T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2024/1511
KARAR NO : 2025/362
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İZMİR 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 07.03.2024
NUMARASI : 2022/975 E. - 2024/203 K.
DAVANIN KONUSU : Tazminat
KARAR TARİHİ : 28.02.2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 28.02.2025
İzmir 5.Asliye Ticaret Mahkemesinin 07.03.2024 tarih 2022/975 E. - 2024/203 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacılar vekili ve davalı sigorta şirketi vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA : Davacılar vekili, 05.09.2016 tarihinde davalıların sürücüsü, işleteni ve ZMM sigortacısı olduğu aracın müvekkili ...'nin babası, diğer müvekkilini eşi olan ...'e çarpması nedeniyle vefat ettiğini ileri sürerek, sigorta poliçesi kapsamında manevi tazminat bulunmaması durumunda sigorta şirketi bu kalem yönünden muaf tutulmak üzere her bir müvekkili için 100.000.00'er TL manevi taziminat ile müvekkili eş ... için 2.000,00 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacılar vekili 25.01.2024 tarihli ıslah dilekçesiyle, ... için 199.744,82 TL maddi tazminatın, 100.000 TL manevi tazminatın; ... için 100.000 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.
CEVAP:Davalılar ... ile ... vekili, müvekkillerinden ...'in sadece araç maliki olduğunu, diğer davalı ... ile, kaza tarihinden önce karşılıklı akdedilmiş bir zimmet ve hukuki sorumluluk protokolü nedeniyle, müvekkili ...'e ait ... plaka sayılı araç ile sebep olacağı her türlü hukuki sorumluluktan kurtulduğunu, maddi tazminatın yapılacak incelemeler ve adli tıp rapor sonuçları neticesinde belirlenmesi gerektiğini belirterek, işbu davalı yönünden davanın reddi gerektiğini, diğer müvekkili ...'in ise, ceza dosyasının ve adli tıp raporlarının neticesinde, olayda müteveffanın asli kusurlu, müvekkili ...'in ise tali kusurlu olduğunun anlaşılacağını belirterek davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. davaya cevap vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, 05/09/2016 tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi düzenlenen, davalı ...'in araç maliki, davalı ...'in araç sürücüsü olduğu ... plaka sayılı araç ile ...'in babası ve ...'in yaya olan eşi ...'e çarpması nedeniyle kendisinin öldüğü, davacıların eşi ve babasının ölümü nedeniyle davacıların ölenin desteğinden yoksun kaldığı,ZMMS poliçesi kapsamında ölüm teminatı limitinin 310.000,00 TL olduğu, dava öncesinde yapılan başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından 30.01.2017 tarihinde 28.220,27 TL destekten yoksun kalma ödemesinin yapıldığı, alınan bilirkişi raporuna göre yapılan ödemenin zararı karşılar nitelikte bulunmadığı, araç sürücüsünün taksirle yaralama suçundan cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, kusura yönelik alınan bilirkişi raporu ile dava konusu kazada davacının % 25 oranında, davalı araç sürücüsü davalı ...'in ise % 75 oranında kusurlu olduğu, BAM kaldırma ilamı da dikkate alınarak İTÜ karayolları kürsüsünden seçilen bilirkişi heyetinden alınan rapor ile davacının %25, davalı araç sürücüsü davalı ...'in ise %75 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, aktüer bilirkişi tarafından düzenlenen rapora göre davacı ...'nın talep edebileceği destekten yoksun kalma zararının 199.744,82 TL olduğu, bilirkişi tarafından yapılan hesaplama sırasında kaza tarihi itibari ile davacı dışında sağ olan (anne, baba, çocuk, eş) hak sahiplerine de pay ayrılmak ve poliçe limitini aşan kısım yönünden ise hak sahipleri arasında oranlama yapılmak suretiyle hesaplamanın yapıldığı, ZMMS poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketi yönünden ödeme tarihi olan 30.01.2017 tarihi itibari ile temerrüt koşullarının oluştuğu, dava konusu zarara sebebiyet veren aracın hususi nitelikte olması nedeniyle yasal faize hükmedildiği, ölen desteğin meydana gelen kazada% 75 oranında kusurlu olduğu, davalı ...'in araç maliki, davalı ...'in araç sürücüsü olması nedeniyle TBK'nun 49/1. maddesi uyarınca manevi tazminata ilişkin talepten sorumluluklarının bulunduğu, ölenin davacı ...'in eşi, diğer davacının babası olduğu hususu dikkate alındığında her zaman için manevi yönden destek olmasının mümkün olduğu, desteğin ölümü nedeniyle davacılarnın manevi yönden acı duydukları, meydana gelen acının dindirilebilmesi için tarafların ekonomik ve sosyal durumları, kaza tarihi itibari ile paranın satın alma gücü, olayın meydana geliş şekli, davacılar ile ölen arasındaki sosyal ve ailevi ilişkiler gibi hususlar göz önünde bulundurulmak suretiyle bir miktar manevi tazminata hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle davacı ... tarafından maddi tazminat yönünden açılan dava ile ilgili olarak, davanın kabulü ile 199.744,82 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... Sigorta Anonim Şirketi yönünden sigorta poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile eksik ödeme tarihi olan 30/01/2017 tarihinden, davalı ... ve ... yönünden kaza tarihi olan 05/09/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, davacı ...'in, davalılar ... ve ... hakkında açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile davacı ... için 40.000,00 TL, davacı ... için 30.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi 05/09/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
Karara karşı davacılar vekili ve davalı sigorta şirketi tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İSTİNAF NEDENLERİ: Davacılar vekili, müteveffaya izafe edilen %75’lik kusur oranının hatalı olduğunu, bu oranın fahiş olup tazminat hesaplamasını da hatalı hale getirdiğini, ceza davasına sunulan belgelerde de davalının asli kusurlu olduğunu, müteveffanın kusursuz olup, maddi ve manveivi tazminat miktarının düzeltilerek doğru seviyeye yükseltilmesine, hakkaniyete uygun seviyeye yükseltilmesine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş.vekili, hükme esas alınan bilirkişi raporunda müteveffanın hayatta olan annesi ...'in payının ayrılmadığını, müteveffanın nüfus kaydı celp edilmediğinden yaşayan başka destek alacaklısı olup olmadığının tespit edilmediğini, 08.01.2024 tarihli bilirkişi hesap raporununda davacı ...'in ödeme tarihindeki zararının 29.358,20 TL olduğu, müvekkili şirketin ödemesi olan 28.220,27 TL düşüldükten sonra kalan 1.137,93 TL'nin KTK'nun 111.maddesi gereğince “yetersiz veya fahiş” olup olmadığının takdirinin mahkemeye bırakıldığını, hesaplanan zarar miktarı ile ödeme arasında cüzi bir fark olup, erleşik Yargıtay içtihatlarına göre yetersiz ödeme ve fahiş farkın objektif kriterlere göre değerlendirilmesi gerekmektiğini aksi halde anlaşmaların geçerliliğini koruyacağını, ödeme tarihinde ödemenin yeterli olup olmadığı hesaplanırken genel şartların esas alınması kaydıyla TRH 2010 tablosuna göre teknik faiz oranı %1,8 esas alınarak hesaplama yapılması gerektiğini, zira ödemenin yeterli olup olmadığının tespit edilebilmesi için ödeme tarihinde geçerli olan verilerin ve hesaplama kriterlerinin kullanılması gerektiğini, Anayasa'nın 153/5. maddesi gereği AYM kararlarının geriye yürüyemeyeceğini, hem dava dilekçesinde hem de ıslah dilekçesinde manevi tazminat talebini de taraflarına yöneltmiş olmassına rağmen hükümde müvekkili sigorta şirketi yönünden herhangi bir karar verilmediğini, hükümde müvekkil şirketin bakiye poliçe teminat limitinin tam olarak belirtilmemesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, ölüm halinde azami bakiye poliçe limitinin 281.779,73-TL ile sınırlı olduğunu, davacının ıslah ettiği kısım için ise ıslah tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiğini belirtmiştir.
GEREKÇE : Dava, destekten yoksun kalmaya ilişkin maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
Davacılar vekili, davalıların sürücüsü, işleteni ve ZMM sigortacısı olduğu aracın müvekkili ...'nın eşi, ...'nin babası olan ...'e çarparak ölümüne sebebiyet verdiğini ileri sürerek, eş yönünden destek tazminatı ile tüm davacılar yönünden manevi tazminat isteminde bulunmuştur.
Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları delilere göre, hükme esas alınan bilirkişi raporlarındaki tespit ve değerlendirmelerin dosya kapsamına uygun olmasına, dairemizin kaldırma kararı doğrultusunda davacılar vekilince kusur raporuna ilişkin itirazlarının İTÜ Trafik Kürsüsünde görevli bilirkişi heyetinden alınan kusur raporuyla karşılanmış olmasına, aktüerya bilirkişi raporuyla TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant metoduna göre davacı eşin destek zararının belirlenip davalı sigortanın davadan önce yaptığı ödemenin güncelenerek tazminattan düşülmek suretiyle bakiye destek zararının tespit edilmiş olmasına, tarafların sosyal ve ekonomik durumu, paranın alım gücü ve kusur oranına göre hükmolunan manevi tazminat miktarının uygun olmasına, mahkemece uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, istinaf itirazlarının yerinde olmadığı değerlendirilerek, yerinde görülmeyen istinaf itirazlarının HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacılar vekili ile davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Davacılar yönünden istinaf karar harcı olan 615,40 TL'nin peşin alınan 855,20 TL'den mahsubu ile fazla yatan 239,80 TL harcın istek halinde davacılara iadesine,
3-Davalı ... Sigorta A.Ş.yönünden istinaf karar harcı olan 13.644,56 TL'den peşin alınan 3.411,15 TL'nin mahsubu ile bakiye 10.233,41 TL harcın davalı ... Sigorta A.Ş.den alınarak hazineye gelir kaydına,
4-İstinaf yoluna başvuranlar tarafından istinaf başvurusu nedeniyle yapılan giderlerin kendi üzerlerinde bırakılmasına,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere 28.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.