T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2019/651
KARAR NO: 2022/130
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 08.06.2017
NUMARASI: 2016/91 E. 2017/71 K.
DAVANIN KONUSU: Tasarımın Hükümsüzlüğü
KARAR TARİHİ: 21.01.2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 21.01.2022
Taraflar arasındaki davadan dolayı İzmir Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 08.06.2017 gün ve 2016/91 E. 2017/71 K. sayılı hükmün istinaf yoluyla Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA : Davacı vekili, davalı adına kayıtlı 2014/01304 nolu 4 ve 9 çoklu tasarımların dava dışı ...AŞ'nin sahip olduğu 2013/05480-1 çoklu tasarımı ile birebir aynı olduğunu ileri sürerek tescilli tasarımların hükümsüzlüklerine, sicilden terkin edilmelerine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili, dava konusu tasarımların usulüne uygun olarak tescillendiğini, kendi başvurusu reddedildiği için davacının kötü niyetle bu davayı açtığını, dava hakkını kötüye kullandığını, iddiaların dayanaksız olduğunu, tasarımların yeni ve ayırdedici olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre,14.06.2016 tarihinde açılan davanın, EndTas KHK hükümlerine tabi olduğu, tasarım tescillerinin SMK'nın yürürlüğünden önce 19.02.2014 tarihinde başvurularak tescillendiği, o dönemde elde edilen hakkın şartlarının bulunup bulunmadığının da o dönemde yürürlükte olan mevzuatına tabi olduğu, yenilik ve ayırt edici olmayan bir tasarımın EndTasKHK'nın 43. maddesi uyarınca hükümsüzlük konusu olup mahkeme kararı ile terkin edilebileceği, dava konusu tasarımın gıda kabı adıyla 19.02.2014 tarihinde başvurularak, 01.04.2014 tarihinde bültende yayınlandığı, tasarımın geçerliliğini sürdürdüğü, tasarım uzmanı ve fikri mülkiyet uzmanından alınan 03.04.2017 tarihli raporda, 2014/01304- 4 çoklu tasarımın daha önce kayıtlara geçmiş olan 2013/05480 nolu tasarım karşısında tescili hak edecek bir ayırt edicilik taşımadığı, diğer dava konusu 9 çoklu tasarımın da önceki tekniğe dahil kıyas tasarıma göre yenilik taşımadığının belirtildiği, bilirkişi raporunda değerlendirmenin bilgilenmiş kullanıcı kriterleri esas alınarak yapıldığı, raporun dosyadaki kanıtlara ve tasarım hukuku ilkelerine uygun biçimde düzenlendiği, bu nedenle da raporun hükme esas alındığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı adına kayıtlı 2014/01304 numaralı 4 ve 9 çoklu tasarımların hükümsüzlüğüne, sicilden terkin edilmelerine karar verilmiştir.
Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İSTİNAF NEDENLERİ : Davalı vekili, davacının tamamen kötüniyetli olduğunu, kendi tasarımının "yeni" ve "ayırt" edici özelliklerinin olduğu iddiası ile tescili için TPE ne başvuru yapıp bu başvuru reddedilince, dava konusu tasarımın yeni ve ayırt edici özelliklerinin olmadığı iddiasında bulunmasının tamamen kötüniyeti içeren bir davranış olduğunu, MK. Mad. 2 gereğince bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzenince korunamayacağını, bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde belirtildiği üzere müvekkil şirkete ait 2013 01304/9 nolu tasarım ambalajının, iç haznesine seperatör konulabilecek formda tasarlandığını, bu sebeple hem iç haznesinde seperatör var iken hem de kapağı kapalı iken endüstriyel tasarım tesciline başvurulduğunu, ayrıca karşılaştırılan 3.şahıs ... A.Şye ait ürünün teneke kutu olduğunu, müvekkilinin ürününün ise plastik kutu olduğunu, karşılaştırılan teneke ürün, teneke olmasından mütevellit, kutuların üst üste durmasını sağlamaya yönelik kapak kısmının çevresinde bir kademe olduğunu, müvekkilinin ürününün kapağında ise bu kademenin bulunmadığını, kapağın düz olduğunu, form olarak iki ürünün yumurtaya benzemekle birlikte, müvekkilinin tasarımının altta daha bombe ve geniş, üstte daha sivri olduğunu, dolayısıyla 9 nolu tasarımın karşılaştırılan diğer üründen farklı olduğu gibi "yeni" bir ürün olduğunu, ayrıca 4 nolu tasarımın "yenilik" ve "ayırt edicilik" özellikleri taşıyan tasarım olduğunu, itirazlarını cevaplayacak yeni bir bilirkişi heyeti oluşturularak yeniden inceleme yapılması talebinin mahkemece dikkate alınmadığını, mahkemece eksik inceleme ile yeterli delil toplamaması nedeniyle yanlış karar verildiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını ve davanın reddini istemiştir.
GEREKÇE : Dava, davalı adına tescilli tasarımların hükümsüzlüğü istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulü ile davalı adına kayıtlı 2014/01304 numaralı 4 ve 9 çoklu tasarımların hükümsüzlüğüne, sicilden terkin edilmelerine karar verilmiştir.
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
554 Sayılı KHK’nin 6. maddesi(6769 sayılı Kanunun 56. maddesi) uyarınca, bir tasarımın tescil edilebilmesi için, tasarımın aynısının başvuru veya rüçhan tarihinden önce dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış olması, bir başka deyişle mutlak yenilik koşulu kabul edilmiştir. Mutlak yenilikten söz edilebilmesi için de tasarım tescil başvurusu yapılan ürünün görünümünün dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulan tasarımlardan yararlanma ve benzetme serbestisi ilkesi sınırları içinde kalmak kaydıyla küçük ayrıntıların ötesinde farklı özelliklere sahip olması gerekli ve yeterlidir.
554 Sayılı KHK’nin 7. maddesinde(6769 sayılı Kanunun 56. maddesinde) düzenlenen tasarımın ayırt edicilik unsuru ise yeni olan bir tasarımı ortak özelliklerinin dışında ve bilgilenmiş kullanıcı gözüyle kıyaslanan diğer tasarımlardan farklı kılan ve böylece yeni olan bir tasarıma aynı KHK’nin 11. maddesi(6769 sayılı Kanunun 58. maddesi) ile sağlanan hukuki korumanın da kapsamını belirleyen özelliktir. (Yargıtay 11. H. D'nin 05.03.2014 tarih 2013/11345 E, 2014/420 K).
Somut olayda davacı vekili, davalı adına tescilli 2014/01304 4 ve 9 nolu çoklu tasarımların yeni ve ayırt edici olmadığını ileri sürerek davalıya ait tasarımların hükümsüzlüğüne karar verilmesini istemiştir. Mahkemece görüşüne başvurulan tasarım ve fikri mülkiyet uzmanı bilirkişi heyetince davalıya ait tasarımlar ile dava dışı ... AŞ'nin sahip olduğu 2013/05480-1 çoklu kıyas tasarımın karşılaştırılarak bilgilenmiş kullanıcı nezdinde yapılan incelemeler sonucunda, hükümsüzlüğü istenen 4 nolu seperatör tasarımının dış kontör yapısının kıyas tasarımla aynı olduğu, farklılığın iç hazne yapısından kaynaklandığı, ayırdedici niteliğe sahip olmadığı, hükümsüzlüğü istenen dava konusu 9 nolu tasarımın ise yeni olmadığı belirtilmiştir. Yasal mevzuata uygun şekilde tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözüyle inceleme yapılan bilirkişi heyeti raporu dayanaklı, denetime elverişli ve bilimsel olup rapora itibar edilerek davalıya ait dava konusu çoklu tasarımların yeni ve ayırtedici olmadığı gerekçesiyle hükümsüzlüğüne karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik görülmemiştir.
Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Davalı yönünden istinaf karar harcı olan 80,70 TL'den peşin alınan 44,40 TL'nin mahsubu ile eksik kalan 36,30 TL'nin davalıdan tahsiline,
3-İstinaf başvurusu nedeni ile davalının yaptığı giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay ilgili Hukuk Dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.21.01.2022