T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2023/744
KARAR NO : 2025/1721
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 27/12/2022
NUMARASI : 2020/131 Esas - 2022/1115 Karar
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 18/02/2020
KARAR TARİHİ : 04/12/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 04/12/2025
İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 27/12/2022 tarih 2020/131 Esas 2022/1115 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incele
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili, 15.09.2017 tarihinde davacının sürücüsü olduğu .... plakalı motosiklet ile davalı şirketin ZMMS sigortacısı olduğu .... plakalı aracın çarpışması sonucunda davacının yaralandığını, sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını iddia ederek, belirsiz alacak davası niteliğinde olmak üzere şimdilik 250,00 TL eksik ödenen sürekli iş gücü kaybı, 100,00 TL geçici iş gücü kaybı 100,00 TL SGK tarafından ödenmeyen tedavi masrafı, 50,00 TL tedavi sürecindeki bakıcı gideri olmak üzere toplam 500,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili 03.10.2022 tarihli ıslah dilekçesi ile, davacının %25 kusur oranı üzerinden sürekli iş göremezlik tazminatı istemini 257.317,00 TL'ye, geçici iş göremezlik tazminatı istemini 22.318,94 TL'ye, geçici bakıcı gideri istemini 1.333,12 TL'ye yükseltmiştir.
CEVAP: Davalı vekili; davacıya 15.01.2019 tarihinde 72.683,00 TL tazminat ödendiğini ve şirketin sorumluluğunun son bulduğunu, kusur oranlarının tespiti ATK'dan rapor alınması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatının sigorta genel şartları gereğince teminat dışı olduğunu, SGK'dan kazanın iş kazası olup olmadığının davacı tarafa peşin sermaye değerli gelir bağlanıp bağlanmadığının herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının sorulup ödeme yapılması durumunda ödenen miktarın tazminat bedelinden düşürülmesi gerektiğini, faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Adli Sağlık Kurulu’nun 16.06.2022 tarihli
raporunda; davacının Engellilik Ölçütü Sınıflandırılması ve Engellilere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik uyarınca %45,25 oranında sürekli iş göremezliğinin bulunduğu, iyileşme süresinin 18 ay olduğu, bakıcı yardıma ihtiyaç duyacağı sürenin 1 ay olduğu, trafik uzmanı bilirkişi raporuna göre sigortalı araç sürücüsü dava dışı .....’ün ve davacının kazanın oluşumunda etken olduklarının tespit edildiği, davacının talep edebileceği sürekli iş göremezlik tazminatının progresif rant ve TRH 2010 tablosuna göre kusur indirimi uygulanmaksızın 29.758,59 TL geçici iş göremezlik, 1.777,50 TL bakıcı gideri ve 364.678,85 TL bakiye sürekli iş göremezlik zararı hesaplandığı, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun, sakatlanma/ölüm klozundan bakiye 257.317,00 TL poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğu, davacıya SGK tarafından sürekli iş göremezlik geliri bağlanmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile; 22.318,94 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 257.317,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 1.333,12 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 280.969,06 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketinden poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak kaydıyla, eksik ödemenin yapıldığı 15.09.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İSTİNAF NEDENLERİ : Davalı vekili, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun teminat limiti ile sınırlı olduğunu, ilk derece mahkemesince 22.318,94 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 257.317,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 1.333,12 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 280.969,06 TL maddi tazminatın ödenmesine karar verilmiş ise de, ilgili poliçede bakiye teminatın 257.317,00 TL olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatlarından sürekli sakatlık teminatı ile sorumlu olduğundan bakiye teminatı aşan kısımlardan sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu, Adli Tıp Raporunda belirlenen malüliyet oranının olması gerekenin üzerinde olduğunu, gerçek maluliyet oranının tespiti için Dosyanın Adli Tıp Kurumuna sevk edilmesi gerektiğini, mahkemece hükme esas alınan maluliyet raporunun davacı tarafça kişisel müracaat sonucunda tek taraflı sunulan delillerle hazırlandığından ve müvekkilinin delilleri nazara alınmadığından somut olayın şartlarına göre söz konusu sağlık kurul raporunun hükme esas alınmaya yeterli olmadığını, aktüerya raporunda asgari ücret baz alınarak TRH 2010 mortalite tablosu ile 1,8 teknik faizin kullanılması gerektiğini, karara esas alınan bilirkişi raporda hatalı olarak TRH-2010 yaşam tablosu ve %0 faiz uygulandığını, Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarihli kararı ile iptal edilen maddelerinin işbu uyuşmazlık bakımından dikkate alınmaması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri ve diğer tüm tedavi giderleri tedavi teminatı kapsamında olduğundan, 6111 sayılı Kanun'un 59. Maddesi ile değiştirilen Karayolları Trafik Kanunu'nun 98. Maddesi gereğince SGK tarafından karşılanması gerektiğini, bu giderlerden müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, tedavi süresince gereken bakıcı giderinin tedavi gideri kapsamında olduğunun Yargıtay içtihatları ile kabul edildiğini, geçici iş göremezlik tazminatı talepleri de tedavi teminatı içerisinde değerlendirildiğinden teminat dışında olduğunu, kabul manasında olmamak üzere faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini, davadan önce usulüne uygun başvuru şartının yerine getirilmemesi nedeniyle dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini, hesaplanacak tazminattan müterafik kusur nedeniyle indirim yapılıp yapılmayacağının değerlendirilmesi gerektiğini, davacının kask ve koruyucu tertibat alıp almadığının tespit edilmesi gerektiğini, hesaplanacak tazminattan hatır taşıması nedeniyle indirim yapılıp yapılmayacağı açısından değerlendirme yapılması gerektiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.
GEREKÇE : Dava, trafik kazası nedeniyle karşı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısından bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı gideri istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
İlk derece mahkemesince Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinden alınan 16.06.2022 tarihli Adli Sağlık Kurulu Raporunda, kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık
Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca %45,25 oranında sürekli iş göremezliğinin bulunduğu ve iyileşme süresinin 18 ay olduğu, 1 ay süreyle bakıcı yardıma ihtiyaç duyacağı tespit edilmiş olup, hükme esas alınan maluliyet raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin maluliyet oranına ilişkin istinaf sebebinin reddi gerekmiştir.
Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarih- 2019/40-2020/40 sayılı kararı ile; KTK'nun 90. maddesindeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir" bölümündeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda" ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir. Bu nedenle; işgücü kaybı tazminatı hesabında, yeni ZMSS Genel Şartları ekindeki cetvellerin kullanılması mümkün olmadığından ve %1,8 teknik faiz uygulaması da anılan cetvellerle getirildiğinden artık uygulanamaz. Davalı vekilinin bu istinaf sebebi de yerinde değildir. (Yargıtay 4. H.D 22.06.2021 tarih 2021/3089E, 2021/3441K).
01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMSS Genel Şartları'nın A.5-b maddesi gereği, zarar görenin tedavisinin devam ettiği döneme ilişkin geçici bakıcı gideri zararının, geçici işgöremezlik zararının ve tedavi giderlerinin sağlık giderleri içinde yer aldığı ve ZMSS teminatı kapsamında olmadığı kabul edilmişse de, 6111 sayılı Kanun'un 59. maddesi ile değişik Karayolları Trafik Kanunu'nun 98. maddesinde Sosyal Güvenlik Kurumu'nca karşılanacak sağlık hizmeti bedellerinin neler olduğu açıklanıp sınırlandırılmıştır. KTK'nın 98. maddesi gereği SGK Başkanlığı'nın sorumlu olduğu sağlık giderleri, trafik kazaları nedeniyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer resmi ve özel sağlık kuruluşlarında yapılan tıbbi tedaviye ilişkin sağlık hizmet bedellerinden ibarettir. SGK'nın hangi sağlık giderlerinden sorumlu olduğu kanunla belirlenmiş olup, normlar hiyerarşisinde daha altta olan genel şartlar ile kanun kapsamının değiştirilip genişletilemeyeceği aşikardır.
Açıklanan maddi ve hukuki vakıalar karşısında; Anayasa Mahkemesi'nin KTK 90/İ maddesinin iptali de göz önüne alınıp TBK'nın 54. maddesi ile KTK'nın 98. maddesi hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, kazadaki yaralanmadan kaynaklanan geçici iş göremezlik zararından sorumluluk, zarara neden olanlar ile bu kişilerin sorumluluğunu poliçe ile üstlenen sigorta şirketine aittir. (Yargıtay 4. H.D 10.03.2022 tarih 2021/12001 E, 2022/4532 K ve 24.03.2022 tarih 2021/22793 E, 2022/5790 K sayılı kararları). Davalı sigorta vekilinin geçici iş göremezlik, geçici bakıcı gideri ve tedavi giderlerinin SGK'nın sorumluluğunda olduğuna yönelik istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir. Davalı vekili, müterafik kusur nedeniyle tazminat tutarından indirim yapılması gerektiğini istinaf sebebi olarak ileri sürmüş ise de, davacının kaza kaza nedeniyle bacağından yaralandığı, kask takmaması ile illiyet bağının bulunmadığı anlaşılmakla davalı vekilinin bu istinaf sebebinin de reddi gerekmiştir.
Davalı vekili, hatır taşıması nedeniyle indirim yapılıp yapılmayacağı açısından değerlendirme yapılması gerektiğini istinaf sebebi olarak ileri sürmüş ise de, davacının kazada yolcu konumunda olmayıp motosiklet sürücüsü olması nedeniyle hatır taşıması indiriminin uygulanması söz konusu olmayacağından bu istinaf sebebinin de reddi gerekmiştir.
Davalı vekili, faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğunu istinaf sebebi olarak ileri sürmüş ise de, kısmi ödeme tarihinden itibaren faize hükmedilmesi isabetli olup, bu istinaf sebebinin de reddi gerekmiştir.
Geçici iş göremezlik zararı bedensel zarar niteliğinde bir zarar türü olup kaza tarihinde trafik sigorta poliçesinin sakatlanma ve ölüme ilişkin teminat limitinin 330.000,00 TL, sağlık gideri teminat limitinin ise 330.000,00 TL olarak belirlendiği görülmektedir. İlk derece mahkemesince, geçici iş göremezlik zarar kaleminin sürekli sakatlık teminat limiti içinde değerlendirilmesi ve poliçede kişi başına bedeni zarar bakiye teminat limitinin 257.317,00 TL olduğu gözetilerek sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı istemleri yönünden toplam olarak bu tutara hükmedilmesi, geçici bakıcı gideri tazminatı ise sigorta poliçesindeki tedavi giderleri teminatı kapsamında bulunduğundan 1.333,12 TL'nin bu teminattan hükmedilmesi gerekirken, limit aşımı yapılması hatalı olmuştur. Davalı vekilinin bu istinaf sebebi yerindedir. (Yargıtay 4. HD 13.03.2023 tarihli 2021/26358 E. 2023/3411 K., 09.01.2025 tarihli 2022/14422 E. 2025/314 K. sayılı ilamları)
Mahkemenin kabulüne göre de, sigortalı aracın ruhsatının ve sigorta poliçesinin incelenmesinde, aracın türünün otomobil ve kullanım amacının hususi olduğu anlaşıldığından, ilk derece mahkemesince yasal faize hükmedilmesi gerekirken avans faizine hükmedilmesi isabetli olmamıştır.Davalı vekilinin bu istinaf sebebi yerindedir.
Bu durumda, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca kabulü ile yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığından ilk derece mahkemesi kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 27.12.2022 tarih 2020/131 Esas 2022/1115 Karar sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-Kaldırılan kararın yerine geçmek üzere yeniden hüküm tesisi ile;
Davanın KISMEN KABULÜ 22.318,94 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 257.317,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 279.635,94 TL maddi tazminatın bakiye teminat limiti olan 257.317,00 TL'lik kısmı ile 1.333,12 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 258.650,12 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketinden (sürekli ve geçici iş göremezlik teminatı yönünden kişi başına bedeni bakiye poliçe teminat limiti olan 257.317,00 TL ve bakıcı gideri yönünden sağlık giderleri teminat limiti olan 330.000,00 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) temerrüt tarihi olan 15.09.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 17.668,38 TL harçtan peşin alınan ve ıslahla tamamlanan 1.012,35 TL harcın mahsubu ile bakiye 16.656,03 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davalı yararına takdir olunan 22.318,94 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL'nin davanın kabul/red oranına göre belirlenlen 1.214,40 TL'sinin davalıdan, kalan 105,60 TL'sinin davacıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
Davacının yapmış olduğu 54,40-TL dava açma ilk gideri, 1.400,00-TL bilirkişi ücreti, 713,10-TL tebligat ve posta gideri, 580,00-TL Ege Üniversitesi fatura ücreti ve peşin yatırılan 1.012,35-TL harç olmak üzere toplam 3.759,85 TL yargılama giderinden davanın kabul/red oranına göre belirlenen 3.459,06 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine,
3-İstinaf yoluna başvuran davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine,
4-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı tarafından yapılan 492,00 TL başvurma harcı olan istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.04/12/2025