T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2024/2504
KARAR NO : 2026/891
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
NUMARASI : 2023/381 Esas-2024/908 Karar
DAVA TARİHİ : 03/05/2023
KARAR TARİHİ : 15/10/2024
DAVANIN KONUSU : YEKDEM Bedellerinin İadesi
DAİRE KARAR TARİHİ : 30/04/2026
KARAR YAZIM TARİHİ : 08/05/2026
İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/381 Esas 2024/908 Karar sayılı dosyasından verilen 15/10/2024 tarihli kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin istenilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.
İSTEM:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin adına kayıtlı 8591387- 22745688- 8622425 nolu tesisatlarında elektrik tedariki için davalı ile ticarethane abone grubu üzerinden indirimli elektrik (ikili anlaşma) sözleşmesi yapıldığını, buna göre müvekkil adına iş bu 3 adet elektrik tesisatlarında tüketilen elektrik enerjisine ilişkin 1,79998 TL/kwh üzerinden sabit fiyatlı sözleşme imzalandığını, davalı tarafından ikili anlaşma süresi içerisinde müvekkilinin faturalarına YEKDEM olarak adlandırılan sözleşmeye dahil olmayan bir bedel eklendiğini, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından yayımlanan Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Belgelendirilmesi Ve Desteklenmesine İlişkin Yönetmeliğin 1.maddesine göre Amaç ve Kapsam şu şekilde olduğunu, müvekkilinin kendisinden tahsil edilen YEKDEM bedelinin yasal muhatabı olmadığını, sözleşme ile bedeli ödeme yükümlü de olmadığını, davalı taraf haksız ve hukuka aykırı olarak iş bu bedeli sözleşmeye aykırı şekilde müvekkilinden tahsil edildiğini, kaldı ki bir an için böyle bir bedelin alınmasının yasal olduğu düşünülse dahi EPDK tarafından 31.03.2022 tarih ve 10906 sayılı kurul kararına göre 2022 yılının Mart ayı ve sonrası için öngörülen YEKDEM bedelleri eksi (-) tutarlı olup kurul tarafından ikili anlaşmalara referans ilişkin referans niteliğinde olan öngörülen YEKDEM maliyetinin ve yüksek tüketimli tüketicilere ilişkin son kaynak tedarik tarifesi hesaplamalarında kullanılan öngörülen YEKDEM maliyetinin "0 TL/Mwh"olarak belirlenmesine karar verilidiğini, (EK-2 EPDK 31.03.2022 tarih ve 10906 sayılı kurul kararı) müvekkili ile davalı iş bu davaya dayanak ikil anlaşma ile sabit fiyat üzerinde anlaşma yapıldığını, davalı tarafından müvekkili ile akdedilen iş bu ikili anlaşma kapsamında herhangi bir değişiklik yapılmasının mücbir sebep hariç olmak üzere mümkün olmadığını, Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 35.maddesi şu şekilde olduğunu, tarafların tacir dava konusu alacağın da ticari olması nedeniyle arabuluculuğa başvurulduğunu taleplerinin davalı tarafından kabul göremediğini tutanağın olumsuz bağlandığını, belirterek davamızın kabulü ile 10.000 TL. tutarının Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 36/5-2-b maddesi gereğince ödeme tarihinden itibaren işleyecek 6183 sayılı yasanın 51.maddesinde belirtilen oranda aylık gecikme faizi üzerinden iadesini, vekalet ücreti,yargılama giderinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesi ile 170.507,52 TL asıl alacak +26.397,38-TL gecikme zammı olmak üzere talebini toplam 196.904,90 TL'ye yükseltmiş, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 36/5 -2-b maddesi gereğince 196.904,90 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek 6183 sayılı Yasanın 51. Maddesinde belirtilen oranda aylık gecikme faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkili ile davacı şirket arasında davacı adına kayıtlı olan 8591387, 22745688, 8622425 nolu tesisatlarının enerji ihtiyacını karşılamak için 18.02.2022 tarihinde Yüksek Tüketimli Müşterilere Yönelik İkili Anlaşma ("Sözleşme") imzalandığını, sözleşme 1,79998 TL/kwh sabit fiyatlı sözleşme olmakla birlikte, sözleşme'nin 5.2 ve 5.4. Maddelerinde düzenlenen durumların gerçekleşmesi halinde oluşan maliyetlerin faturaya yansıtma, doğrudan talep ve yeni fiyat teklifi uygulama imkanı tanıdığını, EPDK tarafından mevzuatta yapılan değişiklik sonrasında oluşan maliyet davacı faturasına sözleşmeye uygun olarak yansıtılmadığını, bu nedenle açılan davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu savunarak; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ:
Mahkemece, davacı ile davalı arasında 18.02.2022 tarihinde davacıya ait .... Mah.....Sok. NO:... adresindeki 8591387, 22745688 ve 8622425 nolu tesisatlara elektrik enerjisi tedarik edilmesi konusunda 'ticarethane' abone grubu üzerinden “Yüksek Tüketimli Müşterilere Yönelik İkili Anlaşma' başlıklı sözleşmenin imzalandığı, elektrik enerjisinin tedarikine 01.03.2022 tarihinde başlandığı, sözleşmede ve ön bilgilendirme formunda YEKDEM bedellerinin tahsil edileceğine ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı, EPDK ' nın 31/03/2022 tarihli kararına göre 2022 yılının mart ayı ve sonrası için YEKDEM bedellerinin negatif olacağının öngörüldüğü, negatif öngörülen ve dosyanın tarafları açısından da bağlayıcı nitelikteki EPDK kararı gereği davalı tarafından davacıdan YEKDEM bedellerinin tahsilinin mümkün görülmediği gerekçesiyle; davanın kısmen kabulü ile 170.507,52 TL' nin davalıdan dava tarihi olan 03/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN:
Davalı vekili istinaf talebinde bulunmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle;
-müvekkili şirket ile davacı arasında elektrik enerjisi tedariki için imzalanan sözleşmenin 1,79998 TL/kWh sabit fiyatlı bir sözleşme olmasına rağmen, sözleşmenin 5.2 ve 5.4. maddeleri uyarınca mevzuat değişikliği kaynaklı maliyet artışlarının faturaya yansıtılma imkânı bulunduğunu ve bu yönüyle tam anlamıyla sabit fiyatlı bir sözleşme olmadığını,
-sözleşme imzalandıktan sonra EPDK tarafından Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Belgelendirilmesi ve Desteklenmesine İlişkin Yönetmelik'te (YEKDEM) yapılan değişikliğin tedarikçi şirket aleyhine ek bir maliyet oluşturduğunu, bu durumun davacıya bildirilerek sözleşmeyi tazminatsız fesih hakkı tanındığını ancak davacının sözleşmeyi sürdürerek yansıtılan bedelleri ödemeyi kabul ettiğini,
-yerel mahkemenin açık sözleşme hükümlerine rağmen hatalı bilirkişi raporuna dayanarak davanın kısmen kabulüne karar vermesinin kanuna aykırı olduğunu,
-mevzuatta yapılan değişiklikle YEKDEM maliyetinin negatif olduğu aylarda bu bedelin "0 TL/MWh" olarak belirlenmesinin tedarikçi şirketler üzerinde ciddi bir mali yük oluşturduğunu,
-sözleşmenin 5.2. maddesinde "mevzuattan kaynaklanacak değişikliklerin faturalara yansıtılacağı" hükmünün açıkça yer aldığını ve basiretli bir tacir olarak müvekkili şirketin ileride oluşabilecek mevzuat risklerine karşı bu önlemi aldığını,
-yerel mahkemenin sözleşmede "YEKDEM bedeli" ifadesinin açıkça geçmemesini bir kusur olarak nitelendirmesinin sözleşme hazırlama tekniğine ve hukuk mantığına aykırı olduğunu,
-EPDK’nın mahkemeye gönderdiği cevapta da bu hususun taraflar arasındaki özel hukuk sözleşmesi hükümleri çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini bildirdiğini,
-sonuç olarak yapılan işlemin sözleşmeye, hukuka ve hakkaniyete uygun olduğunu belirterek kararın kaldırılmasına ve davanın reddine dair karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ilk derece mahkemesi kararı hakkında 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Dava, taraflar arasındaki sözleşmeye ve yasaya aykırı olarak faturaya yansıtıldığı iddia edilen ve davacı tarafça ödenen YEKDEM bedellerinin iadesi istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince davalı tarafından davacıdan YEKDEM bedellerinin tahsilinin mümkün görülmediği gerekçesiyle asıl alacak üzerinden davanın kısmen kabulü ile 170.507,52 TL' nin davalıdan dava tarihi olan 03/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
Karara karşı davalı vekili istinaf talebinde bulunmuştur.
Davacı vekili, taraflar arasındaki ikili anlaşma kapsamında 3 ayrı tesisata ilişkin mart 2022-aralık 2022 dönemleri aralığında davalı tarafından düzenlenen faturalara sözleşme ve yasaya aykırı olarak yansıtılan YEKDEM bedellerinin tahsil edildiğini iddia etmektedir.
Davalı vekili ise EPDK tarafından yapılan değişiklik sonucu negatif YEKDEM bedelinin hesap edilerek fiyatlama yapan şirketlere mevzuat değişikliği nedeniyle oluşan maliyeti sözleşmeye uygun olarak mecburen müşterilere yansıtmak zorunda kalındığını savunmaktadır.
Davacı ve davalı şirket arasında davacıya ait .... Mah. ... Sok. NO: .... adresindeki 8591387, 22745688 ve 8622425 nolu tesisatlara elektrik enerjisi tedarik edilmesi konusunda 'ticarethane' abone grubu üzerinden 18.02.2022 tarihinde “Yüksek Tüketimli Müşterilere Yönelik İkili Anlaşma' imzalanmıştır. Sözleşmede elektrik enerjisinin tedarikine 01.03.2022 tarihinde başlanması, 31.12.2022 tarihine kadar aktif elektrik enerjisinin davacı şirkete 1,79998 TL/kWh birim bedelle temin edilmesi kararlaştırılmıştır.
Taraflar arasındaki sözleşmede ve ön bilgilendirme formunda YEKDEM bedellerinin tahsil edileceğine ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı, davalı şirketin 2022/05 döneminden itibaren davacıya düzenlediği faturalarda ikili anlaşmadaki aktif elektrik enerjisi dışında sözleşmede ve ön bilgilendirme formunda yer almayan YEKDEM bedeli adı altında bir bedel yansıttığı görülmektedir.
Mahkemece alınan bilirkişi raporunda; “Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Belgelendirilmesi ve Desteklenmesine İlişkin Yönetmelik'te yapılan değişiklik sonrası uygulamanın nasıl yapılacağı konusunda Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun 02 Nisan 2022 tarihli ve 31797 Sayılı Resmi Gazete yayımlanarak yürürlüğe giren 31.03.2022 tarihli ve 10906 sayılı Kurul kararı ile; Öngörülen YEKDEM maliyetinin negatif olduğu aylarda ikili anlaşmalara ilişkin referans niteliğinde olan öngörülen YEKDEM maliyetinin ve yüksek tüketimli tüketicilere ilişkin son kaynak tedarik tarifesi hesaplamalarında kullanılan öngörülen YEKDEM maliyetinin “0 TL/MWh” olarak belirlenmesine karar verildiği, Elektrik Piyasası Düzenleme Kurumunun bu kararı düzenleyici tarife kurul kararı niteliğinde olup, bu kurul kararı lisans sahibi tüm tüzel kişileri bağlayıcı nitelikte olduğu, bu nedenle EPDK tarafından alınan ve YEKDEM maliyetinin (-) çıkması halinde bunun tedarik şirketleri tarafından yüksek tüketimli müşteriler ile yapılan ikili anlaşmalarda (0,00 TL/MWhH) olarak uygulanması konusundaki 31.03.2022 tarih ve 10906 sayılı EPDK kararının davalı şirketi de bağladığı görüşüne varıldığı, davalı şirket tarafından davacıya sözleşmede belirtildiği şekliyle tedarik edilen aktif elektrik enerjisi için yeni bir perakende satış bedeli teklif edilmediği, sözleşmede yer almayan bir bedelin “YEK Bedeli' adı altında faturaya yansıtıldığı, sözleşmede yer almayan bir bedelin faturaya yansıtılmasının sözleşmeye aykırılık teşkil ettiği, taraflar arasındaki sözleşme eki Bilgilendirme Formunda davalı tedarikçi tarafından davacı şirkete 9 aylık sözleşme dönemi boyunca sabit birim fiyat dışında ek bir maliyet yansıtılacağı yada YEKDEM maliyetinin (-) çıkması halinde ve bu maliyetin....tarafından tedarikçiye ödenmemesi halinde ödenmeyen bu bedelin müşteriden tahsil edileceği hususunda bir bilgilendirme yapılmadığı, YEKDEM birim maliyeti .... denetiminde oluşan Piyasa Takas fiyatlarına, USD kuruna, YEKDEM kapsamında üretilen elektrik enerjisi miktarına ve daha pek çok değişkene bağlı olduğundan YEKDEM birim maliyeti bedelinin önceden öngörülebilmesinin mümkün olmadığı, nitekim EPDK tarafından yayımlanan tahmini YEKDEM birim maliyetlerinin hiç birisinin öngörülen gibi gerçekleşmediği, son yıllarda ekonomide yaşanan ani olaylar ve yukarıdaki bölümlerde açıklanan nedenlerle PTF ve YEKDEM maliyetlerinin öngörülememesi, ayrıca 2022 yılına kadar YEKDEM Maliyetinin sürekli maliyet oluşturması yüzünden tedarik şirketlerinin müşterilerine bu davadaki gibi sabit aktif elektrik enerjisi teklif etmediği, bunun yerine kendileri açısından hiçbir risk taşımayan Az (PTF * YEKDEM ) x k formülüne göre belirlenecek aktif elektrik enerjisi birim fiyatı ile sözleşme yapılmakta olduğu, bu formüle göre tedarik şirketine kalacak kar miktarı (k) katsayısı ile belirlenmekte olduğu, YEKDEM birim maliyetinin (-) çıkması halinde bu maliyetin tedarik şirketlerine (0,00 TL/MWh) olarak uygulanması yönündeki EPDK kararının esasen çoğunlukla müşterileri ile Az (PTF * YEKDEM ) x k formülü ile sözleşme imzalayan tedarik şirketlerinin bu sözleşmeler nedeniyle oluşacak çok büyük zararlarını da ortadan kaldırdığı, açıklanan nedenlerle; davalı tedarik şirketi tarafından davacı şirkete ikili anlaşmada yer alan sabit aktif elektrik enerjisi birim fiyatı dışında “YEKDEM Bedeli” adı altında ek bir maliyet yansıtılmasının taraflar arasındaki İkili Anlaşmaya ve bu konudaki yasal mevzuata uygun olmadığı görüş ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Taraflar arasındaki İkili Anlaşmanın “Satış Birim Fiyatı ve Fatura Tutarının Hesaplama Yöntemi” başlıklı 5. Maddesinde;
5.1) İş bu sözleşme kapsamında aktif enerji birim bedeli 1,79998 TL/kWh olarak alınacaktır.
5.4) Tedarikçi Sözleşmenin kurulmasından sonraki bir tarihte elektrik enerjisi temininde meydana gelen güçlükler, aksaklıklar, üretim ve tedarik maliyetlerinde (doğalgaz fiyatları ve döviz farkındaki artışlar dahil, fakat bununla sınırlı olmamak üzere) ortaya çıkan artışlar, mevzuat değişikliği, mucbir sebep, banka faiz oranlarındaki değişiklikler, piyasa koşullarındaki olağanüstü değişiklikler veya mahkeme kararı gibi nedenlerle müşteriye sözleşmenin 5.1 maddesi birinci fıkrasında yer alan birim fiyat yerine yeni bir indirim oranı veya yeni bir perakende satış bedeli teklif edebilir” denilmektedir.
Davalı şirket tarafından davacıya sözleşmede belirtildiği şekliyle tedarik edilen aktif elektrik enerjisi için yeni bir perakende satış bedeli teklif edilmediği, sözleşmede yer almayan bir bedelin “YEK Bedeli' adı altında faturaya yansıtıldığı görülmektedir. Sözleşmede yer almayan bir bedelin faturaya yansıtılması sözleşmeye aykırılık teşkil etmektedir.
Taraflar arasındaki İkili Anlaşmanın 16. Maddesinde; “Sözleşme, ilgili mevzuat gereğince bir ikili anlaşma niteliğinde olup Müşterinin tüm hakları (ticari seçenekler, muhtemel riskler, mevzuat gerekleri gibi) ve yükümlülükleri ve sözleşmede yer alan hükümlere ilişkin olarak ileride karşılaşabileceği hususlar hakkında Müşteri'ye açıkça bilgi verilmiş,..” denilmektedir. Ancak Sözleşme eki Bilgilendirme Formu incelendiğinde; davalı tedarikçi tarafından davacı şirkete 9 aylık sözleşme dönemi boyunca sabit birim fiyat dışında ek bir maliyet yansıtılacağı yada YEKDEM maliyetinin (-) çıkması halinde ve bu maliyetin .... tarafından tedarikçiye ödenmemesi halinde ödenmeyen bu bedelin müşteriden tahsil edileceği hususunda bir bilgilendirme yapılmadığı görülmektedir.
Taraflar arasındaki 18.02.2022 tarihinde yapılan “Yüksek Tüketimli Müşterilere Yönelik İkili Anlaşma' ile 01.03.2022 tarihinden 31.12.2022 tarihine kadar aktif elektrik enerjisinin davacı şirkete 1,79998 TL/kWh birim bedelle sabit birim fiyat üzerinden temin edilmesi kararlaştırılmış olup, tarafların şirket olması karşısında özgür iradeleri ile belirlenmiş birim fiyata ilişkin madde geçerli olup tarafları bağlayacağı kabul edilmelidir. Basiretli bir tacir gibi hareket etmek zorunda olan davalı şirketin YEKDEM maliyeti ile ilgili artışı yansıtıcağı konusunda davacı şirketi bilgilendirmesi ve sözleşmede bu hususun açıkça belirtilmesi gereklidir. Sözleşmede yer almayan bir bedelin faturaya yansıtılmasının sözleşmeye aykırılık teşkil ettiği ve davalı tarafından davacıdan YEKDEM bedellerinin tahsil edilemeyeceği sonucuna varılmakla; ilk derece mahkemesince yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamıştır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerinde takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davalı vekilinin istinaf başvuru nedenlerinin yerinde olmadığı, kararda kamu düzenine aykırı bir yön de bulunmadığı anlaşılmakla, HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/381 Esas 2024/908 Karar sayılı dosyasında verilen 15/10/2024 tarihli kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan, davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf talebinde bulunan davalı taraftan alınması gereken 11.647,37 TL istinaf nispi karar harcından, davalı tarafından yatırılan 2.912,00 TL istinaf karar harcının mahsubu ile kalan bakiye 8.735,37 TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
İlişkin, dosya üzerinde yapılan inceleme ve müzakere sonunda HMK 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere 30/04/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.