T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2025/8
KARAR NO : 2026/927
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
NUMARASI : 2023/755 Esas-2024/590 Karar
DAVA TARİHİ : 05/10/2023
KARAR TARİHİ : 08/10/2024
DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit
DAİRE KARAR TARİHİ : 05/05/2026
KARAR YAZIM TARİHİ : 07/05/2026
İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/755 Esas 2024/590 Karar sayılı dosyasından verilen 08/10/2024 tarihli kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin istenilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.
İSTEM:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili kooperatifin, .... Mah... .. Blok No.... adresinde bulunan arsa nitelikli taşınmazda tarımsal faaliyetlerini yürütmekte olduğunu, mezkur taşınmazda tarım faaliyetlerinin gerçekleştirilebilmesi adına, davalı ... şirketine başvuru üzerine elektrik aboneliği oluşturulduğunu, müvekkili kooperatifin abonelik numarası 810002702665 olup, tesisat numarası 700329055 olduğunu, ancak; davalı ... tarafından taraflarınca bilinmeyen bir nedenle herhangi bir tebligat, ihtarat ve uyarı yapılmaksızın elektrik enerji verimi kesilmiş bulunduğunu, ancak; müvekkili kooperatif tarafından mezkur taşınmazda tarımsal faaliyet gösterilmekte olup; taşınmazın sulanması ve diğer tüm ekim biçim işlemlerinin yapılması davalı ... tarafından verilen elektrik enerjisiyle yapıldığını, hal böyle olunca; müvekkili kooperatifin elektrik enerjisinin verilmemekte olması nedeniyle telafisi güç zararlarla karşı karşıya kalmış bulunduğunu, elektrik aboneliği sözleşmeleri, iki tarafa borç yükleyen özel hukuk sözleşmesi olup müvekkili tarafından, elektrik kullanım bedelinin düzenli bir şekilde ödenmekte olmasına rağmen, davalı ... kendi edimi olan elektrik enerjisi sağlama edimini yerine getirmediğini, taraflar arasındaki ilişki bir özel hukuk ilişkisi olup; taraflar arasında devam etmekte olan bir elektrik aboneliği sözleşmesinin bulunması karşısında davalının elektrik enerjisi verme edimini yerine getirmemesinin hukuka aykırı olduğunu, nitekim; Abonelik Sözleşmeleri Yönetmeliği Madde 22/4; "Satıcı veya sağlayıcı, abonelik sözleşmesinin feshedilmesi ile ilgili bildirim ve taleplere ilişkin işlemleri yerine getirmek üzere gerekli tedbirleri almak ve gerektiğinde uygun bir sistem kurup bu sistemi kesintisiz olarak açık tutmakla yükümlüdür.
" hükmünü havi olup; davalı ... tarafından, taraflar arasında bulunan elektrik abonelik sözleşmesi feshedilmeksizin ve fesih bildirimleri yerine getirilmeksizin elektrik enerjisi kesintisi yapılmış olup, müvekkiline başkaca bir sistem de kurmadığını belirterek davanın kabulü ile müvekkili kooperatife ait olan 810002702665 abonelik numaralı ve 700329055 tesisat numaralı elektrik sayacına elektrik aboneliğine davalı ... tarafından elektrik enerjisinin verilmesine elektrik enerjisinin kesilmemesine karar verilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince "...davacı, kendisine ait olan ve tarımsal faaliyette bulunmakta olduğu taşınmaza ilişkin davalı ile aralarında oluşturulan elektrik aboneliğinin tek taraflı olarak davalı tarafından sona erdirildiğini bu işlemin hukuka aykırı olduğunu belirterek 810002702665 abonelik numaralı ve 700329055 tesisat numaralı elektrik sayacına elektrik aboneliğine davalı ... tarafından elektrik enerjisinin verilmesi talebinde bulunmuş ise de ... Belediyesi ve ... Valiliği'nin tarafından yazılan müzekkereler ile davalı şirkete "Son zamanlarda İlimizin değişik bölgelerinde, özellikle şehir merkezine yakın bölgelerdeki özel veya kamu mülkiyetinde olan araziler tarımsal üretim adı altında İlimizin tarımsal üretim envanterine katkı amacı taşımayan “hobi bahçeleri" adı altında kullanılmak istenmektedir. Söz konusu kullanımlar küçük ölçekli (300 m2, 500 m2 gibi) olup daha çok bu alanların ikinci konut alanına dönüştürmeyi hedeflenmektedir. İlimiz genetinde hobi bahçesi adı altında faaliyet gösteren yapılara yönelik olarak Müdürlüğümüz tarafından 5403 Sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanımu'nun 21 maddesi kapsamında idari yaptırım kararları uygulanmaktadır. Ancak, yapılan tespitlerde bu yapıların mevcut elektrik abonelikleriniz bulunduğu belirlenmiştir. 5403 Sayılı Kanuna aykırı olarak tarım arazisi vasfındaki taşınmazlar üzerine izinsiz olarak yapılan bu yapılara elektrik aboneliğinin nasıl verildiği anlaşılamamaktadır. Tarım arazisi üzerine yapılan her türlü yapı için ilgili Belediyesinden alınmış yapı ruhsatı bulunmayan ve İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından verilmiş izin bulunmayan hiçbir yapının yasal olmadığının bilinmesi, özellikle hobi bahçesi olarak faaliyet gösteren taşınmazlara daha önceden tadımsal amaçlı elektrik kullanımı için abonelik verilmiş ise mevcut tarımsal elektrik aboneliklerinin iptali için gerekli işlemlerin yapılarak Müdürlüğümüze bilgi verilmesi.." şeklinde bildirimde bulunulduğu ve söz konusu elektrik aboneliğine son verme işleminin idari karar sonucu gerçekleştirildiği, davacının 10002702665 abonelik numaralı ve 700329055 tesisat numaralı elektrik sayacına elektrik aboneliğine davalı ... tarafından elektrik enerjisinin verilmesi talebinin bu aşamada kabulünün mümkün bulunmadığı anlaşılmakla..." ifadelerini içeren gerekçelerle davanın reddine karar vermiştir.
İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN:
Davacı vekili istinaf talebinde bulunmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki ilişkinin özel hukuk ilişkisi olduğunu, taraflar arasında geçerli bir elektrik abonelik sözleşmesinin bulunduğunu, davacı kooperatifin tarımsal faaliyetlerini sürdürebilmek için elektrik aboneliği yaptığını, abonelik kapsamında elektrik bedellerinin düzenli ödendiğini, buna rağmen davalı ... şirketinin herhangi bir bildirim, ihtar veya tebligat yapmadan elektrik enerjisini kestiğini, bu durumun tarımsal faaliyetleri aksattığını ve telafisi güç zararlara yol açtığını, davalının sözleşmeden doğan elektrik sağlama edimini yerine getirmediğini, bunun hukuka aykırı olduğunu, abonelik sözleşmesinin feshedilmediğini ve feshe ilişkin usullerin yerine getirilmediğini, Abonelik Sözleşmeleri Yönetmeliği’ne aykırı davranıldığını, usulsüz kullanım olsa dahi gerekli 15 günlük bildirim süresinin tanınmadığını, bu yönde herhangi bir ihbar yapılmadığını, yerel mahkemenin bu hususları değerlendirmeden davayı reddettiğini, kararın hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne dair karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Uyuşmazlığın, davacı kooperatife ait elektrik aboneliğine ilişkin elektrik enerjisi kesilmesi işleminin hukuka uygun olup olmadığı hususunda toplandığı ve söz konusu aboneliğe davalı ... tarafından elektrik enerjisinin verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın reddine dair karar davacı tarafça istinaf edilmiştir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ilk derece mahkemesi kararı hakkında 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, tarımsal faaliyette bulunmakta olduğu taşınmaza ilişkin davalı ile aralarındaki elektrik aboneliğinin tek taraflı olarak davalı tarafından sona erdirildiğini bu işlemin hukuka aykırı olduğunu belirterek elektrik şirketi tarafından elektrik enerjisinin verilmesi talebinde bulunmuş ise de ... Belediyesi ve .. Valiliği'nin tarafından yazılan müzekkereler ile davalı şirkete "Son zamanlarda İlimizin değişik bölgelerinde, özellikle şehir merkezine yakın bölgelerdeki özel veya kamu mülkiyetinde olan araziler tarımsal üretim adı altında İlimizin tarımsal üretim envanterine katkı amacı taşımayan “hobi bahçeleri" adı altında kullanılmak istenmektedir. Söz konusu kullanımlar küçük ölçekli (300 m2, 500 m2 gibi) olup daha çok bu alanların ikinci konut alanına dönüştürmeyi hedeflenmektedir. İlimiz genetinde hobi bahçesi adı altında faaliyet gösteren yapılara yönelik olarak Müdürlüğümüz tarafından 5403 Sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanımu'nun 21 maddesi kapsamında idari yaptırım kararları uygulanmaktadır. Ancak, yapılan tespitlerde bu yapıların mevcut elektrik abonelikleriniz bulunduğu belirlenmiştir. 5403 Sayılı Kanuna aykırı olarak tarım arazisi vasfındaki taşınmazlar üzerine izinsiz olarak yapılan bu yapılara elektrik aboneliğinin nasıl verildiği anlaşılamamaktadır. Tarım arazisi üzerine yapılan her türlü yapı için ilgili Belediyesinden alınmış yapı ruhsatı bulunmayan ve İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından verilmiş izin bulunmayan hiçbir yapının yasal olmadığının bilinmesi, özellikle hobi bahçesi olarak faaliyet gösteren taşınmazlara daha önceden tadımsal amaçlı elektrik kullanımı için abonelik verilmiş ise mevcut tarımsal elektrik aboneliklerinin iptali için gerekli işlemlerin yapılarak Müdürlüğümüze bilgi verilmesi.." şeklinde bildirimde bulunulduğu ve söz konusu elektrik aboneliğine son verme işleminin idari karar sonucu gerçekleştirildiği, davacının 10002702665 abonelik numaralı ve 700329055 tesisat numaralı elektrik sayacına elektrik aboneliğine davalı ... tarafından elektrik enerjisinin verilmesi talebinin bu aşamada kabulünün mümkün bulunmadığı gerekçesi ile verilen ilk derece mahkemsi kararında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmakla davacı tarafın istinaf talebi haklı görülmemiştir.
Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerinde takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davalı vekilinin istinaf başvuru nedenlerinin yerinde olmadığı, kararda kamu düzenine aykırı bir yön de bulunmadığı anlaşılmakla, HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/755 Esas 2024/590 Karar sayılı dosyasında verilen 08/10/2024 tarihli kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan, davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf talebinde bulunan davacı taraftan alınması gereken 732,00 TL istinaf maktu karar harcından, davacı tarafından yatırılan 427,60 TL istinaf karar harcının mahsubu ile kalan bakiye 304,40 TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
İlişkin, dosya üzerinde yapılan inceleme ve müzakere sonucunda, HMK'nın 361/1 maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde temyiz yolu açık olmak üzere 05/05/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.