T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
20. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/1371
KARAR NO: 2022/954
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 12/09/2017 (Dava) - 17/05/2019 (Karar)
NUMARASI: 2017/1023 Esas - 2019/543 Karar
DAVA: İpoteğin Kaldırılması
BAM KARAR TARİHİ: 09/06/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 09/06/2022
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/05/2019 tarihli 2017/1023 Esas ve 2019/543 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dışı ...' dan 18/12/2015 tarihinde tapuda yaptıkları satım sözleşmesi ile İzmir İli, ... İlçesi, ... Mahallesi ... pafta, ... ada, ... parselde kayıtlı taşınmazı, tapu kayıtlarındaki ipotek şerhi ile birlikte satın aldığını, tapu kayıtlarında ipotek şerhinin davalı ... Bankası A.Ş lehine konulduğunu, taşınmazın ipotek akit tablosundaki değerinin 50.000 TL olduğunu, ipotek bedelinin ...'ın ticari kredisinin ileride doğacak borçlarına teminat olması için bir üst limit ipoteği olarak tesis edildiğini, söz konusu ipoteğin temelini oluşturan kredinin ... ve ... Bankası A.Ş. Arasında aktedilmiş bir kredi sözleşmesi olduğunu, ipoteğin doğuş kaynağının ticari iş niteliğinde olmasından mahkemenizin görev alanına girdiğini, ipotek borçlusu tarafından borcun ödenmediği gerekçesiyle ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi işlemine maruz kaldıklarını, icra takibi nedeniyle İzmir 23. İcra Dairesinin 2017/8481 esas sayılı dosyasına 50.000,00 TL ödendiğini, davalı bankaya ipoteğin kaldırılması için talepte bulundukları ancak bankanın ipoteği kaldırmadığı açıklanan nedenlerle İzmir İli, ... İlçesi, ... Mahallesi .... pafta, ... ada, ... parselde bulunan taşınmaz üzerindeki ipoteğin kaldırılmasına, kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili banka ile dava dışı ... arasında genel kredi ve teminat sözleşmesi imzalandığını, ...'a ait İzmir ili, ... ilçesi, ... ada, ... parsel de kayıtlı taşınmaz üzerine 50.000,00 TL üst sınır ipoteği tesis edildiğini, borçlunun borcunu ödememesi üzerine müvekkil banka tarafından İzmir 23.İcra Müdürlüğünün 2017/8481esas sayılı dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığını, icra dosya borcunun davacı tarafça yatırılmak sureti ile kapatıldığını, borçlunun/ipotek malikinin müvekkil bankaya üst sınır ipoteği ile ilgili olarak müvekkili bankaya başvuru yapılarak ve harcı ödenerek kaldırılması için herhangi bir fek talebi iletmeden işbu davayı haksız olarak ikame ettiğini, açıklanan nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
Mahkemece, ''...Davacının davasının kabulü ile, İzmir İli, .... İlçesi, ... Mah. ... pafta, ... ada, ... parselde kayıtlı bulunan taşınmaz üzerindeki 28/03/2012 tarih ve 6175 yevmiye nolu 50.000,00 TL bedelli ipoteğin kaldırılmasına, davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine...'' şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; mahkeme davacının davayı açmakta hukuki yararının olduğu kanaatine varılarak, davacının davasının kabulüne dair hüküm kurulduğunu, davacının İzmir 23.İcra Müdürlüğü'nün 2017/8481esas sayılı dosyasına 50.000-TL ödendiğini, davalı müvekkili bankaya ipoteğin kaldırılması için talepte bulunduklarını, ancak ipoteğin kaldırılmadığını ileri sürmüş olmakla; davacı tarafın ilgili ipoteğin kaldırılmasına yönelik müvekkili bankaya bir talep bulunmadığını, davacının talebinin; borçlunun bireysel dosyasından kaynaklı aynı taşınmazla ilgili 220.000,00-TL bedelli ipoteğin kaldırılmasına yönelik olduğunu davacının limit ipoteği ile ilgili olarak müvekkili bankaya herhangi bir fek talebinde bulunmadan iş bu davayı haksız olarak ikame ettiğini, iş bu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, ipoteğin kaldırılması istemine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş olup, karar davalı vekilince istinaf edilmiştir.
1-Somut olayda, dava dışı ...'ın davalı bankadan kullanmış olduğu ve kullanacağı krediler nedeniyle banka lehine, İzmir İli, ... İlçesi, ... Mahallesi ... pafta, ... ada, ... parselde kayıtlı taşınmazı üzerinde 2011 yılında 220.000,00 TL bedelli, 2012 yılında 50.000,00 TL bedelli ipotek tesis ettirdiği; dava konusu ipoteğin ise, 28/03/2012 tarih 6175 yevmiyeli resmi senet ile davalı banka lehine 50.000,00 TL bedelli üst limit ipoteğine ilişkin olduğu; davacının ipotek tesisinden sonra 18/12/2015 tarih 32629 yevmiye numaralı resmi senet ile dava dışı ...'dan söz konusu taşınmazı üzerindeki ipotekle birlikte satın aldığı; kredi borçlusu ... tarafından kredi borçarının ödenmediği gerekçesiyle hesap kat edilerek davalı banka tarafından alacağın tahsili amacıyla dava dışı takip borçlusu ... ve müteselsil kefil ... aleyhine İzmir 23. İcra Dairesi'nin 2017/8481 sayılı dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi yapıldığı, icra takibi nedeniyle davacı tarafından 50.000 TL ipotek bedelinin icra dosyasına ödendiği anlaşılmıştır.
Davacı ipotek bedelini ödemiş olması nedeniyle sorumluluğunun sona erdiğini belirterek taşınmaz üzerindeki ipoteğin kaldırılmasını talep etmiş; davalı ise ipoteğin kaldırılması için davacı tarafından kendilerine başvuru yapılmadığı, haksız olarak dava açıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.
Dava konusu İzmir İli, .... İlçesi, ... Mahallesi ... pafta, ... ada, ... parselde kayıtlı taşınmazın dava dışı önceki maliki ...'ın ile davalı banka arasında değişik tarihlerde genel kredi ve teminat sözleşmesi düzenlendiği; davalı bankadan kullandığı veya ileride kullanacağı kredilerinin teminatı olarak dava dışı önceki malik ...'ın taşınmazı üzerinde 50.000,00 TL bedel ile ipotek tesis edildiği, ipotek senedindeki bilgilere göre ipoteğin azami meblağ (üst sınır ipoteği) ipoteği olduğu, Türk Medeni Kanununun 851 ve 881. maddelerinde ifadesini bulan azami meblağ (üst sınır) ipoteğinde alacağın ulaşacağı miktar önceden belirsiz olduğundan taşınmazın ne miktar için teminat teşkil edeceği ipotek akit tablosunda gösterilen limitle sınırlandığı, ipotek üst sınır ipoteği olduğundan, sorumluluğun ipotek akit tablosunda gösterilen ipotek bedeli ile sınırlı olduğu; ipotekli taşınmaza ilişkin davalı tarafından ipoteğin paraya çevrilmesi suretiyle takip başlatılması üzerine taşınmaz maliki davacı tarafından 50.000,00 TL ipotek bedelinin takip dosyası kapsamında 25/08/2017 tarihinde davacı tarafından ödendiği; ödeme nedeniyle ilgili icra müdürlüğünce Buca Tapu Müdürlüğüne hitaben yazdığı 25/08/2017 tarihli yazıda" yukarıda bilgileri bulunan taşınmazın üst limit ipoteği icra dosyasına ödenmekle ipotekli taşınmaz üzerine konulan İİK.150/c şerhinin fekkine karar verilmiştir" şeklinde bilgi verilerek yazı gereğinin yapılarak bilgi verilmesi istenmiş: davalının cevap dilekçesinde de kabul ettiği üzere taraflar arasında 50.000,00 TL ipotek bedelinin davacı tarafından ödendiği hususunda bir ihtilafın bulunmadığı, ipotek bedelinin ödenmesiyle birlikte davacının sorumluluğu sona ereceğinden, taşınmaz üzerindeki ipotek şerhinin kaldırılmasını talep etmekte hukuki yararı olan davacının davasının kabulü ile taşınmaz üzerindeki ipoteğin kaldırılması yönündeki mahkeme kararında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamakla davalı vekilinin bu yöne ilişkin itirazının reddi gerekmiştir.
2-Karar ve ilam harcı hüküm altına alınan miktar üzerinden belirlenir. Bir başka deyişle harç, haksız çıkılan oranda yani mahkum (kabul) olunan miktara göre belirlenmektedir. ( Aynı yönde Yargıtay 4. HD, 2014/9557 E. -2014/14412 K. Sayılı ilamı )
Mahkemece esas hükümle birlikte alınması gereken nispi karar harcının eksik hesaplandığı anlaşılmış, harç eksikliğinin kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle resen gözetilmesi gerekmiştir. Dava değerinin 50.000,00 TL olması nedeniyle, dava değeri üzerinden hesaplanarak ödenmesi gereken harç tutarının 3.415,50 TL olduğu, peşin alınan 853,88-TL harcın kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 3.415,50 TL nispi harçtan mahsubu ile bakiye 2.561,62-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, şeklinde karar verilerek bakiye harcın davalıya yükletilmesi gerektiği halde; mahkemece 3.415,50 TL olarak hesaplanması gereken harcın kararda yazılı olduğu üzere 341,55 TL olarak eksik hesaplanarak, hesaplanan tutarın peşin ödenen harçtan mahsubu ile bakiye 512,13 TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, davacı tarafından ödenen 341,55 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verildiği anlaşılmış, bu şekilde davalıya eksik harç yükletilmesi doğru olmadığından kararın bu nedenle kaldırılması gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; mahkemenin kabul kararının yerinde olduğu anlaşıldığından bu yöne ilişkin davalının istinaf itirazının reddine, ancak mahkemece esas hükümle birlikte harcın eksik hesaplandığı anlaşılmakla harç kamu düzeninden olup taraflar ileri sürülmese de resen gözetilmesi gerektiğinden dairemizce kararın bu yönden kaldırılarak HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca aşağıda yazılı şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin istinaf itirazlarının kamu düzenine ilişkin sebeplerden KABULÜ ile , İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/05/2019 tarihli 2017/1023 Esas ve 2019/543 Karar sayılı kararının HMK’nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, KALDIRILAN KARARIN YERİNE GEÇMEK ÜZERE;
a-Davacının davasının kabulü ile, İzmir İli, ... İlçesi, ... Mah. ... pafta, ... ada, ... parselde kayıtlı bulunan taşınmaz üzerindeki 28/03/2012 tarih ve 6175 yevmiye nolu 50.000,00 TL bedelli ipoteğin kaldırılmasına,
Davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine,
b-Peşin alınan 853,88-TL harcın kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 3.415,50 TL nispi harçtan mahsubu ile bakiye 2.561,62-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
c-Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti ve posta gideri olmak üzere toplam 90,40-TL, davacı tarafça yatırılan 341,55-TL harç gideri toplamı 431,95-TL' nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
ç-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 5.850,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
d-HMK'nın 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde talep halinde taraflara iadesine,
ŞEKLİNDE YENİDEN HÜKÜM TESİSİNE,
2-Davalı vekilinin sair istinaf itirazlarının REDDİNE,
3-İSTİNAF AŞAMASINDA; istinaf başvurusu sırasında davalıdan alınan istinaf karar harcının talep halinde davalıya iadesine,
4-İstinaf incelemesi esnasında davalı tarafça yapılan istinaf başvuru harcının, hazineye gelir olarak kaydına,
5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
6-İstinaf eden tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf avansından kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi uyarınca; karar kesinleştikten sonra ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,
8-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 09/06/2022