T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/1885
KARAR NO: 2025/138
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: AYDIN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 10.10.2024
NUMARASI: 2024/590 Esas
TALEBİN KONUSU: İhtiyati Haciz
TALEP TARİHİ: 17.09.2024
KARAR TARİHİ: 30.01.2025
KARAR YAZIM TARİHİ: 30.01.2025
Aydın Asliye Ticaret Mahkemesinin 10.10.2024 tarih 2024/590 Esas sayılı kararın Dairemizce incelenmesi ihtiyati hacze itiraz eden davalı ... tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
TALEP : İhtiyati haciz isteyen davacı vekili, davalıların işleteni ve sigortacısı olduğu aracın karıştığı yaralanmalı trafik kazasını nedeniyle oluşan maddi ve manevi zararın tazmini istemiyle açılan davada, alacağın tahsili için davalıların taşınır, taşınmaz mallarıyla üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına ihtiyati haciz konulmasını talep etmiş, mahkemece dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ihtiyati haciz isteminin kabulüne karar verilmiştir.
İTİRAZ : İhtiyati haciz talep eden vekili, ihtiyati haciz talebinin kabul edildiği fakat % 15 teminat karşılığında verildiğini, kaza tespit tutanağı, kusur raporu, ölüm belgesi, sigorta şirketinin bir kısım ödemesine ilişkin belge, ceza dosyası ve diğer evraklar incelendiğinde davanın haklı olduğunu, yaklaşık ispat sınırını geçtiğini, talep edenin olay nedeniyle eşini kaybettiğini, 3 aylık olan bebeğinin bakımını tek başına sağladığını, bebeği olması nedeni ile çalışmasının mümkün olmadığını, belirlenen teminat bedelini yatırmaları mümkün olmadığını, teminatsız olarak ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini, belirterek; ihtiyati haciz kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece duruşma açılarak yapılan inceleme neticesinde, dosyadaki belgelere göre ihtiyati haciz şartlarının gerçekleşmesi sebebiyle % 15 teminat mukabilinde ihtiyati haciz kararı verilmişse de gelen sosyal ekonomik araştırma raporları nazara alındığında % 5 teminatın yeterli olacağı, belirtilerek; itirazın kısmen kabulü ile teminat oranının % 5 olarak belirlenmesine karar verilmiştir.
Karara karşı ihtiyati hacze itiraz eden davalı ... tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İSTİNAF NEDENLERİ : İhtiyati hacze itiraz eden ..., sigorta şiketi tarafından 1.190.000,00-TL ödeme yapıldığını, süresinde teminatın yatırlmadığı, teminata itirazın yerinde olmadığını, % 10 ile % 15 arasında bir teminat belirlenmesi gerektiğini, belirterek; kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE : Talep, ihtiyati hacze itiraza ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gereçeyle itirazın reddine karar verilmiştir.
1. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
2. İhtiyati haciz, 2004 sayılı İİK'nın 257. vd. maddelerinde düzenlenmiş olup, bir para alacağının zamanında ödenmesini temin etmek için, mahkeme kararı ile borçlunun mal varlığına geçici olarak el konulması halidir. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için, talepte bulunanın alacaklı olması, bu alacağın muaccel bulunması ve rehinle temin edilmemiş olması gerekir. İhtiyati haciz talep tarihi itibarıyla henüz muaccel olmayan alacaklar yönünden ise İİK'nın 257/2. maddesindeki koşulların varlığı aranacaktır. Anılan madde uyarınca muaccel hale gelmiş olan ve rehinle temin edilmemiş olan alacaklar için ihtiyati haciz kararı verilebilecektir. Buradaki ispat, esas davadaki gibi tam bir ispat değildir. İİK'nın 265. maddesinde de ihtiyati hacze itiraz sebepleri tahdidi olarak belirtilmiş olup bunlar; ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata ilişkindir
3. 6100 sayılı HMK'da 87. maddesi gereğince Bir davada verilecek teminatın tutarını ve şeklini hakim serbestçe tayin eder.
4. 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 259. maddesinin 1. fıkrasında; ihtiyati haczin haksız çıkması halinde, borçlunun ve üçüncü kişilerin bu yüzden uğradıkları bütün zararlardan alacaklının sorumlu olduğu düzenlenmiştir. Bu hüküm emredici olup istisnaları İİK. 259/2-3 fıkralarda düzenlenmiştir. Teminat, uygulamada alacaklı olduğu iddia edilen miktarın % 10 veya % 15 olarak uygulanmakdadır. Borçlunun, bu teminatın cinsine veya yeterliliğine itiraz etmesi de mümkündür. (İİK.m.265/1) 265/son maddelere göre itiraz üzerine verilen karara karşı istinaf yoluna başvurulur. Verilen karar kesindir.( Yargıtay 17. HD'nin 23.03.2016 tarih ve 2016/4316 E. - 2016/3642 K. )
5.O halde, mahkemece, İİK'nun 257/1 maddesi uyarınca, ihtiyati haciz şartlarının gerçekleştiği gerekçesiyle, İİK'nun 259 maddesi uyarınca % 5 nakdi teminat karşılığında talebin kabülüne karar verilmiş ise de takdir edilen teminat yeterli olmayıp talep miktarı ile somut olayın özelliğine göre teminatın ihtiyati haciz talep edilen miktarın % 10 aranında belirlenmesi gerekirken aksi yönde varılan hukuki kabulde isabet görülmemiştir. Bu itibarla, belirtilen hususlar yönünden istinaf başvurusu yerindedir.
Bu durumda, istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca kabulü ile yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığından ilk derece mahkemesi kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmesine, yerinde görülmeyen sair istinaf itirazlarınıun ise reddine, karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İhtiyati hacize itiraz eden davalının istinaf başvurusunun KABULÜ ile Aydın Asliye Ticaret Mahkemesinin 10.10.2024 tarih ve 2024/590 Esas sayılı ihtiyati hacze itirazın kısmen kabulüne dair ara kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-Kaldırılan kararın yerine geçmek üzere yeniden hüküm tesisi ile;
İhtiyati hacze itiraz eden davalının ihtiyati hazcize itirazın kabulüne dair karara karşı yaptığı itirazın istinaf yoluna başvuran davalı ... ile sınırlı olmak üzere teminat miktarı yönünden kabulü ile Aydın Asliye Ticaret Mahkemesinin 19.09.2024 tarih ve 2024/590 Esas sayılı ihtiyati haciz kararının KALDIRILMASINA,
Davacılar vekilinin 17.09.2024 tarihli ihtiyati haciz talebinin KISMEN KABULÜ İLE (belirsiz alacak davası olarak açılan) toplam 330.000,00-TL alacak miktarının % 10'u oranında (33.000,00-TL) nakdi teminat veya kesin ve süresiz teminat mektubu yatırıldığında borçlu ...'nin adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının borca yetecek miktarının İHTİYATEN HACZİNE,
İhtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içinde İcra Dairesine kararın infazı için başvurabileceğine, bu süre içinde kararın infazı talep edilmediği takdirde İcra İflas Kanunu' nun 261. Maddesi gereği kararın kendiliğinden kalkmış sayılacağına,
İcra takibi kesinleştiğinde, davalı muvafakat verdiğinde, haciz uygulanmış ise istihkak iddiasının bulunmadığı anlaşıldığında, ihtiyati haciz kararı gereğince herhangi bir icra işlemi, uygulanmandığı belirtildiğinde; talep halinde ayrıca bir karara gerek olmadan teminatın yatırana iadesine, teminat iade işlemlerinin mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce yerine getirilmesine,
3-İstinaf yoluna başvuran davalı ... tarafından ödenen istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine,
4-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı ... tarafından yatırılan 1.169,40-TL istinaf yoluna başvurma harcı ve 1.669,00-TL posta masrafı olmak üzere toplam 2.838,40-TL istinaf yargılama giderinin davacılardan alınarak istinaf yoluna başvuran davalı ...'ye verilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere 30.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.