T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
20. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/607
KARAR NO: 2023/616
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 05/10/2022 (Dava) - 22/12/2022 (Karar)
NUMARASI: 2022/777 Esas - 2022/1037 Karar
DAVA : İtirazın İptali
BAM KARAR TARİHİ: 06/04/2023
KARARIN YAZIM TARİHİ: 06/04/2023
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/12/2022 tarihli 2022/777 Esas ve 2022/1037 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 28/06/2014 tarihinde müvekkil şirket nezdinde Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalı olan ... plakalı aracın aşırı hız ve alkol etkisi ile direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu Eshot durağına ve durakta bekleyen davalıya çarpması neticesinde yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkil şirket tarafından hasar dosyası açıldığını, bu kapsamda davalıya 121.000,00-TL tazminat ödemesi yapıldığını, ancak İzmir 3. Tüketici Mahkemesinin 2016/2017 Esas 2019/268 Karar sayılı dosyasında alınan Adli Tıp Raporunda davalının %3 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağının tespit edildiğini, 27/06/2019 tarihli ilamda davalıya tespit edilen bedensel zararın 16.972,66-TL olduğunu, müvekkil şirketin davalıya fazla ödeme yaptığını, bu nedenle davalıya fazla ödenen 104.027,34-TL bedelin iadesi gerektiğini, bunun üzerine İzmir 9. İcra Dairesinin 2019/12601 Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının takibe itiraz etmesi üzerine takibin durdurulduğunu, bu nedenlerle İzmir 9. İcra Dairesinin 2019/12601 Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin otobüs durağında beklerken ... plakalı aracın kendisine çarpması sonucu ağır yaralandığını, bu nedenle İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/826 Esas sayılı dosyası ile davacı sigorta şirketi aleyhine alacak davası açtığını, ancak bu davadan feragat ettiğini, davanın feragat nedeniyle red ile sonuçlandığını, buna rağmen sigorta şirketinin müvekkiline ödeme yaptığını, davadan feragatin alacağı tamamen sona erdirdiğini, buna rağmen davacı sigorta şirketince müvekkiline yapılan ödemenin bağış olarak yorumlanabileceğini, müvekkiline 7 yıl önce yapılan ödemenin kendisinden talep edilmesinin yasal bir dayanağı bulunmadığını, bu nedenle yasal dayanaktan mahrum olan haksız davanın reddine, haksız takip nedeniyle davacının %20' den az olmamak kaydıyla haksız takip tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI :
İlk derece mahkemesince; "....Açılan davanın usulden reddi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 2. maddesi kapsamında İzmir Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu anlaşıldığından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-c. maddesi atfıyla aynı Kanun'un 115/2. maddesi gereğince mahkememizin görevsizliğine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 20. maddesi gereğince, tarafların görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep edebileceklerinin, aksi takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtarına, tarafların görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmeleri durumunda dosyanın görevli İzmir Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine...." şeklinde hüküm kurulmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ZMSS ile sigortalı ... plakalı aracın direksiyon hakimiyetini kaybetmesi neticesinde ...'ün yaralandığını, ...'e müvekkili şirket tarafından 121.000,00-TL ödeme yapıldığını, İzmir 3. Tüketici Mahkemesi'nin 2016/2017E. 2019/268K Sayılı dosyasında müvekkili sigorta şirketinin ödediği bedeli sigortalısından rücu etmek amacıyla dava açıldığını, yapılan yargılama neticesinde müvekkili sigorta şirketinin fazla ödeme yaptığının karar altına alındığını, işbu nedenle de fazla yapılan ödemenin iadesi amacıyla İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesinde dava açıldığını, mahkemece görevsizlik kararı verildiğini, söz konusu davanın halefiyete ilişkin bir dava olmadığını, işbu davada görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemeleri olduğunu, müvekkili şirketin sigorta şirketi olduğunun izahtan vareste olduğunu, müvekkili şirketin ZMSS'den kaynaklı olarak sorumluluğunun bulunduğunu, işbu sorumluluğun ise ticari bir işten kaynaklandığını, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu md. 4/1-a, md.5/1 gereğince, Türk Ticaret Kanununda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaların ticari dava sayıldığını, asliye ticaret mahkemelerinin tüm ticari davalara bakmakla görevli olduğunu, müvekkili şirket tarafından TTK hükümleri gereğince poliçeden kaynaklı yükümlülüğün yerine getirildiğini, davalıya işbu dava öncesinde ödemenin gerçekleştirildiğini, yine müvekkili şirkete TTK hükümleri gereğince ödemek zorunda kalınan fazla bedelin iadesi talepli işbu davayı açtığını, bu nedenle işbu davada ticari dava olacağından asliye ticaret mahkemelerinin görevli olacağını, yine buna ek olarak davalı ... tarafından tazminat talepli dava açıldığında görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemeleri olacağını, işbu nedenle de müvekkili şirket tarafından ...'e açılan fazla ödenen paranın iadesi talep edilirken de görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olacağını, istinaf başvurularının kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; davacı ZMM sigortacısı şirketin meydana gelen trafik kazası nedeniyle davalı zarar görene ödediği cismani zarar bedelinin, davalının zararının daha az olduğu gerekçesiyle fazla ödediğini iddia ettiği tutarın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkemece; davanın Asliye Hukuk Mahkemesi' ne görevsizlik kararı verilmiş olup, hüküm davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.
İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.
Somut olayda; davaya konu uyuşmazlığın 28/06/2014 tarihinde meydana gelen yaralamalı trafik kazasında yaralanan davalı ... 'ün başvurusu neticesinde davacı sigorta şirketi tarafından kullanım tarzı hususi otomobil olan ... plakalı araca ait olarak düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi kapsamında davalı ...'e ödenen 121.000,00-TL tutarındaki tazminat bedelinden, davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı ... 'e ödenen tazminat bedelinin sigortalı araç sürücüsünün kusuru ve rücu şartlarının bulunduğundan bahisle sigortalıdan rücuen tazmini amacıyla başlatılan icra takibine sigortalı tarafından süresinde yapılan itirazın iptali talebi ile ikame edilen ve istinaf başvurusu üzerine yapılan istinaf incelemesi neticesinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesinin 2020/1426 Esas 2022/1074 Karar sayılı kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek kesinleşen İzmir 3. Tüketici Mahkemesinin 2016/2017 Esas - 2019/268 Karar sayılı dosyasında yapılan yargılama sırasında davalının maluliyet oranı dikkate alındığında talep edebileceği belirlenen tazminat bedelinin 16.972,66-TL olduğu gerekçesiyle, davalı ... 'e fazla ödendiği belirlenen 104.027,34-TL tazminatın iadesi amacıyla başlatılan icra takibinde yer alan ödeme emrine davalı tarafından süresinde yapılan itirazın iptali ve icra takibinin devamına karar verilmesi taleplerine ilişkin olduğu, İzmir 9. İcra Dairesinin 2019/12601 Esas sayılı dosyasında davacı alacaklı vekilinin davalı borçlu aleyhinde 104.027,34-TL asıl alacak ve 38.655,42-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 142.682,76-TL üzerinden icra takibi başlattığı, davalı tarafın süresinde yapmış olduğu itirazı üzerine icra takibinin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Bu açıklamalara göre; taraflar arasında sigorta sözleşmesi ilişkisi bulunmadığı, davalının sigortalı olmayıp, zarar gören 3. Kişi konumunda bulunduğu, ayrıca davalının davada tacir sıfatının bulunmadığı, sigortalı ile davalı arasındaki ilişkinin haksız fiil ilişkisi olduğu, davacının halefiyete dayalı olarak eldeki davayı açtığı, dava konusu uyuşmazlığın iki tarafın ticari işletmesini de ilgilendirmediği gibi sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanıldığından ticari dava olarak da kabul edilmesinin mümkün bulunmadığı ve davanın genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesi' nde görülmesi gerektiği anlaşılmakla, verilen görevsizlik kararında usul ve yasaya aykırı bir husus bulunmamaktadır. (Aynı yönde bkz. Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 01/07/2015 tarihli ve 2015/1700 esas - 2015/6737 karar sayılı ilamı).
Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davacı vekilinin istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davacı vekilinin İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/777 Esas ve 2022/1037 Karar sayılı kararına yönelik istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-İSTİNAF AŞAMASINDA; alınması gereken 179,90-TL istinaf karar harcı peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
4-HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde varsa taraflarca yatırılan avansdan kalan bakiyenin yerel mahkemece hesaplanarak ilgili olduğu tarafa iadesine,
5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
6-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ve avans iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair; dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK'nın 362/1-c maddesi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 06/04/2023