KAYNAK EKİPMANLARI İLE İLGİLİ ÇEVREYE DUYARLI TASARIM

GEREKLİLİKLERİNE DAİR TEBLİĞ

(2019/1784/AB) (SGM:2021/17)

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı, 23/6/2010 tarihli ve 2010/643 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Enerji ile İlgili Ürünlerin Çevreye Duyarlı Tasarımına İlişkin Yönetmeliğin uygulanmasına yönelik olarak şebekeye bağlı çalışan kaynak ekipmanlarının piyasaya arzına ve/veya hizmete sunulmasına ilişkin çevreye duyarlı tasarım gerekliliklerini belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ;

a) Manuel metal ark kaynağı,

b) Korumalı metal ark kaynağı,

c) Kendinden korumalı özlü kaynağı,

ç) Özlü ark kaynağı,

d) Metal aktif gaz ve metal atıl gaz kaynağı,

e) Tungsten atıl gaz kaynağı,

f) Plazma ark kesimi,

ve yardımcı süreçlerinin bir veya daha fazlasında kullanılan kaynak ekipmanlarını kapsar.

(2) Bu Tebliğ;

a) Tozaltı ark kaynağında,

b) Sınırlı görevli ark kaynağında,

c) Direnç kaynağında,

ç) Saplama kaynağında,

ve yardımcı süreçlerinde kullanılan kaynak ekipmanlarını kapsamaz.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ; 10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 385 inci ve 508 inci maddeleri ile 23/6/2010 tarihli ve 2010/643 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Enerji ile İlgili Ürünlerin Çevreye Duyarlı Tasarımına İlişkin Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Tebliğin amaçları bakımından Enerji ile İlgili Ürünlerin Çevreye Duyarlı Tasarımına İlişkin Yönetmelikte yer alan tanımlara ek olarak;

a) AB: Avrupa Birliğini,

b) Bakanlık: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığını,

c) Direnç kaynağı: Kaynak çubukları veya koruyucu gazlar gibi sarf malzemeleri gerektirmeyen, elektrik akımının hassas bir şekilde kontrol edilen bir süre ve kontrollü bir basınç altında parçalar arasından geçirilmesiyle ısının birleştirilecek parçaların arayüzünde oluşturulduğu bir termoelektriksel işlemi,

ç) Eş değer model: Sağlanan teknik bilgilerle aynı teknik özelliklere sahip olan ancak aynı imalatçı, ithalatçı veya yetkili temsilci tarafından ayrı bir model tanımlayıcı ile farklı bir model olarak piyasaya arz edilen veya hizmete sunulan modeli,

d) Kaynak ekipmanı: Metalleri kaynak sıcaklığına kadar ısıtarak (basınç uygulayarak veya uygulamaksızın) veya sadece basınç uygulayarak, dolgu metali ve koruyucu gaz kullanarak veya kullanmaksızın, uygun araçları ve teknikleri kullanarak tanımlanmış geometride bir ürün ortaya çıkaran metal birleşimini üretmek için biraraya gelen ve en az biri hareket eden birbirine bağlı parçalardan veya elemanlardan oluşan sabit veya taşınabilir, ark kaynağı ve yardımcı işlemlerle birlikte manuel, otomatik veya yarı otomatik kaynak, lehim, sert lehim veya kesim veya hepsi için kullanılan ürünleri,

e) Kendinden korumalı özlü kaynak: Kaynak havuzunu kirlenmeden korumak için harici bir koruyucu gaz kullanılmasına gerek olmaksızın kaynak tabancasından kaynak bağlantısına sürekli içi boş tel elektrodun beslendiği tel kaynak işlemini, (harici bir koruyucu gaz yerine, kaynak havuzunu koruyan gazın oluşumu için içi boş tel içindeki akı bileşiği kaynak arkı ile reaksiyona girer.)

f) Korumalı metal ark kaynağı: Basıncın kullanılmadığı ve dolgu metalinin elektrottan sağlandığı, korumanın elektrot kaplamasının ayrışmasından elde edildiği, korumalı metal elektrot ile iş parçası ve çalışma alanı arasındaki elektrik arkıyla ısıtarak birleşimin üretildiği ark kaynağı işlemini,

g) Koruyucu gaz (ikincil gaz): Memenin ağzından geçmeyen, bunun yerine memenin etrafından geçen ve elektrik arkının çevresinde bir koruma oluşturan gazı,

ğ) Manuel metal ark kaynağı: Operatörün elinin kaynak işleminin hareket hızını ve elektrodun elektrik arkına besleme oranını kontrol ettiği örtülü elektrotlu ark kaynağı işlemini,

h) Metal aktif gaz kaynağı: Korumanın tamamen haricen sağlanan aktif bir gazdan veya gaz karışımından elde edildiği; sarf malzemesi olan sürekli dolgu metal elektrot ile iş parçası alanı arasındaki bir arkla ısıtarak birleşimin üretildiği gaz metal ark kaynağı işlemini,

ı) Metal âtıl gaz kaynağı: Korumanın tamamen harici bir besleyici gazdan veya atıl gaz karışımından elde edildiği; sarf malzemesi olan sürekli dolgu metal elektrot ile iş parçası alanı arasındaki arkla ısıtarak birleşimin üretildiği gaz metal ark kaynağı işlemini,

i) Model tanımlayıcı: Belirli bir ürün modelini aynı markaya ya da aynı imalatçı, ithalatçı veya yetkili temsilciye ait diğer modellerden ayıran, genellikle alfanümerik olan kodu,

j) Özlü ark kaynağı: Harici koruyucu gaz(lar) ın kullanımını gerektiren veya gerektirmeyen, metal bir kılıf ve çeşitli toz malzemelerin çekirdeğinden oluşmuş kompozit borulu dolgu metal elektrotlar kullanan ve kaynak dikişinin yüzeyinde geniş bir cüruf kaplaması oluşturan kaynak işlemini,

k) Plazma ark kesimi: Daraltılmış bir ark kullanan ve erimiş metali sınırlandırılmış meşale ucundan yayılan yüksek yoğunluklu iyonize gaz (plazma gaz) jeti içinde uzaklaştıran doğru akım negatif elektrotlu ark kesimi işlemini,

l) Plazma gazı (Menfez gazı veya kesme gazı): Elektrodu çevrelemek için torca yönlendirilen ve bir plazma oluşturmak üzere ark tarafından iyonize edilen ve torç memesinden plazma jeti olarak çıkan gazı,

m) Saplama kaynağı: Bir metal saplamanın veya benzer parçanın bir iş parçasına, her iki parçayı da ısıtmak için elektrik arkı kullanılarak manuel, otomatik ya da yarı otomatik olarak birleştirildiği kaynak işlemini,

n) Sınırlı görevli ark kaynağı: Endüstriyel ve profesyonel uygulamalar için olmayan ve aşağıda yer alan özelliklere sahip ark kaynağını ve yardımcı süreçlerini;

1) Tek fazlı şebeke gerilimi kullanan,

2) Eğer motor tahrikliyse, çıkış gücü 7,5 kVA’yı aşmayan,

3) Çalışmak için ark başlatma ve dengeleme cihazları, sıvı soğutma sistemleri veya gaz konsolları gerektirmeyen.

o) Tozaltı ark kaynağı: Basıncın uygulanmadığı, elektrottan ve bazen de kaynak çubuğu, akı veya metal granüller gibi yardımcı bir kaynaktan gelen dolgu metalinin kullanıldığı, ark ve erimiş metalin iş parçası üzerindeki tanecikli akı örtüsü tarafından korunduğu, örtüsüz metal elektrot veya elektrotlar ile kaynak havuzu arasında 600 Amperi aşan ark veya arkların kullanıldığı ark kaynağı işlemini,

ö) Tungsten âtıl gaz kaynağı: Korumanın bir gazdan veya gaz karışımından elde edildiği, basınç ve dolgu metalinin kullanılabildiği veya kullanılamadığı, sarf malzemesi olmayan tek bir tungsten elektrot ile iş parçası alanı arasındaki bir arkla ısıtarak birleşimin üretildiği ark kaynağı işlemini,

ifade eder.

(2) İlave tanımlar Ek-I’de yer almaktadır.

Çevreye duyarlı tasarım gereklilikleri

MADDE 5 – (1) Bu Tebliğin yürürlük tarihinden itibaren Ek-II’de yer alan çevreye duyarlı tasarım gereklilikleri uygulanır.

Uygunluk değerlendirme

MADDE 6 – (1) Enerji ile İlgili Ürünlerin Çevreye Duyarlı Tasarımına İlişkin Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde belirtilen uygunluk değerlendirme yöntemi, söz konusu Yönetmeliğin Ek-IV’ünde belirtilen İç Tasarım Kontrolü veya Ek-V’inde belirtilen Uygunluk Değerlendirmesine İlişkin Yönetim Sistemidir.

(2) Enerji ile İlgili Ürünlerin Çevreye Duyarlı Tasarımına İlişkin Yönetmeliğin 10 uncu maddesi uyarınca uygunluk değerlendirmesinin amaçları bakımından teknik dosya, bu Tebliğin Ek-II’sinin 2 nci ve 3 üncü maddeleriyle uyumlu olarak sağlanan ürün bilgisinin bir kopyasını ve Ek-III’e göre gerçekleştirilen hesaplamaların detaylarını ve sonuçlarını içerir.

(3) Belirli bir model için teknik dosyada yer alan bilgiler;

a) Sağlanan teknik bilgilerle aynı teknik özelliklere sahip ancak farklı bir imalatçı tarafından üretilen bir model üzerinden,

b) Aynı veya farklı bir imalatçının veya her ikisinin başka bir modelinden tasarım veya dış değerleme metodu temelinde yapılan hesaplamayla,

elde edildiğinde teknik dosya, söz konusu hesaplamanın ayrıntılarını, hesaplamanın doğruluğunu sağlamak için imalatçı tarafından yapılan değerlendirmeyi ve uygulanabilir olduğunda, farklı imalatçıların modelleri arasındaki kimlik beyanını içerir. Teknik dosya, model tanımlayıcıları da dâhil olmak üzere tüm eş değer modellerin bir listesini içerir.

Piyasa gözetimi ve denetimi için doğrulama yöntemleri

MADDE 7 – (1) Bakanlık, Enerji ile İlgili Ürünlerin Çevreye Duyarlı Tasarımına İlişkin Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen piyasa gözetimi ve denetimi kontrollerini yaparken bu Tebliğin Ek-IV'ünde belirtilen piyasa gözetimi ve denetimi amaçlı doğrulama yöntemini uygular.

Önlemler ve yazılım güncellemeleri

MADDE 8 – (1) İmalatçı, ithalatçı veya yetkili temsilci, bu Tebliğde belirtilen teknik dosyada veya temin edilen herhangi bir dokümanda yer alan parametrelerin herhangi birini daha iyi bir seviyeye çıkarmak amacıyla, test edildiğini (örneğin test koşulları veya test çevrimini öğrenerek) algılama ve test sırasındaki performansını özellikle otomatik olarak değiştirme özelliklerine sahip olacak şekilde tasarlanan ürünü piyasaya arz edemez.

(2) Nihai kullanıcının açık onayı dışında, yazılım veya ürün yazılımı güncellemesinden sonra, ürünün enerji ve su tüketimi ve beyan edilen diğer parametrelerden herhangi biri, uygunluk beyanında özgün olarak kullanılan aynı test standardı ile ölçüldüğünde, güncellemeden önceki durumdan daha geriye götürülemez. Hiçbir performans değişikliği, güncellemenin reddedilmesinin bir sonucu olarak ortaya çıkamaz.

(3) Bir yazılım güncellemesi, ürünün performansını, uygunluk beyanı için geçerli olan çevreye duyarlı tasarım gerekliliklerine uygun olmayacak şekilde değiştirme etkisine sahip olamaz.

Gösterge niteliğindeki ölçütler

MADDE 9 – (1) Bu Tebliğin yürürlüğe girdiği tarihte piyasada bulunan en iyi performans gösteren ürünler ve teknolojiler için gösterge niteliğindeki ölçütler Ek-V'te belirtilmiştir.

Danışma kurulu

MADDE 10 – (1) Bakanlık, bu Tebliğ ile ilgili olarak, özellikle güç kaynağı verimliliği ve işlevsiz durum güç tüketimi için daha katı sınırlar, kaynak ekipmanı kullanımına bağlı olarak havaya yapılan salımlar, döngüsel ekonominin amaçlarına uygun olarak ürünler için ilave kaynak verimliliği gereklilikleri, tozaltı ark kaynağı, sınırlı görev ark kaynağı, direnç kaynağı ve saplama kaynağı işlemlerini kullanan ürünlere ilişkin çevreye duyarlı tasarım gereklilikleri belirlemenin ve bu Tebliğin kapsamının profesyonel takım tezgâhlarına genişletilmesinin ve özellikle de takım tezgâhlarının işlem dışı, bekleme ve diğer düşük güçlü modlardaki asgari verimlilik değerlerine ilişkin belirli çevreye duyarlı tasarım gereklilikleri belirlemenin uygun olup olmadığına ilişkin Avrupa Komisyonu tarafından oluşturulan danışma kurulu toplantılarına katılım sağlar.

AB mevzuatına uyum

MADDE 11 – (1) Bu Tebliğ, (AT) 2009/125 sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konseyinin Tüzüğü uyarınca yayımlanan Kaynak Ekipmanlarının Çevreye Duyarlı Tasarım Gerekliliklerini belirleyen, 1/10/2019 tarihli ve (AB) 2019/1784 sayılı Komisyon Tüzüğü esas alınarak AB mevzuatına uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.

Yürürlük

MADDE 12 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 13 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Sanayi ve Teknoloji Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız

Full & Egal Universal Law Academy