limited Şirketinin ise kusurlu araç sürücüsünün sevk ve idaresindeki aracın maliki oldukları gözetildiğinde, davalılar ... ve ...... Ticaret Limited Şirketi yönünden temerrüt olgusunun haksız fiil tarihinde vuku bulduğu, dava açılmadan önce davacı tarafça davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, başvuru evrakının davalı sigorta şirketine 08/12/2023 tarihi itibarıyla usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, davalı sigorta şirketinin rizikonun ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 21/12/2023 tarihinde temerrüte düştüğü, açıklanan gerekçeler dahilinde davacı tarafın iddialarını usulüne uygun deliller vasıtasıyla ispatladığı anlaşılmakla, açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Açılan davanın KABULÜ İLE,
1-a)Değer kaybı bedeli tazminatı talebinin KABULÜNE, 1.500,00-TL maddi tazminatın, davalılar ... ve ...... Ticaret Limited Şirketi yönünden haksız fiil tarihi olan 06/11/2023 tarihinden, davalı... Anonim Şirketi yönünden ise poliçe limiti olan 107.500,00-TL ile sınırlı olmak kaydıyla ve rizikonun ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 21/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ...... Ticaret Limited Şirketi ve... Anonim Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'e verilmesine,
b)İkame araç bedeli tazminatı talebinin KABULÜNE, 4.900,00-TL maddi tazminatın, haksız fiil tarihi olan 06/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...... Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'e verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibarıyla alınması gereken 615,40-TL karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 427,60-TL peşin harç ve 76,00-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 111,80-TL karar ve ilam harcının davalılardan (Davalı... Anonim Şirketi 26,20-TL'sinden sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 140,00-TL elektronik tebligat, 8.350,00-TL normal tebligat, 4,00-TL posta (KEP) masrafı, 3.500,00-TL bilirkişi ücreti, 427,60-TL başvurma harcı, 427,60-TL peşin harç ve 76,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 5.410,20-TL yargılama giderinin davalılardan (Davalı... Anonim Şirketi 1.268,01-TL'sinden sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 1.500,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ..., ...... Ticaret Limited Şirketi ve... Anonim Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'e verilmesine,
5-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 4.900,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...... Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'e verilmesine,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A (14) maddesi gereğince ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.800,00-TL zorunlu arabuluculuk yargılama giderinin davalı... Anonim Şirketinden tahsili ile Hazineye irat kaydına,
7-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilini yüzüne karşı, davalı ...... Ticaret Limited Şirketi, davalı ... vekili ve davalı... Anonim Şirketi vekilinin yokluklarında, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341/2. maddesi gereğince kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/04/2025
Katip...
E imza
Hakim...
e-imzalıdır