T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/1071
KARAR NO: 2024/236
KARAR TARİHİ: 30/01/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KARŞIYAKA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 03/12/2019
NUMARASI: 2018/6 Esas 2019/745 Karar
DAVANIN KONUSU: Tazminat
BAM KARAR TARİHİ: 30/01/2024
KARAR YAZIM TARİHİ: 31/01/2024
Davalılar vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; sigortalı ... A.Ş. tarafından, ... San. ve Tic. A.Ş.'den 07.04.2017 tarihinde satın alınan ve müvekkili şirket tarafından nakliyat abonman sigorta poliçesi ile teminat altına alınan ... marka iş makinesinin, İzmir Torbalı’dan Kastamonu Küre’ye nakliyesi için ... firması tarafından 03.04.2017 tarihinde davalı ...'a ait ... plakalı kamyona hasarsız ve eksiksiz olarak yüklendiğini, kamyonun 05.04.2017 tarihinde devrilmek sureti ile tek taraflı kazası sonucu sigortalıya ait iş makinesinde ağır hasar meydana geldiğini, ekspertiz incelemesinde tamirinin satış bedelini aştığı belirlendiğinden pert işlemi yapıldığını, makine rayiç değeri ve geri nakliye bedeli toplamı 132.488,14-TL tutardan, 18.000,00-TL sovtaj bedelinin tenzili ile bakiye 114.788,14-TL bedelin sigortalıya ödendiğini ileri sürerek, sigortalıya yapılan 114.788,14-TL ödemenin, 23.06.2017 ödeme tarihinden itibaren ....’nın kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava, trafik kazasından kaynaklı tazminat alacağı olup, davacı sigorta şirketi ile müvekkili arasında doğrudan hukuki bir bağ ya da ticari ilişki bulunmadığından ve her iki taraf için de ticari işlerden olmadığından görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğunu savunarak mahkemenin görevine itirazda bulunduğu, kazanın meydana gelmesinde tüm kusurun müvekkili davalıya ait olmadığını, yol durumu sebebiyle karayollarının, aracın yeni bakımdan çıkması sebebiyle aracın bakımlarını yapan servisin ve başkaca sebeplerin de etkili olduğunu, kusur durumu net olarak tespit edilmeden müvekkilinden bedel talep edilmesinin usulsüz olduğunu, iş makinesinde küçük hasarlar meydana geldiğinden pert olmasının mümkün olmadığını, eksper incelemesinin haricen yapıldığını, bir tespit dosyasına dayanak yapılmadığını, iş makinesinin mevcut durumunun resmi olarak kayda geçmediğini, onarımın yapılıp yapılamayacağının, masrafının, o haliyle piyasa değerinin tespit edilmediğini, konudan haberdar olmayan, fiilen tespitte yer almayan ve mahkeme heyeti de olmadan davacı şirketin anlaştığı bilirkişi/eksper ile yapılan tespitin kabul edilemeyeceğini, aracın pert hali ile satılıp satılmadığının, satılmışsa hangi bedelle satıldığının belirtilmediğini, belirtilen rakamların afaki ve tek taraflı olduğunu, kazanın 05.04.2017 tarihinde meydana geldiğini, bu tarihten 2.5 ay önce 10.01.2017 tarihinde aracın tüm lastiklerinin, 28.03.2017 tarihinde aküsünün değiştirildiğini, kazadan 2 gün önce, 03.04.2017 tarihinde ... tarafından aracın tüm fren ayarlarının ve genel bakımının yapıldığını, trafik kaza tutanağında aracın frenlerinin tutmadığı belirtilmiş olmakla, bakımları zamanında yaptıran müvekkilinin değil, bakımları yapan özel servisin kusurlu olduğunu, HMK.’nun 61 vd. md. gereğince aracın bakımını yapan servise/yetkilisine davanın ihbarının gerektiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalı ... tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: Mahkemece "...Dava; taşıma sözleşmesinden kaynaklanan, taşıma esnasında gerçekleşen hasar nedeniyle, davacı sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenen tazminat bedelinin rucuen tahsiline ilişkindir. Davacı sigorta şirketine sigortalı emtianın, davalı ...'a ait, davalı sürücü ...’ın sevk idaresindeki ... plakalı araç ile taşınması sırasında trafik kazası sonucu hasarlandığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, kusur oranı ile rucü talebine konu hasar bedeli konusundadır.
Davacı nezdinde nakliyat emtia sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan iş makinesi davalı taşıyıcıya ait araçla taşınması sırasında meydana gelen tek taraflı kaza sonucunda hasarlanmış, davacı ... A.Ş. tarafından, zarar gören dava dışı ... Sanayi Ticaret Şirketi’ne 23.06.2017 tarihinde 114.788,14-TL tazminat bedeli ödenmiştir. Yapılan inceleme ile, kaza sonucu taşımaya konu iş makinesinin pert seviyesine ulaşan hasarı nedeni ile gerçek zararı 131.488,14-TL satın alma ve 1.300,00-TL nakliye bedeli toplamı 132.788,14-TL bedelinden, 38.400,00-TL sovtaj değerinin mahsubu sonucu, TTK.’nun 882. md. gereğince 239.004,36-TL olarak hesaplanan üst sorumluluk sınırının altında 94.388,14-TL olarak saptanmıştır. TTK'nun 1481. maddesinden doğan halefiyet hakkına istinaden davacının, kazanın meydana gelmesinde %100 oranında, tam kusurlu olan ... plakalı taşıt sürücüsü davalı ... ile, iş makinesinin İzmir Torbalı’dan, Kastamonu Küre’ye nakliyesi işini yüklenen davalı taşıyıcı ...’dan 23.06.2017 ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte 94.388,14-TL gerçek zarar tutarını rücuen talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılmış, bilirkişi raporu ile saptanan bedel üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi uygun görülmüş, aşağıdaki hüküm kurulmuştur." gerekçesi ile; "Davanın KISMEN KABULÜNE; 131.488,14-TL satın alma bedeli ile 1.300,00-TL nakliye bedeli toplamı 132.788,14-TL bedelden 38.400,00-TL sovtaj değerinin mahsubu sonucu 94.388,14-TL rucu tazminat bedelinin 23.06.2017 ödeme tarihinden itibaren değişen oranlarda yürütülecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsiline tahsil edilerek davacıya ödemesine, Davacının fazlaya ilişkin 20.400,00-TL isteminin reddine" karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ:
Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, kazanın meydana gelmesinde tüm kusurun müvekkiline ait olmadığını, kazanın oluşumunda yol durumu sebebiyle karayollarının, aracın yeni bakımdan çıkması sebebiyle aracın bakımlarını yapan servisin ve başkaca sebeplerin de etkili olduğunu, buna ilişkin usulüne uygun ihbar talebinde de bulunduklarını, ancak dosya içeriğinde kusur durumunun sağlıklı olarak tespit edilmeden müvekkillerine tam kusur verilmesinin usulsüz olduğunu, kazadan 2 ay önce bakımları eksiksiz yapılmasına rağmen trafik kaza tutanağı incelendiğinde aracın frenlerinin tutmadığı belirtilmiş olup bu durumda bakımları zamanında yaptıran müvekkillerinin değil, bakımları yapan özel servisin kusuru olduğunun açık olmasına rağmen bu hususun dosyada hiç belirtilmediğini, yine kaza sonrasında iş makinasının pert olduğu belirtilmişse de bunun ispat edilmediğini, söz konusu makinede kaza sonrasında küçük hasarlar meydana geldiğini, usulüne uygun bir mahkeme kanalıyla tespit yapılmadığını, davacının kendi kendine yaptırdığı eksper incelemesi müvekkilleri açısından bağlayıcı olamayacağını, dava konusu iş makinesinin mevcut durumunun resmi olarak kayda geçmediğini, onarımın yapılıp yapılamayacağı masrafının ne olacağı, o haliyle piyasa değerinin tespit edilmediğini, iş makinesinin hafif hasarına rağmen mevcut haline sadece 18.000,00 TL değer biçilerek bakiye kısım sigorta ettirene ödendiğini, aracın pert haliyle satılıp satılmadığı satılmışsa hangi bedelle satıldığı da belirtilmediğinden belirtilen rakamların afaki ve tek taraflı olduğunu, yapılan harici araştırmalarda da iş makinesindeki hasarın 15-20 bin TL civarında giderileceği tespit edildiği, her ne kadar dosyada bilirkişi incelemesi yapılmışsa da bilirkişilerin sadece dosya içeriğine göre rapor tanzim ettiklerini ancak kaza sonrası aracın somut durumunun hiçbir şekilde tespit edilemediği için bilirkişi raporlarının da sağlam temellere dayanmadığını, bu nedenlerle istinaf taleplerinin kabulü ile Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istinaf sebebi olarak ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; dava dışı sigortalıya ödenen sigorta tazminatının TTK 1472. madesi gereğince davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir.
HMK'nun 355. maddesi gereğince istinaf incelemesi istinafa başvuran vekilinin dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlarda res'en gözetilerek yapılmıştır.
Davacı vekili; taşıyıcı durumunda bulunan davalıların sorumluluğunda gerçekleştirilen taşıma işlemi sırasında meydana gelen trafik kazası nedeniyle dava dışı sigortalıya ait iş makinesinin hasarlandığı, bu nedenle dava dışı sigortalıya 23/06/2017 tarihinde toplam 114.788,14 TL tazminat ödendiğinden bahisle işbu tutarın ödeme tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan rücuen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle; dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde tüm kusurun müvekkiline ait olmadığını, kazanın oluşumunda yol durumu nedeniyle Karayolları Genel Müdürlüğü'nün ve yine aracın yeni bakımdan çıkması sebebiyle aracın bakımlarını yapan dava dışı servisin ve başkaca sebeplerinde etkili olabileceğinden öncelikle kusur durumunun mahkemece tespit edilmesi gerektiğinden bahisle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalı tarafından esasa cevap verme süresinde cevap verilmemiştir.
İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, davanın kısmen kabulüne; 131.488,14-TL satın alma bedeli ile 1.300,00-TL nakliye bedeli toplamı 132.788,14-TL bedelden 38.400,00-TL sovtaj değerinin mahsubu sonucu 94.388,14-TL rücu tazminat bedelinin 23.06.2017 ödeme tarihinden itibaren değişen oranlarda yürütülecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsiline tahsil edilerek davacıya ödemesine, davacının fazlaya ilişkin 20.400,00-TL isteminin reddine karar verilmiştir.
İşbu karar davalılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.
Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına; gerekçeli, tarafların ve mahkemenin denetimine elverişli, oluşa ve dosya içeriğine uygun olarak düzenlenmiş olmakla, İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sırasında alınan ve birbirini destekleyen her iki raporda da dava konusu trafik kazasının oluşumunda kaza sırasında ... plakalı aracı kullanan davalı ...'ın %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, taşımaya konu araçta dava konu trafik kazası nedeniyle oluşan hasar göz önüne alındığında taşımaya konu makinanın onarımının ekonomik olmadığı, bu nedenle pert total kabul edilmesinin gerektiği belirlenmiş olup, hükme esas alınan bilirkişi raporu gereğince kaza tarihi itibariyle 38.400,00 TL' lik sovtaj değeri davaya konu işmakinasının KDV hariç 131.488,14 TL olarak belirlenen bedelinden düşüldüğünde oluşan hasarın kaza tarihi itibarıyla 93.088,00 TL olarak hesaplanmış olması ve bu tutarında davalı taşıyıcıların bilirkişi raporuyla taşımaya ilişkin olarak TTK'nın ilgili maddeleri gereğince tespit edilen sınırlı sorumluluk limitinin altında kaldığının tespit edilmiş olmasına göre davalılar vekilinin tüm istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK m. 353/1-b-1 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin 03/12/2019 tarih, 2018/6 Esas ve 2019/745 Karar sayılı kararına karşı davalıların istinaf başvuru sebeplerinin HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf başvurusu sırasında alınması gereken 6.447,65 TL nispi karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 1.666,32 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.781,33 TL harcın istinaf eden davalılardan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-İstinaf eden davalılar tarafından yapılan istinaf masrafının üzerinde bırakılmasına,
4-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
5-İstinaf yargılamasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
6-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ikmali ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca yapılan inceleme sonucunda; HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince oy birliği ile kesin olmak üzere karar verildi.30/01/2024