T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2025/1561
KARAR NO : 2026/756
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : KARŞIYAKA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 12.09.2025
NUMARASI : 2024/402 E. - 2025/584 K.
DAVANIN KONUSU : Tazminat
KARAR TARİHİ : 04.05.2026
KARAR YAZIM TARİHİ : 04.05.2026
Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin 12.09.2025 tarih 2024/402 E. - 2025/584 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye.... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA : Davacı vekili, 20.01.2016 tarihinde, davalı ...'ın sürücüsü olduğu, zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunmayan ... plakalı aracın, müvekkilinin kullandığı motosiklete çarptığını, kaza nedeniyle müvekkilinin ağır yaralandığını, kalıcı ve geçici iş göremezlik zararına uğradığını ileri sürerek, belirsiz alacak davası niteliğinde olmak üzere 1.000,00 TL maddi tazminatın davalı ...'ndan dava tarihinden, davalı sürücüden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsiline, ayrıca 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren davalı sürücüden tahsiline karar verilmesini talep etmiş, değer artırım dilekçesiyle 69.985,38 TL sürekli iş göremezlik, 7.805,94 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam maddi tazminat talebini 77.791,31 TL'ye yükseltmiştir.
Davacı vekili 27.06.2025 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini sürekli iş göremezlik tazminatı istemini 171.836,66 TL'ye, geçici iş göremezlik tazminatı istemini 6.233,90 TL'ye yükseltmiştir.
CEVAP : Davalı ... vekili, davanın araç işletenine ihbar edilmesi gerektiğini, kusur ve maluliyet durumunun ispat edilmesinin icap ettiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı .... vekili, kazanın gerçekleşmesinde müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, davacının hızlı gitmesi nedeniyle kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
DAİREMİZİN KALDIRMA BİRİNCİ KARARINDAN ÖNCEKİ İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece, davacının %14 oranında sürekli iş göremezliğe uğradığı, iyileşmesinin 6 aya kadar uzadığı, kazanın gerçekleşmesinde davalı sürücünün %75, davacının %25 oranında kusurlu oldukları, davacının 7.805,94 TL geçici, 69.985,38 TL kalıcı iş göremezlik zararı oluştuğu, davalı sürücünün kusuruna denk gelen toplam 58.343,48 TL'den davalıların sorumlu olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile 58.343,48 TL maddi tazminatın davalı ... .ndan dava tarihinden davalı sürücüden ise kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle müştereken ve müteselsilen tahsiline, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalı sürücünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle tahsiline karar verilmiştir.
Karara karşı davalı ... vekili ve davalı ..... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
DAİREMİZİN İLK KALDIRMA KARARININ ÖZETİ: Dairemizin 12.06.2020 tarih 2018/2424 E. 2020/606 K. sayılı ilamı ile; kaza tarihi itibariyle, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren genel şartların uygulanması gerektiği, Genel Şartların A.5. maddesinde "Sürekli sakatlık tazminatına ilişkin sakatlık oranının belirlenmesinde, sakatlık ölçütü sınıflandırılması ve özürlülere verilecek sağlık kurulu raporlarına ilişkin mevzuat doğrultusunda hazırlanacak sağlık kurulu raporu dikkate alınır." hükmüne yer verildiği, aynı genel şartların ekindeki "Ek: 3 Sürekli Sakatlık Tazminatının Hesaplanması" başlıklı bölümde sürekli sakatlık tazminatı hesabında TRH 2010 yaşam tablosu ve 1,8 teknik faizin uygulanacağının belirtildiği, mahkemece davalı ... yönünden söz konusu genel şartlara göre düzenlenmiş sağlık kurulu raporu alınması ve bu yeni genel şartlara göre aktüerya hesabının PMF 1931 yaşam tablosuna göre değil TRH 2010 yaşam tablosuna göre hesaplattırılması gerekirken Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine göre alınan rapora ve PMF 1931 yaşam tablosuna göre hazırlanan aktüerya raporuna göre karar verilmesinin hatalı olduğu; davalı ... vekilinin gerek kusur raporuna gerek hesap raporuna karşı verdiği dilekçelerde davacının koruyucu giysi ve dizlik takmayarak müterafik kusuru bulunduğunu ileri sürmesine rağmen mahkemece bu iddia hakkında olumlu veya olumsuz bir karar verilmediği gerekçesiyle Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a-6 maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.
DAİREMİZİN İLK KALDIRMA KARARINDAN SONRAKİ İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, adli tıp uzmanı ve aktüerya-sigorta uzmanı bilirkişilerden alınan raporda, kazanın oluşumunda, davalı ...'ın %75 oranında asli kusurlu, davacının ise %25 oranında tali kusurlu olduğu, Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Adli Sağlık Kurulu’nun 23.06.2017 tarihli raporunda, Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine göre; davacının meslekte kazanma gücündeki azalma oranının %14,1 tıbbi iyileşme süresi 6 ay olarak belirlendiği, Dairemizin kaldırma kararından sonra 09.10.2020 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Anayasa Mahkemesi'nin 2019/40 Esas ve 2020/40 Karar sayılı kararı ile, Karayolları Trafik Kanunu'nun dayanak yapılan maddelerinde bazı ibarelerin iptaline karar verildiği, bu karar uyarınca PMF 1931 yaşam tablosu ve progresif rant yöntemi kullanılması gerektiği, buna göre davacının geçici iş göremezlik döneminde 6.233,90-TL, işlemiş aktif döneminde 14.423,76-TL, işleyecek aktif döneminde, 53.594,37-TL ve işleyecek pasif döneminde 31.373,96-TL olmak üzere toplam 105.625,99 TL maddi tazminat hesap edildiği, davacının sürtünmeye dayanıklı tulum veya pantolon ve çarpmaya karşı direnç ve koruma oluşturan dizlik takmamış olmasının, yaralanmanın niteliğinde bariz artış oluşturduğu sonucuna varıldığı, kaza tespit tutanağında da dizlik taktığına dair bir tespitin yer almadığı, kask takılı olduğunun bildirildiği, müterafık kusur indirimi yapılarak davacının talep edebileceği maddi tazminatın 84.500,79 TL olduğunun belirlendiği, ancak davacı tarafın 16/11/2017 tarihli ıslah dilekçesi gereğince 77.791,31 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak; maddi tazminat davasının kabulüne, 77.791,31 TL maddi tazminatın davalı ...'dan 27/01/2016, davalı .....ndan dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına, manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...'dan kaza tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
Karara karşı taraf vekillerince istinaf yoluna başvurulmuştur.
DAİREMİZİN İKİNCİ KALDIRMA KARARININ ÖZETİ : Dairemizin 26.06.2024 tarihli 2021/2053 E. 2024/1264 K. sayılı kararında, maluliyete ilişkin alınacak raporların 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 tarihi ile 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 tarihi ile 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine, 20.02.2019 tarihinden sonra da Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerektiği, dava konusu trafik kazasının 20.01.2016 tarihinde meydana geldiği, maluliyet oranının kaza tarihinde yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre belirlenmesi gerekirken, Dairemizin 12.06.2020 tarih 2018/2424 E. 2020/606 K. Sayılı kaldırma ilamında da belirtildiği üzere, hükme esas alınan Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Adli Sağlık Kurulu’nun 23.06.2017 tarihli raporunda kaza tarihinde yürürlükte bulunmayan Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre tespit yapılmasının hatalı olduğu, tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Tablosu'na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesi gerektiği, aktüerya bilirkişiden ek rapor alınarak, davacının bakiye ömür süresinin TRH 2010 yaşam tablosuna göre, bilinmeyen döneme ilişkin gelirinin ise progresif rant usulü kullanarak hesaplama yapılması gerektiği, her ne kadar ilk derece mahkemesi tarafından, davacının daha önce davasını ıslah ettiğinden bahisle davacının ıslah talebi dikkate alınmamış ise de, usulü kazanılmış hakkın istisnası niteliğindeki yasa değişikliği uyarınca davacı tarafın kaldırma kararı sonrası ıslahına değer verilip hüküm tesis edilmesi gerektiği, AAÜT 10. maddesi de gözetilerek reddedilen maddi ve manevi tazminat kalemleri yönünden davalılar yararına ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, tek vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmeiştir.
DAİREMİZİN İKİNCİ KALDIRMA KARARINDAN SONRAKİ İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, Dairemizin kaldırma kararı doğrultusunda İstanbul ATK 2. İhtisas Kurulundan alınan 14.02.2025 tarihli rapora göre kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca davacının %3 oranında sürekli iş göremezliğinin meydana geldiği, iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 6 ay olduğu; 26.06.2025 tarihli aktüerya raporunda, rapor tarihi itibariyle geçici iş göremezlik zararının 6.233,90 TL, sürekli iş göremezlik zararının 171.836,66 TL olduğu yönünde görüş bildirildiği; mahkemece verilen ilk kararın istinaf incelemesi sonucunda kaldırıldığı, kaldırılma gerekçesinde davacının maluliyetine dair raporun kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca alınması gerekirken 11.10.2008 tarihli Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre rapor alınması ve belirlenecek maluliyet oranı ile geçici iş göremezlik süresine ilişkin aktüerya bilirkişisinden tazminat hesabında %1,8 teknik faiz uygulanmaksızın eski uygulamalardaki gibi progresif rant yönteminin kullanılması ile bilinmeyen (işleyecek) devredeki gelirlerin her yıl için %10 artırılıp %10 iskonto edilmesi şeklinde rapor alınması gerekirken TRH 2010 Yaşam Tablosuna ve progresif rant metoduna göre aktüerya raporu alınması hususları olduğu; ancak mahkemece verilen ilk kararın davacı tarafça istinaf edilmediği, davalılar tarafından istinaf edildiği, davacının geçici iş göremezlik süresi ve kalıcı maluliyet oranlarının kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca tespit edilmesi için ATK'dan rapor alındığı, progresif rant yönteminin kullanılması ile bilinmeyen (işleyecek) devredeki gelirlerin her yıl için %10 artırılıp %10 iskonto edilmesi şeklinde rapor alınması için aktüerya bilirkişiden rapor alındığı, aktüerya raporunda güncel veriler ile davacının maluliyeti nedeniyle ortaya çıkan maddi zararı 171.836,66 TL olarak belirlenmiş ise de istinaf kaldırma kararlarından önce 16.04.2021 karar tarihindeki verilere göre tespit edilen yeni maluliyet oranı ve TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant metoduna göre hesaplama yapılması ile davacının zararının 24.922,85-TL olduğu, yapılan incelemede bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olduğu, alınması gereken ekonomik veriler ile doğru yönetmelik ve hesaplama yöntemi ile birlikte davacının talep edebileceği tazminat miktarlarının 24.922,85-TL olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne
24.922,85 TL maddi tazminatın davalı ... yönünden kaza tarihinden, davalı ... yönünden dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, 10.000,00 TL'nin davalı ....'dan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
Karara karşı davacı ve davalı ... tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İSTİNAF NEDENLERİ : Davacı vekili, ilk derece mahkemesince verilen kararın BAM kaldırma kararı sonrasında verilen bir karar olduğunu, kaldırma kararında belirtilen ilkeler doğrultusunda karar verilmesi gerektiğini, ilk derece mahkemesince kaldırma kararında belirtilen ilke ve sebeplere riayet edilmeyerek hüküm kurulduğunu, İzmir BAM 11. Hukuk Dairesinin 26.06.2024 tarihli 2021/2053 E. 2024/1264 K. sayılı kaldırma kararında davacı tarafın kaldırma kararı sonrası ıslahına değer verilip hüküm tesis edilmesi gerektiğinin belirtildiğini, mahkemece bu hususa riayet edilmediğini, oysa kaldırma konusu yapılan kararda müvekkili lehine 77.791,31 TL maddi, 10.000,00-TL manevi tazminata hükmedildiğini, mahkemece yeterli gerekçe göstermeksizin bilirkişi tarafından belirlenen ve değer artırım dilekçesi ile talep ettikleri toplam 178.070,56 TL maddi tazminat yerine 24,922,85 TL maddi tazminata hükmedilmesinin hatalı olduğunu, Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre tespit edilen %14,1 maluliyet oranının Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre belirlenmesi gerektiğini, BAM kaldırma kararında sadece mevcut evraklar doğrultusunda sakatlık oranının kaza tarihindeki yönetmelik hükümlerine göre belirlenmesinin istendiğini, buna rağmen ilk derece mahkemesi kaldırma kararında belirtilen gerekçelere aykırı olarak yeniden rapor aldırıldığını, müvekkilinin yeniden hastaneye sevk edilerek aradan yaklaşık 10 yıl geçtikten sonra rapor alınmasının hatalı olduğunu, hükme esas alınan maluliyet raporunun hatalı olduğunu, hükmedilen manevi tazminat tutarının çok düşük olduğunu, ilk derece mahkemesince müvekkili yararına 24.922,85 TL maddi tazminata hükmedilmesine rağmen karşı taraf lehine 30.000,00 TL karşı vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu istinaf sebepleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili, dava öncesi davacı tarafaça KTK'nın 97. maddesine göre usulüne uygun şekilde başvuru şartının yerine getirilmediğini, müvekkili ... aleyhine geçici iş göremezlik tazminatına hükmedilmesinin hatalı olduğunu, bu giderlerin SGK'nın sorumluluğunda olduğunu, mahkemenin ilk kararına karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurmadığını, müvekkili kurum bakımından usuli kazanılmış hak oluştuğunu istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE : Dava, sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile manevi tazminat istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
İlk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, davalıların istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.
Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranların dilekçelerinde yer verdikleri itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekili ve davalı ... vekilinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı yönünden istinaf karar harcı olan 732,00 TL'den peşin alınan 615,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 116,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davalı ... yönünden istinaf karar harcı olan 1.702,48 TL'den peşin alınan 615,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.087,08 TL harcın davalı ...'ndan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı ve davalı ... tarafından yapılan giderlerin kendi üzerilerinde bırakılmasına,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay ilgili Hukuk Dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere 04.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.