T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2023/1533
KARAR NO : 2026/699
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : KARŞIYAKA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020/172
KARAR NO : 2023/229
DAVA TARİHİ : 29/04/2020
KARAR TARİHİ : 05/04/2023
DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ : 12.05.2026
KARARIN YAZ. TARİHİ : 12.05.2026
Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05.04.2023 tarih ve 2020/172 Esas, 2023/229 Karar sayılı kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin davacı vekili ile davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.
İSTEM:
Davacı vekili tarafından verilen dava dilekçesi ile özetle; müvekkili şirketin, davalıya ait ... ve ... rafineri iş sahalarında uzunca süredir ünite bord binası inşaat ve tadilat işleri, ünite fırınları, kemer tuğlası ve refrakter demontaj ve montaj işleri, ünite fırın ve bacaları asbestli malzeme söküm, temizleme işlemleri gibi çeşitli iş ve hizmet faaliyetinde bulunduğunu, bu meyanda yıllarca davalı ile ticari faaliyet yürüttüğünü, Bu çerçevede, a)71981 nolu 50.670,00 TL bedelli fatura içeriği davalının ... rafineri sahasında bulunan 2500-Y ünitesinin bord binası iç ve dış cephe inşaat ve tadilat işlerinin müvekkili firma tarafından yerine getirildiğini; b)71979 nolu 101.340,00 TL bedelli fatura ile 71980 nolu 84.450,00 TL bedelli fatura içerikleri davalının ... rafineri sahasında bulunan 9700 ünitesindeki H-9701/2 fırınının kemer tuğlası demontaj ve montaj işlerinin, Mart 2017 tarihinde, davalı işyerinde ‘duruş’ olarak adlandırılan bakım döneminde müvekkili firma tarafından yapıldığını, c)71976 nolu 337.800,00 TL bedelli fatura içeriği davalının ... rafineri sahasında bulunan 200 nolu ünitesinin planlı duruşunda demontaj esnasında asbest tespit edilmesi nedeniyle fırınlardan asbest söküm ve temizliği işleri ile 70 adet hava ölçümü işleminin, müvekkili firma tarafından planlı duruş olarak adlandırılan bakım döneminde yapıldığını, d)71978 nolu 39.410,00 TL bedelli fatura içeriği davalının .... rafineri sahasında bulunan 900 nolu ünitesinin tadilat işleri sırasında asbestli malzemeye denk gelinmesi nedeniyle baca yanı asbestli malzemelerin paketleme, temizlik ve kaldırma işlerinin müvekkili firma tarafından yapıldığını, belirtilen işlerin tamamının müvekkili tarafından davalı işyerinde Kasım 2016-Mayıs 2017 tarihleri arasında yapıldığını, davalı şirket ile belirtilen işbu çalışma ilişkisi kapsamında birçok iş bedeli ödenmişken, yukarıda belirtilen faturalara konu iş ve hizmet bedellerinin ödenmediğini, davalı şirkete Aliağa 1. Noterliğinin 04107 yevmiye no’lu ve 13/04/2018 tarihli ihtarnamesi ve 20/04/2018 tarihli yazı ile bildirildiğini ancak davalı tarafça Aliağa 1.Noterliğinin 04583 yevmiye no’lu ve 27/04/2018 tarihli ihtarnamesi ile faturalara itiraz edildiğini bildirerek, 613.670,00 TL alacağın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili tarafından verilen cevap dilekçesi ile özetle; TTK'nun 60.maddesi uyarınca alacağın zamanaşımına uğradığını; davacının rafineride muhtelif işler aldığını, ancak fatura içerikleri işleri yapıp tamamladığına dair geçerli kayıt olan işletme destek işleri formunu sunamadığını, davalının tacir olarak iddiasını ve taleplerini yazılı belgeler ile ispatlamak zorunda olduğunu, öte yandan davacı firma imza yetkilisi ve firma sahibi ....'nin aynı zamanda ... firmasının proje müdürü olarakta görev yaptığını, ... firmasının sahip ve ortakları arasında ....'nin yer aldığını, bu durumun davacı firmanın etik olmayan suiniyetini gösterdiğini, a)71981 nolu 50.670,00 TL bedelli 2500 Y ünitesi bord binası iç ve dış cephe inşaat ve tadilat işleri içerikli fatura ile davacı tarafın sunduğu "2500 Y NWTP ünitesi atıkların alınması" konusundaki işin yapılmasına müsaade edilen iş izni formunun örtüşmediğini, ayrıca bu iş izni formunda işi yapan müteahhit firma adı bölümünde ... isminin yazıldığını, sonradan ... olarak değiştirildiğinin açık şekilde belli olduğunu; yine "2500 Y-dış cephe boyama sıva işleri" konusundaki işin yapılmasına müsaade eden iş formunda işi yapan birim müteahhit firmanında kesiminde ... isminin yazıldığını, davacı firma ile alakalı bir iş izni olmadığını, b)71979 nolu 101.340,00 TL bedelli fatura içeriğinin H-9701 fırını refraktör demontaj ve montaj işlerine ilişkin sunulan 32339 nolu formda işin tanımının "H9701/2 üst menhol refraktör kırma işi yapılacak, H9701/2 iç kısmında çalışma yapılacak" şeklinde tanımlandığını, bu iş izin formu ile ancak faturaya yönelik demontaj işi yapıldığının ortaya çıktığını, refraktör montajının yapıldığına dair herhangi bir kayıt sunulmadığını, davacı tarafından sunulan belgelerin montaj kesimine ve işin tamamıyla bitirildiğine ilişkin olmadığını, c)71980 nolu 84.450,00 TL bedelli fatura içeriği H-901 fırını kemer tuğlası demontaj ve montaj işlerine dair davacı tarafından geçerli ve makul bir delil sunulmadığını, d)71976 nolu 337.800,00 TL bedelli fatura içeriği 200 ünitesi planla duruş esnasında kurumlardan asbest söküm ve temizliği işi 70 adet hava ölçümüne ilişkin olarak bu ölçümü yapan... firması ile davacı firma arasındaki yukarıda açıklanan yakınlık nedeniyle... firmasından alınan analiz sonuçlarının geçerliliği ve doğruluğundan şüphelenildiğini, numune analiz raporlarının hukuken bir hükmünün bulunmadığını, ... firmasının Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına yapılan bildirim yazısının bakanlık nezdinde teyit edilmesinin zorunlu olduğunu, diğer yandan analiz sonuçları geçerli olsa bile bu asbest söküm işinin ve 70 adet hava ölçümünün fiilen firma tarafından gerçekleştirildiğini göstermediğini, e)71978 nolu 39.410,00 TL bedelli fatura içeriği 900 ünitesi baca yanı asbestli malzemelerin paketleme temizlik ve kaldırma işlerine yönelik sunulan 28532 nolu iş izin formunun fatura konusu ile alakasız olduğunu, formun asbestli malzemeler ile bir ilgisinin bulunmadığını, bu formun işin tanımı kesiminde "baca yanı atıkların alınması" olarak belirtildiğini, fatura içeriğinin doğru olmadığını, ayrıca fatura konusu işin faturada belirtilen tutarda olmasının mümkün olmadığını, tutarın o dönemdeki rayiç fiyatlara göre son derece yüksek olduğunu bildirerek davanın reddini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesinin 05.04.2023 tarih ve 2020/172 Esas, 2023/229 Karar sayılı kararı ile özetle; ''...A)71981.nolu 50.670.00 TL bedelli 2500 Y ünitesi bord binası iç ve dış cephe inşaat ve tadilat işleri içerikli fatura yönünden; 01.04.2017 tarihli izin yetkilisi .... ve izin sahibi .... imzalı 2500Y-dış cephe boyama sıva işleri tanımlı iş izin formunun bulunduğu, her ne kadar bilirkişi raporunda işin tamamlandığına dair davalı işveren personeli tarafından imzalı herhangi bir somut veri sunulmadığı bildirilmiş ise de dinlenen tanık .... ve ....'ın beyanlarında2500 Y ünitesi bord ana binasının iç ve dış cephe inşaat, boya, badana, duvar örümü, asma tavan işlerinin davacı tarafça yapıldığı, 2500 Y ünitesinde bütün dış cephenın kazındığı kalekimlendiği, astarlandığı ve boyandığı, ytongdan 130 metrekare duvar örüldüğü ve alçısının çekildiği binanın bütün içi her yeri boyandığı, malzemeli işçilik yapıldığı yönünde beyanda bulundukları ,bilirkişi heyetince 2500 Y ünitesi bord binası iç ve dış cephe inşaat ve tadilat işleri bedelinin serbest piyasa rayiçlerine göre nisan 2017 tarihi itibari ile 21.608,00 TL olarak hesaplandığı, davacının bu tutar iş bedelini talep edebileceği, sözü edilen faturadan kaynaklanan fazlaya ilişkin alacak isteminin yersiz olduğu anlaşılmıştır.
B)Davacı tarafından düzenlenen 71976.nolu 337.800.00 TL bedelli 200 ünitesi planla duruş esnasında fırınlardan
asbest söküm ve temizliği işi, 70 adet hava ölçümü içerikli fatura yönünden; Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü İzmir Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün yazısı ile... .... Şti.nin 07/11/2016 tarihli numune analiz raporu ve Bakanlığa yapılan SLD-008/216 sayı ve 07/11/2016 tarihli bildirime ilişkin belgelere rastlanılmadığı, asbest söküm işinde havadaki asbest miktarı sınır değeri tespiti için yapılmış olması gereken 70 adet hava ölçüm ayrıntılarını içeren herhangi bir belgenin de mevcut olmadığı, 71976 no.lu 337.800,00 Tl bedelli fatura iş tanımı, 200 No.lu Ünite demontajında asbest tespiti, fırınlardan asbest söküm ve temizliği işleri ile 70 adet hava ölçüm işlemi (Planlı duruş=bakım dönemi) şeklinde tanımlanmış olup yapıldığı iddia edilen bu işlem için dosyada tespiti yapılmış olan asbest miktarı, yapıldığı iddia edilen ölçümlerin analiz verileri, çalışma süreleri, çalışılan gün sayısı hususunda hiçbir döküman bulunmadığı, davacı tarafın 71976 ve 71978 nolu faturalara konu "Asbestli İşler"de çalıştıklarını beyan ettiği 18 işçiden, davalı tarafın 08.06.2021 tarihli dilekçesi ekinde sunduğu çalışanlar listesinde "Asbest İşi"nde çalışanların örtüştüğü 6 işçiden 5 tanesinin, dosyada yer alan iş izin formlarının hiçbirinde isimlerinin yazılı olmadığı, .... isimli çalışanın ise davalı taraf beyan ekinde “2015 yılında H-104 fırını asbestli refrakter kırımı işinde çalıştığı,dinlenen tanık beyanları ile asbest işinde çalışan sayısı olarak davacı tanığı.... 'un " asbest işinde 5 kişi çalıştık" şeklindeki beyanları ile asbest söküm işinde çalışan kişi sayısı, çalışanlar bilgileri, çalışanın işe giriş ve çıkış tarihleri ve iş tanımlarının örtüşmediği, ÇSGB İzmir İl Müdürlüğü’ne herhangi bir bildirim belgesi, 70 adet hava ölçüm değer ve ayrıntıları bilgisi, ilgili form mevcut olmaması, asbestin varlığı, miktarı, dolayısı ile 71976 no.lu fatura konusunda asbest işinin yapıldığının davacı tarafından ispatlanmadığı kanaatine ulaşılmıştır.
C)Davacı tarafından düzenlenen 71978.nolu 39.410.00 TL bedelli 900 ünitesi baca yanı asbestli malzemelerin paketleme temizlik ve kaldırma işleri içerikli fatura yönünden; asbestli malzemelerin olduğu iddia edilen torbaların üzerinde, asbestli malzeme olduğuna dair etiket, herhangi bir bilgilendirme yazısı, uyarı, tehlike işaret ve sembollerinin mevcut olmadığı, var ise de fotoğraflarda görülmediği/okunmadığı ve yine asbest yığını etrafının mevzuata göre tehlike işaretlemesi ile çevrili olmadığı, torbalarda asbestli malzeme olup olmadığı,yönetmelik hükümlerinin uygulandığına dair sunulu fotoğraflarda hiçbir veri mevcut olmadığı, yığın halinde paketlenmiş olarak görünen malzemenin miktarı hususunda söz konusu fotoğraflardan malzeme miktarının tespit edilemediği, faturada işin "900 no.lu Ünitesi baca yanı asbestli malzemenin paketleme, temizlik, kaldırma işi" olarak bildirildiği, 28532 no.lu iş izin formunda ise 906 Baca yanı atıkların alınması işi olarak yazılı olduğu, formda .... yetkili personelleri .... ve onay tarihi 13.02.2017 ile.... ve kapatma tarihi 21.02.2017 olarak yazılı olup; davalı taraf beyan ekinde isimler bazında çalışma dönemi ve çalışılan iş bilgileri listesinde 2017 yılına ait asbest işi çalışması yer almadığından 71978 nolu Fatura konusu olan asbestli malzemenin paketleme, temizlik ve kaldırma işinin yapıldığının davacı tarafça ispat edilemediği sonucuna ulaşılmıştır.
D)71979.nolu 101.340,00 TL bedelli H-9701 fırını refraktör demontaj ve montaj işleri içerikli fatura ve 71980.nolu 84.450.00 TL bedelli H-9701 fırını kemer tuğlası demontaj ve montaj işleri içerikli fatura yönünden; fırının çalıştığı, yapılan işlerin fırının içinde olduğu fırının devreye alındığı ve çalıştırıldığı belirlendiğinden tuğla işinin yapıldığı bilirkişi raporu ile tespit edilmiş ise de tuğla malzemesinin davalı işveren tarafından davacıya verildiği, davacının sadece işçilik yaptığı, işçiliğin genellikle işçilik/gün üzerinden yapılması nedeniyle kaç kişinin kaç gün çalıştığının tespitinin mümkün olmadığı, yapılan işin miktarı ve bedelinin tespitinin mümkün olmadığı, davaya konu refrakter ve kemer tuğlası malzemesi teslimi ile ilgili herhangi bir istek ve çıkış Rezervasyon Çıktısı fişleri olmadığı, davalı kurum personeli tarafından işin bitiminde düzenlenmesi gereken İşletme Destek İşleri Formunun dosyaya
sunulmadığı yapılan işlerde çalışan personel sayısı ve çalışma gününün tespiti ve dolayısıyla adam/saat çalışma miktar ve bedeli hususunda herhangi bir hesaplama yapılamadığı davacının bu faturalara konu işin yapıldığı yapılmış ise ne miktarda yapıldığının davacı tarafça ispatlanamadığı kanaatine varılmıştır.
E)Sonuç olarak davacının 2500 Y ünitesi bord binası iç ve dış cephe inşaat ve tadilat işleri içerikli fatura dışında dava konusu 4 fatura yönünden davasını ispatlayamadığı, 2500 Y ünitesi bord binası iç ve dış cephe inşaat ve tadilat işleri bedelinin serbest piyasa rayiçlerine göre Nisan 2017 tarihi itibari ile 21.608,00 TL olduğu tespit edilmiş bu bedel üzerinden davanın kısmen kabulüne'' dair karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
1-Davacı vekili tarafından verilen 04.07.2023 tarihli istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesi ile özete;
-Müvekkili şirketin, davalıya ait iş sahalarında eldeki dava tarihinden önce uzun bir süre ve devamlı inşaatı ve tadilat işleri, ünite fırınları, kemer tuğlası ve refrakter demontaj ve montaj işleri, ünite fırın ve bacaları asbestli malzeme söküm, temizleme işlemleri gibi çeşitli iş ve hizmet faaliyetinde bulunarak davalı ile ticari faaliyet yürüttüğünü, davacı şirket tarafından ayrıntısı yargılama sırasında açıklanmış dava konu işlerin tamamının da davalı şirketin bakım müdürlüğü kapsamında yerine getirildiğini, bizzat bakım müdürü ve yetkili personelin bilgi ve talimatı ile yapıldığını, taraflar arasındaki çalışma ilişkisinin, davalının faaliyet alanı gereği işin önemi ve aciliyeti nedeni ile müvekkili şirketin yapmış olduğu işlerin tamamlanmasından sonra ve ödeme yapılacağı zaman fatura kesilmesi şeklinde uygulandığını, ancak dava konusu fatura içeriklerine kötü niyetle itiraz edildiğini, esasen faturalara yapılan itirazın nedeni davalı yetkili personellerinin alacağın resmi talebe konu edilmesi neticesinde aralarında yetki ve sorumluluk kaygısından ileri geldiğini,
-Yapılan yargılama neticesinde sundukları deliller, keşif icrası ve dinlenilen tanık beyanları ile açıkça dava konusu faturalara konu işlerin davacı müvekkili şirket tarafından yapıldığı sabit olduğunu, dosyada yapılan işlere ilişkin iş izin formları, işbu formlar altındaki davalı şirket yetkilileri imzası, yine davalının yetkili personelleri ile yazışmalar kapsamında dava konusu işlerin davacı müvekkili tarafından yapıldığının hukuki tartışma dışı kaldığını, her ne kadar yerel mahkemece kısmen ret kararına konu işlerin davacı tarafça yapıldığının ispatlanmadığını yine yetersiz bilirkişi raporunun kopyalanması ile gerekçesiz olarak ifade etmişse de eldeki dosyadaki problemin, müvekkili tarafından yapıldığı sabit olan ve teknik izahatları yapılan işlerin fiyatlandırılması ve fatura içeriklerine uygunluğunun teknik inceleme ile tespitinin yapılamamasından kaynaklandığını, dosya kapsamı değerlendirildiğinde esasen dava konusu işlerin yapıldığının sundukları deliller kapsamında ve hatta bilirkişi değerlendirmesi ile de sabit olduğunu, dosyada açıkça yapılamayan hususun bu işlerin, maliyet, işçilik ve teknik detaylar ile fiyatlandırılması ve fatura içeriği meblağlara uygunluğunun tespiti konusunda olduğunu,
-Açıkladıkları usul ve esas yönden eksiklikler hasebi ile dava konusu faturalar ve içeriği işler ile ilgili ayrıntıların dilekçelerinde kalem kalem sıralandığını, yapılan iş ayrıntılarına ve dosya delil durumuna dair itirazları ve sağlıklı yargılama için yeni bir bilirkişi heyeti vasıtası ile yeni bir rapor taleplerinin reddedildiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporlarındaki yetersiz kanaatlere göre de bir kısım faturalardaki işlerin davacı şirket tarafından yapıldığının ispat olunamadığının belirtildiğini, oysa ifade ettikleri yazılı iş izin formları ve sair yazılı evraklarda, davalı şirklet yetkililerinin itiraza uğramayan imzaların mevcut olduğunu, esasen işin davacı müvekkili şirklet tarafından yapıldığı sabit iken hesaplama yapılamamış olmasının, işin mevcudiyeti konusunda da haksız yere belirlemede bulunulmasına yol açtığını, bunun yanında 24/11/2021 tarihli celsede verilen (1) numaralı ara karar gereği davalı tarafa, davalı iş yerinde çalıştığı kabul edilen davacı işçisi 28 personelin 2016-2018 yılları arası giriş çıkış kayıtları ile eğitimleri dahil tüm kayıtlarının davalıdan HMK 220 gereği celbine karar verildiğini, karar gereğinin yerine getirilmediğini, bu hususla dahi dava konusu işlerin davacı şirket tarafından yapıldığı hususunun sabit olduğunu, ancak bu somut ve hukuki olgunun dahi gerekçeli kararda yer bulmadığını,
-Davalı yetkililerinin imzasını taşıyan ve yapılan işlere dair düzenlenmiş iş izin formlarının aksi ve gerçeğe aykırı olduğunun ispatlanamadığını, çünkü ıslak imza barındırdığını, bu işin izin formlarına konu işlerin müvekkili tarafında yapılmadı ise kim tarafından yapıldığı konusunda ispat külfetinin davalıda olduğunu, fatura konusu işlerin davacı müvekkili şirket tarafından yapıldığı sarih iken davalı şirketin soyut itirazının, yapıldığı belirli olan işlerin davacı firma tarafından yapılmadığı konusunda olduğunu, tüm itirazlarında kendi şirket içi tek taraflı prosedürlerine göre işin yapıldığı yönünde evrak kanıtı arayan davalı tarafça, yapılan bu işlerin, kim ve hangi firma tarafından, hangi yazılı kayıtlar dairesinde yapıldığı hususunun ise resmi olarak ortaya konulamadığını, bu kapsamda kararın usul ve esas yönden hatalı olduğunu,
Dilekçeleri kapsamında ve yerel mahkeme huzurunda açıkladıkları ve resen dikkate alınacak hususlar nezdinde; istinaf taleplerinin kabulüne, usul ve yasaya aykırı yerel mahkeme kararının öncelikle esas yönden, aksi halde HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca ortadan kaldırılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
2-Davalı vekili tarafından verilen 28.07.2023 tarihli istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesi ile özetle;
-Mahkemece davacı talepleri genel olarak isabetli şekilde değerlendirilmekle birlikte aşağıda yer alan davacının talebinin mahkemece yeterince isabetli şekilde irdelenmediğini ve bu nedenle fiili ve hukuki gerçeklerle örtüşmeyen bir karar verildiğini,
-71981 nolu 50.670,- TL bedelli "2500 Y Ünitesi Bord Binası iç ve dış cephe İnşaat ve Tadilat İşleri" yapılan ve bitirilen bir iş olmadığını, davacının söz konusu işleri yapıp tamamladığına dair dava dosyasında mevcut somut hiç bir kayıt ve olgu bulunmadığını, zira daha önceki raporlarda olduğu gibi 03.03.2023 tarihli 2. ek bilirkişi raporunun 13. sayfasının son paragrafındaki tespitlerin davacının bu faturaya yönelik iddialarının asılsız olduğunu gösterdiğini, kaldı ki bu hususun 28.09.2021 tarihli bilirkişi raporunda da irdelendiğini, birebir aynı mahiyette tespit edildiğini, bu nedenle mahkemenin davacının bu iş kapsamında 21.608 TL talep edilebileceğine hükmetmesinin fiili gerçeklerle ve somut delillerle örtüşmediğini,
-Davacının 71981 nolu fatura konusu işin yapıldığına dair geçerliliği olan delil sunamadığını ve iddiasını ispatlayamadığını, bu faturaya konu işin yapıldığını belirten davacının, dava dilekçesinde delil olarak ek-1 ,2,3 nolu belgeleri sunduğunu, ancak aslında bu 3 ayrı belgenin de davacının kötü niyetini ortaya koyarak, kendi yaptıkları asılsız iddiaların kendilerini çürüttüğünü, davacının ek-1 nolu delilde “2500Y NWTP Ünitesi Atıkların Alınması” konusundaki işin yapılmasına müsaade edilen İş İzni Formunu sunduğunu, yani doğrudan fatura konusu ile örtüşen bir iş olmadığını, diğer taraftan bu İş İzni Formunda, “İşi Yapan Birim / Müteahhit Firma Adı” kesiminde ....ismi yazıldığını, sonradan ... olarak değiştirildiğini, davacının ek-1 nolu delil olarak ayrıca “2500Y – Dış Cephe Boyama Sıva İşleri” konusundaki işin yapılmasına müsaade eden iş izin formu sunulduğunu, ancak bu formun “İşi Yapan Birim / Müteahhit Firma Adı” kesiminde yine ... ismi yazıldığını, yani davacı firma ile alakalı bir iş izni olmadığını, davacının ek-2 de sunmuş olduğu maillerin neyi ispatladığı yada ortaya koyduğunun taraflarınca anlaşılamadığını, zira o dönem Bakım Müdürlüğü başmühendisi olan ...'in ilgililere (bu ilgililer arasında ... firmasının da olduğunu) “bu işi acil olarak tamamlayalım artık” dediğini, yani bu e-posta işin yapıldığını ortaya koymadığı gibi bu e-postanın bir altındaki e-postada ise “2500 Y bordunda yapılan işler yarıda kaldı. Çok derme çatma ve yarım bırakılan bir duvar var , boya ve tavan işleri zaten yapılmadı kapı önünde malzemeler duruyor” denildiğini, davacının ek-3 de sunduğu delil ise iş dökümlerini ve ayrıntılarını gösterdiğini, bu işler yapılıp yapılmadığı yada kim tarafından yapıldığını ortaya koymadığını, tamamen afaki zorlama, geçerliliği olmayan bir belge olduğunu, yani sonuç olarak davacı firmanın fatura konusu işi yapıp bitirdiğini ortaya koyan hiçbir geçerli somut bir delil sunulmadığını, davacının, bu işin kendileri tarafından yapılıp bitirildi iddiasında ise ilgili .... yetkilisi tarafından onaylanıp imzalanmış “İşletme Destek İşleri Formu” sunmasının gerektiğini, ancak bu mahiyette herhangi bir kayıt ve delilin mahkemeye ibraz edilemediğini,
Yukarıda izah edildiği üzere ve resen göz önüne alınacak hususlar nedeniyle; öncelikle tehir-i icra taleplerinin kabul edilerek, istinaf aşaması sonuçlanıncaya kadar verilmiş olan kararın icrasının geri bırakılmasına, mahkemece kısmen kabul edilen kesime yönelik istinaf taleplerinin kabulüne ve kararın bu yönüyle kaldırılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin bütünüyle davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; HMK.nın 355. maddesindeki düzenleme uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek yapılan inceleme sonucunda;
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesi tarafından davanın kısmen kabulüne karar verildiği, verilen kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edildiği görülmüştür.
Davacı yüklenici ile davalı iş sahibi arasında eser sözleşmesi ilişkisi kurulduğu hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Davacı vekili, davacı yüklenicinin davalı iş sahibine ait İzmir ve İzmit rafineri iş sahalarında uzunca süredir ünite bord binası inşaat ve tadilat işleri, ünite fırınları, kemer tuğlası ve refrakter demontaj ve montaj işleri, ünite fırın ve bacaları asbestli malzeme söküm, temizleme işlemleri gibi çeşitli iş ve hizmet faaliyetinde bulunduğunu, davalının bir çok iş bedelini ödemişken davaya konu 5 adet fatura bedellerini ödemediğini, davacı yüklenicinin edimlerini yerine getirdiği halde davalı iş sahibinin faturalara itiraz ederek iade ettiğini belirterek fatura bedellerinin tahsili istemiyle eldeki davayı açmıştır.
Davalı vekili ise, davacı yüklenicinin rafineride muhtelif işler aldığını, ancak fatura içerikleri işleri yapıp tamamladığına dair geçerli kayıt olan işletme destek işleri formunu sunmadığını, fatura içeriklerinin doğru olmadığını, fatura konusu işin faturada belirtilen tutarda olmasının mümkün olmadığını piyasa fiyatlara göre son derece yüksek olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.
Eser sözleşmesi ilişkisinin varlığı kabul edilip sözleşmede bedel yazılı olmaması ya da sözlü sözleşme ilişkisinde tarafların bedelde anlaşamamaları halinde yüklenicinin gerçekleştirdiği imalât bedelinin, 6098 sayılı TBK'nın 481. maddesi hükmünce yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiçleriyle hesaplanacağı kabul edilmelidir. Mahalli piyasa rayiçleri içerisinde yüklenici kârı ve KDV olacağından bunlar ayrıca eklenmeyecektir. (Aynı yönde Yargıtay 15. H. D.2019/2639 Esas 2020/448 Karar sayılı ilamı, Yargıtay 15.H.D. 2018/180 Esas,2018/1452 Karar sayılı ilamı, Yargıtay15.H.D. 2018/4085 Esas, 2019/670 Karar sayılı ilamı)
Eser sözleşmelerinde işin imal edilip teslim edildiğini kanıtlama yükümlülüğü yüklenicide, iş bedelinin ödendiğini kanıtlama yükümlülüğü ise iş sahibindedir. Yüklenici eseri teslim etmediği sürece iş bedeline hak kazanamaz. Teslim ise niteliği itibarıyla hukuki bir işlem değil, maddi bir vakıadır. Bu itibarla tanık dahil her türlü delille teslimin gerçekleştiği ispatlanabilir.
Somut olayda Mahkemece tarafların delillerinin toplandığı, mahallinde keşif yapıldığı, tanıkların dinlendiği, bilirkişi heyetinden denetime ve hüküm kurmaya elverişli kök ve ek raporların alındığı, taraf vekillerinin istinaf sebebi yapılan rapora itiraz sebeplerinin ek raporlarda değerlendirildiği; davaya konu 5 adet faturaya konu işlerden yapılan veya yapılmayan işlerin neler olduğunun tespit edildiği, eser sözleşmesi ilişkisinin varlığı kabul edilip sözlü sözleşme ilişkisinde tarafların bedelde anlaşamamaları nedeniyle davacı yüklenicinin gerçekleştirdiği imalât bedelinin, 6098 sayılı TBK'nın 481. maddesi hükmünce yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiçleriyle hesaplandığı anlaşıldığından Mahkemece bu tespit doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde usule ve yasaya aykırılık bulunmadığından taraf vekillerinin istinaf istemi yerinde görülmemiştir.
Dosya kapsamı, mahkeme gerekçesi ve yapılan değerlendirmeye göre; mahkemece verilen karar usul ve yasaya uygun olup, davacı vekili ile davalı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurularının HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05.04.2023 tarih ve 2020/172 Esas, 2023/229 Karar sayılı kararı, usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan, davacı vekili ile davalı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurularının, 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş olup, davacıdan alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından davacı tarafından yatırılan 179,90 TL'nin mahsubu ile kalan 552,10 TL'nin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile yapılan istinaf kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş olup, davalıdan alınması gereken 1.476,04 TL istinaf karar harcından davalı tarafından yatırılan 269,85 TL'nin mahsubu ile kalan 1.206,19 TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
5-Davalı tarafından yatırılan 738,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile yapılan istinaf kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Kararın, Dairemizce taraflara tebliğine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 361/(1) maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay nezdinde davacı yönünden temyiz, davalı yönünden ise katılma yoluyla temyiz kanun yolu açık olmak üzere 12.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.