Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2011-5-11 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 12-09/284-85
Karar Tarihi : 02.03.2012
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr.
Cevdet İlhan GÜNAY, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR, 10
Prof. Dr. Metin TOPRAK
B. RAPORTÖR : Nazlı AKSOY
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : - Cemal UZUNLAR
(T.C. İzmir Valiliği Bilim, Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğü kanalıyla)
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILAN : - İzmir’deki uzun demir çelik üreticileri
E. DOSYA KONUSU: İzmir'deki demir çelik üreticilerinin 10 gün süreyle iç piyasaya
ürün sunmadıkları iddiası.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle; İzmirli demir üreticilerinin ihracat yaptıklarını öne 20
sürerek 10 gündür iç piyasaya inşaat demiri vermedikleri, verdikleri zaman da istenilen
demiri vermeyerek çeşit sıkıntısı yarattıkları ve piyasayı sıkıştırdıkları iddia edilmiştir.
G. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 12.12.2011 tarih ve 8411 sayı ile intikal
eden başvuru üzerine hazırlanan hazırlanan 06.01.2012 tarih ve 2011-5-11/İİ-12-255.NA
sayılı İlk İnceleme Raporu Rekabet Kurulunun 19.01.2012 tarihli toplantısında görüşülerek,
4054 sayılı Kanun’un 41 nci maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olup
olmadığının tespiti amacıyla önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. İlgili karar uyarınca
yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 23.02.2012 tarih ve 2011-5-11/ÖA sayılı
Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, önaraştırma konusu dosya konusu iddialara 30
yönelik olarak 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında soruşturma
açılmasına gerek bulunmadığı ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Şikayetin konusunu oluşturan inşaat demirleri, uzun demir çelik ürünleri kapsamındadır.
Demir çelik ürünleri, uzun ürünler, yassı ürünler ve vasıflı ürünler olmak üzere başlıca üç
gruba ayrılmaktadır. Uzun ürünler genellikle inşaat ve yapı sektörleri tarafından kullanılırken;
yassı ürünler, özellikle otomotiv, beyaz eşya, gemi yapımı ve ambalaj sanayilerinin girdisi
durumundadır. Son kategori olan vasıflı çelik ürünleri ise üretim süreci, kullanım alanları ve
kalitesi açısından uzun ve yassı ürünlerden ayrılmaktadır. Vasıflı çelik ürünleri özellikle
otomotiv yan sanayi, makine imalat sanayi, tarım araçları ile savaş araç ve gereçleri 40
sanayilerinde kullanılmaktadır. Türkiye’de toplam 29 demir çelik üretim tesisi bulunmaktadır.
Yapılan araştırmada, Türkiye’de demir çelik sektöründe faaliyet göstermekte olan
teşebbüslerden, merkezi İzmir’de olan veya merkezi başka bir ilde olmakla birlikte İzmir’de
fabrikası olan teşebbüsler tespit edilmiştir. Belirlenen teşebbüsler şunlardır:
- Ege Çelik Endüstrisi Sanayi ve Ticaret A.Ş.
- İzmir Demir Çelik Sanayi A.Ş.
12-09/284-85
2
- Habaş Sınai ve Tıbbi Gazlar İstihsal Endüstrisi A.Ş.
- Ede Demir Çelik Pazarlama Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti.
- Çebitaş Demir Çelik Endüstrisi A.Ş.
Şikayetin konusu, Kasım 2011 içerisinde yaklaşık bir-iki hafta boyunca, İzmir ilindeki demir 50
çelik üreticilerinin piyasaya mal vermedikleri yönündeki iddiadır. İzmir bölgesindeki
üreticilerin piyasaya arz ettikleri ürün miktarında veya üretimde bir azalma ve stoklarında bir
artış söz konusu olup olmadığını tespit etmek amacıyla teşebbüslerden birtakım bilgiler talep
edilmiştir.
Ağustos 2011-Ocak 2012 dönemine ait veriler genel bir değerlendirmeye tabi tutulduğunda,
satış miktarlarında aylar içerisinde küçük dalgalanmalar görülmekle birlikte, dikkati çekecek
ölçüde bir farklılığa rastlanmamıştır. Üretim miktarlarının genel olarak yüksek seviyelerini
koruduğu, ihracat rakamlarının da aylar içerisinde artış gösterdiği anlaşılmıştır. Özellikle
şikayet konusu iddialara ilişkin olan Kasım 2011 rakamları incelendiğinde, üretim ve satış
miktarında bir önceki aya göre önemsenmeyecek oranda bir düşüş olduğu, stok miktarının 60
neredeyse sabit kaldığı, buna karşılık ihracat miktarının artmış olduğu görülmüştür.
Dolayısıyla Kasım ayı içerisinde firmaların üretim ve satışlarında önemli bir azalma ve stok
miktarlarında herhangi bir artış olmadığı, bununla birlikte ihracatta önemli ölçüde artış
olduğu ortaya çıkmıştır. İnşaat demirinin ihraç edilen demir çelik ürünlerinin büyük bir
bölümünü oluşturduğu dikkate alındığında, dönemsel olarak teşebbüslerin ihracata
yönelmeleri nedeniyle iç piyasaya sunulan ürün miktarında geçici azalmalar olması doğaldır.
Buna rağmen, söz konusu dönemde iç piyasaya yapılan satış miktarının, bir önceki aya göre
çok büyük farklılık arz etmediği, neredeyse aynı olduğu görülmüştür. Nitekim şikayetçi de,
kendisi ile yapılan görüşmede, demir sıkıntısının kısa bir süre devam ettiğini, daha sonra
piyasanın normale döndüğünü ifade etmiştir. 70
Sonuç olarak, şikayetçinin, iddiasını destekleyecek herhangi bir bilgi veya belgeye sahip
olmadığını, iddialarının sadece bir tahminden ibaret olduğunu ifade etmesi, ayrıca demir
çelik üreticisi firmalardan alınan rakamlarla ulaşılan sonuçların, Kasım 2011 içerisinde arzın
kısıtlanmış olduğu iddialarını destekler nitelikte olmaması dikkate alınarak, soruşturma
açılmasını gerektirecek bir durumun söz konusu olmadığı kanaatine ulaşılmıştır.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, dosya konusu iddialara yönelik
olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına,
şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
80
Full & Egal Universal Law Academy