T.C.
İZMİR
FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/126 Esas
KARAR NO: 2024/77
DAVA: Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/08/2022
KARAR TARİHİ: 09/05/2024
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan dava, mahkememizin esas defterine kaydedilmiş olup, yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili ... INC.’in, 1985 yılında kurulduğunu ve faaliyet alanının ses sistemleri ve yazılımları olan bir şirket ve dünyanın önde gelen oyun aksesuarı üreticilerinden biri olduğunu, müvekkiline ait “...” markalı ürünlerin, sektöre öncülük eden, her seviyedeki oyuncu için yüksek kalite ve konfor vaat eden ürünler olduğunu, “...” markası altında video oyun konsolları, bilgisayarlar ve mobil cihazlar için ses donanımları ürettiğini, ..., ... ve ... gibi ürünler için lisanslı kulaklıklar ürettiğini ve sektörde oldukça iyi tanındığını, müvekkili şirketin, faaliyetlerini aynı zamanda ticaret unvanının asli unsurunu oluşturan “...” ve türevi markalar altında yürüttüğünü, bu markayı menşe ülkesi Amerika’da ve gerekse menşei ülkesi dışında Arjantin, Avustralya, Bolivya, Brezilya, Kanada, Şili, Çin, Kolombiya, Ekvador, Guyana, Hong Kong, Japonya, Meksika, Yeni Zelanda, Norveç, Paraguay, Peru, Kore, Singapur, Güney Afrika, Surinam, İsviçre, Tayvan, İngiltere, Venezuela, Cezayir, Mısır, Honduras, Hindistan, İsrail, Kuveyt, Fas, Panama, Katar, Rusya, Suudi Arabistan, Yemen gibi birçok ulusal marka tescil ofisi nezdinde gerekse de EUIPO gibi uluslararası kuruluşlar nezdinde de tescile konu ederek koruma altına aldığını, ... markalarının gerçek hak sahibinin müvekkili şirket olduğunun gerek kullanımlar gerekse de markalara yaptığı yatırımlar uyarınca müvekkili şirket olduğunu , davalıya ait TÜRKPATENT nezdinde 2014 22997 tescil numarası ile 09. ve 11. sınıflarda tescilli “...” markasının son 5 yıl içinde tescilli olduğu 09 ve 11. sınıflar kapsamında kullanılmadığını, ilgili markanın tescilli olduğu tüm sınıflar bakımından SMK’nın 9. Ve 26. maddesi uyarınca iptaline ve sicilden terkinine karar verilmesini, beyan ve talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın , ..., ... vb ibareler üzerinde çalışmalar gerçekleştirdiğini, müvekkili şirketin 2013 yılında ... ibaresi için başvuruda bulunmuş ve18.02.2015 tarihinden itibaren tescilli şekilde “...” markalarını kullandığını, davacının müvekkilinin marka tescilinden sonra “...” markasının başvurusunda bulunmasının kötüniyetli olduğunu, müvekkilinin markasına Türkiye’de tanınmışlık katarak, zaman, para ve emek harcadığını, dürüst bir tacirin buna katlanmasının beklenilemeyeceğini, davacı tarafın “...” ibaresi üzerinde gerçek hak sahibi olmadığını, davalının markasının 9. Ve 11. Sınıfta tescilli iken davacının markası için 9. 28. Sınıfta tescil başvurusunda bulunduğunu, emtiaların bağlantılı olmadığını, 28.sınıf emtiasının ilgili olmadığını ve 11.sınıf emtiası açısından da; bunların davacının iştigal ettiği alandan çok daha farklı bir tüketici kitlesine hitap ettiğini, aynı raflarda yer almadığını, davacının işbu davayı açmasında herhangi bir hukuki yarar bulunmadığını, “kullanmama nedeni ile iptal”in ilgili kişiler tarafından istenebildiğini, davacı yanın hukukı ̇menfaatı ̇bulunmadığını, buna ilişkin bazı fatura vb.belgeler ibraz ederek Müvekkilinin “...” markasını yoğun bir şekilde kullandığını, davalının işlerinin pandemi nedeniyle sekteye uğradığını, salgın döneminde hem yoğunluk hem de havayolu, karayolu ve deniz yolu sınırlarındaki önlemler neticesinde lojistik ve gümrük süreçlerinde aksamalar yaşandığını ve yaşanmaya devam ettiğini, bu durumun davalı şirketin sattığı ürünlerin çeşitliliğini azalttığını, bunların ülkemize girişini de zorlaştırdığını, davalının da ... ibareli ürünlerine yurtdışından aldığını, kimi dönem ürünlere ulaşamadığını, kimi dönem üretimi yavaşlattığını ürünlerini satmakta da zorluk yaşadığını, pandemi etkilerinin de yaklaşık 3 yıl sürdüğü göz önüne alındığında Müvekkilinin markalarını belirli bir dönemde zorunlu olarak kullanamadığını belirterek ederek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın , ..., ... vb ibareler üzerinde çalışmalar gerçekleştirdiğini, müvekkili şirketin 2013 yılında ... ibaresi için başvuruda bulunmuş ve18.02.2015 tarihinden itibaren tescilli şekilde “...” markalarını kullandığını, davacının müvekkilinin marka tescilinden sonra “...” markasının başvurusunda bulunmasının kötüniyetli olduğunu, müvekkilinin markasına Türkiye’de tanınmışlık katarak, zaman, para ve emek harcadığını, dürüst bir tacirin buna katlanmasının beklenilemeyeceğini, davacı tarafın “...” ibaresi üzerinde gerçek hak sahibi olmadığını, davalının markasının 9. Ve 11. Sınıfta tescilli iken davacının markası için 9. 28. Sınıfta tescil başvurusunda bulunduğunu, emtiaların bağlantılı olmadığını, 28.sınıf emtiasının ilgili olmadığını ve 11.sınıf emtiası açısından da; bunların davacının iştigal ettiği alandan çok daha farklı bir tüketici kitlesine hitap ettiğini, aynı raflarda yer almadığını, davacının işbu davayı açmasında herhangi bir hukuki yarar bulunmadığını, “kullanmama nedeni ile iptal”in ilgili kişiler tarafından istenebildiğini, davacı yanın hukukı ̇menfaatı ̇bulunmadığını, buna ilişkin bazı fatura vb.belgeler ibraz ederek Müvekkilinin “...” markasını yoğun bir şekilde kullandığını, davalının işlerinin pandemi nedeniyle sekteye uğradığını, salgın döneminde hem yoğunluk hem de havayolu, karayolu ve deniz yolu sınırlarındaki önlemler neticesinde lojistik ve gümrük süreçlerinde aksamalar yaşandığını ve yaşanmaya devam ettiğini, bu durumun davalı şirketin sattığı ürünlerin çeşitliliğini azalttığını, bunların ülkemize girişini de zorlaştırdığını, davalının da ... ibareli ürünlerine yurtdışından aldığını, kimi dönem ürünlere ulaşamadığını, kimi dönem üretimi yavaşlattığını ürünlerini satmakta da zorluk yaşadığını, pandemi etkilerinin de yaklaşık 3 yıl sürdüğü göz önüne alındığında müvekkilinin markalarını belirli bir dönemde zorunlu olarak kullanamadığını belirterek ederek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER
TPMK kayıtları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Davalıya ait ... numaralı "..." markasının kullanılmaması nedeniyle iptaline ve sicilden terkinine ilişkin talebin, davacının bu davaya açmasında menfaatinin bulunup bulunulmadığı markanın kullanıp kullanılmadığı iptal koşullarının taşıyıp taşımadığına ilişkin yapılan yargılaması yapılmış olup; SMK'nin 9. maddesinde tescil tarihinden itibaren 5 yıl içerisinde haklı bir sebep olmadan tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından marka sahibi tarafından Türkiye'de ciddi bir biçimde kullanılmayan ya da kullanımına 5 yıl kesintisiz ara verilen markanın iptal edileceği belirtilmiştir. 2. fıkrasında ise markanın ayırt edici karakteri değiştirilmeden farklı unsurlarda kullanılması markanın sadece ihracat amacıyla mal veya ambalajlarında kullanılması, marka sahibinin izni ile kullanılmasınında marka sahibi tarafınca kullanımı olarak değerlendirilecektir. 9. maddesinin gerekçesinde kullanımının ciddi biçimde olması sırf 3. kişilerin markayı iptal ettirmesini önlemek amacıyla markanın evraklar veya ilanlar aracılığıyla kullanımı ve benzeri durumlar madde kapsamında kullanım olarak mütalaa edilemeyecektir.
Markanın ciddi şekilde kullanılıp kullanılmadığı somut olay özelliklerine göre, malın ve hizmetin talep edilme oranı, hitap ettiği tüketici kitlesinin sayısı, markayı kullanma zorunluluğu altında olan teşebbüsün mali imkanları, malın veya hizmetin türü gibi objektif ölçüler kullanımının tespitinden dikkate alınması gereken kriterlerdir.
Somut olayda davalının toplam 13 adet faturalı satışının 11 tanesinin 2018 yılında, 2 tanesinin 2019 yılında olduğu sonrasında toplam 13 adet satış'da 1250 adet ... markalı ürünü satışı olduğu faturanın Temmuz 2018-Ekim 2018 arası 4 aylık süreye ve Mayıs 2019 ayına ilişkin olduğu bu kullanımlarının sadece faturalardan ibaret olup reklam ve benzeri ilgili piyasada müşteri çevresi oluşturması amacıyla başka faaliyetin olmadığı kendi (davalının) sosyal medya hesaplarında herhangi bir paylaşımının olmadığı satış sitelerinde de satışına rastlanılmadığı kısaca satışa ve reklama yönelik faaliyet bağının bulunmadığı buna yönelik dosyada ispat külfeti davalıda olan kullanıma yönelik somut bilgi ve belgelerin dosyada bulunmadığı sadece faturalarının olması, faturalarının niteliği itibariyle ticari ilişkinin varlığının ispata yönelik zayıf bir unsur olması nedeniyle sırf faturanın bulunması kullanımının ciddi olma kriterini yerine getiremeyeceği kanaati hasıl olmuştur.
Davalının pandemi sürecinde markaya kullanılmaması yönündeki ve bununda haklı bir sebep teşkil ettiğine ilişkin iddiasının incelenmesinde ülkemizde Mart 2021 tarihi itibariyle alınan tedbirler 2021 yılının ortalarına kadar sürmüş olup sonra kademeli olarak normal hayata geçiş sağlanmış olup pandemi sürecinin markayı kullanılmamasında 5 yıllık süre boyunca kullanılmayıp pandemi süresi olarak yaklaşık 1.5 yılın ileri sürülmesi haklı bir sebep olarak değerlendirilemeyecektir.
Davalının, davacının bu davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığı iddiasının değerlendirilmesinde; SMK'nin 26. Maddesinin 1-a gereğince 9. maddenin 1. fıkrasında belirtilen hallerin mevcut olması durumunda markanın iptaline karar verilebileceği belirtilmiştir. Aynı maddenin 2. fıkrasında ise ilgili kişilerin iptal davasını açabileceği ilgili kişilerin kimler olduğu öğretide geniş ve dar yorumlanmasına ilişkin tartışmaların olduğu gibi başka bir görüşe göre de markanın yaygın at olması ve markanın yanıltıcı olması sebepleri SMK'nin 5. maddesinin 1-c-d-f hükümlerine göre mutlak ret sebepleri arasında yer aldığı, ret sebeplerinin kamu yararına dayandığı dolayısıyla iptal davasını konu edecek kişinin özel bir menfaatinin aranmaması herkes ibaresinden ilgili kişi olarak kabul edilebileceği değerlendirilmektedir. Ayrıca davacının TMKP'ye yaptığı itirazda bulunduğundan ve bu itirazınında reddedildiği anlaşıldığından bu iki husus bir arada değerlendirildiğinde davacının menfaati zarar gören "ilgili kişi olduğu" kanaati hasıl olmakla bu davayı açmada hukuki yarar bulunduğu, her ne kadar kısa kararda markanın hükümsüzlüğüne ilişkin ibarenin sehven yazıldığı davacının dava dilekçesinde markanın iptalini konu ettiği talep ve bağlılık ilkesi gereği bu husus gerekçeli kararda düzeltilmiş olup davalının, davaya konu edilen markayı SMK 9/1 maddesi gereğince tescil tarihinden itibaren 5 yıl içinde tescil edildiği mal ve hizmetler bakımından Türkiye'de ciddi biçimde kullanmadığı dosyadaki mevcut bilgi ve belgeler alınan bilirkişi raporuyla anlaşılmış olup davacının davasını kabulüne ve davalı adına ... numaralı "..." ibareli markanın iptaline ve sicilden terkine dair aşağıda belirtir şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının kabulü ile,
Davalı adına ... numaralı "... " ibarelimarkanın iptaline ve sicilden terkinine,
Alınması gereken 427,60 TL harcın davacı tarafından yatırılan 80,70 TL peşin harçtan mahsubu ile eksik 346,90 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, davacı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
Davacı duruşmada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT.'ne göre hesap ve takdir edilen 25.500 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan toplam 6953,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacı tarafa verilmesine,
Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Kalan ve kullanılmayan gider avanslarının karar kesinleştiğinde talep beklenmeksizin ilgili taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı ve gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren 2 hafta süre içinde, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf yasa açık olmak üzere, mahkememizce yapılan açık yargılama neticesinde verilen karar usulen okunup anlatıldı. 09/05/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı