KAMU KURUM VE KURULUŞLARININ HAZİNE GARANTİSİ OLMAKSIZIN HİBE HARİÇ DIŞ İMKÂN SAĞLAMASINA İZİN VERİLMESİNE VE SAĞLANAN DIŞ İMKÂNIN

İZLENMESİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; 2 nci maddede belirtilen kurum ve kuruluşların Hazine garantisi olmaksızın hibe hariç dış imkân sağlamaları ile söz konusu kuruluşların dış borçlanmaları için birbirleri lehine garanti vermeleri için Müsteşarlıktan izin alınması ve bu şekilde sağlanan dış imkânın izlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri dışındaki idareler ile kamu iktisadi teşebbüslerini, özel hukuk hükümlerine tabi olmakla beraber sermayelerinin yüzde ellisinden fazlası kamuya ait olan kuruluşları, fonları, kamu yatırım ve kalkınma bankalarını, büyükşehir belediyelerini, belediyeleri ve bunlara bağlı kuruluşlar ile sair yerel yönetim kuruluşlarını kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; 28/3/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 8 inci ve 16 ncı maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen:

a) Bakan: Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanı,

b) Dış finansman kaynağı: Dış finansman sağlayan yabancı ülkeler, ülkelerce oluşturulan birlikler, resmi finansman fonları, uluslararası ve bölgesel kuruluşlar ile uluslararası sermaye ve finansman piyasalarında faaliyet gösteren yatırım bankaları da dahil olmak üzere bankalar, satıcı veya alıcı kredisi sağlayan kuruluşlar ile firmalar veya münferiden bunların her birini,

c) Dış imkân: Bu Yönetmelik kapsamında yer alan kuruluşların kendi adına uluslararası sermaye piyasalarında tahvil ihracı da dahil olmak üzere herhangi bir dış finansman kaynağından Hazine garantileri olmaksızın sağlayacakları hibe hariç finansman imkânını,

ç) Kanun: 28/3/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunu,

d) Kurum ve kuruluş: 2 nci madde kapsamında yer alan kurum ve kuruluşları,

e) Müsteşarlık: Hazine Müsteşarlığını

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Uygulanacak Usul ve Esaslar

İzin verilirken uygulanacak usul ve esaslar[1]

MADDE 5 – (1) Kurum ve kuruluşların yapım, mal ve hizmet satın alım projeleri ile işletme sermayesi ihtiyaçlarının finansmanı amacıyla herhangi bir dış finansman kaynağından dış imkân sağlaması ve söz konusu kurum ve kuruluşların diğer kuruluşların dış borçlanmaları için garanti vermesi Müsteşarlığın iznine tabidir. Müsteşarlıkça izin verilmesi Hazine garantisi sağlandığı anlamına gelmez.

(2) Kamu yatırım ve kalkınma bankaları tarafından sağlanacak bir yıl ve daha kısa vadeli dış imkân için izin alınmaz.

(3) Kurum ve kuruluş tarafından söz konusu izin için Müsteşarlık Dış Ekonomik İlişkiler Genel Müdürlüğüne müracaat edilir. İzin talebinde, temin edilecek dış imkân tutarının, mali şartlarının, kullanım alanının ve dış imkân proje finansmanı için sağlanıyorsa proje adının belirtilmesi zorunludur.

(4) Müsteşarlık aşağıdaki kriterlere göre, ilgili olduğu ölçüde, kurum ve kuruluşun dış imkân sağlama veya diğer bir kuruluşun dış borçlanmaları lehine garanti verme talebini değerlendirir:

a) Yıllık Yatırım Programında yer alan yatırım projelerine ilişkin Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığının yatırımın Yıllık Yatırım Programındaki yeri ve dış imkân ile gerçekleştirilmesine ilişkin görüşü,

b) (Değişik:RG-10/5/2025-32896) Kurum ve kuruluşun, bağlı kuruluşları ve sermayesinin yüzde ellisinden fazlasına sahip olduğu şirketler dahil olmak üzere, başvuruda bulunduğu tarih itibarıyla Kanun kapsamında Hazine ve Maliye Bakanlığına vadesi geçmiş borcunun bulunmaması,

c) (Ek:RG-10/5/2025-32896) Kurum ve kuruluşun, bağlı kuruluşları ve sermayesinin yüzde ellisinden fazlasına sahip olduğu şirketler dahil olmak üzere, 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında vergi dairelerine vadesi geçmiş borcunun bulunmaması ve 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında Sosyal Güvenlik Kurumuna süresi içinde ödenmemiş prim ve diğer alacaklarının bulunmaması,

ç) Büyükşehir belediyeleri, belediyeler, bağlı kuruluşları ve bunların sermayesinin yüzde ellisinden fazlasına sahip oldukları şirketler için iznin verildiği tarih itibarıyla 5393 sayılı Belediye Kanununda öngörülen borçlanma limitinin aşılmamış olması ve iznin belediyenin yatırım programında yer alan projelerin finansmanı için talep edilmiş olması,

d) Kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı kuruluşları için ilgili mevzuat çerçevesinde Müsteşarlık Kamu İktisadi Teşebbüsleri Genel Müdürlüğünün; özelleştirme kapsamındaki kuruluşlar için ilaveten Özelleştirme İdaresi Başkanlığının görüşü.

(5) (Ek:RG-10/5/2025-32896) Kurum ve kuruluş, dördüncü fıkranın (c) bendindeki kriterleri karşıladığını gösterir bilgi ve belgeleri Hazine ve Maliye Bakanlığına sunmak ile yükümlüdür. Hazine ve Maliye Bakanlığının bu konuda yapacağı değerlendirmeler kurum ve kuruluş tarafından ibraz edilen bilgi ve belgelerle sınırlı olup, söz konusu bilgi ve belgelerin temini ve doğruluğundan kurum ve kuruluş sorumludur.

(6) Dış imkân sağlanması için verilen izin tutarı, (Değişik ibare:RG-10/5/2025-32896) yedinci fıkrada öngörülen haller saklı kalmak şartıyla, Yıllık Yatırım Programında proje için öngörülen dış kredi tutarını geçemez. Bu tutarın hesaplanmasında iznin verildiği yıl için Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı tarafından öngörülen ortalama döviz kuru esas alınır.

(7) Müsteşarlıkça verilen izne istinaden imzalanan dış imkân anlaşmalarının toplam tutarı, izin tutarını aşamaz. Ancak, sigorta primlerinin krediye eklenmesi, ihale bedelinin muhammen bedelden yüksek olması ile iznin verildiği yıl ortalama döviz kuru ile dış imkân anlaşmalarının imzalandığı tarihteki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru arasındaki fark nedeniyle kredi tutarı Müsteşarlıktan yeniden izin alınmasına gerek kalmadan izin tutarının %10’una kadar artırılabilir. Kurum ve kuruluş, bu artışın gerekçelerini Müsteşarlık Dış Ekonomik İlişkiler Genel Müdürlüğü ile Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğüne bildirmekle yükümlüdür.

(8) İzinler bir yıllık süre için verilir. İznin verildiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde dış imkâna ilişkin anlaşma veya anlaşmaların imzalanamaması durumunda ilgili kurum ve kuruluş Müsteşarlığa başvuruda bulunarak süre uzatımı talebinde bulunabilir.

Hazine garantisiz dış imkânın kaydı ve izlenmesi

MADDE 6 – (1) Kurum ve kuruluşlar tarafından dış imkân sağlanmasına ilişkin anlaşmaların imzalanmasından sonra anlaşmanın bir örneği Müsteşarlığın Dış Ekonomik İlişkiler Genel Müdürlüğüne gönderilir. Ayrıca, ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde, kurum ve kuruluşlar tarafından Müsteşarlık Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğüne başvurularak her bir dış imkân anlaşması için Dış Finansman Bilgi Sistemine kayıt yaptırılır.

(2) 5 inci maddenin (Değişik ibare:RG-10/5/2025-32896) yedinci fıkrasında öngörülen haller saklı kalmak üzere, Müsteşarlığın izni alınmadan sağlanan dış imkâna ilişkin anlaşmalar ile miktarı izin tutarını aşan anlaşmalar Dış Finansman Bilgi Sistemine kaydedilmez ve bunlara ait anapara faiz ve diğer ödemelerin transferi yapılmaz.

(3) Kurum ve kuruluşlar, dış imkâna ilişkin anlaşmaların mali şartlarında değişiklik yapılması veya bakiye tutarın iptal edilmesi hallerinde söz konusu değişikliklere ilişkin bilgileri işlem tarihinden itibaren 10 gün içinde Müsteşarlığın Dış Ekonomik İlişkiler Genel Müdürlüğü ile Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğüne iletmekle yükümlüdürler.

Sorumluluk

MADDE 7 – (1) Müsteşarlık tarafından verilen izne istinaden sağlanan dış imkân ile finanse edilecek proje kapsamındaki iş ve işlemler ile bahse konu dış imkânın kullanımı, bütçeleştirilmesi ve muhasebeleştirilmesinden ilgili kurum ve kuruluş sorumludur.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 8 – (1) 12/4/2002 tarih ve 24724 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca Hazine Garantisi Olmaksızın Temin Edilen Kredilere İzin Verilmesi ve İzlenmesi Esas ve Usullerine İlişkin Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Henüz anlaşması imzalanmamış izinler

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 12/4/2002 tarih ve 24724 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca Hazine Garantisi Olmaksızın Temin Edilen Kredilere İzin Verilmesi ve İzlenmesi Esas ve Usullerine İlişkin Yönetmeliğin yürürlükte olduğu dönemde verilen ancak henüz anlaşması imzalanmamış izinler verildiği tarihte yürürlükte olan Yönetmelik hükümlerine tabi olacaktır. Bahse konu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.

Kaydı yapılmamış anlaşmalar

GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca kaydı yapılmamış olan dış finansman anlaşmalarının Dış Finansman Bilgi Sistemine kaydını teminen borçlu kurum ve kuruluşlara bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren 3 ay başvuru süresi tanınmıştır.

Geçiş hükmü

GEÇİCİ MADDE 3- (Ek:RG-10/5/2025-32896)

(1) Bu maddenin yayımı tarihi itibarıyla sonuçlanmamış izin taleplerinin sahibi kurum ve kuruluşlar, 5 inci maddenin beşinci fıkrası uyarınca sunmakla yükümlü olduğu bilgi ve belgeleri bu maddenin yayımı tarihinden itibaren en geç 20 iş günü içinde Hazine ve Maliye Bakanlığına sunar. Söz konusu süre içinde bilgi ve belgelerin sunulmaması halinde izin talebi yapılmamış sayılır.

Yürürlük

MADDE 9 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 10 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakan yürütür.

	Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
	Tarihi	Sayısı
	9/2/2009	27136
	Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
	Tarihi	Sayısı
1.	10/5/2025	32896
2.

[1] 10/5/2025 tarihli ve 32896 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklik ile bu maddenin dördüncü fıkrasına (b) bendinden sonra gelmek üzere bent eklenmiş ve diğer bentler buna göre teselsül ettirilmiş, dördüncü fıkradan sonra gelmek üzere fıkra eklenmiş, diğer fıkralar buna göre teselsül ettirilmiştir.

Full & Egal Universal Law Academy