T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/2013
KARAR NO: 2024/984
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 18.10.2023
NUMARASI: 2023/295 E. - 2023/821 K.
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ: 15.05.2024
KARAR YAZIM TARİHİ: 15.05.2024
İzmir 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 18.10.2023 tarih 2023/295 E. - 2023/821 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA : Davacı vekili, 10/02/2021 tarihinde davacının, ... Mah. ... Sok. No:... sayılı adreste bulunan evinin önünde kardeşi ... ile birlikte park halindeki ... plakalı aracına binmek üzereyken bir anda hızla gelen ve plakası tespit edilemeyen bir beyaz kamyonetin kendisine çarparak kamyonet ile araç arasına sıkıştırmak suretiyle meydana gelen trafik kazasında davacının ağır şekilde yaralandığını, kazaya sebebiyet veren kamyonet olay yerinden hızla uzaklaşmış ve plakasının tespit edilemediğini, kazaya sebebiyet veren araç tespit edilemediğinden husumeti ...'na yönelttiklerini, fazlaya ilişkin hak ve alacaklarının saklı kalmak kaydı ile davacı için 100 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 100 TL kalıcı iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 200 TL tazminatın başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, dava masrafları ve vekalet ücretlerinin davalı üzerinde bırakılmasına, dava şartı olan arabuluculuk aşamasında davacıyı temsil ettiğinden lehine arabuluculuk vekalet ücretinin de hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili, davaya konu tazminat talebine yönelik olarak başvuru şartı yerine getirilmediğinden dolayı davanın usulden reddini talep ettiklerini, KTK'nın 97. Maddesinde “Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerektiğini, sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.” hükmünün amiri olduğunu, dava yoluna başvurulabilmesi için sigorta kuruluşu tarafından başvurunun 15 gün içerisinde cevaplanmaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin olması şartı arandığını, davacı tarafından tazminat talebine yönelik olarak gerekli tüm belgeleri sunmamış olup yasal başvuru şartının yerine getirilmediğini , iş bu sebeple yukarıda anlatılan mevzuatlar gereği de usule uygun başvuru şartı gerçekleşmediğinden ön şart yokluğu nedeniyle HMK 114/2 ve 115/2 maddeleri gereği davanın usulden reddedilmesi gerektiğini, bu nedenlerle usul yönünden yaptıkları itirazların dikkate alınarak davanın usulden reddine, usul yönünden yapmış oldukları itirazların kabul görmemesi durumunda haksız ve mesnetsiz açılan davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacı vekilinin her ne kadar daha önce İzmir 7.ATM 2021/931 E. - 2022/761 K.sayılı 04.10.2021 tarihli kararında usulden reddine karar verildiği, esas yönünden karar verilmediği yönünde itirazda bulunarak yargılamaya devam edilmesini talep etmiş ise de, anılan kararda " ..davacı vekiline verilen kesin süre çerçevesinde davacının Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine yazılan müzekkere kapsamında muayene olmaya gitmemesi ve bu durumun üç celsenin taliki ile yargılamanın uzamasına sebebiyet vermesi dikkate alınarak, ayrıca yukarıda açıklanan kesin süre kavramı gözetilerek mahkemece kabul görmediği, açıklanan gerekçeler dahilinde davacı tarafın maluliyet iddiasını usulüne uygun deliller vasıtasıyla ispatlayamadığı.." gerekçesiyle esastan red kararı verdiği ve kararın kesinleştiği, ilgili dosyadaki davacı taleplerinin davadaki taleplerle aynı olduğu, mahkemede görülen davada HMK 114/1-i maddesinde düzenlenen "Aynı davanın, daha önceden kesin hükme bağlanmamış olması" dava şartı bulunmadığı anlaşılmakla HMK115/2 gereğince dava şartı noksanlığının verilen kesin sürede tamamlanmadığı anlaşıldığından davanın HMK'nun 114/1-i ve 115/2 fıkrası uyarınca kesin hüküm dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.
Mahkemenin 03.11.2023 tarih ve aynı sayılı ek kararı yönünden davalı vekilinin tavzih dilekçesine istinaden ön inceleme duruşması yapılmadan dava şartı yokluğundan dava reddedildiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davalı ... yararına takdir edilen 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine karar verilmiş olduğu görülmüştür.
Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İSTİNAF NEDENLERİ : Davacı vekili, mahkeme tarafından verilen işbu kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, daha önce açılmış olan İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/931 E. sayılı mahkeme dosyasının esastan reddedilmesi sebebiyle İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/295 E. sayılı dosyasının haksız ve hukuka aykırı şekilde usulden reddedildiğini, HMK m.115/2 gereğince; "Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder." gerekçeli kararda anılan İzmir 7 ATM 2021/931 E.2022/761 K. sayılı ilam usulden reddolunmuşsa da dava şartı noksanlığının giderilmesi için herhangi bir kesin süre verilmediğini, kaldı ki tarafça eksiklikler giderilerek davacının mağduriyet yaşamaması adına dava yoluna gidildiğini, anılı İzmir 7 ATM 2021/931 E. 2022/761 K. Sayılı dosyada esastan red kararı verilmediğinden ve kesin hüküm olmamasından kaynaklı sonradan eksik hususlar giderilerek tarafça açılan İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/295 E. sayılı dosyanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.
GEREKÇE : Dava, 10.02.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklanan geçici ve sürekli iş göremezlik zararının ...ndan tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kesin hüküm dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
Dava şartları, mahkemece davanın esası hakkında yargılama yapılabilmesi için gerekli olan koşullardır. Diğer bir anlatımla; dava şartları dava açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan kamu düzeni ile ilgili zorunlu koşullardır. Mahkeme, hem davanın açıldığı günde hem de yargılamanın her aşamasında dava şartlarının tamam olup olmadığını kendiliğinden araştırıp incelemek durumunda olup; bu konuda tarafların talep ve beyanları ile bağlı değildir. Dava şartları dava açılmasından hüküm verilmesine kadar var olmalıdır. Dava şartlarının davanın açıldığı günde bulunmaması ya da bu şartlardan birinin yargılama aşamasında ortadan kalktığının öğrenilmesi durumunda, mahkemenin davayı dinlenebilir olmadığından reddetmesi gerekir. Mahkemece, dava şartlarının mevcut olup olmadığı, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılır; taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler.
Dava şartı noksanlığının tespit edilmesi hâlinde davanın usulden reddine karar verilir, ancak dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için ilgili tarafa kesin süre verilecek olup, bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilecektir.
Dava şartlarından bazıları olumlu (davanın açılması sırasında var olması gerekli); bazıları ise olumsuz (davanın açılması sırasında bulunmaması gereken) şartlar olup, kesin hüküm olumsuz dava şartları arasında yer alır. Kesin hüküm 6100 sayılı HMK’da dava şartı olarak kabul edilmiştir. Açılmış ve görülmekte olan bir davanın davacısı, hukukî korunma sürecini başlatmış olduğundan artık onun aynı davayı yeniden bir başka mahkeme önüne getirmesinde hukuken korunmaya değer güncel bir yararı bulunmamaktadır. Bu nedenle daha önce açılmış ve kesin hükme bağlanmış olan bir davanın, ikinci kez açılması hâlinde, davacının bu ikinci davayı açmasında HMK'nın 114/1-i maddesiyle kesin hüküm dava şartı kabul edilmiştir.
Somut olayda; İzmir 7.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/931 E. - 2022/761 K.sayılı dosyasında, davacı ... vekili tarafından 29.12.2021 tarihinde davalı ... aleyhine 10.02.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazasına dayalı olarak fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL kalıcı iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 200,00 TL tazminatın başvuru tarihinden olmak üzere işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili istemine yönelik olarak açılan tazminat davasının anılan mahkemenin 04.10.2022 tarihinde vermiş olduğu davanın reddine dair karar ile neticelendirildiği, işbu kararın dosyaya celp edilen kesinleşme şerhi suretinden 04.10.2022 tarihi itibariyle kesinleşmiş olduğu, mahkemece yapılan yargılamada davacının maluliyet durumunun tespiti yönünden Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'ne sevkinin istenildiği, davacının verilen muayene gününde hazır bulunmadığından 17.05.2022 tarihli celsesinin 3 nolu ara kararı gereğince davacının muayene gününde hazır edilmesi yönünden ihtarlı süre verilerek davacı vekiline ihtarda bulunulmasını müteakip, mahkemece belirtilen husus yerine getirilmeyip, bu durumun üç celsenin taliki ile yargılamanın uzamasına sebebiyet verdiği, kesin süre gereklerinin yerine getirilmeyerek davacı tarafın maluliyet iddiasını usulüne uygun deliller vasıtası ile ispatlayamadığı kanaatine varıldığı, anılan karara karşı verilen istinaf dilekçesinin reddine yönelik 12.12.2022 tarihli kararın davacı vekili Av....'e e-tebliğ yolu ile 18.12.2022 tarihinde tebliğinin yapıldığı, bu karara karşı herhangi bir kanun yoluna gidildiğine ilişkin dosya içerisinde başkaca evraka rastlanılamadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, İzmir 7.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04.10.2021 tarih 2021/931 E. - 2022/761 K.sayılı hükmün işbu dosya açısından kesin hüküm teşkil ettiğine yönelik Yerel Mahkemenin kararında herhangi bir usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır. Davacı vekilinin istinaf nedenleri bu nedenle yerinde değildir.
Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı yönünden istinaf karar harcı olan 427,60 TL'den peşin alınan 269,85 TL'nin mahsubu ile bakiye 157,75 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay ilgili Hukuk Dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere 15.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.