T.C.
İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/303 Esas
KARAR NO : 2025/643
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 27/03/2025
KARAR TARİHİ : 01/07/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 08/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili idarenin, 233 sayılı KHK uyarınca sermayesinin tamamı Devlete ait, tüzel kişiliğe ve faaliyetlerinde özerkliğe sahip, sorumluluğu sermayesi ile sınırlı bir İktisadi Devlet Teşekkülü olduğunu, teşekkülü iktisadi alanda “ticari” esaslara göre faaliyet göstermek üzere kurulan kamu iktisadi teşebbüsü olduğunu, müvekkil İdarenin, bu sebeple Türk Ticaret Kanunu gereğince tacir niteliğini haiz bir kuruluş olduğunu, müvekkili Kurumun 233 sayılı KHK uyarınca kurulmuş bir kamu iktisadi teşebbüsü olup, bina ve eklentilerinin temizliği işini ihale yöntemiyle şirketlerden satın alınmaktadır. Temizlik hizmetinde, ihale edilen her bir yüklenici firma ihale konusu hizmeti yürütmek üzere çalıştıracağı işçileri kendileri belirlemekte söz konusu firmalarla yapılan sözleşmeler gereği işe alma ve işten çıkarma yetkileri ile bundan doğacak sorumluluk bu firmalara ait bulunduğunu, ihale makamı olan Müvekkili İdarenin hizmet alımı için ihaleye çıkarak, söz konusu temizlik işini ihale usulü gereği en uygun teklifi veren firmaya bırakmakta ve bu firma da kendi çalıştırdığı işçileri ile bu hizmeti verdiğini, kendi işçileri açısından doğacak sorumlulukların da bu firma tarafından yerine getirilmesi gerektiğinin açık olduğunu, dava dışı ...'in müvekkili idarenin temizlik işlerini üstlenen davalı şirketlerde 01.08.2004-05.04.2023 tarihleri arasında çalışmış olduğunu, ...'in çalışmış olduğu hizmetler karşılığı toplam 319.762,32 TL kıdem tazminatı ( 2.427,00 TL damga vergisi dahil) ödemesi yapıldığını, dava dışı ...'in müvekkili idare personeli değil, temizlik işi yüklenicisi davalı şirketler işçisi olduğunu, ... ile müvekkili idare arasında hiçbir şekilde işçi-işveren ilişkisi bulunmadığını, İhale yüklenicisi şirketler bünyesinde çalışan işçiler üzerinde, müvekkili idarenin doğrudan bir tasarrufu bulunmadığı gibi, müvekkili idarenin hiçbir şekil ve surette iş akdinin feshinde yetkili olmayıp bu konuda karar mercii de olmadığını, davalı şirketlerin, sözleşmeden kaynaklı yükümlülüklerini işveren sıfatı ile yerine getirmediklerini, Müvekkili Kurum ile şirketler arasında imzalanan sözleşmelere göre, müvekkili Kurumun bina ve eklentilerinin temizlik hizmetleri için çalıştırılacak personelin tüm sorumluluğu firmaya ait olacak ve sözleşme konusu işlerin yapılması ve çalıştırılan işçiler bakımından İş Kanunu ve mevzuatın işverenlere yüklediği yükümlülükleri yerine getirmekten şirketlerin sorumlu olacağını, tüm işçilik alacaklarından yüklenici şirketlerin sorumlu olacağı hususu sözleşmenin eki sayılan teknik ve genel şartnamelerde de belirtiltiğini, Ayrıca firmalara sözleşme gereğince ödenen, sözleşme bedeli içerisinde tüm işçilik alacaklarının da yer aldığı yine sözleşmelerde belirtildiğini, sözleşmelerin ilgili maddelerinde yüklenicinin; çalışma hayatını düzenleyen mevzuatın işverene yüklediği tüm yükümlülükleri yerine getirmesi gerektiği ve sözleşme konusu işlerin yapılması ve çalıştırılan işçiler bakımından, İş Kanunu ve mevzuatın işverenlere yüklediği yükümlülükleri yerine getirmekten sorumlu olacağı belirtildiğini, bu nedenle Müvekkili İdare aleyhine açılan dava sonucu işçilere ödenen bedelin aşağıda isimleri ve işçinin çalıştığı süreler detaylı olarak izah edilen firmalardan rücuen tahsilini talep etmek gerektiğini, 01.08.2004-31.12.2004, 01.01.2005-31.12.2005, 01.01.2006-31.12.2006 tarihleri arasında... Limited Şirketi , 01.01.2007 -31.12.2007 tarihleri arasında ... Limited Şirketi ve... İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi (iş ortaklığı) , 01.01.2008- 31.12.2008 tarihleri arasında ... Limited Şirketi , 01.01.2009-31.12.2009 tarihleri arasında ... Limited Şirketi ve ...eti (iş ortaklığı) , 01.01.2010-31.12.2010 dönemi, 01.01.2011-31.12.2011 dönemi, ... Limited Şirketi ,01.01.2012- 31.12.2012 tarihleri arasında ... İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,01.01.2013-28.02.2013, 01.03.2013-31.03.2013 tarihleri arasında...arasında ...Hizmetleri mutfak Servisi Taşımacılık Servisi ...Düzenleme Hizmetleri Limited Şirketi, 16.05.2013- 31.12.2013 dönemi için... San Ve Tic. Ltd. Şti., 01.01.2014-28.02.2014 tarihleri arasında ... Hizmetleri mutfak ... Limited Şirketi ,01.03.2014- 31.12.2015 tarihleri arasında ... San. Tic. Ltd. Şti ve .... İth. İhr. San Ve Tic. Ldt Şti. (İŞ ORTAKLIĞI),01.01.2016-31.05.2016 tarihleri arasında ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.,01.06.2016-31.07.2016 tarihleri arasında .... Ve Tic. Ltd. Şti., 01.08.2016-31.08.2016 tarihleri arasında...a Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti. ve... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi, 01.09.2016-31.10.2016 tarihleri arasında ... Taah. Tic. Ltd. Şti,01.11.2016-31.05.2017 tarihleri arasında... Tic. A.Ş.,01.06.2017-30.06.2017 tarihleri arasında ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.,01.07.2017-31.05.2018 tarihleri arasında ... San. Ve Tic. A.Ş.,01.06.2018- 31.05.2019 tarihleri arasında... Tic.A.Ş,01.06.2019-31.12.2021 tarihleri arasında...Taahhüt Ve Ticaret Limited Şirketi,01.01.2022-05.04.2023 tarihleri arasında... Taahhüt Ve Ticaret Limited Şirketi -...Ticaret Anonim Şirketi( iş ortaklığı) ile müvekkil idare arasında sözleşme imlandığını, İş Ortaklığı ve Adi Şirketlerin tüzelkişiliği bulunmadığından; davalarını iş ortaklığını ve adi ortaklığı meydana getiren ortaklara karşı açmış bulunduklarını, taraflarınca arabuluculuk başvurusu yapıldığını, ancak anlaşamama ile sonuçlanmadığını, bu nedenle Müvekkili Kurum tarafından işçi ...'e ödenen 319.762,32 TL’nin (damga vergisi dahil) yukarıda isimleri belirtilen firmalarla imzalanan sözleşmeler gereği ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari faizleriyle birlikte davalı şirketlerden sorumlulukları oranında tahsilini talep ettiklerini, arz ve izah edilen ve resen göz önüne alınacak nedenlerle, fazlaya ilişkin hak ve taleplerimiz saklı kalmak kaydıyla; Müvekkili İdarece ödenen 319.762,32 TL’nin ödeme tarihlerinden itibaren davalılardan -imzaladıkları sözleşmeler gereği sözleşme faizi ile birlikte, sözleşmede hüküm bulunmayan hallerde ticari faizi ile- tahsilini; yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı taraflara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar ... Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi, ... Ticaret Anonim Şirketi, ... Taahhüt Ticaret Anonim Şirketi vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin adresinin ...lup HMK 'da genel yetkili mahkemelerin, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemeleri olduğu belirtilmiş olduğunu, Taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesinde de Ankara Mahkemeleri yetkili kılındığını, Hal böyle iken İzmir Mahkemeleri iş bu davada yetkisiz olduğunu, yetki itirazınızın kabul edilerek dava dosyasının Ankara Mahkemelerine gönderilmesini Sayın Mahkemenizden istemek gerektiğini, emsal olarak mahkemenin ... esas sayılı dosyasından yetkisizlik kararı verildiğini, dava konusu hizmet sözleşmesinde teklif birim fiyatın unsurları arasında kıdem tazminatı yer almadığını, 21.02.2019 tarih ve 7166 sayılı kanunun 11. maddesi rücu keyfiyetine açıklık getirmekle sözleşme hükmünü önde çıkardığını, esasen 4857 sayılı İş Kanununun 112. maddesine 6552 sayılı kanunla eklenen fıkralarda kıdem tazminatının kimin tarafından ödeneceği açık bir şekilde yer almadığını, kıdem tazminatının bir maliyet unsuru olduğu göz önünde bulundurulduğunda sözleşme teklif birim fiyatı içinde gider olarak yer almaması halinde alt işverenlerden kıdem tazminatını kısmen veya tamamen üstlenmesinin beklenmemesi gerektiğini, 6552 sayılı yasa ile yapılan değişiklik sonucunda hizmet alımı ihalelerinde çalışan işçilerin kıdem tazminatlarının asıl işveren olan kamu kurumunca ödenmesi esası getiriltiğini, yeni firmanın bu işçilerin kendinden önceki dönemlere ilişkin çalışma sürelerine ilişkin kıdem tazminatlarından sorumlu tutulması bu yönde ihale ve sözleşme yapılması sözkonusu olmadığını, Yetki itiralarının kabul edilerek dava dosyasının Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine, Müvekkilleri hakkında açılmış bulunan işbu mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve beyan etmiştir.
Yapılan inceleme neticesinde taraflar arası uyuşmazlığın dava dışı işçi ...'in iş sözleşmelerinin sonlandırılması neticesinde talep edilen kıdem tazminatı alacaklarını ödeyen asıl işveren davacının, dava dışı işçi bakımından ödediği bedelin davalı şirketlerle imzalamış olduğu hizmet alım sözleşmesi kapsamında kendi bünyesinde çalıştığı dönemler itibariyle sorumlu olan davalılardan rücuen tahsili ile davacı şirkete verilmesi talebine ilişkin maddi tazminat davası olduğu anlaşılmış ise de; uyuşmazlık konusu hususun değerlendirilmesine geçmeden evvel davalılar... Taahhüt ve Ticaret Limited Şirketi, ... Ticaret Anonim Şirketi,...Ticaret Anonim Şirketi vekillerinin yetki itirazının bulunduğu, dava dışı işçinin iş akdi ve iş döküm cetveli incelendiğinde görev yerinin Ankara ili olduğu, davacı kurumun yerleşim yeri ve bununla birlikte tüm davalıların yerleşim yerleri incelendiğinde İzmir ili ile bir bağlantının bulunmadığı, 6100 sayılı HMK 6.madde kapsamında davalıların yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olduğunun kabulünün gerekeceği, davalıların birden fazla olması halinde 6100 sayılı HMK 7madde gereği birinin yerleşim yerinde de davanın görülebileceği. Bu halde dava dışı işçinin çalıştığı yerler, sgk dökümü ve davalıların yerleşim yeri ve davacı kurumun yerleşim yeri dikkate alındığında davalılar ... Ticaret Limited Şirketi, ...Ticaret Anonim Şirketi,...Anonim Şirketi vekilinin yetki itirazı nazara alınarak yetkili Mahkemenin Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunun tespiti ile Mahkememizin yetkisizliğine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE ve yetkili Mahkemenin ANKARA NÖBETÇİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ OLDUĞUNUN TESPİTİNE,
2-Karar kesinleşince ve talep halinde dosyanın yetkili ANKARA NÖBETÇİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'ne gönderilmesine,
3-6100 sayılı HMK'nın 20. Maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içerisinde dosyanın yetkili Mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi halinde dosyanın resen ele alınarak davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine (ihtarat yapıldı)
4-Yargılama giderlerinin yetkili mahkemece değerlendirilmesine ve ancak davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi halinde ise şartlar oluşacağından yargılama giderlerinin mahkememizce değerlendirilmesine,
5-Dair davacı vekilinin vekilinin yüzüne karşı diğer davalı tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 01/07/2025
Katip...
¸e-imza
Hakim...
¸e-imza