T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
20. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2020/524
KARAR NO: 2021/793
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 13/03/2018
NUMARASI: 2016/64 Esas, 2018/317 Karar
DAVA: Trafik Kazasından Kaynaklanan Tazminat (Hasar Bedeli ve Değer Kaybına İlişkin)
KARAR TARİHİ: 16/09/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 16/09/2021
İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 13/03/2018 tarihli, 2016/64 esas ve 2018/317 karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ... plakalı aracın davalı ... sigorta şirketinde ZMSS-Trafik sigortası bulunan ... plakalı araç ile 16/11/2015 tarihinde karıştığı trafik kazasında hasar gördüğünü, kazanın oluşumunda ... plakalı aracın %100 oranında kusurlu olduğunu, aracın aynı zamanda diğer davalı ... Sigorta AŞ tarafından ihtiyari mali mesuliyet sigortası ile teminat altına alındığını, aracın uğradığı hasarın tespiti amacıyla İzmir 8. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2015/175. Değişik iş sayılı dosyasında tespit yaptırdıklarını, tespit sonucu 25.700 TL parça, 3.300 TL işçilik toplamı 29.030.00 TL + %18 oranında KDV olmak üzere 34.255.40 TL hasar bedeli ile 6.000 TL değer kaybı bedeli tespit edildiğini, davalılardan ... sigortanın poliçe limiti olan 29.000 TL ile sorumlu olduğunu, bu miktarı aşan kısımdan da diğer davalının sorumlu olduğunu bildirerek, davacının uğradığı hasar bedelinin 20.000 TL sinin, değer kaybı bedelinin ise 3000 TL sinin olmak üzere şimdilik 23.000 TL'sinin davalılardan sorumlukları nispetinde tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, kazaya karıştığı iddia olunan ... plakalı aracın 08/05/2015-08/05/2016 tarihleri arasında, ... Plakalı aracın da 29/05/2015-29/05/2016 tarihleri arasında geçerli bulunan müvekkili şirket nezdinde zorunlu trafik sigortası bulunduğunu, kaza tarihindeki poliçe teminat limitinin 29.000 TL olduğunu, dava konusu kazaya karışan araçların kusur oranlarının Adli Tıp Kurumu tarafından tespiti gerektiğini, yokluklarında yaptırılan tespiti kabul etmediklerini, davacının taleplerinin fahiş olduğunu ve değer kaybı talebinin de poliçe teminatı kapsamında bulunmadığını bildirerek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde İMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte söz konusu poliçeye göre teminatının maddi hasarlarda kişi başına azami 200.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, dava tarihinden önce davacı yanca müvekkiline başvuru yapılmadığını, bu nedenle müvekkilinin temerrüde düşmediğini, davadaki maddi tazminat talebinin trafik sigorta poliçesi teminat limitleri içinde kaldığını, müvekkili şirket nezdindeki kasko sigorta poliçesinin ihtiyari mali mesuliyet sigortası teminatınını bu nedenle devreye girmeyeceğini, müvekkili şirketin tazminat yükümlülüğü bulunmadığını bildirerek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNCE VERİLEN KARARIN ÖZETİ:
Mahkemece, kazanın oluşumunda davalı ... Sigorta A.Ş ye sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, kazaya karışan ... ve ... plakalı araçların ise kusurunun bulunmadığı, davacı aracının kaza öncesi ikinci el piyasa değerinin 144.000,00 TL, onarım sonrası ise değerinin ise 140.000,00 TL , değer kaybının 4.000,00 TL olduğu, hasarın kaza ile uyumlu bulunduğu, aracın 2 yaşın altında yeni bir araç olması ve 17.000 km de oluşu nedeni ile yapılacak onarımın hasarlı parçalarının değişiminin bir kıymet artışına neden olmadığı, araçta meydana gelen gerçek zararın toplam 26.753,82 TL olduğu, ... Sigorta A.Ş nin kazaya neden olan ... plakalı aracın ZMMS Sigortacısı olduğu ve zararın sigorta limiti olan 29.000,00 TL sinden sorumlu bulunduğu, davalı ... Sigortanın ise zarara neden olan ... plakalı aracın İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortacısı olduğu ve 29.000,00 TL limitin dışında kalan 1.753,82 TL den ise ... Sigortadan tahsiline karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 29.000,00.-TL'nin davalı ... Sigorta'nın, 1.723,82.-TL'nin davalı ... Sigorta'dan dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen alınarak (davalı ... Sigorta'nın kendi sorumluluğu dahilinde) davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Karara karşı davalılardan ... Sigorta A.Ş vekili istinaf isteminde bulunmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ :
Davalı ... sigorta vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının değer kaybı talebinin zorunlu trafik sigortası kapsamında bulunmadığını, mahkemece bilirkişi raporları arasındaki çelişki giderilmeden alınan son bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm kurulduğunu, ilk raporda araçta değer kaybı bulunmadığı bildirilmesine karşın son raporda değer kaybının bulunduğunun bildirildiğini, davacının aracın sağ -sol çamurluk kısımları ile sağ-sol çamurluk davlumbazlarından hasar aldığını ispat edemediğini, değer kaybı hesaplamasının 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni Genel Şartlara göre yapılarak değer kaybı tazminatına kıymet kazanma tenzili uygulanması gerektiğini bildirerek, istinaf isteminde bulunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı ve hasar bedelinin, kazaya sebebiyet verdiği iddia olunan aracın, zorunlu trafik sigortacısı ile ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olan davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
İhtiyari mali mesuliyet sigortası ise, üçüncü kişilerin zararını karşılayan zorunlu trafik sigortasınca, limit bakımından karşılanmayan zararı karşılamak üzere yapılan bir sigorta türüdür.
Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.
Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerin incelenmesinden, davacıya ait ... plakalı aracın, ... plakalı araç ile 16/11/2015 tarihinde karıştığı trafik kazasında hasarlandığı, ... plakalı aracın davalı ... Sigorta AŞ tarafından kaza tarihini kapsayan zorunlu trafik sigortası poliçesi ile diğer davalı ... Sigorta AŞ tarafından da ihtiyari mali mesuliyet sigortası ile teminat altına alındığı, yerel mahkemenin hükme esas aldığı 08/11/2017 havale tarihli bilirkişi raporunda kazanın oluşumunda ... plakalı aracın %100 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücüsünün kusursuz olduğu, zarar gören davacıya ait aracın hasar bedelinin(yedek parça 19.922.73 TL,işçilik 2.750.00 olmak üzere 22.672.73 TL +%18 KDV 4081.09 TL olmak üzere 26.753.82 TL olarak belirtildiği, davaya konu kazadan önce davacıya ait aracın karıştığı kazaların değer kaybına etkisi olup olmadığı yönünde inceleme yapılarak, araçtaki değer kaybı miktarının ve hasar bedelinin denetime olanak verecek şekilde belirlendiği anlaşılmaktadır.
Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde, özellikle oluşa uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporunda belirtilen hasar bedeline ve değer kaybına ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına, göre, davalılardan ... Sigorta A.Ş vekilinin istinaf başvurusunun HMK.nın 353/1.b.1.maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 13/03/2018 tarihli, 2016/64 esas ve 2018/317 karar sayılı kararına karşı davacı vekilinin istinaf başvuru sebeplerinin HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından davalı yararına istinaf vekalet ücreti verilmesine yer olmadığına,
3-a)İstinaf kanun yoluna başvuran davacı taraftan alınması gereken 2.098,74-TL 2.098,74-TL,TL harçtan başlangıçta alınan 496,00 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 1.602,74 TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
b) Davacı tarafın yatırmış olduğu istinaf kanun yoluna başvuru harcı olan 98,10 TL'nin hazineye gelir yazılmasına,
4-İstinaf yoluna başvuran davacı tarafın yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
5-Kullanılmayan istinaf gider avansının yatıran tarafa İADESİNE,
6-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ikmali ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nun 362/1-a maddesi gereğince 16/09/2021 tarihinde kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.