T.C.
İZMİR
FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/1 Esas
KARAR NO: 2021/217
DAVA: FSEK-Haksız rekabet
DAVA TARİHİ: 04/01/2019
KARAR TARİHİ: 27/10/2021
Davacı vekili tarafından 04/01/2019 tarihinde davalı aleyhine açılan dava, mahkememizin esas defterine kaydedilmiş olup, yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Müvekkili ..., ... ile (...’dan satış yetkisi aldığı) ... şirket ve ürünler üzerinde tüm haklarına, ... Ltd. Tarafından taklit ürün üretim ve satışıyla tecavüz edildiğini, 01/03/2018 tarihinde davalıya ihtarname gönderildiğini, taklit ürün satışına devam edildiğini, sırasıyla ..., ..., ..., ... isimli ürünlerin ..., ..., ..., ... isimleriyle, materyaller, kitapçık bazında taklit edildiğini, ürünlerin anonim eser olmadığını, davalı şirketin “... ...” ibareli marka başvurusunun şirketin itirazı üzerine reddedildiğini belirterek ihtiyati tedbir konulmasını, tecavüz oluşturan ürünlerin toplanmasını, imhasını, tecavüzün önlenmesini, kaldırılmasını, haksız rekabetin tespitini ve önlenmesini, ilan yapılmasını dava etmiştir.
Karşı tarafın iddia ettiği ... ile ilgili davamız ve talebimiz yoktur. Haklarımız saklıdır. Ancak biz ...'ün kullanımıyla ilgili davacıyız. Müvekkilin markası ... şeklindedir.
SAVUNMA: Görev itirazı yaparak asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğunu, husumet itirazı yaparak lisans sözleşmesi ile lisans alana devredilmiş olan hakların aynı anda kullanılamayacağını, zaman aşımı itirazı yaparak itirazın süresi içinde yapılmadığını, müvekkilinin ilgili ürünleri tescil başvurusu yaptığını ve tescil ettiğini, ürünlerin farklı olduğunu, ürünlerin satışa sunulması için gereken tüm standartların yerine getirildiğini, dava konusu oyunların eser niteliği taşımadığını, anonim olduğunu, ... ...’ün .../..., ... ...’in .../..., ... ...’nın .../..., ... ...’in .../... tescil numaralarıyla kayıtlı olduğunu belirterek görevsizlik kararı verilmesini, zamanaşımı ile davanın reddini, ihtiyati tedbirin reddini talep etmiştir.
BİLİRKİŞİ RAPORU
13.09.2021 tarihli bilirkişi heyetinden alınan raporda özetle; Davacı vekili tarafından sunulan Bakırköy ... Noterliği'nin 26 agustos 2019 tarihli ... yevmiye no'lu ... Lisans Anlaşması tercümesinin incelenmiş olduğunu, süre hususu sözleşmenin 2.1 düzenlenmiş olup “ Lisans 06 şubat 2012 tarihinde başlamış olup lisans hiç bir kesintiye uğramadan devam etmiş olup bu sözleşmenin kaleme alındığı tarih olan 08.01.2019 tarihinden itibaren 10 yıl süre ile geçerli olacaktır . “hükmü yer almakta olduğunu, sözleşme imza tarihinin 01.08.2019 gözükmekte olup orjinal sözleşmede de August 1 2019 ibaresi yer aldığından sehven çeviride ters yazıldığı düşünülmekte olduğunu, sözleşme örneğinin 3. Md. Bölge md. si olup ; lisans alana tanınan münhasır bölgeler Kuzey Amerika, Kore, Türkiye, İsrail'i içermekte olduğunu, ... incelendiğinde; davacı vekilinin beyanı ile ... lisans anlaşmasının özet niteliğinde olduğunu anlaşmanın bir çok maddesinin 3. Kişilerle paylaşılmadığını, kendilerinin münhasır yetki verilmesi nedeni ile süresiz devir beyanları olduğunu, müvekillerinin ise süresiz devir beyanları olduğunu belirtmiş olduğunu, Süre : Bakırköy ... Noterliği'nin 26 Ağustos 2019 tarihli ... yevmiye numaralı tercümesi incelenmiş olduğunu; Lisans veren 31.12.2012 tarihinde ... AB ile ... ticari markaları ... tarafından satın alınmış olduğunu, bu nedenle lisans sahibi ( ... ) bu fıkrada belirtilen orijinal lisans anlaşmasının tarafı olarak kabul edileceğini ve haklarından faydalanıp ve lisans alanın ( ...) söz konusu lisans anlaşması kapsamındaki yükümlülüklerine tabi olduğunu, asıl Lisans anlaşmasının gizli olduğunu, bu özetin amacının söz konusu lisans anlaşması ile ilgili 3. Kişileri bilgilendirmektir denmekte olduğunu, sözleşmenin geçerlilik süresine ilişkin bir bilginin bulunmamakta olduğunu, ... incelendiğinde; Bakırköy ... Noterliği'nin 26 Agustos 2019 tarihli ... yevmiye no'lu ... Lisans Sözleşmesi tercümesinin incelenmiş olup, Alt Lisans 4. md düzenlenmiş olduğunu, “Lisans Alan Lisans Verene tüm Jisans anlaşmaları ile ilgili bilgi verecektir ve bu alt lisans için lisans verenin iznini alacaktır. Denmekte olup maddeden yorumla alt lisans hakkı olduğu görülmekte olduğunu, sonuç olarak ... ve ... için geçerli bir hak devrinin bulunduğunu rapor etmişlerdir.
TESPİT, DELİL DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE
Eser'in tanımı 5849 sayılı FSEK'in 1/B maddesinde tanımlanmıştır. Bu maddeye göre; Eser, sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim ve edebiyat, musiki, güzel sanatlar veya sinema eserleri olarak sayılan her nevi fikir ve sanat mahsulleridir. Biri ürünün eser sayılabilmesi içi iki unsurun bir arada olması gerekmektedir. Bunlar sahibinin hususiyetini taşıması ve kanunda sayılan eser kategorisinde sayılmasıdır.
Dosya kapsamında alınan 21 /11/2019 tarihli bilirkişi raporunda da belirttiği üzere; dava konusu oyunlar, ayrılmaz parçası olan şemalı anlatım kitapçıkları ile beraber değerlendirildiğinde FSEK md. 2, 6/1 kapsamında eserdirler. Eser sahipliği hususu FSEK'in 11 ve 12. Maddelerinde düzenlenmiştir. 13/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda da belirttiği üzere Bu maddelerdeki karineler dikkate alındığında davacının lisans aldığı firmarın eser sahipliği konusunda tereddüt bulunmamaktadır. Davacının dosyaya sunduğu belgelerden lisans sahibi olduğu ve dava açma hakkı olduğu anlaşılmıştır. Eser sahibinin mali hakları FSEK'in 21,22,23,24 ve 25 maddelerinde düzenlenmiştir
Marka, bir işletmenin mal ve/veya hizmetlerini bir başka işletmenin mal ve/veya hizmetlerinden ayırt etmeyi sağlaması koşuluyla, kişi adları dahil, özellikle sözcükler, şekiller, harfler, sayılar, malların biçimi veya ambalajları gibi çizimle görüntülenebilen veya benzer biçimde ifade edilebilen, baskı yoluyla yayımlanabilen ve çoğaltılabilen her türlü işarettir.
Markanın başkaları tarafından haksız kullanımı ve marka hakkının ihlali durumunda marka sahibi SMK'nın 149. Maddeki talepler ile 150 ve 151. Maddesinde düzenlenen maddi tazminat ve yoksun kalınan karı isteyebilecektir.
Bu kapsamda aşağıda sayılan fiiller marka hakkına tecavüz sayılmaktadır:
a) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı 6769 sayılı kanunun 7. maddesinde belirtilen biçimlerde kullanmak.
b) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı veya ayırt edilmeyecek derecede benzerini
kullanmak suretiyle markayı taklit etmek.
c) Markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markanın taklit
edildiğini bildiği veya bilmesi gerektiği halde tecavüz yoluyla kullanılan markayı taşıyan ürünleri satmak, dağıtmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak, ihraç etmek, ticari amaçla elde bulundurmak veya bu ürüne dair sözleşme yapmak için öneride bulunmak.
d) Marka sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu
hakları üçüncü kişilere devretmek.
Markalar arasında benzerlik değerlendirmesi yapılırken bakılması gereken ilk husus markaların yanı ya da benzer mal veya hizmetler sınıfı için mi kullanılıp kullanılmadığı hususudur. Markaların kullanıldığı mal veya hizmet sınıfları aynı ya da benzer bulunursa bir sonraki aşama olan markaların benzerliğinin değerlendirilmesine geçilmektedir. Söz konusu markaların benzerlik değerlendirilmesi yapılırken yerleşik içtihatlara göre görsel, işitsel ve kavramsal olarak benzerlikleri bakımından incelenmeli daha sonra markaların bir bütün halinde tüketiciler nezdinde karıştırılma ihtimali doğurup doğurmayacağı değerlendirilmelidir.
Dosya kapsamında toplanan deliller ve bilirkişi raporları dikkate alındığında; davacının lisans sahibi olduğu ..., ..., ..., ...-... Oyunları İle Davalıya ..., ..., ..., ... oyunları ve kitapçıkları karşılaştırıldıklarında; Tüm bu değerlendirmeler ışığında ;metinsel çevirilerin hatalar dahil aynı olması, oyun talimatlarının aynı olması , oyunların oynanış yöntem ve mantığının aynı olması nedeniyle, dava konusu kitapçıkların nerede ise bire bir aynı olması davacının FSEK md. 20 kapsamında Çoğaltma Hakkının İhlali kapsamındadır. Davacının lisans sahibi olduğu ...-... markası ile davalının ... ibaresi kullanımının görsel, işitsel ve anlamsal olarak benzer olduğu, davalının kelime sonun "..." eklemek suretiyle kullandığı, her iki ibarenin kullanım alanın aynı olduğu, sınıfsal benzerliğin mevcut olduğu, hitap ettiği tüketici nezdinde karıştırma riskinin olduğu, .../... nolu ... markasına tecavüz oluşturduğu anlaşılmakla davacının davasının kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Davacının davasının kabulü ile
Dava konusu davalı ürünlerinin davacının eserlerine FSEK.m.20 kapsamında çoğaltma hakkına tecavüz oluşturduğunun tespitine önlenmesine ve kaldırılmasına
Davalının "..." ibaresini kullanımın davacının .../... nolu ... markasına tecavüz oluşturduğunun tespitine, durdurulmasına kaldırılmasına
Davalıya ait ... ibareli ürünler, çıkarma, ambalaj, evrak, tanıtım vasıtaları, broşürlerin toplanmasına, ... ibaresinin masrafları davalıya ait olmak üzere silinmesine, silinmesi mümkün değilse imhasına
Karar kesinleştiğinde, hüküm özetinin ulusal çapta yayın yapan gazetede giderleri davalıya yüklenerek, ilan edilmesine, ilan için kararın kesinleşmesinden itibaren 3 ay içinde başvuru gerektiğine, 3 ay içinde başvurulmadığı takdirde ilan hakkının düşeceğine
Alınması gereken 59,30 TL karar harcının davacılar tarafından peşin olarak yatırılan 44,40 TL harçtan mahsubu ile eksik 14,90 TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına, davacılar tarafından peşin olarak yatırılan 44,40 TL harcın da davalıdan alınarak, davacı taraflara ödenmesine,
Davacılar kendini vekil ile temsil ettirdiğinden, AAÜT.'ne göre belirlenen 5.900 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak, davacı taraflara ödenmesine,
Davacılar tarafından yapılan toplam 4.190 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacılara ödenmesine,
Davalı tarafından yapılan 124,40 TL yargılama giderinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına,
Kalan ve kullanılmayan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ilgili yanlara iadesine,
Gerekçeli hükmün, tebliğinden itibaren 2 hafta içinde, İstinaf Kanun yolunun İzmir Bölge Adliye Mahkemelerinin 11. Ve 20. Hukuk İstinaf Daireleri nezdinde açık olduğuna dair verilen karar, hazır bulunan tarafların huzurunda usulen okunup anlatıldı. 27/10/2021
Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ...
(e-imzalıdır)