T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2024/2300
KARAR NO : 2026/809
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI : 2022/198 Esas-2024/258 Karar
DAVA TARİHİ : 27/02/2022
KARAR TARİHİ : 28/03/2024
DAVA :Menfi Tespit
DAİRE KARAR TARİHİ : 22/04/2026
KARAR YAZIM TARİHİ : 22/04/2026
İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/198 Esas 2024/258 Karar sayılı dosyasında verilen 28/03/2024 tarihli kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin istenilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.
İSTEM;
Davacı şirket, yapımını yüklendiği ve 16.07.2021 tarihinde geçici kabulü yapılmak suretiyle ihale makamı olan .. ... Belediyesine teslim edilen ... Mahallesi... Sk. No:... adresinde bulunan .... Rekreasyon Alanının su aboneliğinden kaynaklanan alacak için davalı tarafından düzenlenen faturanın 723 m3 aşan kısmından sorumlu olmadığını, ihale sözleşmesinin ardından sözleşme imzalamak ve teminat yatırmak suretiyle .....ŞTİ. adına 12396643 no'lu inşaat (Şantiye) aboneliği tesis ettirildiğini ve şantiyesine 22.05.2021 tarihinde... seri numaralı yeni sayaç 0 (sıfır) endeks ile bağlandığını, işin tamamlanması sonucunda...... Belediyesi'nin geçici kabule hazır olduğunu bildirmesi üzerine 16.07.2021 tarihinde geçici kabul tutanağı tanzim edildiğini ve aynı gün Park ve Bahçeler Dairesi Başkanlığı onayına sunularak 16.07.2021 tarihinde tasdik olunmak suretiyle şirketin bahse konu parkı idareye teslim ettiğini ve aynı gün mezkur su aboneliğini sonlandırmak için....'ya müracaat ettiğini,... ... Belediyesi Park ve Bahçeler Dairesi Başkanlığı tarafından şirkete, ilgili parkta bulunan bitkilerin susuz kalarak zarar görmemesi adına, su sayacından feragat edilmesi, kendilerinin abonelik başvurularının yapılmış olduğunu bu sebeple de sayaç sökülmeksizin devrinin yapılması yönünde talimat verildiğini, şirketin buna istinaden geçici kabul onayının alındığı gün olan 16.07.2021 tarihinde ....'ne 202100000187226 numaralı dilekçe ile başvurmak suretiyle "2241090" sözleşme ve "12396643" abonelik numaralı aboneliklerinin 16.07.2021 tarihi itibariyle kapatılması yönünde talepte bulunduklarını, kesme dilekçesinin açıklama kısmında da "Sayaç Sökülmeyecek" yazıldığının açıkça görüldüğünü, şirketin....'ne "12396643" abonelik numaralı aboneliklerinin sona erdirilmesine ilişkin başvuru dilekçelerini sunmalarına müteakiben başvuru tarihi olan 16.07.2021 tarihindeki mevcut durumu belgelemek üzere 091322 numaralı ilgili su sayacının fotoğrafını çekmiş olup sayaç üzerinde 723 metre küp yazdığının açıkça görüldüğünü, 16.07.2021 tarihindeki 723 metre küp mevcut tüketim miktarından sonra yapılan tüketimlerin şirkete ait olmadığını, 22.05.2021 tarihinden 22.10.2021 tarihine kadar ilgili su sayacının okunmadığını, su bedelinin aylık fatura edilmediğini ve 5 aylık sürenin sonunda 153.309,24 TL tutarındaki yüksek su bedelinin şirkete fatura edilmesinin hatalı olduğunu belirterek, şirketin, kendisinden tahsil edilmek istenilen 26.10.2021 tarihi itibarıyla 153.309,24 TL olan su faturası'nın 16.07.2021 tarihinden sonra tüketilen kısmına karşılık gelen şimdilik 10.000 TL'lik kısmından borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı, davaya konu ... İlçesi ...Mahallesi ... Sokak No:... adresine 18/05/2021 tarihinde, ....ŞTİ. adına inşaat (şantiye) aboneliği tesis edildiği ve abonelik adresine 22/05/2021 tarihinde 91322 seri numaralı yeni su sayacının "0" endeks ile bağlandığını ancak sayacın abone engeli "sayaç yerinin kilitli " olması nedeni ile dönem okumalarının yapılamadığını, abonelik adresinde yaptığı kontrolde; aboneliğe su veren sayaçtan endeks 8.677 geçen suyun "....Rekreasyon Alanı" içerisinde kullanıldığı tespit edildiğini, 135 günde tüketilen 8.677 m3 karşılığı 153.307,80 TL su bedeli katı atık toplama ve bertaraf bedeli +KDV dahil Ekim /2021 dönemi faturası olarak davacı .....ŞTİ. adına tahakkuk ettirilmesine rağmen davacı şirketin itiraz ettiğini, .... ... Belediyesi Park ve Bahçeler Dairesi Başkanlığınca İdaleri 19.11.2021 tarih ve 267842 sayılı yazısı ile görüş sorulduğunu, cevabi yazısında 22.05.2021 tarih ve 04.10.2021 tarihleri arası tüketim için itiraz dilekçesine konu olan (8.77m3'lük tüketim karşılığı) tahakkukun ''.... ... Belediyesi Park ve Bahçeler Dairesi Başkanlığı sorumluluğunda olmadığı" ifadelerine istinaden, Ekim/2021 dönemi faturası olarak tahakkuk eden 153.307,80 TL borçtan güncel teminat alacağı olan 7.946,10 TL mahsup edildikten sonra kalan 146.808,30 TL (geçikme cezası hariç) ödenmesi gereken borç bulunduğu ve İdarelerince yasal yoldan tahsili için işlem başlatıldığını belirterek, davanın öncelikle dava şartı yokluğundan usulden aksi halde esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ:
Mahkemece, "bilirkişi heyetinin kök ve ek raporları ile davacının aboneliğin iptali başvurusunun.... Tarifeler Yönetmeliğine ve taraflar arasındaki abonelik sözleşmesi hükümlerine uygun olmadığının belirlendiği, dava dışı Belediyenin 19.08.2021 tarihli aynı adrese ilişkin abonelik başvurusu üzerine 26.08.2021 tarihinde davalı personeli tarafından park alanında yapılan keşifte, abonelik adresinin tesisat için uygun olmadığı tespit edildiğinden dava dışı Belediye adına yeni aboneliğin tesis edilemediği, su sayaç yerinin düzenlenmesi yükümlülüğünün dava dışı Belediyeye ait olduğu, dolayısıyla dava dışı Belediye adına yeni abonelik tesisinde gerçekleşen gecikmeden davalı kurumun sorumlu tutulamayacağı, dava dışı Belediye adına 26.10.2021 tarihinde park aboneliği yapıldığı ve 28.10.2021 tarihinde yeni sayaç takılarak, davacı aboneye ait sayacın söküldüğü, dava konusu faturanın ise su aboneliğinin başladığı 22.05.2021 tarihinden 04.10.2021 tarih aralığına kadar olan tüketim dönemini kapsadığı, bu tarih aralığında davacının aboneliğinin devam ettiği, abonelik devam ettiği sürece davacının tüketilen su bedelinden sorumlu olduğu" gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN: Davacı istinaf talebinde bulunmuştur.
BİLDİRİLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı istinaf dilekçesinde; İlk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu,
....'nun 26/10/2021 tarihli tüketim tahakkuk bilgileri dökümü incelendiğinde 22.05.2021 tarihinden 22.10.2021 tarihine kadar ilgili su sayacının okunmadığı, tüketimin şirkete aylık fatura edilmediği ve belirtilen 5 aylık sürenin sonunda 153.309,24 TL tutarındaki yüksek su bedelinin fatura edildiğini, bu hususun bilirkişi raporunda da "Sayacın ilk okuma tarihi ile son okuma tarihi arası 135 gündür" denmek suretiyle tespit edildiğini,
....'nun aboneliğini sonlandırma talebinde bulunduğu 16/07/2021 tarihi ve sonrasındaki 10 gün içerisinde de şirkete herhangi bir fatura tebliğ edilmediğini, abonelik sonlandırma başvurusu sırasında da ... tarafından kendisine bildirilmeyen bir borcu ödemesinin beklenemeyeceğini, yükümlülüklerini yerine getirmeyen idarenin kendi kusurundan faydalanamayacağını,
Davalı ....nun talebi üzerine sayacın sökülmesi talebinden vazgeçilerek bunun aboneliğin iptali dilekçesinde de belirtildiğini ve dilekçe üzerine "sayaç sökülmeyecek", "başvuru bekliyor " yazıldığını,
16.07.2021 tarihinde geçici kabul yapılması nedeniyle davalı belediye başkanlığı tarafından su aboneliğini kapatmasının istenmesi üzerine aboneliği kapatma talebinde bulunduklarını, o tarihte sayacın 723m3 gösterdiğini, bu miktar üzerindeki tüketimin şirkete ait olmadığından şirketten talep edilemeyeceğini,
Dosyaya sunulu Whatsapp görüşmelerinden de anlaşılacağı üzere dava dışı ... ... Belediyesi çalışanlarından konu ile ilgili ...'un 16.07.2021 tarihinde müvekkil şirkete "hemen ulaştırın ...'ya" demek suretiyle aboneliği 16.07.2021'de sonlandırmalarını istediğini, "Müdürüm sayacı söktürmedik, bizim iptal oldu sizin abone olmanız lazım" ve "iptal gerçekleşti, sizin aboneliğiniz bekleniyor müdürüm" şeklindeki mesajlarına ise "olcaz" şeklinde yanıt verdiği ancak abonelik başvurusunu tam 1 ay sonra 19.08.2021 tarihinde geç olarak gerçekleştirdiği, geç başvuru yapmasının yanında, abonelik adresinin tesisat için uygun olmadığının tespiti üzerine su sayaç yerinin düzenlenmesi yükümlülüğünü geç yerine getirdiği bu nedenle dava dışı Belediye adına 26.10.2021 tarihinde park aboneliği yapıldığı ve 28.10.2021 tarihinde yeni sayaç takıldığını ortaya konulduğunu,
Davalı tarafından mevzuata aykırı olarak su sayacı aylık okunmadığı gibi aboneliğin iptali sırasında herhangi bir bildirim yapılmadan faturanın ödenmesinin talep edildiğini,
Geçici kabul ile birlikte işin fiili olarak bittiğini ve geçici kabul ile birliktetaşınmazın idareye teslim edildiğini,
İlk derece Mahkemesinin "davacı ile dışı dava ...... Belediyesi Park ve Bahçeler Dairesi Başkanlığı arasında imzalanan “... Rekreasyon Alanı Peyzaj Düzenlemesi Yapılması İşine” ilişkin eser sözleşmesi hükümlerinin, bu sözleşmenin tarafı olmayan davalı kuruma karşı ileri sürülemeyeceğini, davacının park alanının geçici kabul itibarının yapıldığı 16.07.2021 tarihi sonrasında yapılan su tüketiminden, parkı teslim alan ve sulamayı yapan dava dışı Belediye’nin sorumlu olması gerektiği yönündeki iddianın davalı kuruma yöneltilemeyeceği, bu hususun ancak davacı ile dava dışı Belediye arasında görülecek bir davada değerlendirilebileceği" şeklindeki ret gerekçesinin de tespit davasının amacına aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, su faturası nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı şirketin yapılan peyzaj işleminin geçici kabulunden sonra su bedelinden sorumlu olup olmadığı ve miktarının tespitinden kaynaklanmaktadır.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ilk derece mahkemesi kararı hakkında 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Geçici kabulden sonra tüketilen su bedelinin, kullanım teminat süresi içinde kalıyorsa ve sözleşmede aksine hüküm yoksa yükleniciye ait olduğu, geçici kabulün idare tarafından işin teslim alınması anlamına gelmediğinden kesin kabule kadar yüklenicinin sorumluluğu yasal olarak devam etmekle, taraflar arasındaki sözleşmenin 20. maddesi ile teminat döneminin 18 ay olarak kararlaştırıldığı ve bu dönem için sorumluluğa ilişkin genel kuralın aksi sözleşme ile kararlaştırılmadığından mahkemece su bedelinden davacının sorumlu olduğuna karar verilmiş ise de davacının aboneliğine son verme istemine rağmen aboneliği iptal etmeyen davalı kurumun talebi yerine getirmemesinin geçerli sebebi olup olmadığının, aboneliğin iptali talebinin usulüne uygun olup olmadığının, davalının yükümlülüklerine yerine getirip getirmediğinin ve tüketiminin artışında davalının müterafık kusurunun bulunup bulunmadığının varsa kusur oranının ve su bedelinde indirim yapılması gerekip gerekmediğinin belirlenmesi ve sonucuna göre değerlendirme yapılması için bilirkişilerden ek rapor alınması gerekir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olmadığı, davalının istinaf başvuru nedenlerinin yerinde olduğu anlaşılmakla HMK'nın 353/(1)-a-6 maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına ve dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının istinaf başvurusunun KABULÜ ile, esasa ilişkin diğer yönler incelenmeksizin, HMK'nın 353/(1)-a-6 maddesi gereğince İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 28/03/2024 tarih, 2022/198 Esas, 2024/258 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
2-Taraflarca yatırılan istinaf karar harçlarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıranlara iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesi tarafından kurulacak esasa ilişkin hükümde dikkate alınmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 353/1-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere 22/04/2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.