T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2023/1205
KARAR NO: 2023/1914
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/837
KARAR NO: 2023/344
DAVA TARİHİ: 21/06/2016
KARAR TARİHİ: 10/05/2023
DAVA: Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan Alacak
KARAR TARİHİ: 21.12.2023
KARARIN YAZ. TARİH: 22.12.2023
İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10.05.2023 tarih ve 2016/837 Esas, 2023/344 Karar sayılı kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin davacı müflis iflas idaresi vekili tarafından istenilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.
İSTEM:
Davacı vekili tarafından verilen verilen dava dilekçesi ile özetle; Müvekkili şirket ile davalı arasında ... Projesi Anahtar Teslim Müteahhitlik işini yapmak üzere ocak/2015 tarihli sözleşme ile anlaşıldığı, işbu anlaşma gereği müvekkilinin ... Projesi Anahtar Teslim Müteahhitlik İşini yapmayı taahhüt ettiği, müvekkilin yükümlülüklerini yerine getirmeye devam ederken ve taahhütlerde herhangi bir gecikme veya aksama yok iken davalı şirket İzmir 27. Noterliği, 04.04.2016 tarih ve 6723 yevmiye numarası ile müvekkile gönderildiği, işbu ihtarname ile müvekkili şirketin davalıya 16.248.921,73 TL borcu bulunduğu, müvekkili şirket tarafından taraflar arasındaki sözleşmeye herhangi bir aykırılık bulunmamasına rağmen davalı şirket tarafından taraflar arasındaki sözleşme haksız olarak feshedildiği, ... Projesi Anahtar Teslim Müteahhitlik sözleşmenin haksız feshinden kaynaklı tüm zararların tespiti ile fesih tarihinden itibaren uygulanacak avans faiziyle birlikte şimdilik 5.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline, müvekkili şirket aleyhine ve zor durumundan faydalanılarak imzalanan sözleşmeler nedeniyle uğranılan zararın tespiti ile sözleşme tarihinden itibaren uygulanacak avans faiziyle birlikte şimdilik 5.000,00 TL'nin tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili tarafından verilen cevap dilekçesi ile özetle; davacı şirket ile davalı arasında eser sözleşmesi bulunduğu, bu sözleşmede davalının iş sahibi, davacının ise müteahhit olduğu, davacıya yer teslimi yapıldığı, ancak davacının nakit akışı sorunu yaşadığı, iş programının gerisinde kaldığı, davacıya avans ödemeleri yapıldığı halde mal ve hizmet tedarikçileri ile personele ödeme yapmadığı, davacı şirketin iflas aşamasında olduğu, ödemede güçlük yaşadığını davalı şirkete bildirmesi üzerine borç nakli sözleşmeleri yapıldığı, davacı şirket adına üçüncü kişilere ödemeler yapıldığı, davacının hak ettiği iş bedelinden fazlasından davacıya ve davacı adına üçüncü kişilere ödendiği, bunun üzerine davacıdan avans teminat mektuplarının yenilenmesi ile sözleşmeye aykırılıklarının giderilmesinin talep edildiği, davacının bu ihtarların gereğini yerine getirmediği, hak kayıplarının yaşanmaması amacıyla davacıya ait teminat mektuplarının nakde çevrildiği, davacının sözleşme devam ederken iflas erteleme talebi ile İzmir 4 Asliye Ticaret Mahkemesine müracaat ettiği, davacının bu davranışları neticesinde sözleşmenin haklı nedenle kendileri tarafından feshedildiği, davacının taleplerinin haksız olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesinin 10.05.2023 tarih ve 2016/837 Esas, 2023/344 Karar sayılı kararı ile özetle; ''...Somut olayda davacı müflis şirket hakkındaki iflas kararın kesinleştiği, ikinci alacaklılar toplantısının nisabın sağlanamaması nedeniyle gerçekleştirilemediği, bu nedenle iş bu dava konusu uyuşmazlık yönünden iflas idaresinin davanın takibine ilişkin kararının kesinleştiğinden söz edilemeyeceği, davanın takibine ilişkin olarak İİK'nun 245.maddesinin iflas idaresince işletilmesi gerektiği, mahkememizce bu hususta iflas müdürlüğüne bildirim yapıldığı, ancak iflas müdürlüğünce davanın iflas idaresince takip edileceğinin ve davayı takip yetkisinin müflis alacaklılarına veya müflise devredilmeyeceğinin mahkememize bildirildiği, 6100 sayılı HMK'nun 114/e maddesi uyarınca dava takip yetkisinin dava şartlarından biri olduğu, iflas idaresinin dava konusu uyuşmazlık bakımından davayı takip yetkisine sahip olmadığı mahkememizce değerlendirilmekle davanın usulden reddine'' dair karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili tarafından verilen 14.06.2023 tarihli istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesi ile özetle; Davacı iflas edeni İİK'nun 226 ve 229.maddeleri gereği iflas idaresinin temsil edeceğini, ilk derece mahkemesinin değerlendirmesinin açıkça hukuka aykırı olduğunu, davanın iflas tarihinde önce müflis şirket tarafından açıldığını, TBK'nun 513/1 maddesi gereği müflis şirket vekilinin görevinin sona erdiğini ve İcra Mahkemesince görevlendirilen iflas idaresi davayı davacı sıfatı ile takip ettiklerini, iflas idaresi tarafından da kendisine vekaletname çıkarıldığını, davacı sıfatıyla davanın takibinin müvekkili iflas idaresine ait olduğunu, İcra İflas Kanun'unun 239.maddesi gereği iflas idaresi tasfiye kapanıncaya kadar işine devam etme yetkisine sahip olduğunu, ayrıca bir karar alınmasına gerek bulunmadığını, davacı müflis şirketle ilgili yapılan 2. Alacaklılar Toplantısında toplantı nisabının sağlanamadığını, toplantı nisabı oluşmadığından 2004 Sayılı İİK'nun 239. maddesi gereği iflas idaresi tasfiye kapanıncaya kadar işine devam edeceğini, yani yetkisinin sona ermediğini, yetkinin devam ettiğini, İİK'nun 239.Maddesi gereğince iflas idaresinin ayrıca bir karar almasına da gerek bulunmadığını, ilk derece mahkemesi tarafından 6100 sayılı HMK ve hukuka aykırı olarak uyap taraf kayıtlarında değişiklikler yapıldığını, taraf kayıtlarının ayrıldığını, iflas idaresi ayrı olarak kayıt edildiğini, UYAP kayıtları ile gerekçeli karardaki taraf kayıtlarının farklı olduğunu, bu nedenlerle, istinaf başvurularının kabulü ile İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/837 Esas - 2023/344 Karar sayılı 10/05/2023 tarihli kararın kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; HMK.nın 355. maddesindeki düzenleme uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek yapılan inceleme sonucunda,
Dava, eser sözleşmesinin haksız olarak feshi nedeniyle kar kaybı ve giderlerden oluşan zararın tahsili istemine ilişkindir.
Davacı ... A.Ş ile davalı ... A.Ş arasında "... Konut Projesi Anahtar Teslim Müteahhitlik Sözleşmesi" imzalandığı, sözkonusu eser sözleşmesine göre davacının yüklenici, davalının iş sahibi olduğu hususlarında uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Davacı ... A.Ş'nin dava devam ederken İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 14/04/2017 tarih ve 2016/475 esas, 2017/390 karar sayılı ilamı ile iflasına, iflasın 14.04.2017 günü saat 13.41 itibariyle açılmasına karar verildiği; İzmir İflas Müdürlüğünün 2017/26 iflas dosyasında davacı şirketin iflas işlemlerinin yürütüldüğü, iflasın adi tasfiye şeklinde yürütülmesine karar verildiği, iflas kararının 21/12/2021 tarihinde kesinleşmesi üzerine 2. Alacaklılar toplantısının 07/10/2022 tarihinde yapıldığı,ancak toplantı nisabının gerçekleşmemesi nedeniyle herhangi bir karar alınmadığı, ancak İİK'nun 239 maddesi gereğince tutanağın tutulduğu, iflas idaresinin tasfiye bitene kadar görevine devam edeceği, davanın iflas masası adına iflas idaresi üyeleri tarafından takip edileceğinin bildirilmesi üzerine mahkemece müflis davacı yönünden iflas masasının bu davayı takip edebilmesinin iflas idaresinin bu yönde bir karar alması ve bu kararın 2. Alacaklılar toplantısında uygun bulunması ile mümkün olduğu, ancak bu yönde alınan bir karar olmadığı gerekçesi ile İflas İdaresinin davayı takip etmeye ilişkin taleplerinin reddedildiği ve İzmir İflas Müdürlüğünden iflas idaresince davayı takip yetkisinin isteyen alacaklıya İİK 'nun 245 maddesi uyarınca devredebileceği, alacaklıların davayı takip etmek istememesi halinde ise müflisin davayı takip yetkisinin doğacağı belirtilerek iş bu davayı takip etmek isteyen alacaklı bulunup bulunmadığı ve davayı takip yetkisinin devredilip devredilmeyeceği hususunda mahkemeye bilgi verilmesinin istenildiği, İzmir İflas Müdürlüğünün 13/03/2023 tarihli cevabı yazısında davayı takip yetkisinin alacaklılara devredilmeyeceği, davanın iflas idaresince takip edileceğinin bildirilmesi üzerine mahkemece 6100 sayılı HMK'nun 114/e maddesi uyarınca dava takip yetkisinin dava şartlarından biri olduğu, iflas idaresinin dava konusu uyuşmazlık bakımından davayı takip yetkisine sahip olmadığından davanın usulden reddine karar verildiği, verilen kararın davacı müflis iflas idaresi vekili tarafından istinaf edildiği anlaşılmıştır.
İcra ve İflâs Kanunu'nun “Hukuk davalarının tatili” kenar başlıklı 194. maddesi “Acele hâller müstesna olmak üzere müflisin davacı ve davalı olduğu hukuk davaları durur ve ancak alacaklıların ikinci toplanmasından on gün sonra devam olunabilir. Bu hüküm şeref ve haysiyete tecavüzden, vücut üzerinde ika olunan zararlardan doğan tazminat davaları ile evlenme, ahvali şahsiye veya nafaka işlerine müteallik ihtilaflara, rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takiplerle ilgili olarak açılmış olan hukuk davalarına tatbik olunmaz. Dava durduğu müddetçe zamanaşımı ve hakkı düşüren müddetler işlemez” hükmünü içermektedir. Görüldüğü üzere bu yasal düzenleme uyarınca, iflâsın açılmasından sonra müflisin davacı ve davalı olduğu hukuk davaları durur ve bunlara ancak ikinci alacaklılar toplantısından on gün sonra devam olunabilir. Bu hükmün amacı, iflâs masasının aktif ve pasifini ilgilendiren davalara devam edilip edilmeyeceği konusunda alacaklılara zaman tanımaktır.
Hukuk Genel Kurulunun 09.11.2021 tarihli ve 2017/(13)3-3202 E., 2021/1381 K.; 17.10.2019 tarihli ve 2017/19-916 E., 2019/1085 K.; 24.01.2018 tarihli ve 2017/13-771 E., 2017/1428 K. sayılı kararlarında da belirtildiği üzere iflas hukukuna ilişkin düzenlemeler kural olarak kamu düzenini ilgilendirmekte olup İİK’nın 194. maddesindeki davanın durması da kendiliğinden gerçekleşir.
İcra ve İflas Kanunu’nun “İkinci alacaklılar toplanması” başlıklı 237. maddesinin 1. fıkrası;“…İflas idaresi, alacakların tespit işini yaptıktan sonra, 232 nci maddedeki sürenin bitiminde alacakları tamamen veya kısmen idarece kabul edilen alacaklılar ile sıra cetveline kayıt davası açmış alacaklılardan 235 inci maddeye göre katılmalarına karar verilmiş olanları da ikinci toplantıya ilanla davet eder.”
Aynı Kanun’un “Toplantı ve karar nisabının oluşmaması” başlıklı 239. maddesi ise;“Alacaklıların toplanması mümkün olmazsa veya karar nisabı oluşmazsa durum tespit olunur. Bu halde iflâs idaresi tasfiye kapanıncaya kadar işe devam eder.” hükümlerini içermektedir.
Somut uyuşmazlıkta; İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesince ara karar ile; davacı hakkında iflâs kararı verildiğinden İİK’nın 194. maddesi gereğince işlem yapılarak ikinci alacaklılar toplantısından on gün sonrasına kadar yargılamanın durdurulmasına karar verildiği, Mahkemece İzmir İflas Müdürlüğüne yazılan müzekkereye verilen cevapta ise; iflasına karar verilen davacı şirketin ikinci alacaklılar toplantısının 07.10.2022 tarihinde yapıldığı, toplantıda karar nisabının oluşmaması nedeniyle herhangi bir karar alınmadığı, ancak İİK 239. Maddesi uyarınca tutanağın tutulduğu ve iflâs idaresinin tasfiye bitene kadar görevlerine devam edeceklerinin belirtildiği halde İlk derece mahkemesi tarafından İİK’nın 239. madde gereklerine uygun olarak hareket edilmediği, zira İİK’nın 239. maddesinde belirtildiği gibi alacaklıların toplanması mümkün olmazsa durum tespit olunarak iflâs idaresi tasfiye kapanıncaya kadar işe devam edecektir. Somut olayda da gerekli çoğunluk sağlanamamış, bu durum tespit olunarak mahkemeye bildirilmiştir. Hâl böyle olunca; ilk derece mahkemesince iflas idaresinin davayı takip yetkisi bulunduğundan yargılamaya devam edilmesi gerekirken iflas idaresinin dava konusu uyuşmazlık bakımından davayı takip yetkisine sahip olmadığından davanın usulden reddine karar verilmesi usule ve yasaya uygun olmadığından davacı müflis iflas idaresi vekilinin istinaf istemi yerinde görülmüştür.
Dosya kapsamı, mahkeme gerekçesi ve yapılan değerlendirmeye göre; mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli olmadığından davacı müflis iflas idaresi vekilinin istinaf kanun yoluna başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-a-4 ve 6. maddeleri gereğince kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı müflis iflas idaresi vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile,
2-İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10.05.2023 tarih ve 2016/837 Esas, 2023/344 Karar sayılı kararının, 6100 Sayılı HMK'nın 353/(1)-a-4 ve 6. maddeleri gereğince KALDIRILMASINA,
3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yeniden bir karar verilmek üzere ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
4-Verilen kararın niteliği gereğince harç alınmasına yer olmadığına,
5-Davacı müflis iflas idaresi vekili tarafından yatırılan 179,90 TL istinaf karar harcının istemi halinde ilk derece mahkemesince yatıran davacı müflis iflas idaresine iadesine,
6-Davacı müflis iflas idaresi vekili tarafından yatırılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile yapılan istinaf yargılama giderlerinin, ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
7-Kararın, ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/(1)-g maddesi gereğince, kesin olmak üzere, 21.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.