T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
20. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/1827
KARAR NO: 2023/1642
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 28/03/2023 (Dava) - 07/07/2023 (Karar)
NUMARASI: 2023/253 Esas - 2023/502 Karar
DAVA : Şirketin İhyası
BİRLEŞEN İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN
2023/349 ESAS SAYILI DOSYASINDA;
DAVA : Şirketin İhyası
BAM KARAR TARİHİ: 26/10/2023
KARAR YAZIM TARİHİ: 26/10/2023
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/07/2023 tarihli 2023/253 Esas ve 2023/502 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili asıl dava dilekçesinde özetle ; davacının 23/11/2019 tarihinde vefat eden murisi ... aleyhine ... Şirketi tarafından başlatılan İzmir 12. İcra Müdürlüğü'nün 2013/9715 sayılı takip dosyasından mirasçı borçlu sıfatı ile 14/02/2022 tarihinde tebligat yapıldığını, muristen geriye miras olarak hiçbir mal varlığının kalmadığını, sadece bu icra dosyasındaki borcun kaldığını, bu nedenle takip alacaklısı ... Şirketi'ne karşı mirasın hükmen reddine ilişkin İzmir 9. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/65 Esas sayılı dosyasında dava açıldığını, ancak bu davada şirketin 24/03/2021 tarihinde tasfiye sonucunda sicilden terkin edildiğinin öğrenildiğini ve 15/12/2022 tarihli duruşmada şirketin ihyası için dava açmak üzere taraflarına süre verildiğini ileri sürerek, şirketin ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili birleşen dava dilekçesinde özetle; davalı olarak tasfiye memuru ... gösterilerek asıl davadaki hususların tekrarı ile taraflarınca şirketin ihyası için ... Müdürlüğü' ne karşı ihya davası açılmış ise de; İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/253 Esas sayılı dosyasında görülen davada ihyası istenen şirketin tasfiye sonu terkin edildiğinin anlaşıldığını, tasfiye memuru ... aleyhine söz konusu dava ile birleştirilmek üzere ihya davası açılması için taraflarına süre verildiğini ileri sürerek, şirketin ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Asıl davada davalı ... Müdürlüğü tarafından davaya cevap verilmediği anlaşılmıştır.
Birleşen İzmir 4. ATM'nin 2023/349 Esas sayılı dava dosyasına davacı vekili tarafından sunulan birleşen dava dilekçesinde; davalı olarak tasfiye memuru ... gösterilerek asıl davadaki hususların tekrarı ile taraflarınca şirketin ihyası için ... Müdürlüğü' ne karşı ihya davası açılmış ise de; İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/253 Esas sayılı dosyasında görülen davada ihyası istenen şirketin tasfiye sonu terkin edildiğinin anlaşıldığını, tasfiye memuru ... aleyhine söz konusu dava ile birleştirilmek üzere ihya davası açılması için taraflarına süre verildiğini ileri sürerek, şirketin ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen davada için davalı tasfiye memuru ... vekili cevap dilekçesinde; davacının şirketin ihyası talebinde bulunma hakkının olmadığını, TTK 547. Maddede ek tasfiye talebinde bulunabilecek kişilerin açıkça yazılı olduğunu, davacının şirketin borçlusu konumunda olduğunu, dava açma hakkının bulunmadığını, davacının davasını geçici 7. Maddeye dayandırdığını, ancak şirketin tasfiye sonucu sicilden terkin edildiğini, geçici 7. Maddenin uygulanmasının mümkün olmadığını ileri sürerek, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
Mahkemece ''...Asıl ve birleşen davaların kabulüne, İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün Merkez 96569 sicilinde kayıtlı ... ŞTİ.'nin İzmir 9. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/65 Esas sayılı davası ve bu davanın konusu ile sınırlı olmak üzere ihyasına, ek tasfiye memuru olarak son tasfiye memuru ... 'ın atanmasına, kendisine ücret takdir edilmemesine...'' şeklinde hüküm tesis edilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ :
Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacı tarafından ikame edilen davada, şirketin ihyası için aranan şartların hiçbiri mevcut değil iken verilen kararın, hatalı ve eksik incelemeye dayalı olduğunu, davanın davalı ... Şirketi tarafından kendisine gönderilen ödeme emri sebebi ile açmış olduğu mirasın reddi davasında taraf teşkili sağlamak amacı ile şirketin ihyasına ilişkin olduğunu, davacının davasını TTK Geçici Madde 7'ye dayalı olarak ikame ettiğini, yerel mahkeme kararında; herhangi bir gerekçeye yer vermeksizin ve kanunun aradığı şartları incelemeksizin, hukuki yararın bulunduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verildiğini, lakin; TTK Geçici Madde 7, Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından re'sen terkin edilen şirketlerin tasfiyesini düzenlemekte olup davaya konu Şirket; başvuru üzerine ve yasal tasfiye usulüne uygun şekilde 24.03.2021 tarihinde tasfiye ve terkin edilmiş olduğundan TTK Geçici Madde 7'nin dava konusu olaya uygulanmasının mümkün olmadığını, bununla birlikte, davacı taraf esasen davasını Geçici Madde 7 hükmüne dayandırarak ikame etmişse de; aleyhe kabul anlamına gelmemekle birlikte davacının ikame ettiği davanın TTK madde 547 kapsamında da aranan şartları taşımadığını, TTK madde 547 uyarınca; ek tasfiye talebinde bulunabilecek kişiler sınırlı sayıma tabi tutulmuş olup son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri veya alacaklıların, TTK madde 547'ye dayalı tasfiye talebinde bulunabileceklerinin düzenleme altına alındığını, dolayısıyla; ilgili madde kapsamında belirtilen kişiler hariç hiç kimsenin, şirketin ihyasını talep etmekte hukuki menfaati bulunsa dahi TTK madde 547 uyarınca şirketin ihyasını isteyemeyeceğini, somut olayda ise davacının şirketin alacaklısı konumunda değil borçlusu konumunda olduğunu, o halde şirketin borçlusu konumunda olan davacı, TTK madde 547 kapsamında sınırlı şekilde sayılan kimselerden olmadığından şirketin ihyasını talep ve dava etme hakkına sahip olmadığını, davacının şirketin ihyasını talep etmesi mümkün olmadığı gibi huzurdaki davaya konu talep ve iddiaların usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacının huzurdaki davayı açmakta herhangi bir hukuki menfaati bulunmadığını, müvekkili aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesi gerektiğini belriterek İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/253 E. 2023/502 K. Sayılı ve 07/07/2023 tarihli kararının kaldırılmasına, davacı tarafından ikame edilen dava gerek TTK Geçici Madde 7 gerek ise TTK madde 547 kapsamında aranan şartları sağlamadığından davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava; ticaret sicilden tasfiye sonucu terkin edilen ... Şirketi'nin, davacının açtığı İzmir 9. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/65 Esas sayılı davası nedeniyle ihyası talebine ilişkindir.
İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebebleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.
Mahkemece; asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiş olup, hüküm birleşen dosya davalısı/tasfiye memuru ... vekili tarafından istinaf edilmiştir.
İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebebleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.
Şirketin tüzel kişiliği ticaret sicilinden silinmesi (terkini) ile sona erer. Bunun için de öncelikle tasfiye işlemlerinin eksiksiz tamamlanması gerekir. Şayet tasfiyesi gereken hususlar eksik bırakılmışsa, tüzel kişilik ticaret sicilinden silinse bile, şirketin tüzel kişiliğinin sona erdiğinin kabulü olanaksızdır. İşte bu gibi durumlarda, menfaati olanlar tarafından, şirket tüzel kişiliğinin ihyası için dava açılabilir.
6102 sayılı TTK'nın 547. maddesi, “ (1) Tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa, son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri veya alacaklılar, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden, bu ek işlemler sonuçlandırılıncaya kadar, şirketin yeniden tescilini isteyebilirler. (2) Mahkeme istemin yerinde olduğuna kanaat getirirse, şirketin ek tasfiye için yeniden tesciline karar verir ve bu işlemlerini yapmaları için son tasfiye memurlarını veya yeni bir veya birkaç kişiyi tasfiye memuru olarak atayarak tescil ve ilan ettirir.” hükmünü içermektedir.
Ticaret sicilinden kaydı silinen şirketlerin alacaklıları ile hukuki menfaatleri bulunan diğer kişi ve kuruluşların haklı sebeplere dayanarak sicilden silinme tarihinden itibaren beş yıl içinde mahkemeye başvurarak şirketin ihyasını isteyebilecektir.(Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 11/02/2020 tarih, 2020/288 esas ve 2020/1181 karar sayılı ilamı da bu yöndedir.)
Somut olayda; davacı tarafından ihyası istenen ... Şirketi'nin 10.08.2020 tarihli ortaklar kurulu kararı ile tasfiyeye girdiği, ... 'ın tasfiye memuru olarak atandığı, 22.03.2021 tarihli ortaklar kurulu kararı ile tasfiyenin sona erdiği ve 24.03.2021 tarihinde sicilden terkin ettirildiği, tasfiye ve terkin tarihinden evvel şirket adına başlatılan İzmir 12. İcra Dairesi'nin 2013/9715 Esas sayılı takibinde davacının babası ... 'ın borçlulardan olduğu, şirketin sicilden terkin ettirilmesinden sonra da bu takibin sürdürüldüğü, ... 'ın 23/11/2019 tarihinde vefat ettiği, davacı ... 'ın ... 'ın mirasçılarından olduğu ancak borçlarının mal varlığından fazla olduğu iddiası ile ve söz konusu takip nedeniyle takip alacaklısı şirket aleyhine İzmir 9. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/65 esas sayılı mirasın hükmen reddi davasını açtığı, bu davada şirketin sicilden terkin edildiğinin anlaşılması üzerine ihya ettirilmesi için davacıya dava açmak üzere süre verildiği, şirketin sicilden terkin ettirilmesine rağmen takibe devam edilmesi nedeniyle davacının mirasın hükmen reddi davası ve buna bağlı olarak iş bu ihya davasını açmakta hukuki yararının bulunduğu, anlaşılmaktadır.
Tüm bu açıklamalara, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, tasfiye memuru olarak son tasfiye memurunun atanmış olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK.nun 355. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak davalı ... vekilinin istinaf sebebleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/07/2023 tarihli 2023/253 Esas ve 2023/502 Karar sayılı kararına karşı birleşen dosya davalısı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına,
3-Alınması gerekli 269,85 TL istinaf karar harcı peşin olarak alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
4-İstinaf eden tarafından istinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
5-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf avansından kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi uyarınca; karar kesinleştikten sonra ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,
6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
7-Kararın, temyize tabi bulunması nedeniyle Dairemizce taraflara tebliğine,
Dair; dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesine TEMYİZ yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 26/10/2023