T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2024/2105
KARAR NO: 2024/1646
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: Muğla Asliye Ticaret Mahkemesi
NUMARASI: 2024/506 DERDEST
KARAR TARİHİ: 23/05/2024
TALEP: İhtiyati haciz ve İhtiyati Tedbir
KARAR TARİHİ : 30/07/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 30/07/2024
Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı istinaf başvurusunda bulunulmakla dosya incelendi;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü
TARAFLARIN İDDİA, SAVUNMA İLE YARGILAMA SÜRECİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin hem maddi hem de manevi zararının yoğunluğu karşısında belirsiz alacak taleplerinin olmasına rağmen harca esas değerin 1.181.124,65TL tutarına ulaşmış vaziyette olduğunu, borçlunun mal kaçırma ihtimaline karşın alacağın sürüncemede kalmaması için İİK m.257'de yer alan şartların da somut olayda sağlanmış olması karşısında, müvekkilinin hak ve alacaklarını temin için ihtiyati haciz ve tedbir talep ettiklerini, borçlu ' ın başta ... plakalı ... marka hususi aracı ve ... kayıtlarına ve beyanlarına göre teknesi "yaz ateşi"nin tespiti ile teknesi başta olmak üzere taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine teminatsız, uygun görülmediği takdirde mahkemenin takdir edeceği teminat mukabilinde ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davalı şirkete sağlık kurulu raporu olmaksızın başvuru gerçekleştirildiğini, geçerli bir başvurusunun bulunmadığı sonucuna varıldığından kendisine ödeme yapılmadığını , tazminatın usulünce belirlenmesi gerektiğinden bahisle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davacı tarafa yapmış olduğu 24/11/2023 tarihli 269.749,26-TL ödeme ile zararın karşılandığından bahisle davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İlk derece mahkemesinde 23/05/2024 tarihli gerekçeli ara kararda özetle; davacı vekilince ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talep edilmiş ise de ihtiyati tedbir yalnızca dava konusu üzerine konulabildiğinden ve dava konusu olmayan değerler üzerinde tedbir talep edildiğinden şartları oluşmayan ihtiyati tedbir talebi reddedildiğini, diğer yandan yine ihtiyati haciz talep edilmiş ise de, davacı taraf trafik kazası neticesinde yaralandığı ve eşinin vefatı nedeniyle maddi manevi zarara uğradığından bahisle ihtiyati haciz talep etmiş ise de davacının iddiaları ile talep edilen bu tazminatın ancak yargılama sonucunda anlaşılabileceği, şu aşamada vadesi gelmiş muaccel bir borcun varlığına kanaat getirilemediğinden şartları oluşmayan ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.
DELİLLER :
Tüm dosya kapsamı.
İSTİNAF NEDENLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; manevi zarar ZMM sigortası kapsamında kalmadığından ve bu kalem için sigorta şirketlerinin sorumluluğuna gidilemeyecek olduğundan 1.000.000,00 TL için yalnızca davalılardan ...'a husumet yöneltildiğini, davacının motosikletin yolcusu konumunda olduğu eldeki olayda kusur atfedilecek bir durum olmadığını ,davalının asli kusurlu bulunduğunu, davacının maddi, cismani, gelir kaybı ve manevi zararı olduğunun "kuvvetle muhtemel" görülmesi için de her türlü hususun dosyada mevcut olduğunu, ceza dosyasının celbi sağlanıp ...'ın ikrarı ve bilirkişi raporları incelenmeden, gerekçesi açıklanmadan talebin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğundan bahisle istinaf başvurularının kabulü ile, davalı borçlu ...'ın başta ... plakalı ... marka hususi aracı ve ... kayıtlarına ve beyanlarına göre teknesi "yaz ateşi"nin tespiti ile teknesi başta olmak üzere taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine teminatsız, uygun görülmediği takdirde teminat mukabilinde ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAFA CEVAP :
Davalı taraf istinafa cevap vermemiştir.
G E R E K Ç E:
Uyuşmazlık, ölümlü ve yaralamalı trafik kazasına bağlı haksız fiilden nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebiyle birlikte istenen geçici hukuki koruma tedbiri talebinin reddine karar verilmesinden kaynaklanmaktadır.
İDM'nce yukarıda gösterilen gerekçelerle davalılardan ... yönünden talep edilen ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiştir.
6100 Sayılı HMK’nun 355. maddesi uyarınca inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilir; aynı Kanunun 357. maddesine göre de İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemeyeceği ve istinafta yeni delillere dayanılamayacağına ilişkin maddeleri çerçevesinde inceleme yapılmıştır.
Eldeki davada istem, ölümlü ve yaralamalı trafik kazasından kaynaklanan haksız eylem nedeniyle maddi, manevi tazminata (para alacağına) yönelik olup; geçici hukuki koruma istemi de ihtiyati haciz isteğine ilişkindir.
2004 Sayılı İİK 257. vd. maddeleri gereğince ihtiyati hacize karar verebilmek için bir alacağın varlığı ve bu alacağın muaccel olup olmadığı önem taşımaktadır. Keza, aynı Kanun'un 258/1.maddesinde; "Alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur." şeklinde belirtilen husus alacağın yaklaşık ispat kurallarına göre, ispatına ilişkin delil ve belgelerin sunulmasını gerektirir.
Somut olayda, 22/06/2023 günü saat 00:34 sıralarında ölen sürücü ... idaresindeki ... plakalı motosikleti ile ... Caddesi üzerinde Ölüdeniz yönüne seyir halinde iken motosikletinin ön kısmıyla; seyir istikametine göre sağ tarafından gelerek kavşak mahalline katılan sanık sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobilin sol yan kısmına çarpması neticesi motosiklet sürücüsünün hayatını kaybettiği ve yolcusu olan davacının yaralandığı trafik kazasının meydana geldiği ; kazanın oluşumunda sanık sürücü ...'ın dört yönlü kontrollü kavşağa geldiğinde kendisine hitap eden DUR levhasının hükmü gereğince durması ve ilk geçiş hakkına sahip olan araç sürücülerinin geçişini beklemesi gerekirken bunu yapmadığı ve ilk geçiş hakkına sahip olan araç sürücüsünün hareket alanını kapattığı için gerçekleşen kazada dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışları ile asli derecede kusurlu olduğu, ölen sürücü ...'in alt düzey tali derecede kusurlu olduğu yönündeki Fethiye 2. Ağır Ceza Mahkemesinde 2024/54 esas sayılı dosya kapsamındaki delillere dayanılarak manevi tazminat istenildiğine göre, 6098 Sayılı TBK un 117/2 inci maddesi uyarınca alacak haksız eylem tarihi olan 22/06/2023 tarihi itibariyle muaccel hale gelmiştir.
Maddi tazminat yönünden cismani zararlar için şimdilik talep edilen 50,00 Euro tutarında maddi tazminat ve masraflar nedeniyle uğradığı 5.124,99 Euro tazminatın miktarı ve sigorta ödenmesi ile karşılanıp karşılanmadığı hususu çekişmeli olduğundan , yaklaşık ispat koşununu oluşmadığının kabulü ile ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiş olmasında usul ve yasaya aykırılık görülmemiştir.
Manevi tazminat istemi zararın tekliği ve bölünmezliği ilkesi gereğince kısmi ve belirsiz alacak davası olarak açılmaya elverişli değildir. Bu sebeple davacının manevi zararlarına karşılık ihtiyati haciz taleplerinin tamamının tek kalemde istenebileceğinden göz önünde tutularak ihtiyati haciz talebinin kabulü, hacizde ölçülülük ilkesi gereğince kısmen kabul-kısmen reddi veya reddine karar verilmiş olması ileride hükmedilecek olan manevi tazminat istemi için 6100 Sayılı HMK'nun 36/1-b bendi gereğince davada iki taraftan birine veya üçüncü kişiye kanunen gerekmediği halde görüşünü açıklamış olması niteliğinde görülemez. Diğer bir anlatımla ihtiyati hacizde verilen karar ne olursa olsun buna bağlı olmaksızın nihai kararda 22/06/1966 tarihli 7/7 sayılı İBK'da göz önünde tutularak manevi tazminatın hüküm altına alınması mümkündür.
Keza, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin Bölge Adliye Mahkemesi Kararları arasındaki Uyuşmazlığın giderilmesi istemine dair 2022/8964 esas 2022/15530 karar sayılı 28/11/2022 tarihli kararında da "Zarar haksız eylemden kaynaklandığından tazminat, haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. Buradaki muacceliyet kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır. Borçlunun temerrüdüne ilişkin 6098 sayılı TBK’nın 117. maddesine göre haksız eylemlerde eylemin işlendiği tarih itibariyle borçlunun temerrüde düşmüş olacağı düzenlenmiştir. Az yukarıda açıklanan yerleşik yargısal içtihatlarda da bu hususlara işaret edilmiştir. Haksız eylemden kaynaklı manevi tazminat istemiyle açılan davalarda ihtiyati haciz kararı verilmesini engelleyen yasal bir hüküm mevcut olmadığı gibi, İİK’nın 257 vd. maddelerinde de bu yönde bir hüküm bulunmamaktadır. Haksız eylem nedeniyle açılan manevi tazminat davalarında İİK’nın 257 vd. maddelerinde öngörülen ihtiyati haciz koşullarının gerçekleşmesi ve mahkemenin alacağın varlığı konusunda kanaat edinmiş olması halinde, somut olayın özelliklerine ve ölçülülük ilkesine uygun düşecek şekilde ihtiyati haciz kararı verilebilmesi mümkündür" şeklindedir.
Dosya kapsamı ile davacının yakının ölümü kendisinin yaralanması nedeni ile manevi tazminat alacağını yaklaşık da olsa ispat ettiği, yalnızca kusur oranının ve tazminat miktarlarının çekişmeli olduğu belirlendiğinden; ilk derece mahkemesince davacı tarafın ihtiyati haciz isteğinin İİK un 257 inci maddesi uyarınca yerinde olduğundan % 10 teminat karşılığında ve hacizde ölçülülük ilkesi gereği araç ve taşınmaz kayıtları ile sınırlı olarak kabulü gerekir iken , talebin tümden reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun görülmediğinden davacı vekilinin istinaf isteminin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davacı vekilinin geçici hukuki koruma talebinin reddi kararına yönelik istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince kabulüne, ilk derece mahkemesinin 23/05/2024 tarihli gerekçeli ara kararının kaldırılmasına, kabul edilen istinaf nedenleri yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden düzeltilerek yeniden karar vermek suretiyle;
Davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin Kısmen Kabulüne, 1.000.000 TL ile sınırlı olarak; 1.000.000 TL'nin % 10'u oranında nakdi ya da kesin ve süresiz teminat mektubu karşılığında davalı ... adına kayıtlı araç, deniz aracı ve taşınmaz kayıtlarına İhtiyati Haciz Konulmasına,
İhtiyati haciz kararının 2004 Sayılı İİK 261. maddesinde öngörülen 10 günlük süre içerisinde talep edilmesi halinde ilk derece mahkemesinin yargı çevresi içindeki İcra Dairelerine ibrazla yerine getirilmesine,
Maddi tazminat yönünden ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekilinin geçici hukuki koruma talebinin reddi kararına yönelik istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1 fıkra (b-2) bendi gereğince KABULÜNE,
2-İlk Derece Mahkemesi olan Muğla Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/506 Esas sayılı derdest dosya üzerinden verilen ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin 23/05/2024 tarihli gerekçeli ara kararın KALDIRILMASINA,
3-Düzeltilerek Yeniden Esas Hakkında Hüküm Kurulması Suretiyle;
a)Davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin KISMEN KABULÜNE,
b)1.000.000 TL ile sınırlı olarak; 1.000.000 TL'nin % 10'u oranında nakdi ya da kesin ve süresiz teminat mektubu karşılığında davalı ... adına kayıtlı araç, deniz aracı ve taşınmaz kayıtlarına İHTİYATİ HACİZ KONULMASINA,
c)İhtiyati haciz kararının 2004 Sayılı İİK 261. maddesinde öngörülen 10 günlük süre içerisinde talep edilmesi halinde ilk derece mahkemesinin yargı çevresi içindeki İcra Dairelerine ibrazla yerine getirilmesine,
ç)Maddi tazminat yönünden ihtiyati haciz isteminin REDDİNE,
d)Kararın derdest olan dava dosyası üzerinden taraflara bildirilmesine,
4-Davacı tarafından peşin yatırılan 1.169,40 TL istinaf yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına, 427,60 TL istinaf karar ve ilam harcının ve gider avansının talep halinde yatırana iadesine,
5-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, avans ve harç iade işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi'nce yerine getirilmesine,
İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 30/07/2024 tarihinde, 6100 Sayılı HMK'nun 362. Maddesi (1-f) bendi ve 2004 Sayılı İİK'nun 258/3. fıkrası gereğince KESİN olarak oy birliği ile karar verildi.