T.C.
İZMİR
FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/116
KARAR NO: 2022/25
DAVA: Patent İsteme Hakkına Tecavüzün Önlenmesi, Maddi ve Manevi Tazminat
DAVA TARİHİ: 14/12/2020
KARAR TARİHİ: 20/04/2022
Davacı vekili tarafından 14/12/2020 tarihinde davalı aleyhine açılan dava, mahkememizin esas defterine kaydedilmiş olup, yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davalıların, müvekkiline ait patent hakkına tecavüz teşkil eden eylemlerinin kaldırılması ve bu tecavüz nedeniyle uğranılan zararın maddi ve manevi tazmine ilişkin olduğunu, İzmir Arabuluculuk Bürosu' nun .../... ve .../... sayılı dosyası üzerinden arabuluculuk görüşmelerinin yapıldığı ve sonuç alınamadığını, davalılardan ...' nun arabuluculuk görüşmelerine katılmadığını, HUAKY' nin 25/9. Maddesi gereğince dava giderlerinin tamamından davalılardan ...' nun sorumlu tutulması gerektiğini, davacının ortopedi uzmanı doktor olduğunu, 9 Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesinde uzmanlık eğitimi yaptığı dönemde ..., ..., ...' in katkısı ile " ... " adlı buluşu bulduklarını, dav acının buluşun hastalar üzerinde uygulanabilirliğini test etmek amacıyla buluşun bulunduğu dönemde anabilim dalı başkanı olan davalı Prof. Dr. ...' ndan testek talep ettiğini, davalı ...' nun idari amiri olarak müvekkiline ve diğer buluş sahiplerine buluşun hastalar üzerinde uyglanması için gerekli izni verdiğini, gerekli testler gerçekleştirildikten sonra davalı ...' nun buluş sahiplerinden izin almaksızın diğer davalı ... ... A.Ş ile birlikte patent başvurusu hakkına sahip olmamalarına rağmen patent başvurusunda bulunduğunu ve "a.../... başvuru numaralı 30/07/2015 başvuru tarihli, 21/02/2017 başvuru yayın tarihli, TR ... ... A2 başvuru yayın nolu ve " ... başlıklı TR ... ... B nolu incelemeli Patent Belgesinin davalılar adına tescil edildiğini, davalının buluşa ilişkin hiç bir katkısının olmadığını, davalılar tarafından yapılan patent başvurusuna buluş sahibi müvekkilinin hiç bir bilgisi ve rızası olmadığını, davacı ile davalılar arasında patentin devir konusunda görüşmeler yapıldığını, noter devri konusunda anlaşılmış olmasına rağmen son anda davalıların vazgeçtiklerini, patentin buluşu yapana ait olduğunu, davalıların müvekkilinin kısmı hakkının bulunduğu patent hakkını gasp ettiklerini, müvekkilinin davalılar tarafından yapılan haksız ve kötü niyetli patent başvurusu nedeniyle maddi olarak da zarara uğradığını, YKK mevcut olduğunu, manevi olarak da müvekkilinin zarar gördüğünü ve bu konuda 10.000,00-TL manevi tazminat talepleri olduğunu belirtmiş, öncelikle davanın ..., ..., ...' ihbarına, davanın kabulüne, müvekkilinin gerçek hak sahiplerinden biri olduğunun tespitine, patent payı oranının müvekkiline devrine, patentün hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine ve müvekkilinin payı oranında adına tesciline 500,00-TL maddi 10.000,00-TL manevi tazminatın işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınaka müvekkiline verilmesine, verilecek mahkeme kararının masrafları davalılardan alınarak tirajı yüksek iki gazeteden birinde ilan edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA: Davalı ... ... A.Ş' nin savunmaları ve iddialarının özeti: Davaya konu üründe müvekkili şirketin ve pantent belgesinde ismi geçenlerin buluş sahibi konumunda olduğunu, müvekkilinin iyi niyetle hareket edip, somut olayda hiç bir şekilde tecavüzün söz konusu olmadığını, dava konusu ürünün üretilmesi, satışa hazır hale getirilmesi, geliştirilmesi Arge desteği verilmesinin tamamen müvekkili şirket tarafından yapıldığını ve masrafların da müvekkili tarafından karşılanmış olduğunu, ürünün henüz ticari satıma konu olmadığını, ürünün gelişimi içindeki tüm aşamalardan buluş sahiplerinin bilgilendirildiğini ve yapılan numunelerin kendilerine verildiğini, ürünün SUT fiyatı ve C belgesinin şu aşamada olmadığını, bu aşamada ürünün kullanılmadığını, müvekkil şirketin henüz ilgili üründen kar elde etmediğini, hal böyle iken davacının nasıl bir maddi ve manevi zararının oluştuğunun anlaşılamadığını, müvekkili şirketin bugüne kadar ürün için 300.000,00-TL üzerinde Arge ve sair harcamalar yaptığını, diğer buluş sahiplerinin maddi olarak katkısının olmadığını, patent başvurusuna ilişkin masrafların da müvekkili tarafından yapıldığını, bu aşamada maddi zarara uğrayan davacı değil müvekkili şirket olduğunu, davacının dava dilekçesi ekinde sunduğu yazışmalardan anlaşılacağı üzere patentin alındığı ilk günden beri bilgi sahibi olduğunun açıkça görüldüğünü, tecavüzden bahsedilmesi için kanunda belirtilen tecavüz fiillerinden her hangi birinin gerçekleşmiş olmasının gerektiğini, somut olayda böyle bir durumun olmadığını, zaman aşımı itirazları bulunduğunu belirtmiş, öncelikle davanın usulden reddine, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...' nun savunmaları ve iddialarının özeti: Cevap dilekçesi vermediği için münkir sayılmıştır.
BİLİRKİŞİ RAPORU:
16/07/2022 Tarihli Sınai Mülkiyet Uzmanı heyetten alınan raporda özetle;
Dava konusu TR .../... B sayılı patent ile ilgili davacının gerçek buluş sahiplerinden biri olduğunu ve davalıların başvuru konusu buluşa ilgili bilgiyi davacının da aralarında yer aldığı buluş sahiplerinden edindiği noktasında bir tereddüt bulunmadığını, Patent sahibi olarak görünen davalıların buluş sahiplerinden başvuru yapma hakkını ne şekilde elde ettikleri konusundaki başvuru aşamasında Kuruma yapmış oldukları “sözleşme gereği” şeklindeki beyanlarını anılan sözleşmeyi sunmak suretiyle ispatlaması gerektiğini, bu durumun davalılar tarafından ispatlanamaması halinde gasp için kümülatif olarak karşılanması gereken üç şartın da oluştuğuna kanaat getirileceğini, davalıların savunmalarında dile getirdiği hususların kendilerini hak sahibi yapmaya yeterli olmadığını rapor etmişlerdir.
28/02/2022 Tarihli Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı bilirkişiden alınan raporda özetle; Dosya içeriğinde mübrez patent başvuru dosyası, tarafların beyanları ve muhasip bilirkişi tarafından tespit ve rapor edilen ve flash belleğe kaydedilen fatura örneklerinin incelenmiş olduğunu, Distal femoral, femoral, kondil, femur, distal, intramedüller, retrograd gibi ifadelerin ve malzemelerin tanımlanmasında kullanılan anatomik ve uygulamaya yönelik terimler olduğunu, patente ve davaya konu edilen "..." nin flash bellekteki faturaların içerikleri ile aynı olup olmadığı hususunun evrak üzerinden değerlendirilebilmesinin mümkün olmadığını rapor etmiştir.
TESPİT, DELİL DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE
Dosya kapsamında toplanan deliller ve bilirkişi raporları dikkate alındığında; 551 sayılı KHK'nın 11. Maddesine göre; patent isteme hakkı, buluşu yapana veya onun haleflerine ait olup, başkalarına devri mümkündür. Buluş birden çok kişi tarafından birlikte gerçekleştirilmişse, patent isteme hakkı, taraflar başka türlü kararlaştırmamışsa, bunlara müştereken ait olur.
Bu hakka ilişkin istisnai tek durum özel hukuk ilişkisi içinde bulunan işçilerin buluşlarıdır ve
ancak işverenin söz konusu işçi buluşlarına ilişkin mevzuatta belirtilen yükümlülüklerini yerine
getirmemesi sonucunda başvuru yapma hakkı yine buluş sahibinde kalır.
davalıların cevap dilekçeleri ve dosyadaki beyanlar ve ilgili evraklar dikkate alındığında davacının buluş sahibi olduğu hususunda tereddüt bulunmamaktadır. Dosyaya sunulan deliller dikkate alındığında davalıların, davacıdan başvuru hakkını devraldığına dair yeterli ve somut delil sunmamıştır. Bu kapsamda dava konusu patente davacının hak sahibi olduğu anlaşılmıştır.
551 sayılı KHK'nın 85. Maddesine göre; Patent başvurusu veya patent bölünmeksizin birden çok kişiye aitse, hak üzerindeki ortaklık taraflar arasındaki anlaşmaya göre; böyle bir anlaşma yoksa Medeni Kanun'daki müşterek mülkiyete ilişkin hükümlere göre düzenlenir.
Her hak sahibi diğerlerinden bağımsız olarak aşağıdaki işlemleri kendi adına yapabilir:
a - Hak sahibi, kendisine düşen pay üzerinde serbestçe tasarrufta bulunabilir. Payın üçüncü kişiye devir edilmesi halinde, diğer pay sahiplerinin önalım hakkını kullanabilmeleri için, durum iki ay içinde Enstitü tarafından diğerlerine bildirilir. Önalım hakkı, bildirimin tebellüğünden itibaren bir ay içinde kullanılır.
b - Hak sahibi, diğer hak sahiplerine bir bildirimde bulunduktan sonra buluşu kullanabilir.
c - Hak sahibi, patent başvurusunun veya patentin korunması için gerekli önlemleri alabilir.
d - Hak sahibi, birlikte yapılan patent başvurusu veya alınan patentten doğan hakların herhangi bir şekilde tecavüze uğraması halinde üçüncü kişilere karşı hukuk veya ceza davası açabilir. Diğer hak sahiplerinin davaya katılabilmeleri için, durum davayı açan tarafından davanın açıldığı tarihten itibaren biray içinde kendilerine bildirilir.
Dosya kapsamında toplanan deliller dikkate alındığında; davalıların dava konusu patenti kullandığına dair yeterli ve somut delilin bulunmadığı, davacının patent hakkına tecavüz olduğu iddiası yönünden yeterli somut delillerle ispatlayamadığı anlaşılmakla yukarıda saydığımız delillerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Davacının davasının kısmen kabulüne
Davacının .../... nolu patentte diğer davalılarla birlikte başvuru sahibi olarak yer almasına, ilgili kaydın bu şekilde düzeltilmesine,
Davacının sair taleplerin reddine,
Alınması gereken 80,70 TL karar harcının davacı tarafından peşin olarak yatırılan 404,40 TL harçtan mahsubu ile fazla harcın karar kesinleştiğinde istek halinde iadesine, davacı tarafından yatırılan 80,70 TL karar harcının davalılardan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden dava kısmen kabul edilmekle, AAÜT'ne göre belirlenen miktar 7.375 TL vekâlet ücretinin davalılardan alınarak, davacı tarafa ödenmesine,
Davalılar kendini vekil ile temsil ettirdiğinden, maddi tazminat davası reddedildiğinden AAÜT.'ne göre belirlenen miktar 7.375 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak, davalı taraflara ödenmesine,
Davalılar kendini vekil ile temsil ettirdiğinden, manevi tazminat davası reddedildiğinden AAÜT.'ne göre belirlenen miktar 7.375 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak, davalı taraflara ödenmesine,
Davada red / kabul oranının takdiren yarı yarıya olduğuna, yargılama giderlerinin yanlar arasında bu orana göre pay edilmesine,
Davacı tarafından yapılan 2.750 TL yargılama giderinin %50'si olan 1.375 TL'nin davalılardan alınarak davacı tarafa ödenmesine, kalan kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
Davalı ... tarafından yapılan 8,50 TL'nin %50'si olan 4,25 TL'nin davacıdan alınarak davalı ... tarafa ödenmesine, kalan kısmın davalı ... taraf üzerinde bırakılmasına,
Davalı ... tarafından yapılan 8,50 TL'nin %50'si olan 4,25 TL'nin davacıdan alınarak davalı ... tarafa ödenmesine, kalan kısmın davalı ... taraf üzerinde bırakılmasına,
Kalan ve kullanılmayan gider avanslarının karar kesinleştiğinde talep beklenmeksizin ilgili yanlara iadesine,
Gerekçeli hükmün, tebliğinden itibaren 2 hafta içinde, İstinaf Kanun yolunun İzmir Bölge Adliye Mahkemelerinin 11. Ve 20. Hukuk İstinaf Daireleri nezdinde açık olduğuna dair verilen karar, hazır bulunan tarafların huzurunda usulen okunup anlatıldı. 20/04/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır