T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
20. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/1979
KARAR NO: 2022/1990
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KARŞIYAKA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 09/11/2022 (Ek Karar)
NUMARASI: 2022/128 Değişik İş Esas - 2022/128 D.İş Karar
DAVA : İhtiyati Haciz
BAM KARAR TARİHİ: 21/12/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 21/12/2022
İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 09/11/2022 ek karar tarihli ve 2022/128 Değişik İş Esas sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; karşı tarafın, müvekkiline 17/02/2022 vade tarihli, 420.000 Euro bedelli (dilekçe tarihi itibariyle TL karşılığı 7.640.262 TL) bonoya istinaden borcu bulunduğunu, söz konusu bononun zamanında ödenmediğini, borçlunun kaçma ve mallarına kaçırma hazırlığında olduğunu ileri sürerek, toplam 420.000 Euro için karşı tarafın menkul ve gayrimenkul mallarıyla, üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN 23/09/2022 TARİHLİ DEĞİŞİK İŞ KARARI:
İlk derece mahkemesince; "...Tetkik edilen dilekçe ve aşağıda vasıfları yazılı belgenin münderecatından talep İİK'na uygun görüldüğünden (420.000,00) Euro senet bedelini karşılayacak miktarda karşı taraf borçlunun haczi caiz taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının kanun sınırları dahilinde borca yeter miktarının İİK nun 257/1 maddesi uyarınca İHTİYATEN HACZİNE, karşı tarafların ve üçüncü şahısların muhtemel zararlarına karşılık olarak takdir olunan (1.146.039,30) TL nakit veya müddetsiz bir banka (kesin) teminat mektubunun ibrazında kararın bir örneğinin talep eden vekiline tebliğine..." şeklinde karar verilmiştir.
Karara, karşı taraf vekili tarafından itiraz edilmiş, yerel mahkemece karşı tarafın itirazı duruşmalı olarak değerlendirilmiştir.
İHTİYATİ HACİZ KARARINA İTİRAZ:
İhtiyati haciz kararına itiraz eden/karşı taraf vekili ihtiyati haciz kararına itiraz dilekçesinde özetle; tarafların kardeş olduklarını, takip alacaklısı ...'un, müvekkili aleyhine Karşıyaka 2. İcra Müdürlğü'nün 2022/5554 esas sayılı takip dosyası üzerinden takip başlattığını, ödeme emrinin müvekkiline 03/10/2022 tarihinde tebliğ edildiğini, ihtiyati hacze dayanak yapılan bononun tanzim tarihi ile vade tarihi arasında 12 yıl olduğunu, 12 yıl vade tanıyan alacaklının ihtiyati hacze başvurmadan alacağını temin edebileceği hukuki yolunun mevcut olduğunu, 12 yıllık vadenin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, ihtiyati hacze dayanak bono ile ilgili ödememe protestosunun dahi mevcut olmadığını, takip konusu senedin düzenleme tarihinden sonraki tarih olan 20/10/2010 tarihinden sonra takip alacaklısı ... vekili tarafından müvekkiline gönderilen 01/09/2021 tarihli belgede "... ... tarafından bana verilen borç senedinin işleme konulmayacağını ve hükümsüz olduğunu kendi tarafımdan beyan ediyorum..." ibaresinin yazılı olduğunu, belgenin 01/09/2021 tarihli olduğunu, müvekkili hakkındaki takibin ise 1 yıl sonra yani 26/09/2022 tarihli olduğunu belirterek yerel mahkemece verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN 09/11/2022 TARİHLİ EK KARARI:
İlk derece mahkemesince; "...İhtiyati haciz dayanağı 17/02/2022 vadeli 420.000,00 Euro bedelli bononun tanzim tarihinin 20/10/2010 olduğu, 01/09/2021 tarihli belge ile ...'un "... tarafından...verilen borç senedinin işleme konulmayacağını ve hükümsüz olduğunu" kabul ettiği, her ne kadar ... vekili bu belgenin olaydaki senet ile hiçbir ilgisi bulunmadığını ileri sürmüş ise de, senedin tanzim tarihi ve tarafların durumlarına göre bu beyanın ne ile ilgili olduğu konusunda beyan ve delil sunmadığı, böylece muteriz tarafın karar dayanağı bonodan dolayı borçlu olmadığını yaklaşık ispat seviyesinde ispatladığı..." gerekçesiyle ihtiyati hacze itirazın KABULÜNE, mahkememizin 23/09/2022 gün 2022/128 D.iş sayılı ihtiyati haciz kararının KALDIRILMASINA karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerel mahkemece ihtiyati haczin kaldırılmasına ilişkin kararın hukuka aykırı olduğunu, Yargıtayın yerleşik içtihatlarına göre bononun tanzim tarihi ile vade tarihi arasında belli bir süre olacağına, başka bir anlatımla süre kısıtlaması bulunduğuna dair hukuksal bir düzenleme mevcut olmadığından bonoya karşı ileri sürülen her türlü iddia ve savunma yazılı delille kanıtlanabileceğini, Yargıtayın uygulamasının oldukça katı olduğunu ve yaklaşık ispatı dahi kabul etmediğini, dolayısıyla, kabul gerekçesi olarak senedin tanzim tarihine dayanılmasının usule, yasaya ve hukuka aykırı olduğunu, borcun itfa edildiği iddiasına dayanak olan 01.09.2021 tarihli yazının somut olaydaki senet ile hiçbir ilgisi bulunmadığını, olaya konu senede ilişkin olduğuna dair iftiralarla dolu suç duyurusu dilekçeleri dışında, hiçbir somut belge de sunulmadığını, Yargıtayın yerleşik içtihatlarına göre borcun olmadığıır, itfa veya imhal edildiğine dair belgenin takip konusu borç sebebiyle verildiğinin kabul edilebilmesi için belgede takip dayanağı senede açıkça atıfta bulunulmasıırı zorunlu olduğunu, borcun olmadığını, itfa veya imhal edildiği hususunun yazılı delillerle ispatlanması gerektiğini, bu konuda ispat yükünün ise iddia edene ait olduğunu, bu nedenle müvekkilnin herhangi bir açıklama yapmaya ve delil sunmaya zorlanamayacağını belirterek yerel mahkemenin 09/11/2022 tarihli ek kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Talep; ihtiyati haczin kaldırılmasına dair verilen ek kararın kaldırılması istemine ilişkindir.
Mahkemece; ihtiyati hacze yapılan itirazın kabulü ile ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verilmiş olup, hüküm ihtiyati haciz isteyen vekili tarafından istinaf edilmiştir.
İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.
2004 sayılı İİK'nın 257/1.maddesinde; "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" düzenlemesi muaccel, bir başka deyişle vadesi gelmiş alacaklar yönünden ihtiyati haciz koşulları düzenlemiş olup, muaccel olmayan/vadesi gelmemiş alacak yönünden ise ihtiyati haciz koşulları aynı yasanın 257/2.maddesinde ise; "Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:
1-Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;
2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa;
Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder." şeklinde düzenleme yapılmıştır.
İİK'nun 257/1.maddesinde rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş para borçlarının alacaklısının ihtiyati haciz talep edebileceği belirtilmiştir.
Bu açıklamalara göre ihtiyatı haciz "Alacaklının, bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence (garanti) altına almak için, mahkeme kararı ile, borçlunun mallarına önceden geçici olarak el konulmasıdır."
İhtiyati haciz kararına itiraz başlıklı 2004 sayılı İİK'nın 265/1. Maddesi ise" Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir." şeklindedir.
İhtiyati haciz isteyenin lehtar, karşı tarafın ise keşideci olduğu somut olaya konu bono uyarınca keşidecinin lehtara borçlu olmadığını ancak yazılı delille ispat etmesi gerektiği, keşideci tarafından ibra edilen fotokopi belgede hangi borç senedinden bahsedildiğinin tüm vasıflarıyla açıkça belirtilmediği anlaşılmasına rağmen fotokopi belgedeki beyanının ne ile ilgili olduğu yönünde hatalı şekilde ihtiyati haciz isteyen/lehdara ispat yükü yüklenip yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus da bulunmadığından Dairemizce davanın esası hakkında HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca aşağıda yazılı şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İhtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf itirazlarının KABULÜNE, Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 09/11/2022 tarih ve 2022/128 Değişik İş sayılı ek kararının HMK’nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, KALDIRILAN KARARIN YERİNE GEÇMEK ÜZERE YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,
a)İhtiyati hacze itiraz eden vekilinin itirazının REDDİNE,
b)İtiraz eden borçlunun itirazı reddedilip ilk derece mahkemesi tarafından verilen 23/09/2022 tarihli ve 2022/128 D.İş Esas - 2022/128 D.İş Karar sayılı ihtiyati haciz kararı aynen geçerliliğini koruduğundan, yeniden ihtiyati haciz kararı verilmesine yer olmadığına,
c)Aleyhine ihtiyati haciz talep edilenler tarafından yapılan yargılama giderlerinin uhdelerinde bırakılmasına,
ç)HMK'nin 333. maddesi uyarınca kullanılmayan gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde ilgili olduğu tarafa iadesine,
ŞEKLİNDE HÜKÜM TESİSİNE,
2-İstinaf İncelemesi Yönünden Harç ve Yargılama Masrafları;
a)İstinaf eden tarafından yatırılan maktu istinaf karar harcının istek halinde ihtiyati haciz talep edene İADESİNE,
b)İstinaf eden tarafından istinaf başvurusu için yapılan 54,00 TL posta masrafı ile 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı olmak üzere toplam 274,70 TL yargılama giderinin karşı taraftan alınarak ihtiyati haciz talep edene verilmesine,
c)6100 Sayılı HMK.'nun 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının İlk Derece Mahkemesince istinaf edene İADESİNE,
ç)İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
d)Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 21/12/2022