T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/899
KARAR NO: 2025/1257
KARAR TARİHİ: 01/07/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN ARA KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/04/2025
NUMARASI: 2025/342 Esas
DAVA: İtirazın İptali
TALEP: İhtiyati Haciz / İhtiyati Tedbir
BAM KARAR TARİHİ: 01/07/2025
KARAR YAZIM TARİHİ: 01/07/2025
Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili talep dilekçesinde özetle; davalının, davaya konu icra dosyasında borca ve ferilerine ilişkin itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmekle birlikte yapılan işlerin kayda değer yüksek meblağlara mâl olduğu, enflasyonist ortam ile ekonomik koşulların getirdiği zorluk ve kayıplar, yargılama sürecinin uzun sürmesi ile davalı şirketin, müvekkilinin alacağına erişmesini zorlaştırmak amacıyla şirketin içini boşaltmak gibi mal kaçırıcı tasarruflarda bulunma ihtimalinin yüksek olup, sahip olduğu malların 3.kişilere devri, satışı ya da herhangi bir sebeple bir başkasına geçmesi durumu nedeniyle müvekkilinin nezdinde doğacak telafisi güç mali külfetlerden ötürü hak kaybı yaşamasının muhtemel olması nedeniyle davalının mal varlığı üzerine ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir konulması gerektiğini, dilekçede belirtilen somut vakıalar ve deliller ile resen göz önünde bulundurulacak hususlarla yaklaşık ispat koşulunun gerçekleştiğini bildirmiş, dava değeri nispetinde davalı şirketin menkul ve gayrimenkulleri ile 3. şahıslarda bulunan hak ve alacakları üzerine öncelikle teminatsız veya makul bir teminat mukabilinde ihtiyati haciz konulmasına, ihtiyati haciz talebinin kabul edilmemesi halinde, davalı şirket adına kayıtlı gayrimenkullerin kaydına 3. şahıslara devrinin önlenmesi için ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
MAHKEMECE: "...İstem; görülmekte olan davada, yargılama sonunda hükmedilebilecek alacağın tahsilinin güvence altına alınması amacıyla davalının mal varlığı üzerine İİK nun 257 ve devamı maddeleri uyarınca ihtiyati haciz konulması, bu talebin kabul edilmemesi halinde davalı adına kayıtlı taşınmazların üçüncü kişilere devrinin önlenmesi için taşınmazların tapu kaydı üzerine ihtiyati tedbir konulması istemine ilişkindir.
Dava; eser sözleşmesi kapsamında davalıya satılıp teslim edilen malların bedelinin ödenmediği iddiasıyla alacağın tahsili amacıyla davacı tarafın, davalı taraf hakkında yaptığı icra takibinde, davalının borca ve ferilerine ilişkin itirazının iptali istemine ilişkindir.
Davacı vekili öncelikle ihtiyati haciz, kabul edilmediği takdirde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
İhtiyati haciz istemi yönünden; ihtiyati haciz, alacaklının bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence altına almak için mahkeme kararı ile borçlunun mallarına önceden geçici olarak el konulmasıdır.
İhtiyati haczin hukuki niteliği gerek doktrin, gerekse uygulamada tartışma konusu olup Yargıtay içtihatlarında ihtiyati haczin geçici bir haciz, dava veya icra takiplerine takaddüm eden emniyet tedbiri olduğu, bir icra takip işlemi olmadığı belirtilmekte, doktrinde ise muhafaza ve emniyet tedbiri, ihtiyati tedbirin özel bir nevi, koruma tedbiri, teminat tedbiri olarak tanımlanmaktadır.
İhtiyati hacze karar vermenin ön koşulu İİK 258(1) maddesi ikinci cümlesinde de belirlendiği üzere ihtiyati haciz sebeplerinin varlığının istekçi tarafından mahkemede kanaat oluşturacak şekilde dosyaya sunulmasıdır. Bu anlamda ihtiyati haczin olağan haciz yolu olmaması nedeniyle her vadesi gelen alacak ya da ilamla hükmedilmiş bir alacak doğrudan ihtiyati haciz kararına konu olmaz. İstekte bulunanın alacağın varlığı ile borçlunun mal varlığına önceden el konulmasını gerektiren nedenlere ilişkin ikna edici nitelikte ihtiyati haciz sebeplerini bildirmesi ve bu konudaki delil ve belgelerini istemine ekli olarak sunması zorunludur.
İİK'nun 260 (3) maddesinde de ihtiyati haciz kararında haciz konulmasının sebebinin yazılmak zorunda olduğu gösterilmiştir. Bu düzenlemeden ister vadesi gelsin ister gelmesin olağan haciz yolu dışında ihtiyati haciz kararı vermeyi gerektirir nedenlerin kararda gösterilmesinin zorunlu olduğu, bu bağlamda talep eden tarafın bu nedenleri dosyaya sunması gerektiğinin arandığı açıktır.
İİK'nun 257 (1) maddesinde muaccel, ikinci fıkrasında ise henüz muaccel hale gelmemiş alacaklıların ihtiyati hacze konu olması düzenlenmiştir.
Somut olayda dava dilekçesine ekli olarak sunulan belge örneklerine göre davacı tarafça düzenlenen faturaların davalı tarafça iade edildiği, taraflar arasında zorunlu arabuluculuk görüşmelerinde bir sonuç alınamadığı, buna göre taraflar arasındaki davaya konu alacağın çekişmeli olup, icra takibine konu alacağın varlığının ve muacceliyetinin yargılamayı gerektirdiği, dava dilekçesine ekli olarak sunulan delil ve belge örneklerinin yaklaşık ispat kuralı çerçevesinde ihtiyati haciz kararı verilmesini gerektirir nitelikte ve yeterlilikte olmadığı gibi davalı tarafın şirketinin içini boşaltacağına ilişkin iddiasının soyut olarak ileri sürülüp, bu iddiayı kanıtlar nitelikte hiçbir delil ve belge örneğinin dava dilekçesine ekli olarak sunulmadığı gibi enflasyonun ve alacak miktarının yüksek olması gibi sebeplerin ihtiyati hacze ilişkin yasal nedenler niteliğinde bulunmadığı birlikte değerlendirildiğinde, İ.İ.K.nun 257 ve devamı maddelerinin ruhuna uygun ihtiyati haciz koşullarının gerçekleşmediği anlaşılmakla davacı tarafın ihtiyati haciz talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.
İhtiyati tedbir istemi yönünden; HMK'nun 389(1)maddesinde mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir sakıncanın doğacağından endişe edilmesi halinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceği düzenlenmiştir.
Dava dilekçesinde, davalı şirketin taşınmazlarının üçüncü kişilere devrinin önlenmesi konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep edilmiş ise de, dava konusunun bir miktar para alacağı olup, davalıya ait taşınmazların uyuşmazlık konusu olmaması karşısında, davalının taşınmazları hakkında HMK'nun 389(1).maddesi hükmü uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesi mümkün bulunmadığından usul ve yasaya aykırı ihtiyati tedbir isteminin de reddine karar vermek gerekmiştir. '' gerekçesi ile;
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerektirici nedenlerle:
1-İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz istemlerinin REDDİNE," şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilin alacağına kavuşabilmesinin kolaylaştırılması amacıyla ihtiyati haciz tedbir taleplerinin reddedilmiş olmasının haksız olduğunu, şartları oluşmuş ihtiyati haciz taleplerinin kabul edilmemesi halinde dahi ihtiyati tedbir şartlarının oluşmuş olmasından dolayı ihtiyati tedbir kararı verilmesi zorunluluğunun oluştuğunu belirterek, kararın kaldırılarak ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararı verilmesini istinaf başvuru sebebi olarak ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava: itirazın iptali, talep; ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir istemine ilişkindir.
HMK'nun 355. Maddesi gereğince istinaf incelemesi istinafa başvuran vekilinin dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlarda res'en gözetilerek yapılmıştır.
Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına; takibin faturalara dayalı olmasına ve fatura konusu malların davalıya teslimine ilişkin irsaliye veya başkaca bir belge sunulmamış olmasına, uyuşmazlığın taraf ticari defterleri incelenerek yargılama sırasında değerlendirilebilecek olmasına, yaklaşık ispat koşulunun bu aşamada oluşmamasına, davalının mal kaçırıcı tasarruflarda bulunduğunun somut delillerle yaklaşık olarak ortaya konulmamış olmasına göre davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK m. 353/1-b-1 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/342 Esas sayılı dosyasında ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz istemlerinin reddine ilişkin olarak verilen 16/04/2025 tarihli ARA KARAR, usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf başvurusu sırasında alınması gereken 615,40 TL maktu karar harcı alındığından ve yeterli olduğundan, yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf kanun yolu başvurusunda bulunan davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadan karar verildiğinden bu aşama için davalı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Kararın taraflara tebliği ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere 01/07/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.