T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1387
KARAR NO: 2022/315
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 03/06/2021
NUMARASI: 2019/336 Esas, 2021/524 Karar
DAVANIN KONUSU: Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h))
BAM KARAR TARİHİ: 17/02/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 17/02/2022
Asli Müdahiller ... Bankası AŞ. İle ... Bank AŞ. vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekili; müvekkili ... Şti'nin inşaat sektöründe inşaat ve sıhhi tesisat malzemeleri satış ve pazarlama konusunda faaliyet gösterdiğini, şirket ortaklarının ... ve ... Şti. olduğunu, müvekkili firmanın 28 çalışanı olup, konkordato talep eden ...'in %90 oranında hissedarı olduğunu, yaşanan genel ekonomik kriz neticesinde şirketin tahsilat ve ödeme sorunları yaşadığını, şirketin konkordatoya tabi borçlarının toplamının 21.870.441,86 TL olarak belirlendiğini, ...'in şahsi olarak 178.361,89 TL kredi kartı borcu bulunduğunu, şirketin mevcut stokundaki ticari malların değerinin yaklaşık olarak 11.616.453,24 TL tutarında olduğunu, ortakların şahsına ait gayri menkuller satılarak şirkete yeni sermaye ve mali kaynak yaratılabileceğini, müvekkillerinin faaliyetine devam edebilmesi için, konkordato ön projesinde konkordato kapsamına girebilecek borçlarının tamamının 1 yıl ödemesiz + 4 yıl ve 48 ay eşit taksit ile ödemenin teklif ve taahhüdünde bulunarak, müvekkillerine geçici ve kesin mühlet kararları verilmesine, yargılama sonucunda İİK 305. Maddesi uyarınca konkordatonun tasdikine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı .... Şti' nin İzmir 2. ATM 'nin 2019/329 Esas sayılı dosyasında konkordatonun tasdiki talepli açtığı dava, eldeki dava ile birleştirilmiştir.
Mahkemece, dosya kapsamına göre, 11/07/2019 tarihli tensip tutanağı ile davacılara 11/07/2019 tarihinden itibaren geçici mühlet verildiği, geçici konkordato komiseri atandığı, davacılar ile ilgili ihtiyati tedbirlerin düzenlendiği, davacı ... Şti. vekili tarafından vade konkordatosu talebi ile İzmir 2. ATM 2019/329 Esas sayılı dosyasında açılan davanın bu dosya ile birleştirilmesine, 05/12/2019 tarihinde konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğu yönündeki rapora istinaden 1 yıllık kesin mühlet verildiği, kesin mühlet süresi içerisinde alınan raporlar ve kesin mühletin sona ermesinden önce konkordato komiserindene alınan 02.03.2021 tarihli İİK'nun 302 maddesi gereğince düzenlenen rapordan sonra, İİK 305. Maddesindeki konkordatonun tasdiki şartlarının oluşup oluşmadığının belirlenmesine yönelik olarak dosya üzerinde SMMM, Sektör Bilirkişisi ve Hukukçu bilirkişiden oluşturulan üç kişilik bilirkişi kurulu vasıtası ile bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, İİK'nun 288.maddesi hükümleri gereğince ilanların tamamlandığı,
Asıl dosya davacısı ... Şirketi yönünden 31.12.2020 tarihi itibariyle kaydi öz varlığının 8.166.840,53. TL olup şirketin kayden borca batık olmadığı, aktif toplamının 33.590.564,56 TL ve borç toplamının ise 27.672.914,30.TL olduğu, aktif toplamının borç toplamından (33.590.564,56.TL – 27.672.914,30.TL=) 5.917.650,26.TL fazla olduğu, adi konkordatoda teklif edilen tutarın, borçlunun iflâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel tutarlardan fazla olacağı, İİK.305/a maddesindeki konkordatonun tasdiki şartının yerine getirildiği, İİK m 305/b hükmü anlamında şirket tarafından teklif edilen tutarın borçlunun kaynakları ile orantılı olduğu, şirketin revize konkordato projesine göre konkordatoya tabi adi borçlarının tamamını tasdik kararından sonra ilk taksidi 2021 yılı Temmuz başlamak üzere 3 ayda bir ödemeli 13 eşit taksitte ödemeyi teklif ettiği, İİK 'nun 302. Maddesine istinaden yapılan alacaklılar toplantısında 132 alacaklının 69 adedi yani % 52.27 si ile 19.213.104,10 TL alacak miktarından 16.558.333,48 TL lik kısmının yani % 86,18 lik kısmının konkordato projesini kabul ettiğinin tespit edildiği, böylece İİK.305/c maddesindeki konkordatonun tasdiki şartının yerine getirildiği, rehinli alacaklılar yönünden davacı ... Şirketinin İİK m. 308/h maddesi kapsamında rehinli alacaklılar Türkiye .... Bankası A.Ş ile 09.03.2021 tarihinden tarihinden başlamak üzere 4 yıl vade ile ödenmesi ,Türkiye ... Bankası A.Ş. ile de borcun 27.05.2021 tarihinden başlamak üzere 60 ay vade ile ödenmesi konusunda anlaşma yapıldığı ve yapılan anlaşmalar ile İİK 308/h hükmündeki çoğunluğun sağlandığı, şirketin adi alacaklılara toplam 19.213.104,10 TL ve rehinli alacaklılara toplam 3.709.016,70 TL ödemesinin kararlaştırıldığı, tasdik harcının, adi alacak için 19.213.104,10*Binde 2,27= 43.613,75 TL. ve ödenecek rehinli alacak için 3.709.016,70*Binde 1,13= 4.191,19 TL. olmak üzere toplam 47.804,94 TL harcın 14/04/2021 tarihinde yatırıldığı,
Asıl dosya davacısı ... yönünden, adi konkordatoda teklif edilen tutarın, borçlunun iflâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel tutarlardan fazla olacağının anlaşıldığı, İİK 'nun 302. Maddesine istinaden yapılan alacaklılar toplantısında 5 adet alacaklının 3 'nün % 60,00 ı ile 4.052.171,78 TL alacak miktarından 2.217.441,04 TL lik kısmının yani % 52,50 lik kısmının konkordato projesini kabul ettiğinin tespit edildiği, davacının adi alacaklılar toplamının 4.052.171,78 TL ve rehinli alacaklılar toplamının 18.770.793,17 TL ödemesinin kararlaştırıldığı, adi alacak için 4.052.171,78 TL*Binde 2,27= 9.198,43 TL. ve rehinli alacak için 18.770.793,17 TL*Binde 1,13= 21.211,00 TL. olmak üzere toplam 30.409,43 TL harcın 14/04/2021 ve 02/06/2021 tarihlerinde yatırıldığı, böylece konkordatonun tasdikine yönelik İİK 305. Maddesinde belirtilen şartların davacı lehine gerçekleştiği,
Birleşen dosya davacısı ... Şti. yönünden, 31.12.2020 tarihi itibariyle kaydi öz varlığının 9.981.752,74.TL olup şirketin kayden borca batık olmadığı, şirketin 31.12.2020 tarihi itibariyle reel değerlere göre hesaplanan aktif toplamının 24.325.051,13TL ve borç toplamının ise 20.655.877,72 TL olduğu, aktif toplamının borç toplamından (24.325.051,13.TL – 20.655.877,72.TL=) 3.669.173,41.TL fazlalık verdiği, adi konkordatoda teklif edilen tutarın, borçlunun iflâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel tutarlardan fazla olacağı, alacaklılar toplantısında, 28 adet alacaklının 23 adedi yani % 82.14 ü ile 9.911.834,37 TL alacak miktarından 7.913.782,35 TL lik kısmının yani % 79,84 lik kısmının konkordato projesini kabul ettiğinin tespit edildiği, davacı ... Şti.nin İİK m. 308/h maddesi kapsamında rehinli alacaklılar Türkiye ... Bankası A.Ş ile 09.03.2021 tarihinden tarihinden başlamak üzere 4 yıl vade ile ödenmesi, Türkiye ... Bankası A.Ş. ile de borcun 27.05.2021 tarihinden başlamak üzere 60 ay vade ile ödenmesi konusunda anlaşma yapıldığı, adi alacaklılara toplam 9.911.834,37 TL ve rehinli alacaklılara toplam11.821.447,04 TL ödemesinin kararlaştırıldığı, adi alacak için 9.911.834,37 TL *Binde 2,27= 22.499,86 TL. ve ödenecek rehinli alacak için 6.510.441,10 *Binde 1,13= 7.356,80 TL. olmak üzere toplam 29.856,66 TL olan tasdik harcın 14/04/2021 tarihinde yatırıldığı, konkordatonun tasdik şartlarının davacı şirket lehine gerçekleştiği, davacı tarafça İİK. Madde 307 uyarınca davacılar adına kayıtlı rehinli taşınmazların muhafaza altına alınması ve satışı ile leasingli malların iadesinin karardan itibaren bir yıl ertelenmesine karar verilmesinin talep edildiği ancak davacılar vekilinin 02/06/2021 tarihli dilekçesi ile söz konusu taleplerinden vazgeçtiği, davacıları ... Şirketi ve ... ile birleşen dosya davacısı ... Şti.nin konkordato taleplerinin kabulü ile tüm davacılar yönünden konkordatonun İİK 306. Maddesi gereğince tasdikine ve sair sonuçlarına karar verilmiştir.
Mahkeme kararına karşı asli müdahiller ... Bankası AŞ. ile ... Bank AŞ. istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
Asli müdahil ... Bankası vekili; müvekkili bankanın birleşen davanın ve asıl davanın davacısı olan şirketler nezdindeki alacak miktarının konkordato raporunda eksik alındığını, toplantı nisabında bankanın alacağının çekişmeli alacak olarak bildirildiğini, çekişmeli alacak olarak belirtilmiş ise de; banka alacağı içinde bu kararın bulunmadığını, bu nedenlerle çekişmeli hale gelen alacaklarının depo edilmesine karar verilmesi şeklinde hükmün düzeltilmesine ve kararın kaldırılmasına karar verilmesini istinaf başvuru sebebi olarak ileri sürmüştür.
Asli müdahil ... Bank AŞ. vekili; davacılardan ... Şti ile müvekkil banka arasında akdedilen genel kredi sözleşmesinin diğer davalıların müteselsil kefil sıfatıyla imzalayarak davacılara ait taşınmazlar üzerin ipotekler tesis ettirildiğini, banka alacağının imtiyazlı alacak statüsünde bulunduğunu, nisap belirlenmesinde hataya düşülerek, borçlu ve komiser beyanlarına göre hak kaybına uğrayacakları projenin tasdik edildiğini, bu nedenlerle kararın kaldırılarak, konkordato tasdik talebinin reddi gerektiğini istinaf başvuru sebebi olarak ileri sürmüştür. Dava; davacılar ve birleşen davacı yönünden konkordato tasdik talebine ilişkindir.
HMK'nun 355. Maddesi gereğince istinaf incelemesi istinafa başvuran vekilinin dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlarda res'en gözetilerek yapılmıştır.
Adi Konkordato 2004 Sayılı İİKnın 285-309/ı maddeleri arasında düzenlenmiştir.
Konkordato, borçlunun, kanunda öngörülen çoğunluktaki alacaklılar ile yapacağı ve ancak mahkemenin tasdiki ile borçlu ve alacaklılar bakımından (konkordatoya tabi ve ancak borçlu ile anlaşmaya varmayan alacaklılar dahil) bağlayıcı hale gelen bir cebri icra anlaşmadır.
Konkordatonun tasdiki yargılaması bir dava olmayıp, HMK. m. 382/2-7’de öngörülen çekişmesiz bir yargı işlemidir. Mahkemece verilen geçici mühlet ve kesin mühlet kararlarından sonra, tasdik aşamasında; komiserin tasdike ilişkin raporunu sunması ile tasdik yargılaması süreci başlamış olmaktadır. Konkordatonun tasdiki yargılamasını, geçici veya kesin mühlet kararını veren Asliye Ticaret Mahkemesi, konkordato şartlarını içerik olarak incelemek suretiyle konkordato talebinin tasdikine veya reddine karar verir. Bu aşamada mahkemenin yapacağı iş dosyanın kendisine tevdiinden önce yapılması gereken işlerin kanuna uygun olarak yapılıp yapılmadığını denetlemek ve İİK. m. 305’te öngörülen konkordato tasdik şartlarının mevcut olup olmadığını tespit etmektir. (Mahmut Coşkun, Konkordato ve İflas, 2. Bası, Ankara: Seçkin, 2018, s. 195; Öztek/Budak/Yücel/Kale/Yeşilova, Yeni Konkordato, s.355) Bu şartlar kapsamında; teklif edilen tutarın borçlunun iflasında alacaklıların eline geçecek miktardan fazla olması(m. 305/a), teklif edilen tutarın borçlunun kaynakları ile orantılı olması (m. 305/b), teklif edilen tutarın m. 302’deki çoğunlukla kabul edilmiş olması (m. 305/c) İİK. m. 206 birinci sıra imtiyazlı alacakların ve komiserin izni ile akdedilmiş borçların kural olarak ödemiş olması veya teminata bağlanmış olması (m. 305/d), yargılama harç ve giderlerinin depo edilmiş olması (m. 305/e) gerekir.
Konkordatonun tasdiki için m. 305’te öngörülen şartlar kamu düzenine ilişkin olup (Kuru, İcra ve İflas El Kitabı, s. 1490) bu şartların kümülatif olarak mevcut olması gerekir. Mahkeme konkordato şartlarının oluşup oluşmadığını komiserin raporunu esas alarak belirler. Ancak mahkeme komiser raporu ile bağlı değildir. (Pekcanıtez/Erdönmez, Konkordato, s. 131)
Konkordatonun tasdiki veya reddi kararı duruşmada verilmesi gereken bir karar olduğundan (Kuru, İcra ve İflas El Kitabı,s. 1487) mahkemenin duruşma gününe kadar konkordato komiserinin raporunu ve konkordato dosyasını ve eki evrakları inceleyerek konkordato tasdik şartlarının oluşup oluşmadığını tespit etmesi gerekir. Mahkeme her ne kadar komiserin rapor ile bağlı değil ise de konkordatonun tasdiki veya reddi hakkında bir karar verirken komiserin beyanlarını ve kanaatini dikkate alması gerektiğinden eksiklik veya çelişki varsa mahkemenin eksiklik ve çelişkileri duruşmadan önce gidermesi gerekir. Bu nedenle mahkemenin lüzumu halinde komiserden ek rapor alması ve bilirkişi incelemesi yaptırması mümkündür. (Uyar, Yeni Konkordato, s. 120; Pekcanıtez/Ataley/Sungurtekin Özkan/Özekes, s.480; Coşkun, Konkordato,s. 195) Yargıtay uygulaması da bu yöndedir. (19. HD. 25.5.2006 tarih 2006/3031 E. ve 2006/5573 K.) Mahkeme konkordato projesini yetersiz bulursa kendiliğinden veya talep üzerine gerekli gördüğü düzeltmenin yapılmasını isteyebilir.(m. 305/son)(Kuru, İcra ve İflas Ders,s.510)
Mahkeme, duruşmada komiseri ve itiraz eden alacaklıları dinler. (Kuru, İcra ve İflas El Kitabı,s.1489; Uyar, Yeni Konkordato, s.120) Ancak alacaklı sayısı çok ve dinlenmeleri uzun sürecek ise alacaklıların yazılı itirazları ile yetinebilir.(Uyar, Yeni Konkordato, s. 120) Mahkeme, komiseri, alacaklıları ve borçluyu dinledikten sonra kısa bir zamanda ve her halde kesin mühlet içinde konkordato hakkındaki kararını verir.(m.304/1-c.2) (Kuru, İcra ve İflas Ders,s. 509; Pekcanıtez/Erdönmez, Konkordato, s. 117) Mahkeme kararını kesin mühlet içinde vermek zorundadır.(Öztek/Budak/Yücel/Kale/Yeşilova, Yeni Konkordato, s. 355 ve 358) Yargıtay uygulaması da aynı yöndedir. (23. HD. 26.02.2018 tarih 2015/8667 E. ve 2018/547 K.)
Ancak kesin mühlet içinde bir karar verilemeyeceğinin anlaşılması ve gerekli görülmesi halinde, mahkeme, komiserden gerekçeli bir rapor almak suretiyle, kesin mühleti uzatabilir ve karar vermeyi en fazla altı ay erteleyebilir. (m.304/2) Ancak bu altı ayı hiçbir şekilde uzatamaz.(Pekcanıtez/Atalay/Sungurtekin Özkan/Özekes, İcra İflas Ders, s.498; Öztek/Budak/Yücel/ Kale/Yeşilova, Yeni Konkordato, s. 356) Mahkeme kesin mühlet içinde veya m. 304/2 kapsamında uzatılan altı ay içinde karar veremediğinde konkordato talebini red etmelidir. (Uyar, Yeni Konkordato, s.119; Öztek/Budak/Yücel/Kale/Yeşilova, Yeni Konkordato, s.356)
Konkordato komiseri 10/02/2021 raporu ile; 18/01/2021 tarihinde yapılan alacaklılar toplantısı sonucunda, taraflar arasında borç ödeme ve tasfiye planına göre, projenin tasdiki kararının kesinleşmesinden itibaren aylık %1 vade farkı eklenerek, 1 yıl ödemesiz 4 yıl eşit taksitle ödenmesinin alacaklılar toplantısına katılan alacaklılar tarafından müzakere edilerek toplantıya katılanların büyük çoğunluğu tarafından kabul edildiği, İİKnın 302/a ve b maddesine göre, toplam 23 alacaklının bulunduğu, söz konusu projenin 19 alacaklı tarafından kabul edildiği, kabul yönünde beyanda bulunanlar için toplam alacak miktarının 1,233.214,93 TL olduğu, kabul edilen alacak miktarının 1.011.948,39 TL olduğu, bunun toplam alacağın % 82 ne tekabül ettiği, toplantıya katılan 1 alacaklının borçlu tarafından önerilen ödeme planını kabul etmediği, İKKnın 302/a ve b maddelerine göre alacaklı sayısı bakımından borçlu tarafından önerilen ödeme ve borç tasfiye planının kabul edildiği görülmüştür.
30/08/2020 tarihinde yapılan alacaklılar toplantısı sonucunda düzenlenen 18/09/2020 tarihli konkordato komiseri raporuna göre İİK m.305 kapsamında tasdik şartlarının oluştuğu, tasdik duruşmasının duruşmalı yapıldığı, konkordato komiseri olarak tayin edilen yeminli mali müşavir tarafından düzenlenen raporlar ile, davacı şirketin borca batık olmadığı, borçlunun bilançosunda gösterdiği alacaklar ile konkordato başvurusunda bildirdiği alacaklıların birbiri ile uyumlu olduğu, konkordato projesinin İİK m.302 uyarınca öngörülen alacaklı ve alacak çoğunluğu ile kabul edildiği, konkordato revize projesi ile teklif edilen ödeme tutarının iflas halinde alacaklıların eline geçecek tutardan fazla olduğu, ödeme teklifinin davacı borçlunun kaynakları ile orantılı olduğu, borç ödeme ve tasfiye planına göre her yıl borrcun %25 inin ödenebileceği tespit edilmiştir.
Mahkemece; davacılar yönünden 11/07/2019 tarihli tensip kararı ile geçici mühlet verilmiş, 05/12/2019 tarihinde kesin mühlet verilmiş, 02/03/2021 tarihinde ise konkordato komiserinin düzenlendiği raporla gerekli ilanlar tamamlanarak tasdik yargılamasına başlanılmıştır. Tasdik kararının verilmesinden sonra, hüküm sonucu Basın İlan Kurumunda 10/06/2021 tarihinde ilan edilmiştir. Asli müdahil ... Bankasının istinaf tarihi 21/06/2021 tarihidir.
Asli müdahil ... Bankası vekilinin alacakların eksik hesaplandığı hususunda , her zaman dava açabileceği, çekişmeli alacaklar hususunda yerel mahkemede talepte bulunmadığı, bu durumda istinaf talebi yapılamayacağı, çekişmeli alacaklar için depo ettirilmesi hususunun ise, tamamen ilk derece mahkemesinin takdirinde olup, çekişmeli alacaklar konusunda bir karar verilmediğinden depo kararı konusunda da istinaf istemlerinin reddi gerekmiştir.
Asli müdahil ... vekili; her ne kadar süresinde istinaf başvuru sebeplerini yukarıda açıklandığı şekilde bildirmiş ise de; müvekkili bankaya olan borcu ödenmiş olduğundan, asli müdahil olunan davanın konusunun kalmadığına ve taşınmazlar üzerine işlenen ipoteğin fekkinin talep edildiğini bildirir 03/11/2021 tarihli dilekçesini dosyaya sunmakla, istinaf istemlerinin bu yönüyle incelenmesine yer olmamıştır.
Asli müdahillerden ... 09/11/2021 tarihli dilekçesini dosyaya sunarak ödenmesi gereken taksitlerin ödenmediğini ve konkordatonun kısmen feshi talebinde bulunduğunu bildirmiş ise de; konkordatonun feshi talebi ancak konkordatonun tasdik kararının kesinleşmesinden sonra istenebileceğinden bu husustaki talebin reddi gerekmiştir.
Sonuç olarak, yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre, mahkeme kararı ve dayandığı gerekçeler usul ve yasaya uygun bulunduğundan, yerel mahkeme kararına karşı yerinde olmayan istinaf isteminin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 03/06/2021 tarih ve 2019/336 Esas, 2021/524 Karar sayılı kararına karşı asli müdahiller ... Bankası AŞ. İle ... Bank AŞ. vekilinin istinaf başvuru sebeplerinin HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf kanun yoluna başvuran Asli Müdahil ... Bankası Aş tarafından alınması gereken 80,70 TL istinaf harcından başlangıçta alınan 59,30 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 21,40 TL'nin Asli Müdahil ... Bankası AŞ den alınarak hazineye gelir kaydına,
3-İstinaf kanun yoluna başvuran Asli Müdahil ... Bank Aş tarafından alınması gereken 80,70 TL istinaf harcından başlangıçta alınan 59,30 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 21,40 TL'nin Asli Müdahil ... Bank Aş den alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Asli müdahiller ... Bankası Aş. İle ... Bank Aş. tarafından yapılan istinaf masraflarının üzerlerinde bırakılmasına,
5-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıranlara iadesine,
6-İstinaf yargılamasında duruşma açılmadığından, taraflar yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, dosya üzerinde HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca yapılan inceleme sonucunda; HMK'nın 361/1. maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde Yargıtay'a temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 17/02/2022