T.C.
İZMİR
FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/103 Esas
KARAR NO: 2023/71
DAVA: Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/09/2021
KARAR TARİHİ: 05/10/2023
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan dava, mahkememizin esas defterine kaydedilmiş olup, yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA : Davacı vekili 06.09.2021 tarihli dava dilekçesinde özetle, davalı ...'ın “...” tasarımlarını ... sayı ile adına tescil ettirdiğini ve bu tasarımların piyasada kullanılmaması için bazı firmalara ihtarname yoluyla bildirim yapıldığının müvekkili tarafından tespit edildiğini, davalının ... sayılı çoklu Endüstriyel Tasarım Tescil Belgesindeki tüm tasarımlarının 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunun 56. Maddesinde aradığı yenilik ve ayırt edicilik özelliğine haiz olmadığından aynı kanunun 77. Maddesi uyarınca söz konusu tasarımların hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ettiklerini, dosyaya sundukları eski tarihli olduğu tarihlerinden anlaşılan kataloglarda davaya konu tasarımların da bulunduğunun açıkça görüldüğünü, yine dosyaya sunulan ve ... tarafından tescil öncesinde tescile konu ürünlerin tescil tarihinden (08.04.2021) önce (2019, 2020) satışına ilişkin fatura örneklerinde yer alan ürün kodları ile ... 2017-2018 Kataloğu incelendiğinde de davalının özgün ve yenilik doğuran bir tasarımda bulunmadığının açıkça anlaşıldığını, davalı tasarımlarının ayırt ediciliğinin de bulunmadığını, davalının tescilini aldığı ürünlerin yenilik ve ayırt edicilik niteliklerine haiz olmadığı
halde “incelemesiz sistem” nedeniyle tescil edildiğini, bu nedenle dava konusu tasarımların iptalinin gerektiğini, dava konusu tasarımların 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 77. maddesi uyarınca maddesi uyarınca hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerektiğini, HMK m.389 vd. maddeleri uyarınca,
davalılar adına tescilli bulunan dava konusu ... sayılı çoklu Endüstriyel Tasarım Tescil Belgesinin ve tasarımların devrinin önlenmesi hususunda sicil kaydına ihtiyati tedbir konulmasına, karar verilmesini talep ettiklerini beyan ederek davalı adına tescilli bulunan; ... sayılı çoklu Endüstriyel Tasarım Tescil Belgesinin ve tasarımların hükümsüzlüğüne ve tescil kaydının terkinine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
SAVUNMA :
Davalı vekili cevap dilekçesinde: davacı tarafın her ne kadar müvekkilinin ürünlerinin yenilik ve ayırt edici özelliği olmadığını beyan etse de, müvekkiline ait tasarımların yeni olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydı ile tasarımın öncekilerden tamamen farklı olmasını beklemenin yerinde bir davranış olmadığını, uygulamada da birçok tasarım önceki tasarımların geliştirilmiş hali olduğunu, müvekkili tarafından tescil edilen ürünlerin, ustaya ihtiyaç duyulmadan, hazır kesilmiş ve uygulama projesi ile birlikte müşteriye teslim edildiğini, ekledikleri fotoğraflar ve flash içerisindeki görüntülerden ürünlerin önceki hali ve sonraki halinin açık ve net olarak görüldüğünü, müvekkilinin ürünü geliştirip çıtaları duvarda, mobilyalarda ve kapılarda nihai tüketici tarafından ustaya ihtiyaç olmadan tek başına kullanılır hale getirdiğini, yani ürüne yenilik getirip, ürünü geliştirdiğini, müvekkilinin Türkiye’de bunu yapan ilk ve tek firma olduğunu, bu nedenle ürünün anonim olduğu ve yenilik unsurunu içermediği, bu nedenle hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerektiği iddialarının tamamen mesnetsiz ve gerçeğe aykırı olduğunu, davacı taraf Dilekçesinde,
İncelemesiz sistemden istifade edilerek tasarımların tescil edildiğini beyan etmişse de, Kurumun inceleme yaptığını ve Kurumun yaptığı inceleme ile tasarımın yeni olmadığı yönünde kanaat getirmeyerek tasarım başvurusunu kabul ettiğini, kaldı ki, bu incelemenin dışında SMK
madde 67/2’ye göre tescilin yayım tarihinden itibaren de üçüncü kişilerin 3 aylık itiraz süresinin bulunduğunu, ancak müvekkilinin tasarımlarına hiçbir itiraz gelmediğini, yani aslında davacının iddia ettiği gibi incelemesiz sistemin söz konusu olmadığını, davacı, katalogların delil olarak kabul edilebileceğini beyan etmişse de, dosya sadece eski tarihli katalogların sunulduğunu ve tescil öncesine ait fatura ibraz edildiğini bildirdiğini, ancak davacı tarafından sunulan kataloğun herhangi bir geçerliliği olmadığını beyan etmelerinin nedeninin, bugün bile matbaaya gidilerek eski tarihli katalog basımının mümkün olması olduğunu, davacı tarafından kataloğun basım yılına ait matbaadan alınan bir fatura da ibraz edilmediğinden kataloğun delil olarak değerlendirilmesinin söz konusu olmadığını, sonuç olarak müvekkil tarafından tescil edilen ürünlerin yeni ve ayırt edici özelliğe sahip olduğunu, kamuya mal edilmiş ürünler olmadığını, davacının tüm iddialarının soyut olduğunu, müvekkilinin tescil başvurusu yenilik incelemesinden de geçtiğini ve itiraza uğramadığını, ve bu nedenle davacının tasarımın hükümsüzlüğüne dair talebinin yerinde olmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER :
TPMK kayıtları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Davacı vekili, davalı adına tescilli ... numaralı tasarım belgesinin yenilik ve ayırt edicilik unsurunu taşımadığını iddia ederek davalı adına tescilli tasarım belgesinin hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, müvekkili adına tescilli tasarıma konu ürünlerin davacı tarafça mesnet gösterilen ürünlerden farklı olduğunu, davacı tarafça dayanılan katalogların her zaman bastırılabilecek türden belgeler olduğunu, müvekkili adına tescilli tasarımın yenilik ve ayırt edilircilik kriterlerini taşıdığını ve daha önceden kamuya sunulmadığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.
Dava, tasarım belgesinin hükümsüzlüğü talebine ilişkindir.
Konuya ilişkin 6769 sayılı SMK'nun 56.maddesinde, belge verilerek korunacak tasarımların yeni ve ayırt edici niteliği sahip tasarımlar olduğu açıkça düzenlenmiştir. Yine kanunun 59. Maddesinde tasarım hakkının kapsamı ve sınırları, 81.maddede ise tecavüz fiilleri düzenlenmiştir. Söz konusu yasal düzenlemelerdeki temel hususlardan ve somut olaydaki uyuşmazlığa ilişkin olanı Kanunun tanıdığı koruma kapsamının, tasarımın yenilik ve ayırt edicilik vasıflarının bulunması halinde söz konusu olacağıdır. Başka bir söyleyişle bir tasarımın SMK'da düzenlenen korumalardan faydalanabilmesi için yenilik ve ayırt edicilik kriterlerini taşıması gerekmektedir. Kanunun 57. Maddesinde tasarımın kamuya sunulması hali düzenlenmiştir. Söz konusu maddeye göre kamuya sunma; sergileme, satış gibi yollarla piyasaya sürme, kullanma, tarif, yayım, tanıtım veya benzer amaçlı faaliyetleri kapsamaktadır. Kanunun 77. Maddesinde, 55.maddenini 1. Ve 2. Fıkralarında yer alan tanımlara uygun olmayan, 56. Ve 57.maddelerde belirtilen şartları taşımadığı anlaşılan, 58. Maddenin 4.fıkrası ve 64.maddenin 6.fıkrasının c bendi kapsamında olduğu anlaşılan, kötü niyetle başvuru yapıldığı ve bir fikri mülkiyet hakkının yetkisiz kullanımını içerdiği ispat edilen, kamuya sunulan tasarımların mahkemece hükümsüz sayılmasına karar verilebileceği, 78.maddede ise 2.fıkrada sayılan haller dışında tasarımın hükümsüzlüğünü menfaati olan herkesin isteyebileceği, 79.maddede tasarımın hükümsüzlüğüne ilişkin kararın geçmişe etkili olduğu hususları düzenlenmiştir.
Mahkememizce dosya sınai mülkiyet uzmanı, endüstriyel tasarım uzmanı, marka vekili ve bilgisayar mühendisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilerek rapor ve ek rapor aldırılmıştır. Dosyada mevcut 08/08/2022 tarihli kök ve 15/08/2023 tarihli ek raporda davalı adına tescilli tasarıma konu ürünlerin, davacı tarafça sunulan kataloglarda bulunan ürünlere göre ayırt edici olmadığı, davacı tarafça sunulan fatura, katalog ve fiyat listesinin bilirkişilerce incelenerek bu belgelere konu ürünlerin davalı adına tescilli tasarıma konu ürünlerle benzer olduğu, ayrıca internet ortamında yapılan incelemede davalıya ait tasarıma konu çıtanın daha önceden ve benzer niteliklerde ve görünümlerde yayınlanmış olduğu, davalı adına tescilli ... ve ... numaralı tasarımların ayırt edicilik vasfının bulunmadığı hususları tespit edilmiştir. Dosya kapsamına, bilimsel ve teknik verilere uygun olduğu değerlendirilen bilirkişi heyet raporu mahkememizce benimsenmiş ve hükme esas alınabilir kabul edilmiştir. Diğer yandan davalının tasarım tescilinde kötü niyetli olduğu mahkememizce tespit edilmemiştir. Davacı taraf da bu yönde herhangi bir ispat vasıtasını dosyaya sunmamış ve bu hususu ispat edememiştir.
Yukarıda değinilen yasal düzenlemeler, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde; Davalı adına tescilli tasarımın yenilik ve ayırt edicilik kriterini taşımadığı anlaşılmakla, tasarım tescilinin hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar vermek gerektiği takdir ve sonucuna ulaşılmıştır.
Mezkur nedenlerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜNE,
Davalı adına ... sıra numarası ile tescilli çoklu endüstriyel tasarım belgesinin hükümsüzlüğüne,
Sicilden terkinine,
Alınması gereken 269,85 TL karar harçtan davacı tarafından yatırılan 59,30 TL peşin harcın mahsubu ile eksik 210,55 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, davacı tarafça ödenen 59,30 TL harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacı duruşmada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT.'ne göre hesap ve takdir edilen 25.500,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafça yapılan 1304,70 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya ödenmesine,
Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
Kalan ve kullanılmayan gider avanslarının karar kesinleştiğinde talep beklenmeksizin ilgili taraflara iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı Gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren 2 hafta süre içinde, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar usulen okunup anlatıldı. 05/10/2023
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı