T.C
. İZMİR FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/182 Esas
KARAR NO : 2025/80
DAVA : Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 15/10/2024
KARAR TARİHİ : 09/07/2025
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan dava, mahkememizin esas defterine kaydedilmiş olup, yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ismini içeren ibarenin davalı tarafından tescilinin alınmış olması sebebiyle, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'na dayalı olarak; madde 25 gereğince, marka tescilinde nispi ret nedenlerinden SMK madde 6 dayanak gösterilerek işbu davanın açıldığını, hükümsüzlüğü talep edilen marka ''...'' ibareli,... başvuru numarası ile 15.08.2023 tarihinde tescil edilen marka olduğunu, Markanın tescil sınıflarının 10 / 18 / 25 / 35 / 39 / 41 / 44 olduğunu, söz konusu markanın müvekkilin ismini direk kullanmak üzere kötü niyet barındırdığını, müvekkilinin zararına sebep olduğu ve hak kaybına sebep olduğunu, davalının, müvekkilin ticari işlerine ilişkin başkaca bir markayı da tescil ettirmeye çalışmışsa da, Ankara... Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 25.06.2024 tarihl...Karar sayılı ilamı ile tescil edilmesi engellendiğini, davalı ile müvekkilinin geçmiş dönemde aynı hastanede ve departmanda çalışmış olduğunu, müvekkilinin hasta ilişkilerinden sorumlu personel olduğunu, davalının ise o bölümde çalışan plastik cerrah olduğunu, davalının bazı ameliyatlarındaki durumlar sebebi ile müvekkilinin davalı ile birlikte çalışmayı bıraktığını, müvekkilinin 2010 yılında cinsiyet değişikliği ameliyatı olduğunu, evli ve iki çocuk babası olduğunu, müvekkilinin hastalara cinsiyet değişikliği ile ilgili bilgi ve tecrübelerini aktardığını, müvekkilinin sosyal medya platformunda çok tanınan bir kişi olduğunu, canlı yayınlara çıktığını, müvekkilinin kendi markası ile trans bireylere cinsel ilişkiyi sağlayabilmeleri için özel olarak tasarlanan yapay organ üretimi hususunda ticaretle uzun zamandır uğraştığını, davalı ve müvekkilinin İzmir... Asliye Ceza Mahkemesi'ni... Esas sayılı dosyasında karşı taraflar olduğunu ve müvekkilinin beraat aldığını, davaya konu marka ismini “Başka bir akademisyenin ismini aldım” şeklinde belirttiğini, ancak Ankara... Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesindeki yargılama da ise bölgenin ege bölgesi olması sebebi ile aldığını belirtiğini ve çelişki içinde olduğunu, davalının, müvekkilinin emek bilgi ve tecrübesini haksız şekilde kullanmış olduğunu, müvekkilin kendi adı ile marka başvurusu yapamamasına da sebep olunduğunu, davalının haksız ve hukuki dayanağı olmayan tescilinin hükümsüzlüğünü ve sicilden terkinini arz ve talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış ancak davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER
TPMK kayıtları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLİNDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Davalı adına tescilli... numaralı "... ibareli markanın davacının adı ve soyadının aynısı ve kötü niyetle tescil edilip edilmediği SMK 6/6 ve 9 daki nispi ret koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği, gerçekleşmesi durumunda hükümsüzlüğüne karar verilip verilmeyeceği hususunda ihtilaf bulunmakta olup yapılan yargılama sonucunda;
Marka mevzuatı açısından: 6769 sı SMK. “Marka Tescilinden Doğan Hakların Kapsamı ve İstisnaları” başlıklı 7.maddesinin 1.fıkrası: “Bu Kanunla sağlanan marka koruması tescil yoluyla elde edilir” hükmünü amirdir. 6769 sı SMK. “Marka Tescilinden Doğan Hakların Kapsamı ve İstisnaları” başlıklı 7.maddesinin 2.,3. Ve 4. fıkrası:(2) Marka tescilinden doğan haklar münhasıran marka sahibine aittir. Marka sahibinin, izinsiz olarak yapılması hâlinde, aşağıda belirtilen fiillerin önlenmesini talep etme hakkı vardır: a) Tescilli marka ile aynı olan herhangi bir işaretin, tescil kapsamına giren mal veya hizmetlerde kullanılması. b) Tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsadığı mal veya hizmetlerle aynı veya benzer mal veya hizmetleri kapsayan ve bu nedenle halk tarafından tescilli marka ile ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali bulunan herhangi bir. İşaretin kullanılması. Aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde olmasına bakılmaksızın, tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve Türkiye'de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle markanın itibarından haksız bir yarar elde edecek veya itibarına zarar verecek veya ayırt edici karakterini zedeleyecek nitelikteki herhangi bir işaretin haklı bir sebep olmaksızın kullanılması (3) Aşağıda belirtilen durumlar, işaretin ticaret alanında kullanılması hâlinde, ikinci fıkra hükmü uyarınca yasaklanabilir:
a) İşaretin, mal veya ambalajı üzerine konulması.
b) İşareti taşıyan malların piyasaya sürülmesi, teslim edilebileceğinin teklif edilmesi, bu amaçlarla stoklanması veya işaret altında hizmetlerin sunulması ya da sunulabileceğinin teklif edilmesi.
İşareti taşıyan malın ithal ya da ihraç edilmesi.
c) İşaretin, teşebbüsün iş evrakı ve reklamlarında kullanılması.
d)İşareti kullanan kişinin, işaretin kullanımına ilişkin hakkı veya meşru bağlantısı olmaması şartıyla işaretin aynı veya benzerinin internet ortamında ticari etki yaratacak biçimde alan adı, yönlendirici kod, anahtar sözcük ya da benzeri biçimlerde kullanılması.
e) İşaretin ticaret unvanı ya da işletme adı olarak kullanılması.
İşaretin hukuka uygun olmayan şekilde karşılaştırmalı reklamlarda kullanılması.
(4) Markanın sahibine sağladığı haklar, üçüncü kişilere karşı marka tescilinin yayım tarihi itibarıyla hüküm ifade eder. Ancak marka başvurusunun Bültende yayımlanmasından sonra gerçekleşen ve marka tescilinin ilan edilmiş olması hâlinde yasaklanması söz konusu olabilecek fiiller nedeniyle başvuru sahibi, tazminat davası açmaya yetkilidir. Mahkeme, öne sürülen iddiaların geçerliliğine ilişkin olarak tescilin yayımlanmasından önce karar veremez. 6769 s.lı SMK. "Marka Hakkına Tecavüz Sayılan Fiiller” başlıklı 29.maddesi-(7) Aşağıdaki fiiller marka hakkına tecavüz sayılır:
a) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı 7 nci maddede belirtilen biçimlerde kullanmak.
b) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markayı taklit etmek. Markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markanın taklit edildiğini bildiği veya bilmesi gerektiği hâlde tecavüz yoluyla kullanılan markayı taşıyan ürünleri satmak, dağıtmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak, ihraç etmek, ticari amaçla elde bulundurmak veya bu ürüne dair sözleşme yapmak için öneride bulunmak. Marka sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmek.
6769 s.lı SMK. “Sınai Mülkiyet Hakkı Tecavüze Uğrayan Hak Sahibinin İleri Sürebileceği Talepler” başlıklı 149.maddesinin 1.fıkrası: Sınai mülkiyet hakkı tecavüze uğrayan hak sahibi, mahkemeden aşağıdaki taleplerde bulunabilir:
a) Fiilin tecavüz olup olmadığının tespiti.
b) Muhtemel tecavüzün önlenmesi.
c) Tecavüz fiillerinin durdurulması, Tecavüzün kaldırılması ile maddi ve manevi zararın tazmini.
d)Tecavüz oluşturan veya cezayı gerektiren ürünler ile bunların üretiminde münhasıran kullanılan cihaz, makine gibi araçlara, tecavüze konu ürünler dışındaki diğer ürünlerin üretimini engellemeyecek şekilde el konulması. (d) bendi uyarınca el konulan ürün, cihaz ve makineler üzerinde kendisine mülkiyet hakkının tanınması) Tecavüzün devamını önlemek üzere tedbirlerin alınması, özellikle masraflar tecavüz edene ait olmak üzere (d) bendine göre el konulan ürünler ile cihaz ve makine gibi araçların şekillerinin değiştirilmesi, üzerlerindeki markaların silinmesi veya sınai mülkiyet haklarına tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise imhası. Haklı bir sebebin veya menfaatinin bulunması hâlinde, masrafları karşı tarafa ait olmak üzere kesinleşmiş kararın günlük gazete veya benzeri vasıtalarla tamamen veya özet olarak ilan edilmesi veya ilgililere tebliğ edilmesi.
Madde 6- (1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.
(2) Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
(3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir.
(4) Paris Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir.
(5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
(6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir.
(7) Ortak markanın veya garanti markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya garanti markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
(8) Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir.
(9) Kötüniyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir.
Tescilli bir marka ile aynı olan herhangi bir işaretin, tescil kapsamına giren mal veya hizmetlerde kullanması iltibastır. İltibas için markanın aynı, tescil kapsamına giren mal ve hizmetlerinde aynı olması gerekmektedir. Karıştırılma ihtimalinde ise ortalama tüketicilerin, her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurması olarak ifade edilmektedir, doktrinde ise bir tescilsiz işaretin veya tescil edilmiş bir markanın daha önceden tescil edilmiş bir marka ile şekil, görünüş, ses, genel izlenim vesair sebeplerle aynı ya da benzer olduğu için önce tescil edilmiş marka olduğu zannını uyandırma tehlikesi olarak tanımlanmaktadır.
Somut olayda; davalı adına tescilli ... nolu markanın hukuki korumasının devam ettiği TPMK yazısı ile anlaşılmıştır.
Ankara ... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ... karar sayılı dosyasında davacısının ..., davalısının... olduğu, dava konusunun ise marka ile ilgili kurum kararının iptali davası olup, davanın reddine karar verildiği görülmüştür.
Davalının tescil ettirdiği markada,...baresinin davacının isim ve soy isminin birebir aynısı olduğu, davalının, bu isim ve soy isim ile ilgili bağlantısı bulunmadığı gibi meşru bir şekilde kullandığını dosyadaki mevcut deliller ile ispatlayamamıştır.
Davacının sosyal medyada 62000 takipçisi olup, 334 adet gönderisinin bulunduğu, bu sayılar neticesinde sosyal medyada ciddi tanınırlık seviyesine ulaştığı, cinsiyet değişikliliği ile ilgili bilgi ve tecrübelerini takipçilerine aktardığı, özel olarak tasarladığı yapay organ üretim hususunda da ticaret ile uğraştığı anlaşılmıştır. Davalının da sınıf kodu içerisinde yer alan yapay organlar ve protezler tıbbi hizmetler bulunduğu, davalının hiçbir haklı sebep olmaksızın davacının ismini ve soy ismini kullandığı, davacının tanındığı mal ve hizmet kodu da dahil çeşitli mal ve hizmet sınıflarında marka olarak tescil ettirmesinin SMK 6/6'da düzenlenen nispi ret koşullarının gerçekleştiği gibi SMK 6/9'da düzenlenen davalının kötü niyetle tescil edip etmediğine ilişkin somut olaya göre yapılan değerlendirmede; Ankara ... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ...Karar sayılı ilamının gerekçesinde davalının iyi niyetli olmadığı itirazının bu şekilde yaptığı değerlendirilmiş olup, davalının Ankara'daki görülen dava ve mahkeme gerekçesinde yer alan iyi niyetli olmadığı hususu ile davacının ad ve soyadını haklı bir neden olmaksızın davacının yaptığı faaliyeti ve tanınırlığını da kullanmak suretiyle kötüniyetle markayı tescil ettiği kanaati oluşmakla, dosyadaki tüm bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporu kapsamında davacının davasının kabulü ile davalı adına tescilli... nolu markanın SMK 6/6 ve 9'daki koşullar oluştuğundan tüm sınıflar bakımından hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının Kabulü ile,
Davalı adına tescilli... nolu "... ibareli markanın SMK 6/6 ve 9'daki koşullar oluştuğundan tüm sınıflar bakımından hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine,
2-Alınması gereken 615,40 TL harcın davacı tarafından peşin olarak yatırılan 427,60 TL harçtan mahsubuyla eksik 187,80 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, davacı tarafından peşin olarak yatırılan 427,60 TL harcın davalıdan alınıp davacı tarafa verilmesine,
3-Davacı duruşmada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT.'ne göre hesap ve takdir edilen 40.000 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 14123,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
6-Kalan ve kullanılmayan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili yanlara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı ve gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren 2 hafta süre içinde, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf yasa açık olmak üzere, mahkememizce yapılan açık yargılama neticesinde verilen karar usulen okunup anlatıldı.09/07/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır