T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/2204
KARAR NO: 2023/278
KARAR TARİHİ: 22/02/2023
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 05/10/2022 Ek Karar
NUMARASI: 2019/1134 Esas 2022/150 Karar
DAVANIN KONUSU: Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
BAM KARAR TARİHİ: 22/02/2023
KARAR YAZIM TARİHİ: 22/02/2023
Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İSTEM:
Tavzih talebinde bulunan davacı vekili 31/08/2022 tarihli dilekçesinde, talebe konu 16.02.2022 tarihli karar ile "davanın kabulü ile davaya konu eşanjör sisteminin arızalı olan bir, üç, dört ve beş nolu toplam 4 adet panelinin davalı tarafından ücretsiz olarak ayıpsız misli ile değiştirilmesine" karar verildiğini, bu karara göre arızalı olduğu tespit edilen panellerin salt değiştirilmesinin yeterli olmayıp sistemin çalışır vaziyette davacıya tesliminin gerektiğini, yeni takılacak panellerin çalışır hale getirilmesi için gaz ve yağ gerektiğini, davalı şirket ile yapılan görüşmelerde şirketlerinden gaz ve yağ satın alınması akabinde panellerin değişiminin gerçekleşeceğinin belirtildiğini, oysa arızalı olduğu tespit edilen panellerin arızası sebebiyle sistemdeki gaz ve yağın tükendiğini, dolayısıyla müvekkil şirketten satın alması istenilen gaz ve yağın davalı tarafça karşılanmasının gerektiğini, sistemin çalışır hale gelmesi için gerekli yağ ve gaz olmadan panellerin değiştirilmesinin bir anlam ifade etmediğini, karar tarihinden uzunca bir süre geçmesine rağmen gaz ve yağ temini hususunun taraflar arasında ihtilaf konusu olması nedeniyle kararın icrasının henüz gerçekleşmemesi nedeniyle davacının mağduriyetinin halen devam ettiğini, bu nedenlerle kararın yeterine açık olmaması ve icrasında tereddüt bulunmasına bağlı olarak panellerin değişiminin gerçekleşememesi nedeniyle ve panellerdeki arıza sebebiyle tükenen ve panellerin çalışır hale gelebilmesi için gerekli gaz ve yağın davalı şirket tarafından ücretsiz temini hususunda tereddütün giderilmesi gerektiğini bildirmiş, kararın yeterince açık olmaması ve icrasında tereddüt bulunması sebebiyle tavzih edilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekilinin 30/09/2022 tarihli dilekçesinde; tavzih talebini kabul etmediklerini, HMK'nun 305.maddesinde belirtilen yasal şartların gerçekleşmediğini, kararın açık ve net bir hüküm içermekte olup hükmün taraflara tebliğ edilmesinden sonra istinaf edilmeyerek kesinleştiğini, HMK'nun 305(2) maddesi uyarınca hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçların, tavzih yolu ile sınırlandırılamayacağı, genişletilemeyeceği ve değiştirilemeceği kuralının geçerli olup halihazırda davacı yanın tavzih talebinin yasa ve usule aykırı olması nedeniyle reddinin gerektiğini, kararın açıklanması akabinde taraflar arasında hükmün uygulanmasına dair müşterek bir karar alınarak istinaf yoluna başvurulmadığını buna rağmen tavzih talebinin davacının tamamen kötüniyetli olarak hareket ettiğini gösterdiğini bildirmiş, talebin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemenin 05/10/2022 tarihli ek kararı ile; " Talep, HMK'nun 305(1) maddesi uyarınca hükmün yeterince açık olmadığı ve icrasında tereddüt uyandırdığı iddiası ile tavzihine ilişkindir.
Hükmün tavzihi talepli dilekçe davalı tarafa tebliğ edilmiş, davalı vekili tarafından talebe ilişkin savunmaları yazılı olarak sunulmuş, talebin niteliği ve dosya içeriği dikkate alınarak tarafların dinlenmesine ve duruşma açılmasına gerek görülmemekle, HMK'nun 306 (2) maddesi gereğince dosya üzerinde inceleme yapılarak karar verilmiştir.
HMK'nun 304. maddesinde hükmün tashihi 305. maddesinde ise hükmün tavzihi düzenlemelerine yer verilmiş, 28 Temmuz 2020 tarihli resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7251 sayılı Kanunla hükmün tamamlanması başlıklı 305/A maddesi HMK'ya eklenmiş bunun yanında tavzih ve tamamlama talebi ile usulü başlıklı 306. maddede eklemeler yapılmıştır.
Hükmün tamamlanması başlıklı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 305/A maddesinde, taraflardan her birinin nihai kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde yargılamada ileri sürülmesine veya kendiliğinden hükme geçirilmesi gerekli olmasına rağmen hakkında tamamen veya kısmen karar verilmeyen hususlarda, ek karar verilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir.
Talep, hükmün yeterince açık olmaması ve icrasında tereddüt uyandırdığı iddiasından kaynaklanmakla hükmün tavzihine ilişkindir. Hükmün tavzihini düzenleyen HMK'nun 305.maddenin birinci fıkrasında hükmün yeterince açık olmaması veya icrasında tereddüt oluşturması yahut birbirine aykırı fıkralar içermesi halinde taraflardan her birinin hükmün açıklanmasını veya tereddüt ya da aykırılığın giderilmesini isteyebileceği, ikinci fıkrasında ise hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçların tavzih yolu ile sınırlandırılamayacağı, genişletilemeyeceği ve değiştirilemeyeceği düzenlenmiştir.
Talebe konu hüküm açık ve anlaşılır olup icrasında tereddüt uyandıracak nitelikte olmadığı gibi birbirine aykırı fıkralar içermesi durumu da yoktur. Talep eden davacı taraf, değiştirilecek paneller nedeni ile sistemin bütünündeki gaz ve yağın tükendiğini, gaz ve yağın da değiştirilmesi gerektiğini, hükümde bu nedenle icrasında tereddüt uyandıracak açıklık bulunmadığını iddia etmiş ise de; yargılama sırasında panellerin değiştirilmesi için sistemin bütününe ilişkin gaz ve yağın da değiştirilmesi gerektiğine ilişkin konunun taraflarca dile getirilmediği gibi bilirkişi raporunda da yer almadığı, bu nedenle hükümde de yer verilmesinin mümkün bulunmadığı, taraflar rızaları ile hükmü yerine getirmemeleri halinde icra yolu ile hükmün yerine getirileceği, tavzih talebine konu sisteme ilişkin gaz ve yağın değiştirilmesinin panellerin değişimi açısından zorunlu olup olmadığının hükmün icrasını yapan yetkili kurum tarafından değerlendirilmesi gerektiği, yetkili merciin kararını kabul etmeyen tarafın, yasal haklarını ilgili mahkeme ve yerlerde kullanabileceği, hükmün icrasının bu nedenle çözümsüz bulunmadığı, davacı tarafın talebi gibi HMK'nun 305(2) maddesine aykırı olarak mahkememizce sistemin gaz ve yağının da davalı tarafça değiştirilmesi gerektiğine ilişkin davalı tarafa yüklenen borçlar açısından hükmün genişletilmesinin ve değiştirilmesinin mümkün bulunmadığı birlikte değerlendirildiğinde davacı tarafın tavzih talebi usul ve yasaya uygun ve haklı bulunmamakla istemin reddine " şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili ile ... A.Ş. arasında 26.01.2016 tarihinde ... marka ... Model EKZ029 Seri Numaralı Soğutma Grubuna ilişkin satın alma sözleşme akdedildiğini, işbu sözleşmeye konu cihaz 31.02.2016 tarihinde ... Alışveriş Merkezinde devreye girdiğini, sözleşme bedeli olan 97.940,00 EUR (315.357,01-TL) 'nun davalı tarafa ödendiğini, davaya konu cihazda meydana gelen arızalar sebebiyle yetkili servis tarafından inceleme yapıldığını, 23.06.2019 tarihli incelemede "Bir önceki serviste 2 nolu devrede soğutucu gazın kaçmış olduğunun tespit edildiğini, üretim hatasının/ayıbın giderilmesine ilişkin bedelin tespiti talepleriyle İzmir 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2019/119 D.İş numarası ile ilk tespit yaptırılmış olup ilgili dosyada 10.07.2019 tarihinde bilirkişi raporu düzenlendiğini, Yerel Mahkemece yapılan yargılama sonucunda da arızaların imalat hatasından kaynaklandığını, gizli ayıp iddiamızın haklı olduğu tespit edildiğini, Yerel Mahkemenin 16.02.2022 tarihli kararında "davanın kabulü ile davaya konu eşanjör sisteminin arızalı olan bir, üç, dört ve beş nolu toplam 4 adet panelinin davalı tarafından ücretsiz olarak ayıpsız misli ile değiştirilmesine" karar verildiğini, işbu karara göre arızalı olduğu tespit edilen panellerin salt değiştirilmesi yeterli olmayıp sistemin çalışır vaziyette davacı müvekkili şirkete tesliminin gerektiğini, yerel mahkemece verilen karar tarihinden uzunca bir süre geçmesine rağmen gaz ve yağ temini hususu taraflar arasında ihtilaf konusu olduğundan icrası henüz gerçekleşmemiş olup müvekkili şirketin mağduriyeti halen devam ettiğini belirterek, yerel mahkemenin 05.10.2022 tarihli ek kararın kaldırılmasına karar verilmesini istinaf başvuru sebebi olarak ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Talep ; sözleşme konusu havalandırma cihazının gizli ayıplı olduğu iddiasına dayalı olarak misli ile değiştirilmesi istemine dair davada verilen ve kesinleşen hükmün tavzihi istemine ilişkindir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
HMK'nın 305. Maddesi " (1) Hüküm yeterince açık değilse veya icrasında tereddüt uyandırıyor yahut birbirine aykırı fıkralar içeriyorsa, icrası tamamlanıncaya kadar taraflardan her biri hükmün açıklanmasını veya tereddüt ya da aykırılığın giderilmesini isteyebilir.
(2) Hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçlar, tavzih yolu ile sınırlandırılamaz, genişletilemez ve değiştirilemez. " şeklindedir.
HMK'nın 305/A maddesinde – (Ek madde: 22.07.2020 - 7251 S.K./27. md) ;
" (1) Taraflardan her biri, nihaî kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde, yargılamada ileri sürülmesine veya kendiliğinden hükme geçirilmesi gerekli olmasına rağmen hakkında tamamen veya kısmen karar verilmeyen hususlarda, ek karar verilmesini isteyebilir. Bu karara karşı kanun yoluna başvurulabilir."
HMK'nun Madde 306- (1) Tavzih veya tamamlama (Ek ibare: 22.07.2020 - 7251 S.K./28. md), dilekçeye tarafların sayısı kadar nüsha eklenmek suretiyle hükmü veren mahkemeden istenebilir. Dilekçenin bir nüshası, cevap süresi mahkemece belirlenerek karşı tarafa tebliğ edilir. Cevap, tavzih veya tamamlama (Ek ibare: 22.07.2020 - 7251 S.K./28. md) talebinde bulunan tarafa tebliğ olunur.
(2) Mahkeme, cevap verilmemiş olsa bile dosya üzerinde inceleme yaparak karar verir; ancak gerekli görürse iki tarafı sözlü açıklamalarını yapabilmeleri için davet edebilir.
(3) Mahkeme tavzih veya tamamlama (Ek ibare: 22.07.2020 - 7251 S.K./28. md) talebini yerinde gördüğü takdirde 304 üncü madde uyarınca işlem yapar." düzenlemesi bulunmaktadır.
Davacı taraf dava dilekçesinde davaya konu cihazın gizli ayıplı olması nedeniyle ayıpsız benzeri ile değiştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş mahkemece dava kabul edilerek "davaya konu eşanjör sisteminin arızalı olan bir, üç, dört ve beş nolu toplam 4 adet panelinin davalı tarafından ücretsiz olarak ayıpsız misli ile değiştirilmesine, davacı tarafın fazlaya ilişkin davaya konu eşanjör sisteminin tamamının ayıpsız benzeri ile değiştirilmesi isteminin reddine" karar verilmiş, hüküm taraflarca istinaf edilmemesi üzerine 07/06/2022 tarihinde kesinleşmiştir.
Davacı taraf 31/08/2022 tarihli dilekçesinde, karara göre arızalı olduğu tespit edilen panellerin salt değiştirilmesinin yeterli olmayıp sistemin çalışır vaziyette davacıya tesliminin gerektiğini, yeni takılacak panellerin çalışır hale getirilmesi için gaz ve yağ gerektiğini, davalı şirket ile yapılan görüşmelerde şirketlerinden gaz ve yağ satın alınması akabinde panellerin değişiminin gerçekleşeceğin belirtildiğini, oysa arızalı olduğu tespit edilen panellerin arızası sebebiyle sistemdeki gaz ve yağın tükendiğini, dolayısıyla müvekkil şirketten satın alması istenilen gaz ve yağın davalı tarafça karşılanmasının gerektiğini, sistemin çalışır hale gelmesi için gerekli yağ ve gaz olmadan panellerin değiştirilmesinin bir anlam ifade etmediğini, panellerin değişiminin gerçekleşememesi nedeniyle ve panellerdeki arıza sebebiyle tükenen ve panellerin çalışır hale gelebilmesi için gerekli gaz ve yağın davalı şirket tarafından ücretsiz temini hususunda tereddütün giderilmesi gerektiğini belirterek, kararın yeterince açık olmaması ve icrasında tereddüt bulunması sebebiyle tavzih edilmesini talep etmiştir.
Yargılama aşamasında panellerin değiştirilmesi için sistemin bütününe ilişkin gaz ve yağın da değiştirilmesi gerektiğine ilişkin konunun taraflarca dile getirilmediği gibi bilirkişi raporunda da yer almadığı, bu nedenle hükümde de yer verilmesinin mümkün bulunmadığı, taraflar rızaları ile hükmü yerine getirmemeleri halinde icra yolu ile hükmün yerine getirileceği, tavzih talebine konu sisteme ilişkin gaz ve yağın değiştirilmesinin panellerin değişimi açısından zorunlu olup olmadığının hükmün icrasını yapan yetkili kurum tarafından değerlendirilmesi gerektiği, yetkili merciin kararını kabul etmeyen tarafın, yasal haklarını ilgili mahkeme ve yerlerde kullanabileceği, hükmün icrasının bu nedenle çözümsüz bulunmadığı gerekçesinin yerinde olduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 305 inci maddesinin ikinci fıkrasının '' Hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçlar, tavzih yolu ile sınırlandırılamaz, genişletilemez ve değiştirilemez.'' hükmü gözetildiğinde hükmü değiştirecek şekilde tavzih kararı verilmesinin usul ve yasaya uygun olmayacağı anlaşıldığından tavzih talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/1134 Esas 2022/150 Karar sayılı dosyasında tavzih talebinin reddine ilişkin olarak verilen 05/10/2022 tarihli EK KARAR, usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf başvurusu sırasında alınması gereken 179,90.TL maktu karar harcından peşin olarak alınan 80,70.TL harcın mahsubu ile bakiye 99,20.TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-İstinaf başvurusu sırasında davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından davalı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ikmali ve gider/delil avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirilmesine,
6-Kararın Dairemizce taraf vekillerine tebliğine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 361. maddesi uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Yargıtay’a temyiz yolu açık olmak üzere 22/02/2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.