T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
21. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2022/598
KARAR NO: 2023/557
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 23/11/2021
NUMARASI: 2020/563 E. 2021/1044 K.
DAVA KONUSU: Menfi Tespit
KARAR YAZIM TARİHİ: 17.03.2023
İSTEM:
Davacı vekili, davacı ile davalı arasında 07.08.2019 tarihli halı yıkama makinelerinin satışını konu alan sözleşmeye binaen toplam değeri 54.000,00 TL olan 11 adet senedin davalıya verildiği, ancak davalı şirket tarafından sözleşmeden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmediği ve sözleşme gereğince 15 iş günü içerisinde teslim edilmesi gereken makinelerin teslim edilmediği, teslim tarihinden yaklaşık 1 ay geçtikten sonra davacı tarafça İzmir'e gelinerek makinelerin teslim alındığı ve tüm masrafları davacı tarafça karşılanmak suretiyle İzmir'e getirilerek makinelerin kurumunun gerçekleştirildiği, kısa süre sonra makinelerin ayıplı olduğunun ortaya çıktığı, makinelerin ayıplı olması nedeniyle davalı ... Şti. ile yapılan görüşme neticesinde makinelerin iadesinin sağlandığı, davalı firma tarafından bu şekilde bedelsiz kalan senetlerin iade edileceğinin belirtilmiş olmasına rağmen senetlerin iade edilmediği ve ciro edilmek suretiyle diğer davalı ... Şti.'ye verildiği ve davalı ... Şti ile davacı arasında yapılan sözleşme gereğince iş bu senetlerin vadesi geldiğinde senetlerin davalı ... Şti tarafından ödenmesi hususunda anlaşma yapıldığı, davacı ve davalı ... Şti arasındaki sözleşme gereğince davaya konu senetlerin davacı tarafça ödenmediği ve davalı ... Şti tarafından da ödenmemiş olması nedeniyle diğer davalı ... Şti tarafından davaya konu 25.09.2019 vade tarihli 5.000,00 TL, 25.10.2019 vade tarihli 5.000,00 TL, 25.11.2019 vade tarihli 5.000,00 TL ve 25.12.2019 vade tarihli 5.000,00 TL olmak üzere toplam 20.000,00 TL'lik senetlerin İzmir 17. İcra Dairesi'nin 2020/729 Esas sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiği, iş bu icra takibi nedeniyle icra baskısı altında davacı tarafça 06.03.2020 tarihinde 7.897,37 TL'nin ödendiği, iş bu icra takip dosyasında diğer borçlu hakkında hiçbir işlemin yapılmadığı, davalıların ticari ilişkilerinin çok eskiye dayandığı ve davaya konu icra dosyasında davalı ... Şti hakkında hiçbir işlemin yapılmadığı, talep dahi gönderilmediği, bu şekilde davalı ... Şti.'nin iş bu senedi kötü niyetli olarak ihtisap ettiği ve takibe konu ettiğinden bahisle davaya konu her biri 5.000 TL'lik 4 adet senetten dolayı ve bu senetlerin takibe konu edildiği İzmir 17. İcra Dairesi'nin 2020/729 Esas sayılı dosyasından dolayı davacının davalılara borçlu olmadıklarının tespitine, icra tehdidi altında ödenen toplam 7.897,37 TL'nin istirdadı ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
1-Davalı ... Şti. vekili davalı tarafından davacı borçlu ... ile davalı .... Şti ve dava dışı ... aleyhine 4 adet senetten dolayı haciz yolu ile takip başlatıldığı, davacı borçlu tarafından 06.03.2020 tarihinde 7.897,37 TL'lik ödeme yapıldığı, davacı taraf her ne kadar müvekkilinin kötüniyetli olduğundan bahsetse de müvekkilinin diğer davalı borçlu ... Şti ile ticari ilişkinin bulunduğu, bu ticari ilişki kapsamında dava konusu senetleri ciro yoluyla aldığı ve bu nedenle müvekkilinin iyi niyetli 3.kişi konumunda olduğundan bahisle açılan davanın müvekkili yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalı ... Şti.'ye usulüne uygun olarak tebligat yapılmış olmasına rağmen davalı tarafından esasa cevap süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmamıştır.
MAHKEME:
"Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan delillerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde davacı ile davalılardan ... Şti arasında imzalanan 07.08.2019 tarihli sözleşme gereğince davalı şirket tarafından davacıya teslim edilecek mallar karşılığında sözleşmede tek tek dökümü yapılan ve aralarında davaya konu her biri 5.000 TL'lik 4 adet senedin de bulunduğu 54.000 TL'lik 11 adet senedin davacı tarafça davalı ... Şti'ye teslim edilmiş olduğunun sözleşme içeriği ve dosya kapsamı belgelerle sabit olduğu görülmüştür. Yine davaya konu sözleşme kapsamında davalı ... Şti tarafından davacıya teslim edilen makinelerin davacı tarafça davalılardan ... Şti'ye geri iade edildiği dosyada bir sureti mevcut olan 24.10.2019 ve 25.10.2019 tarihli belgelerden anlaşılmıştır. Zira 24.10.2019 tarihli belge içeriğinde sayılan ve aralarında dava konusu 4 adet senedinde bulunduğu 11 adet senedin vadesi geldiğinde diğer davalıya ciro edilmiş olması nedeniyle davalı ... Şti tarafından ödeneceği ve davacı elinde bulunan makinelerinda ...'a emaneten teslim edileceğinin kararlaştırıldığı, iş bu belge altında davacı ve davalının imzasının bulunduğu, 24.10.2019 tarihli belge altında SGK'dan gelen kayıtların incelenmesinden davalı şirket çalışanı olduğu anlaşılan ... imzasının da bulunduğu ve 25.10.2019 tarihli dosyada bir sureti bulunan belge içeriğine göre 24.10.2019 tarihli belge gereğince ...'a emaneten teslim edilen makinelerin davalı şirket çalışanı olduğu anlaşılan ...'a teslim edildiği, iş bu belgelerle ilgili olarak davalı şirkete isticvap davetiyesi çıkartılmış olmasına rağmen mazeretsiz olarak davalı şirket yetkilisinin isticvap için tayin edilen duruşma gün ve saatinde mahkememizde hazır olmaması nedeniyle bu belgeler içeriğinin davalı ... Şti tarafından kabul edilmiş sayılmasının gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu nedenle taraflar arasındaki sözleşme içeriğinde geçen ve davalı tarafça davacıya teslim edilen makinelerin davacı tarafça tekrardan davalıya iade edildiği ve bu kapsamda dava konusu 4 adet senedin bedelsiz kaldığının kabul edilmesi gerekmiştir. Bu nedenle davacı ve davalı .... Şti arasında imzalanan sözleşme gereğince bedelsiz kaldığı anlaşılan davaya konu her biri 5.000,00 TL bedelli 4 adet senetten dolayı davacının davalı ... Şti'ye borçlu olmadığının tespitine karar verme gereği doğmuştur.
Davacı tarafça dava dilekçesinde her ne kadar dava konusu 4 adet senedin davalı .... Şti tarafından aralarında uzun süredir devam eden ticari ilişki bulunması nedeniyle kötüniyetli olarak diğer davalı ... Şti.'ye ciro edildiği, davalı .... Şti.'nin iş bu senetleri kötüniyetli olarak takibe koyduğu, bu nedenle yetkili hamil olmadığı iddia edilmiş ise de, davaya konu 4 adet senedin incelenmesinden her bir senette lehtar olan davalı ... Şti tarafından davalı ... Şti.'ye ciro edildiği, ciro silsilesinde herhangi bir kopukluk bulunmadığı, her bir senette davalı ... Şti.'nin ciranta ve yetkili hamil durumunda gözüktüğü görülmüştür. Bu kapsamda dava konusu 4 adet senedi davalı ... Şti.'nin iktisapta ağır kusurlu ve kötü niyetli olarak ciro yoluyla devraldığı yönündeki iddianın davacı tarafça ispatlanmasının gerektiği, davacı tarafça dosyaya sunulan tüm yazılı delillerin davacının bu yöndeki iddiasını ispatlamaya yeterli olmadığı, ayrıca davacı tarafça delilleri arasında açıkça yemin deliline de dayanılmadığından davacının bu davalıya karşı açmış olduğu davasını kanıtlayamadığı düşünülmekle davalı ... Şti yönünden açılan menfi tespit ve istirdat davasının reddine karar verme gereği doğmuştur." gerekçesi ile;
"1-Davalı ... Şti. açısından davanın KABULÜYLE; her birinde davacı ...'un keşidecisi ve davalı ... Şti.'nin lehtarı ve ilk cirantası olduğu, 07.08.2019 düzenleme 25.12.2019 vade tarihli 5.000,00 TL bedelli, 07.08.2019 düzenleme 25.11.2019 vade tarihli 5.000,00 TL bedelli, 07.08.2019 düzenleme 25.10.2019 vade tarihli 5.000,00 TL bedelli ve 07.08.2019 düzenleme 25.09.2019 vade tarihli 5.000,00 TL bedelli 4 adet senetten dolayı davacının bu davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2-Diğer davalı .... Şti. yönünden yerinde görülmeyen davanın REDDİNE," karar vermiştir.
BİLDİRİLEN İSTİNAF NEDENİ:
Davalı ... vekili, davacı yan tarafından delil olarak dosyaya sunulan evrakların hiçbirinde senetlerin davalı firma tarafından ödeneceğine dair davalı şirket yetkilisi ile yapılmış mutabakat ve/veya yazışma sunulamadığını, davaya konu 4 adet senede davalı şirket tarafından ödeneceğinin yazıldığını fakat hangi makinelerin teslim edileceği ya da kaç adet makinenin teslim edileceğine ilişkin bir ifadenin bulunmadığını, bu hususta davacı yanın başkaca bir delil de sunamadığını, sunulan beyanlar neticesinde mahkemenin 3 adet makinenin de teslim edildiği kanaatine ne şekilde ulaştığının gerekçeli kararda dahi hüküm altına alınmadığını, yetkisiz yapılan işlemin temsil olunanın hukuki konumunu kural olarak etkilemeyeceğini, yetkisiz işlemin açık veya örtülü olarak onanmaması halinde ise işlemin geçersiz hale geleceğini, somut olayda dava dışı 3. kişiye bu yetkinin tanınmadığını, bu kapsamda davalı şirkete borçlandırıcı bir tasarrufta bulunulmasının da mümkün olmayacağını, bu sebeple yapılan hukuki işlemin geçersiz nitelikte olduğunu ifade ederek İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/563 E. - 2021/1044 K. sayılı ilamının kaldırılmasını, vekalet ücreti ve yargılama giderinin davacı yana yükletilmesini talep ederek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
GEREKÇE:
Dava, davacının, davaya konu İzmir 17. İcra Müdürlüğü'nün 2020/729 Esas sayılı icra takip dosyasına konu senetlerden ve icra takibinden dolayı davalılara borçlu olmadığının tespiti istemine yönelik menfi tespit ile icra baskısı altında ödendiği iddia olunan 7.897,34 TL'nin istirdadı istemine yöneliktir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ilk derece mahkemesi kararı hakkında 6100 sayılı HMK nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince; istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
İlk derece mahkemesince hukuki nitelendirmenin davadaki ileri sürülüş ve dosya kapsamına uygun olarak belirlenmesine, taraflarca ileri sürülen delillerin toplanarak usulüne uygun olarak değerlendirilmesine, delillerin değerlendirilmesinin dosya kapsamına uygun bulunmasına, taraflarca ileri sürülen iddia ve savunmaların tartışılarak gerekçeli kararın oluşturulmasına, ihtilafa uygulanması gereken yasal mevzuatın doğru olarak tespit edilmesine, mahkemenin karar gerekçesiyle hüküm fıkrasının birbiriyle uyumlu olmasına, mahkeme hükmünün yasal unsurları taşımasına göre ilk derece mahkemesi kararına karşı davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunun HMK 353/1-b.1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı;
1)Davalı ... vekilinin, İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/11/2021 tarih ve 2020/563 E. 2021/1044 K. sayılı kararına yönelik istinaf başvurusunun, HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2)Davalıdan alınması gereken 1.366,20 TL nispi istinaf karar ve ilam harcından peşin alınan 341,55 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.024,65 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3)İstinaf giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan kısmının HMK’nın 333/1. maddesi uyarınca yatırana iadesine,
Dava dosyası üzerinden yapılan inceleme ve değerlendirme sonunda, HMK’nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 17.03.2023 günü oybirliği ile karar verildi.