SOSYAL SİGORTA SAĞLIK İŞLEMLERİ TÜZÜĞÜ

Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 26.5.1972 No : 7/4496

Dayandığı Kanunun Tarihi : 17.7.1964 No : 506

Yayımlandığı Resmî Gazetenin Tarihi : 22.6.1972 No : 14223

Yayımlandığı Düsturun Tertibi : 5 Cildi : 11 Sayfa : 2504

BİRİNCİ BÖLÜM

Genel Hükümler

Madde 1 – İş kazası ve meslek hastalığı sonucu sürekli iş göremezlik hallerinin meslekte kazanma gücünü ne oranda azaltacağı;

Sigortalıların hangi hallerde çalışma gücünün en az üçte ikisini yitirmiş ve hangi hallerde başka birinin sürekli bakımına muhtaç durumda sayılacakları;

İşe alıştırmanın ne yoldan ve hangi esaslara göre yapılacağı ve Sosyal Sigortalar Kanununun 122 nci maddesinin uygulanma tarzı;

Sigortalıların hangi hallerde erken yaşlanmış sayılacakları;

Sosyal Sigortalar Kanununun 129 uncu maddesi gereğince kurulan Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun, sözü edilen Kanunda belirtilenler dışında kalan ve bu Kanunun uygulanması ile ilgili bulunan görevleri ve çalışma şekil ve esasları;

Hangi hastalıkların meslek hastalığı sayılacağı ve bu hastalıkların, işten ayrıldıktan en geç ne kadar zaman sonra meydana çıktığı takdirde o işten ileri gelmiş kabul edileceği

Hakkındaki esaslar, bu Tüzükte belirtilmiştir.

Madde 2 – Bu Tüzükte geçen "Kurum" deyimi "Sosyal Sigortalar Kurumu" anlamına gelir.

Madde 3 – İş kazasının meydana geldiği veya meslek hastalığının başladığı zaman, hizmet akdine göre yapmakta olduğu iş "Sigortalının mesleği" sayılır.

Kurum, bu mesleğin tesbitinde sigortalının çalıştığı iş yerinden alınacak belgeyi esas tutabileceği gibi, bu hususu kendi yetkili elemanları vasıtasiyle inceletmeye ve buna göre karar vermeye yetkilidir.

Madde 4 – Hizmet akdine göre, bu Tüzüğün ikinci Bölümünün, D cetvelinde gösterilen mesleklerden birinden fazlasını yapmakta olan sigortalının iş kazası veya meslek hastalığı yönünden sürekli iş göremezlik durumuna girmesi halinde, bunlardan, sürekli iş göremezlik derecesinin en yükseğini vermiş olan meslek "sigortalının mesleği" sayılır.

İKİNCİ BÖLÜM

İş Kazası ve Meslek Hastalığı Sonucu Sürekli İş Göremezlik Hallerinin Meslekte

Kazanma Gücünü ne Oranda Azaltacağının Tespiti

Madde 5 – İş kazası veya meslek hastalığı sonucu husule gelen arızaların, sigortalının mesleğinde kazanma gücünü ne oranda azaltacağı, Tüzüğe ekli A, B, C, D ve E cetvellerine göre tespit edilir.

(Değişik: 31/5/1985 - 85/9529 K.) A cetveli, iş kazalarının neden olduğu hastalık ve arızalarla meslek hastalıklarını ve bunların neden olduğu arızaları, vücuttaki yerlerine göre sınıflandıran ve başlıkları aşağıda gösterilen 14 listeden teşekkül eder.

I – Baş arızaları (kafa kemikleri, nöroloji, nöröşirürji, psikiatri arıza ve hastalıkları)

II – Göz arızaları

III – Kulak arızaları

IV – Yüz arızaları

V – Boyun arızaları

VI – Göğüs hastalıkları

VII – Omuz ve kol arızaları

VIII – El bileği ve el arızaları

IX – El parmakları arızaları

X – Omurga arızaları

XI – Karın hastalık ve arızaları,

XII – Pelvis ve alt ekstremite arızaları

XIII – Endokrin, metabolizma, kollagen doku, periferik damar hastalıkları, hematolojik ve romotoid hastalıklar

XIV – Deri arızaları ve yanıklar

Her listede 3 kolon mevcut olup bunlardan; birinci kolon arızanın sıra numarasını, ikinci kolon arızanın çeşidini, üçüncü kolon arızanın ağırlık ölçüsünü gösterir.

(Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.) B cetveli sigortalının çalıştığı işkolları ve meslek veya iş çeşidi listelerini içerir.

Her listede 2 kolon mevcut olup bunlardan; birinci kolon meslek veya iş çeşitlerini, ikinci kolon meslek grup numaralarını gösterir.

C cetveli, sürekli iş görememezlik simgelerini göstermekte olup, A cetvelinin listelerine paralel olarak arızanın vücuttaki yerine göre 14 tabloyu ihtiva eder.

Her tablo A cetvelinin 14 listesinden birine tekabül eder ve sol kenardaki dikey kolonda arıza sıra numaraları, üstteki yatay kolonda 1 den 52 ye kadar meslek grup numaraları ve bunların kesişme noktalarında sürekli iş göremezlik simgeleri bulunur.

D cetveli, arızaların ağırlık ölçülerine ve sürekli iş göremezlik simgelerine göre meslekte kazanma gücünün azalma oranını bulmaya yarar. Bu cetvelin sol kenarındaki dikey kolon 0 dan 65 e kadar arıza ağırlık ölçülerini üstteki yatay kolon A dan R ye kadar arızaların sürekli iş göremezlik simgelerini, bunların kesişme noktaları 1 den 100 e kadar meslekte kazanma gücünün azalma oranını gösterir.

Bu cetvele göre bulunan oran, 38-39 yaşlarındaki bir sigortalının meslekte kazanma gücünün azalma oranıdır.

E cetveli, D cetveline göre bulunan orana ve sigortalının yaşına göre meslekte kazanma gücünün azalma oranını tespite yarar.

Meslekte kazanma gücünün azalma oranının hesabında, sigortalının sürekli iş göremezlik halinin raporla tesbit edildiği tarihdeki yaşı esas alınır.

Bu cetvelin solundaki dikey kolon 38-39 yaşlara ait meslekte kazanma gücünün azalma oranını, üstteki yatay kolon 21 den 64 e kadar olan yaşları, bunların kesişme noktaları ise meslekte kazanma gücündeki azalmanın yaşlara göre oranlarını gösterir.

(Ek: 12/11/1978 - 7/16989 K.) Ancak sigortalının sağlık durumunda sürekliiş göremezlik yönünden bir değişiklik olmuş ise, bu değişikliğin raporla saptandığı tarihteki yaşı esas alınır.

Madde 6 – A cetveli listelerinde yazılı arızalardan birinin meslekte kazanma gücünü ne oranda azaltacağı aşağıdaki şekilde hesaplanır:

a) A cetvelindeki vücudun çeşitli bölgelerine veya sistemlerine göre hazırlanmış olan 14 arıza listesinde sigortalının arızası bulunur. Bu arızanın solundaki arıza sıra numarası ile sağındaki arıza ağırlık ölçüsü bir tarafa kaydedilir.

b) (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.) B cetveli listelerinde önce sigortalının işkolu, sonra bu işkolu içindeki meslek veya iş çeşidi bulunur. Bunun karşısındaki meslek grup numarası da bir yere yazılır.

(Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.) Sigortalının meslek veya iş çeşidi bu listelerde bulunmadığı takdirde meslek veya işinin benzeri veya en yakını esas alınır.

Aynı adı taşıyan meslek veya iş çeşidi birden çok iş kolu listesinde yer aldığı takdirde, sigortalının çalıştığı iş kolu listesindeki meslek veya iş çeşidi esas alınır.

c) Sürekli iş göremezlik simgesini gösteren C cetvelinin arızaya uygun tablosunun dikey kolonunda yukarıda tespit edilen arıza sıra numarası ile yatay kolonundaki meslek grup numarasının kesiştiği noktadaki sürekli iş göremezlik simgesi bulunarak bir tarafa kaydedilir.

d) D cetvelinin dikey kolonunda yukarıda tespit edilen arıza ağırlık ölçüsüile yatay kolonundaki meslek simgesinin kesiştiği noktadaki sayı, meslekte kazanma gücünün azalma oranıdır.

e) Tespit edilen bu meslekte kazanma gücü azalmasının sigortalının yaşına uygun oranını bulmak için E cetvelinden yararlanılır. Bu cetvelin dikey kolonunda bulunan meslekte kazanma gücünün azalma oranı ile üstteki yatay kolonda bulunan sigortalının sürekli iş göremezlik halinin tespiti tarihindeki yaşının kesiştiği yerdeki sayı, bu yaşa uyan sürekli iş göremezlik sebebiyle meslekte kazanma gücünün azalma oranıdır.

Madde 7 – (Değişik birinci fıkra: 12/11/1978 - 7/16989 K.) A cetveli listelerinde yazılı arızalardan birkaçının bir arada bulunması veya eski bir arızaya yenisinin eklenmesi halinde meslekte kazanma gücünün ne oranda azalacağı, Balthazard formülüne göre aşağıdaki biçimde hesaplanır:

a) Sigortalıdaki arızaların meslekte kazanma gücünü azaltma oranları 6 ncı maddeye göre ayrı ayrı tespit edilir.

b) Bu oranlar, en yükseğinden başlanarak sıraya konur.

c) En yüksek oran, sigortalının çalışma gücünün tümünü gösteren % 100 den çıkarılır.

d) Bu çıkarmada kalan miktar, sırada ikinci gelen meslekte kazanma gücü azalma oranı ile çarpılır. Çarpıma, en yüksek meslekte kazanma gücü azalma oranı eklenir, böylece birinci ve ikinci arızaların meslekte kazanma gücü toplam azalma oranı bulunmuş olur.

e) Sigortalının arızası 2 den fazla ise birinci ve ikinci arızaların meslekte kazanma gücü toplam azalma oranı birinci sıraya ve üçüncü sıradaki arızanın meslekte kazanma gücü azalma oranı ikinci sıraya alınarak yukardaki işlem tekrarlanır.

Madde 8 – (Değişik: 31/5/1985 - 85/9529 K.)

A cetveli listelerinde ayrı ayrı gösterilen çeşitli arızalar, bu listelerde yer alan bir hastalık veya arızanın tabii sonucu iseler, bunlar, ayrı sebeplere bağlı arızalar gibi ele alınarak haklarında 7 nci madde hükümlerine göre işlem yapılmaz.

Madde 9 – İş kazası veya meslek hastalığı sayılmayacak bir olaydan veya doğuştan ileri gelmiş herhangi bir arızası bulunan sigortalının sonradan bir işkazası veya meslek hastalığı sonucu sürekli iş göremezliğe uğraması halinde meslekte kazanma gücü azalma oranı aşağıdaki şekilde hesaplanır:

a) Sigortalının iş kazası veya meslek hastalığı sayılacak veya sayılmayacak olaylardan veya doğuştan meydana gelmiş her türlü arızalarının sebep olduğu meslekte kazanma gücü toplam azalma oranı 6 ve 7 nci maddelere göre bulunur.

b) Sigortalının iş kazası veya meslek hastalığı sayılmayacak bir olaydan veya doğuştan ileri gelmiş arızalarının sebep olduğu meslekte kazanma gücü toplam azalma oranı, (a) bendinde tespit edilen toplam orandan çıkarılır; kalan, iş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücü azalma oranıdır.

Ancak, sigortalının işe alınmadan önce mevcut olan veya işe alındıkdan sonra iş kazası veya meslek hastalığı sonucu olmayarak meydana gelen arızaları, yapmakta olduğu işteki kazanma gücüne tesir etmiyorsa bu arızalar kazanma gücü toplam azalma oranının hesabında nazara alınmaz.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Sigortalıların Hangi Hallerde Çalışma Gücünün en az Üçte İkisini Yitirmiş ve

Hangi Hallerde Başka Birinin Sürekli Bakımına Muhtaç Durumda Sayılacakları

Madde 10 – (Değişik : 31/5/1985 - 85/9529 K.)

Sigortalılık süresi içinde aşağıdaki arızaların meydana gelmesi veya eski ve çalışmaya engel olmayan bir arızanın aşağıda yazılı seviyelere yükselmesi yahut1475 sayılı İş Kanununun 25 inci maddesi hükmü gereğince, bedensel veya ruhsal sakatlık derecelerine uygun işlere yerleştirilenlerin, sigortalılık süresi içinde sakatlıklarının artması veya sakatlıklarına yeni hastalık veya arızaların eklenmesi nedeniyle çalışamayacak duruma geldiklerinin Kurum sağlık tesisleri sağlık kurullarınca belirlenmesi halinde, sigortalılar, çalışma gücünün en az üçteikisini yitirmiş sayılırlar:

A - BAŞ ARIZALARI (kafa kemikleri, nöroloji, nöroşirürji, psikiatri arızave hastalıkları)

1 - Sürekli organik ve fonksiyonel bozukluklarla birlikte olan kafatası defektleri veya kraniyoplasti yapılamayan 25 cm2 den büyük kafatası defektleri veya yaralanma sonucu kafatası içinde kalan yabancı cisimlerin neden olduğu nörolojik ve psişik belirtiler.

2 - Trombotik, embolik, subaraknoidal veya intraserebral kanama sonucu mey-dana gelmiş konuşma güçlüğü veya yürüme güçlüğü yahut nükse eğilim gösteren monopleji, monoparazi, hemipleji, hemiparezi, altern paralizi, paraziler,

3 - Değişik etiyolojilere bağlı mikst afaziler (sensoriyel-motris),

4 - Vasküler, enfeksiyöz, travmatik, tümoral kökenli iki taraflı, baston veya bir araç kullanmaya yahut başkasının bakımına gerek gösteren paraplejiler, paraparaziler, diplejiler, kuadroplejiler (sfenkter bozuklukları, nörojenikmesane vb.)

5 - Postensefalitik veya arterioskleroza bağlı, arızaları belirgin, günlük işlerin güçlükle yapılabilmesine veya hiç yapılamamasına sebep olan parkinson hastalığı (paralizi ajitan),

6 - Serebrohereditler, herododejeneratif hastalıklar (serebral palsy v.b.),

7 - Vasküller, enfeksiyöz zehirlenmeye bağlı, başkasının yardımını gerektirecek denge bozuklukları yapan serebellar hastalıklar,

8 - Menenjit, ensefalit, menengoensefalit gibi beyin zarları veya beyin dokusu enfesiyonu sekelleri sonucu meydana gelen, fonksiyonel bozukluk yapan kafaçiftleri arızaları veya hareket sistemi bozuklukları,

9 - Ağır sirengomiyeli, skleroz lateral amiyotrofik (serebroherediter, heredodejeneratif omirilik hastalıkları),

10 - Ağır miyastenia gravis ve miyopatiler (herediter, heredodejenaratif kas hastalıkları),

11 - Orta veya ağır derecede belirgin, kronik, tekrarlayıcı, yaygın miyelin kılıfı hastalıkları (multipl skleroz),

12 - Ayda birkaç kez gelen, antipileptiklere cevap vermeyen veya zaman zaman statüs epileptikusla seyreden grandmal epilepsi, zaman zaman genarilize nöbetlerle seyreden jaksoniyen epilepsi veya haftada birkaz kez tekrarlayan, kontrolaltına alınamayan epilepsi,

13 - Klinik, E.M.G. bulgularıyla doğrulanmış sekel poliradikülonevrit radikülit, polinevrit, polinöropatiler,

14 - Tedaviye rağmen hafif işlerde bile çalışmaya imkan vermeyen psikozlar

a) Organik psikozlar (senil demans, kronik alkolik, şizofrenik, affektif psiko-manyak-depressif paranoid),

b) Organik olmayan psikozlar (depressif, eksite tipler, psikojenik paranoid),

c) Nörotik bozukluklar veya kişilik bozuklukları,

d) Organik beyin zedelenmesi sonucu meydana gelen ve psikotik olmayan bozukluklar (frontal lob sendromu, post kontüzyon sendromu),

e) Alkol, morfin, esrar, kokain ve benzerlerine bağlı psikozlar,

15 - İdiosi veya embesilite derecesinde oligofreniler (intellijen kotien İQ40 a kadar),

16 - Kötü tabiatlı veya ameliyat edilemez iyi tabiatlı beyin tümörleri veya kanserleri,

B - GÖZ HASTALIKLARI VE GÖRME ARIZALARI

17 - Camla düzeltildikten sonra her bir gözün skiaskopik muyeneyle tespik edilen 20/100 veya daha az görmesi hali,

18 - Görüşü bozan, korneada ileri derecede bulanıklığa neden olan, tekrarlayan, iki taraflı pterijiumlar,

19 - Görüşü bozan, tedavi edilemeyen keratit ve sekelleri veya grefon hastalığı,

20 - Görüşü bozan, kontakt lensten yararlanamayan, iki taraflı keratokonus,

21 - Görüşü bozan, tekrarlayan üveitler,

22 - Görüşü bozan, sık sık tekrarlayan, tedavisi güç retina kanamaları,

23 - Her iki göz yuvarlağını hareketsiz kılan ve görüş derecesini bozan orbita travmaları, iltihapları, tümörleri,

24 - Tedavi edilemeyen görüşü az veya çok etkileyen retinopatiler, retina dejeneresansları, makulopatiler.

25 - Her iki gözde periferik görme alanının 10 dereceye kadar daralması,

26 - İki taraflı, sekel halinde, tam pitozis,

27 - Çift görmeye neden olan, sekel halinde, her iki göz kaslarının paralizisi,

C - KULAK-BURUN-BOĞAZ HASTALIK VE ARIZALARI

28 - Kulak akıntısı veya labirent komplikasyonu sonucu sürekli baş dönmesi ve denge bozukluğu (menier sendromu) ile seyreden, işitme cihazıyla ve tedaviyle sonuç alınamayan işitme kaybı,

29 - Kulak sayvanının, dış kulak yolunun, orta kulağın ameliyat edilemeyen tümörleri, norinoma ve diğer kulak kanserleri,

30 - Dil kaybı veya konuşma ve yutmayı zorlaştıran dil harabiyeti,

31 - Burun, paranazal sinüsler, çene, ağız ve farenks kanserleri veya ameliyat edilemeyen tümörleri,

32 - Travmalar, hastalıklar ve tümörler sonucu sürekli kanül takılmasını gerektirir larenks yokluğu,

33 - Ses organlarının tedavi edilemeyen ve afoni ve dispneyle birlikte olan iki taraflı hastalık, travma ve tümörleri,

D - SOLUNUM, DOLAŞIM SİSTEMİ HASTALIKLARI VE SİSTEMİK HİPERTANSİYONLAR

34 - Göğüs duvarında belirgin biçim bozukluğu yaparak solunum ve dolaşım zorluğu yaratan arızalar ve ameliyat sekelleri,

35 - Etiyolojisi ne olursa olsun, klinik, radyolojik ve laboratuvar bulgularıyla doğrulanan ve solunum, dolaşım fonksiyonlarını ileri derecede etkileyen, sağ kalp yetmezliği, pulmoner hipertansiyon ve sağ kalp büyümesi, kronik korpulmonale, ileri derecede restriktif, obstruktif veya kombine akciğer fonksiyon bozukluklarıyla birlikte olan akciğer dokusunun, bronşların, akciğer zarlarının, göğüs kafesinin hastalık ve arızaları,

36 - Klinik, laboratuvar, radyolojik, E.K.G. bulgularıyla doğrulanan, dinlenme halinde veya hafif eforda fonksiyon kısıtlaması yapan iskemik kalp hastalıkları, kalp kapağı hastalıkları, kalp kasları veya kalp zarı hastalık ve arızaları,

37 - Klinik, laboratuvar, radyolojik, E.K.G. bulgularıyla doğrulanan, dinlenme halinde veya hafif eforda fonksiyon kısıtlamasıyla birlikte olan komissurotomi, kalp kapağı protezi, kalıcı kalp pili (pasemaker), koroner revaskülarizasyonu, perikardioektomi,

38 - Klinik, laboratuvar, E.K.G. bulgularıyla doğrulanan, geçirilmiş, kalıcı miyokart infarktüsü,

39 - Etiyolojisi ne olursa olsun, hipertansif ensefalopati, göz dibi bulguları, böbrek veya kalp yetersizliğiyle birlikte maksima 250 mm, minima 120 mm. nin üstünde olan ve tedavi edilemeyen sistemik hipertansiyonlar,

E - KARIN HASTALIK VE ARIZALARI

40 - Ameliyat edilemeyen, çalışmaya engel iç ve dış fıtıklar veya çapları10 cm. den büyük evantrasyonlar,

41 - Sindirim kanalı hastalıkları

a) Tedavi edilemeyen, sekel bırakan Crohn hastalığı, kolitis ülseroza, tüberküloz ve kaşeksiler,

b) Anal inkontinens, sürekli anüs kontrnaturalis,

c) Total kolektomi,

d) Karın organlarının işlevlerini yerine getirmelerini önemli derecede engelleyen ve çeşitli nedenlerle meydana gelmiş peritonitlerin yapışık sekelleri,

42 - Karaciğer fonksiyon testlerini ileri derecede bozan, kronik, aktif (agressif) hepatitler,

43 - Değişik etiyolojili, tam teşekkül etmiş karaciğer sirozları,

44 - Karaciğer ve pankreas kanserleri ve ameliyat edilemeyen tümörleri,

45 - Böbrek fonksiyonlarını % 30 - % 60 bozan, cerrahi ve tıbbi tedavilerle kontrol altına alınamayan veya böbrek fonksiyonlarını % 60 - % 90 bozan ve tıbbi tedaviye cevap vermeyen böbrek hastalıkları (nefropatiler),

46 - Hemodiyalizi gerektirir böbrek hastalıkları,

47 - Böbrek nakline rağmen böbrek fonksiyon bozuklukları,

48 - İyileşmeyen üriner sistem tüberkülozları,

49 - Üreterosigmeidostomi, üreterokutaneustomi, postoperatif sürekli ürinerfistüller, inkontinanslar, ekstrofolia vezikalis, total epispadias, hipospadias,

50 - Sürekli sistostomi ve sonda kullanmayı gerektiren üretra darlıkları,

51 - Üriner sistem kanserleri ve ameliyat edilemeyen tümörleri,

52 - Penis ve testislerin beraber yokluğu, idrarın sürekli akması,

F - HAREKET SİSTEMİNDEKİ KEMİK, KAS, EKLEM HASTALIK VE ARIZALARI

53 – Kürek kemiğinin sabit hale gelmesine neden olan iki taraflı omuz eklem ankilozu,

54 - Omuz yokluğuna neden olan tek veya iki taraflı kemik kaybı,

55 - Kolun bilekle omuz arasından kesilmesi (amputasyonu), kolun tek veya iki taraflı torasik amputasyonu iki bileğin kesilmesi (amputasyonu),

56 - Humerusun iki taraflı omuz yakınından psödoartrozu veya ön kol her iki kemiğinin psödoartrozu (yalancı eklemleri),

57 - Tüm belirtileriyle iki taraflı Volkman kontraktürü,

58 - Her iki elin başparmağı dahil olmak üzere sekiz parmağın kesilmesi (amputasyonu),

59 - Omurganın hareketlerini ileri derecede kısıtlayan hastalıklar (ankilozlar) ve travma sekelleri,

60 - Cerrahi ve tıbbi tedavinin sonuç vermediği, norolojik belirtilerle birlikte E.M.G. ile tespit edilen bel fıtıkları disk kaymaları, şekil bozukluğu yapmış kronik artiritler, spondiloartiritler,

61 - Kalça ekleminin iki taraflı tam ankilozu,

62 - Tek taraflı bile olsa kalça ekleminin dezartikulasyonu, uyluk kemiğinin alttan tek taraflı 2/3 ünün veya iki taraflı 1/3 ünün kesilmesi (amputasyonu),

63 - İki bacağın alttan en az 1/3 ünün kesilmesi (amputasyonu),

64 - Her iki diz ekleminin 20 dereceden yukarı fleksiyon halinde ankilozu,

65 - Yassı ve uzun kemiklerin ve omurganın her çeşit aktif, akıntılı osteidleri,

G - İÇ SALGI HASTALIKLARI (endokrin)

66 - Cerrahi veya tıbbi tedavinin sonuç vermediği hipotalamik hastalıklar (diabetes insipitus, anosmi, görme bozuklukları, mental retardasyonla birlikte hipotalamusun gelişimsel bozuklukları),

67 - Genel hipofiz yetersizliğine, gelişme hormonu (STH) fazlalığına (akromegali, gigantizm) veya yetersizliğine (hipofizernanizm) bağlı hastalık veya komplikasyonlar veya hastalığa eşlik eden arızalar (anosmi, görme bozukluğu, mental retardasyon),

68 - Cerrahi ve tıbbi tedaviden yararlanamayan hipotiroidi veya hiperparatiroidi hastalıkları, paratiroid ve tiroidin yaygın karsinomları,

69 - Tedavi edilemeyen böbrek üstü bezi karsinomları ve hiperaldosteronizm ve feokromasitoma,

70 - Şeker hastalığı (diabetes mellitus)

a) Organlarda arızalara ve fonksiyon bozukluklarına neden olan ve tedaviyle düzeltilemiyen şeker hastalıkları (tip II diabetes mellitus),

b) Tedaviye rağmen açlık kan şekerinin sürekli olarak 200 mg. ın üstünde seyrettiği ve organlarda harabiyete neden olan şeker hastalıkları (tip I diabetes mellitus),

H - METABOLİZMA HASTALIKLARI

71 - Tedavi edilemiyen osteomalasi,

72 - Tedaviye rağmen eklemlerde şekil bozukluğuna (deformite), hareket kısıtlanmasına, böbrek yetersizliğine neden olan gut hastalığı,

73 - Tip 2-3 osteogenezis imperfekta,

74 - Porfiria (eritropoetik)

K- HEMATOLOJİK HASTALIK VE ARIZALAR

75 - Aplastik, miyelofitizik, orak hücreli anemiler, thalassamia major, paroksismal nokturnal hemoglobinuri,

76 - Tedavi edilemeyen lösemiler,

77 - Polisitemia vera,

78 - Werlhof hastalığı (idiopatik trombositopenik purpura),

79 - Von Willebrand hastalığı (psödohemofili),

80 - Pıhtılaşma faktör aktivitesi % 1 den az olan hemofililer,

81 - Sistemik intravasküler koagulasyon,

82 - Ağır zincir hastalıkları (makroglobilinemia, multipl miyolama),

83 - Kötü tabiatlı lenfoma, sarkomlar,

84 - III ve IV üncü evredeki Hodgkin,

L - RUMATOLOJİ

85 - Ağır, ileri derecede ankiloz ve hareket kısıtlanmasına neden olan veya yatağa veya tekerlekli iskemleye bağımlı kılan romatizmal hastalıklar,

M - KOLLAGEN DOKU HASTALIKLARI

86 - Wegener hastalığı (nekrotizan granilomatoz),

87 - Sistemik lupus eritematodes vb.,

N - DAMAR HASTALIKLARI

88 - Ağır dolaşım bozukluklarına veya trofik zararlara yol açan, cerrahi ve tıbbi tedaviden yarar görmeyen, çalışmayı etkileyen, iltihabi, dejeneratif ve fonksiyonel arter, ven damar ve lenf hastalıkları, büyük damarların, periferik damarların ağır, tıkayıcı arter hastalıkları, anevrizmaları, arterio-venöz fistülleri, venöz yetmezlik, posttrombotik sendrom vb, ven hastalıkları, ağır lenf ödemi sonucu meydana gelen elefantiyazisler,

O - DERİ HASTALIKLARI VE ARIZALARI

89 - Vücudun % 50 sinden fazlasını kaplayan ve artropatik şekil gösteren ağır sedef hastalığı(psoriazis),

90 - İnfiltratif ve tümoral mucoid funguides,

91 - Ağır kronik evrede pemfigus,

92 - Mutulasyon evresinde cüzzam (lepra)

93 - Ağır kokulu ve çirkin görünüşlü hale dönüşen icthiosis,

94 - Yaygın ve ilerleyici meleda hastalığı,

95 - Tabanda geniş alan kaplayan hiperkeratoz ( verru-kallus),

96 - VÜcudun en az %20 sini kaplayan skleroderma,

97 - Yukarıda tespit edilen hastalık ve arızalar dışında kaldığı halde, tedavi edilemeyen ve çalışma imkanını ortadan kaldıran bir veya birkaç hastalık veya arıza.

Yukarıda sayılmadığı halde, Tüzüğe ekli A cetvelinin listelerinde yer alan ve arıza ağırlık ölçüsü 57 olan hastalık ve arızaların meydana geldiği, meslek grup numarası 1 olan sigortalılar, C cetvelindeki sürekli iş göremezlik simgesinin A olması şartıyla çalışma gücünün 2/3 ünü yitirmiş sayılırlar.

Madde 11 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Sigortalının başka birinin sürekli bakımına muhtaç durumda sayılacağı haller aşağıda gösterilmiştir.

1 - Kuadropleji, parapleji, dipleji ve sigortalının yaşamını kendi başına yürütmesine engel porsuk hemipleji veya merkezi sinir sisteminin sfenkter bozuklukları ile birlikte olan diğer hastalık ve arızaları;

2 - Sürekli veya zaman zaman bir akıl hastanesinde kalmayı gerektiren ve tedavisi olanaksız akıl hastalıkları:

3 - (Değişik: 31/5/1985 - 85/9529 K.) İki gözde görme kaybı 100/100

4 - İki elin kaybı;

5 - Bir kolun omuzdan, bir bacağın kalçadan kaybı;

6 - İki bacağın kaybı (dizin alt veya üstünden):

7 - Tedavisi olanaksız bir hastalıktan ileri gelen ağır besleme bozuklukları ve kaşeksiler.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

İşe Alıştırma (Rehabilitasyon)

Madde 12 – Bu bölümde geçen "işe alıştırma" (Rehabilitasyon) deyimi, sigortalılardan sürekli iş göremez veya malul hale gelmiş yahut da gelebilecekleri tıbben kabul edilenlerin, kendi mesleklerinde veya yeni bir meslekte çalışabilmelerini sağlamak amacı ile yapılan tıbbi bakım ve mesleki eğitimi ifade eder.

Madde 13 – Kurumun rehabilitasyon çalışmaları aşağıda yazılı 3 safhada yürütülür:

a) Tıbbi rehabilitasyon: Kaybedilen fonksiyonun düzelmesine kadar süren tedavi safhası;

b) İyiliğe dönüş: Çalışma alanının tespiti safhası;

c) Mesleki rehabilitasyon: Sigortalı için tespit edilen çalışma alanında yetiştirme, eğitim safhası.

Yukarki safhaları geçiren sigortalının işe yerleştirilmesi, ilgili kamu kuluşlarınca sağlanır.

Madde 14 – Kurum, sigortalıların rehabilitasyonunu kendi müesseselerinde, rehabilitasyon merkezlerinde yapabileceği gibi, yurt içinde aynı amaçla kurulmuş diğer tesislerde de yaptırabilir.

Madde 15 – Kurum tarafından uygun görülecek yerlerde bölge rehabilitasyon sağlık kurulları kurulur.

Bu kurullar, biri rehabilitasyon veya fizik tedavi yahut ortopedi uzmanı olmak üzere en az 3, en çok 5 uzman hekimden kurulur. Üyelerden Tıp Fakültesini bitiriş itibariyle en kıdemlisi, kurula başkanlık eder.

Sigortalılardan hangilerinin rehabilitasyon merkezlerine gönderileceği bu kurullar tarafından kararlaştırılır.

Madde 16 – Her rehabilitasyon merkezinde bir rehabilitasyon merkezi sağlık kurulu bulunur.

Bu kurul aşağıda yazılı 5 üyeden kurulur:

1 - (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.) Fizik tedavi ve rehabilitasyon uzmanı, yoksa fizik tedavi uzmanı,

2 - Ortopedi uzmanı,

3 - Tıbbi psikolog, yoksa ruh ve sinir hastalıkları uzmanı,

4 - İç hastalıkları veya göğüs hastalıkları uzmanı,

5 - Sosyal yardımcı veya mesleğe yöneltici yahut meslek hastalıkları uzmanı veya tecrübeli bir iş hekimi.

Bunların dışında, gereken hallerde diğer uzmanlık dallarında çağrılacak uzmanlar, oy hakkı olmamak şartiyle, incelenen vaka hakkındaki görüşmeye katılırlar.

Madde 17 – Rehabilitasyon merkezi sağlık kuruluna, üyelerden Tıp Fakültesini bitiriş itibariyle en kıdemlisi başkanlık eder. Kurul, üye sayısının çoğunluğu ile toplanır. Toplantılarda başkandan başka, fizik tedavi veya ortopedi uzmanlarından birinin bulunması şarttır. Kararlar çoğunlukla verilir. Oyların eşitliği halinde Başkanın katıldığı taraf çoğunlukta sayılır.

Madde 18 – Sigortalılar, müdavi Kurum hekimi, Kurum sağlık tesisleri veya Kurum Sağlık İşleri Başkanlığı tarafından en yakın bölge rehabilitasyon sağlık kuruluna sevkedilirler ve en az 10 gün önce kendilerine bu kurula hangi tarihte başvuracakları yazı ile alındı karşılığında bildirilir.

Rehabilitasyona tabi tutulmaları yolunda, Kurumun yetkili makamlarına yazılı olarak başvuran sigortalılar da en yakın bölge rehabilitasyon sağlık kuruluna sevkedilirler.

Madde 19 – Bölge rehabilitasyon sağlık kurullarınca, rehabilitasyon merkezlerine gönderilen sigortalılar, rehabilitasyon merkezi sağlık kurulu tarafından muayene edilerek rehabilitasyona tabi tutulması uygun görülenlerin nerede, nesuretle ve ne süre rehabilitasyona tabi tutulacaklarına karar verilir.

Bu kurullar, karardan önce, sigortalı hakkında bu hususta verilmiş raporlara bağlı kalmaksızın, sigortalıyı yeniden inceleyebilecekleri gibi, herhangi birsağlık tesisinde de incelettirebilirler.

Madde 20 – Kendilerine Kurumca yazılı bildiri gönderilen sigortalılardan işe alıştırılmaktan kaçınan veya başladıktan sonra işi bırakanların, sürekli iş göremezlik gelirlerinin veya malullük aylıklarının yarısı, bildiride belirtilen tarihten sonraki aybaşından başlanarak alıştırma işine başlayıncaya kadar kesilir.

Madde 21 – İşe alıştırma (Rehabilitasyon) safhalarında, rehabilitasyon merkezi sağlık kurulu tarafından sağlık durumları, çalışmaları veya genel halleri uygun görülmeyen sigortalıların işe alıştırılmalarından vazgeçilmesine Kurumca karar verilir.

Madde 22 – Bölge rehabilitasyon sağlık kurulları ile rehabilitasyon merkezleri sağlık kurullarınca sigortalı hakkında alınan kararlar, Genel Müdürlüğe ve sigortalıya yazı ile bildirilir.

Madde 23 – Sigortalılar, bölge rehabilitasyon sağlık kurulu kararlarına karşı en yakın rehabilitasyon merkezi sağlık kuruluna 30 gün içerisinde itiraz edebilirler.

Raporu yeterli görmemesi halinde, Kurum, rehabilitasyon merkezi sağlık kurulundan sigortalının yeniden muayene edilmesini isteyebilir.

Bölge rehabilitasyon sağlık-kurulları ile rehabilitasyon merkezi sağlık kurulları kararları birbirine uygun ise, bunların yeniden incelenmesi istenemiyeceği gibi itiraz da olunamaz.

İki kurul kararı arasında uyuşmazlık varsa, Kurum veya sigortalı 30 gün içinde durumun Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunda incelenmesini isteyebilir.

Madde 24 – Günlük çalışma saatleri, sigortalının kişisel durumuna ve alıştırılacağı işin mahiyet ve özelliğine göre, rehabilitasyon merkez sağlık kurulunca arttırılıp eksiltilebilir. Ancak, günlük çalışma süresi 8 saati geçemez.

Madde 25 – Rehabilitasyon müesseselerinde uygulanacak eğitim programları ile çalışma esasları bir yönetmelikle tespit olunur.

Madde 26 – İşe alıştırma için gereken her türlü giderler Kurumca karşılanır.

Madde 27 – Sürekli iş göremezlik geliri ile malullük aylığı alanlardan işe alıştırmaya tabi tutulan sigortalıların bu devrelerde yedirilmeleri, yatırılmaları ve iş elbiseleri Kurumca bedelsiz olarak sağlanır.

Ancak sigortalılardan isteyenler, bulunduğu merkezin muvafakati ile bunları kendileri sağlayabilirler.

İşe alıştırma müesseselerinin bulundukları yerlerde oturanlardan durumları itibariyle buralarda yatırılmaları rehabilitasyon merkezlerince gerekli görülmeyenlerin müesseselerde bulundukları zamana rastlayan yemekleri Kurumca verilir.

Madde 28 – İşe alıştırılmaya tabi tutulmak yahut bu amaçla muayene edilmek üzere başka yerlere gönderilenlerin ve gerektiğinde bunlara eşlik edecek kimselerin gidip gelme yol paraları ile zaruri giderleri yürürlükte olan mevzuata göre Kurumca ödenir.

Madde 29 – İşe alıştırma devresini tamamlayanlara bir belge verilir. Bu belgede ilgilinin işe alıştırıldığı müessesede elde ettiği yeterlik ve bilgi belirtilir.

Madde 30 – Kuruma ait müesseselerde işe alıştırma devresinde elde edilen mahsul ve mamuller, kalitelerine ve benzeri tesisler mallarının piyasadaki rayicine göre değerlendirilerek Kurumca sattırılır veya Kurumun kendi ihtiyaçlarında kullanılır. Satışa ve kullanmaya elverişli olmayanlar usulüne göre elden çıkarılır.

Madde 31 – Kuruma ait olmayan özel rehabilitasyon müesseselerinde işe alıştırmanın amaca uygun şekilde yapılıp yapılmadığı ve işe alıştırmaya tabi tutulanların durumu, Kurumun bu işle görevlendireceği elemanları tarafından denetlenir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Erken Yaşlanma

Madde 32 – Sigortalılardan 50 yaşını doldurmuş ve fakat yaşlılık aylığından yararlanma yaşını (55) doldurmadan, biyolojik yönden, bu yaşı doldurmuş bir insan derecesinde yaşlanmış ve çalışma gücünün bu seviyeye düşmüş olduğu bu bölümdeki hükümlere göre tayin ve tespit edilenler, erken yaşlanmış sayılırlar.

Madde 33 – Sigortalı, erken yaşlanma iddiasını, iş yerinin bağlı bulunduğu Kurum Şube Müdürlüğüne yazılı olarak bildirir.

Şube Müdürlüğü, sigortalı ile, varsa, erken yaşlanma ile ilgili diğer raporlarını da ekleyerek, dosyasını 34 üncü maddede yazılı hastaneye gönderir.

Madde 34 – Erken yaşlanmanın tayin ve tespitine ilişkin raporlar, Kurum Sağlık İşleri Başkanlığı tarafından erken yaşlanma teşhisinde yetkili kılınmış ve ilgililere duyurulmuş olan en yakın Kurum hastanelerince verilir.

(Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.) Bu hastanelerde, sigortalının erken yaşlanma yönünden tabi tutulacağı muayene ve testlerle düzenlenecek raporun biçimi Kurum Sağlık İşleri Başkanlığınca saptanır.

Madde 35 – 34 üncü maddede belirtilen Kurum hastanelerinde yapılamayan incelemeler, bunları yapabilecek nitelikteki resmi kuruluşlarda yaptırılır ve elde edilen sonuçlar, ilgili hastaneye bir rapor halinde bildirilir.

Madde 36 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Düzenlenen raporlar veya raporu yeterli görülmeyen ilgililerin Kurumca yeniden yaptırılacak muayeneleri sonucunda verilecek raporlar esas tutularak erken yaşlanma halinin bulunup bulunmadığına Genel Müdürlükçe karar verilir.

ALTINCI BÖLÜM

Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu

Madde 37 – Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun görevleri ve çalışma şekil ve esasları bu bölümde belirtilmiştir.

Madde 38 – (Değişik: 13/3/1981 - 8/2532 K.)

Sosyal Sigorta Yüksek Kurulu;

Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca görevlendirilecek bir ortopedi uzmanı,

Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve Kurum tarafından görevlendirilecek iş hekimliğinde tecrübeli birer uzman,

Ankara Tıp Fakültelerinden seçilecek biri göğüs hastalıkları, diğeri hijyenprofesörü olmak üzere 2 hekim (Bunlardan biri doçent olabilir),

En yüksek kademedeki işveren kuruluşu tarafından seçilecek bir genel şirurji uzmanı,

En yüksek kademedeki işçi kuruluşu tarafından seçilecek bir iç hastalıkları uzmanı,

olmak üzere 7 üyeden kurulur.

Madde 39 – (Değişik: 12/5/1991 - 91/1767 K.)

Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık Dairesi Başkanlığında raporları incelemekle görevli hekimlerle Kuruma bağlı sağlık tesislerinde sağlık kurulu başkanı veya üyesi olarak görev yapan hekimler Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunda görev alamazlar.

Madde 40 – Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kuruluna profesörlükte kıdemli olan üye başkanlık eder.

Başkanın bulunmadığı toplantılara, Tıp fakültelerinin ikinci üyesi profesörise o, değilse fakülteden çıkış tarihi en eski olan üye başkanlık eder.

Madde 41 – Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunda görevlendirilecek hekimlerin hizmet süresi 3 yıldır. Süresi dolan üyeler yeniden görevlendirilebilirler.

Görev yapamayacak derecede hastalanan, ölen, devamsızlık sebebiyle görevine son verilen veya herhangi bir sebeple Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulundaki görevinden ayrılan üyelerin yerine ilgili kuruluş tarafından yeni üyeler seçilir. Bu şekilde Kurula sonradan katılan üye, yerine seçildiği üyenin süresini tamamlar.

Madde 42 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun büro ve yazı işlerini yürütmek üzere Kurum bünyesinde Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu Bürosu kurulur. Bu büro bir hekim genel sekreter ve yeteri kadar personelden oluşur.

Genel Sekreter ve diğer personelin atanma işlemleri Kurum mevzuatına göre yapılır. Genel Sekreterin atanmasında Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu Başkanının görüşü alınır.

Madde 43 – Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun görevleri aşağıda gösterilmiştir:

A)

1 - Bu Tüzükle tespit edilmiş olan hastalıklar dışında herhangi bir hastalığın meslek hastalığı sayılıp sayılmaması üzerine çıkabilecek uyuşmazlıkları,

2 - Sigortalıların sürekli iş göremezlik hallerinin tespitine ilişkin raporlar üzerine Kurumca verilecek kararlara karşı ilgililerin itirazlarını,

3 - Sigortalıların malüllük hallerinin tespitine ilişkin raporlar üzerine Kurumca verilecek kararlara karşı ilgililerin itirazlarını,

4 - Sürekli iş göremez veya malül durumdaki sigortalının başka birinin sürekli bakımına muhtaç olup olmadığına ilişkin raporlar üzerine Kurumca verilecek kararlara karşı ilgililerin itirazlarını,

5 - Sigortalıların erken yaşlanma durumlarına ilişkin raporlar üzerine Kurumca verilecek kararlara karşı ilgililerin itirazlarını,

6 - Çalışamayacak şekilde malül bulunan hak sahibi kimselerin malüllük durumlarının tespitine ilişkin raporlar üzerine Kurumca verilecek kararlara karşı ilgililerin itirazlarını,

7 - 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 25., 57. ve 101 inci maddelerinde belirtilenlerin kontrol muayenelerine ilişkin raporlar üzerine Kurumca verilecek kararlara karşı ilgililerin itirazlarını,

8 - 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 12 nci maddesinin (F) bendine göre sigortalıların yabancı bir ülkede tedavilerine ilişkin raporlarına karşı Kurum veya sigortalıların itirazlarını,

9 - Sigortalılar hakkındaki işe alıştırmaya ilişkin Kurul kararları ve raporlar üzerine Kurumca verilecek kararlara karşı ilgililerin itirazlarını inceleyip karara bağlamak.

B)

1 - Yurt içi ve yurt dışındaki uygulamalar, Kurula yapılan başvurmalar, Kurulca yapılan incelemeler, Uluslararası kuruluşların çalışmaları ve yurt gerçekleri gözönünde tutularak, meslek hastalıkları listesinde yapılması gereken değişiklikler hakkında,

2 - Çalışma Bakanlığınca gerekli görülen hallerde Sosyal Sigortalar Kanununun sağlık konularında

3 - (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.) 63 üncü maddenin ek fıkrasında yazılı hallerde yükümlülük süresinin aşılmasından sonra bir hastalığın meslek hastalığı sayılması, 66 ncı maddenin ikinci fıkrasında yazılı hallerde üç yıllık çalışma (maruz kalma) süresinin indirilmesi ve meslek hastalıkları IV. listesinin dipnotunda yazılı hallerde 5 yıllık yükümlülük süresinin uzatılması hakkında karar vermek;

C – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.) 1 - Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun çalışma ve görevleriyle ilgili konularda Bakanlığa önerilerde bulunmak;

2 - Yıllık çalışma raporunu inceleyerek sonuca bağlamak;

3 - (Mülga: 13/3/1981 - 8/2532 K.)

Madde 44 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Kurul Başkanının görev ve yetkileri aşağıda gösterilmiştir:

Kurulun toplantı gün ve saatlerini, üyelerin durumlarını da gözönünde tutarak belirlemek,

Kurula gelen dosyaları incelemek üzere Kurul üyelerine vermek,

Kurul toplantılarına başkanlık etmek ve oyunu kullanmak,

Kurulun yıllık çalışma raporunu Bakanlığa göndermek,

Genel Sekreterin izinlerini düzenlemek.

Madde 45 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Kurul üyelerinin görev ve yetkileri aşağıda gösterilmiştir:

Toplantılara katılmak ve oyunu kullanmak,

Kendilerine verilen dosyaları inceliyerek düşüncesiyle birlikte Kurula açıklamak,

Oturum özet defterine yazılmış kararları günü gününe imzalamak,

Madde 46 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Genel sekreterin görev ve yetkileri aşağıda gösterilmiştir.

Kurula sunulacak dosyaların özetini hazırlamak, varsa eksikliklerini tamamlatmak,

Kurulun toplantı gün ve saatlerini üyelere duyurmak,

Büronun gereksinmelerini ve Kurul Başkanlığının isteklerini Genel Müdürlüğe duyurmak, bunları izlemek ve sonuçlandırmak,

Kurum Personel Yönetmeliğindeki görevleri yerine getirmek,

Kurul Başkanı ile üyelerinin huzur hakkı işlemlerini hazırlatmak,

Yıllık çalışma raporlarını hazırlayarak, Kurula sunulmak üzere, Başkana vermek,

Kurulca seçilecek eserlerden bir kitaplık meydana getirmek için gerekli işlemi yapmak,

Büronun işlerini düzenli bir şekilde yürütmek ve Kurul çalışmaları ile ilgili diğer görevleri yapmak,

Madde 47 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Kurul, haftada en az bir kez ve üyelerden en az beşinin katılmasıyla toplanır.

(Mülga ikinci fıkra: 13/3/1981 - 8/2532 K.)

İşlerin çokluğu karşısında haftada birden çok toplantı yapılabilir.

Yıllık izinlerin, Kurul çalışmalarını aksatmayacak biçimde düzenlenmesine özen gösterilir.

Madde 48 – Çalışma Bakanlığı, Yüksek Sağlık Kurulunu, olağan toplantıları dışında da toplantıya çağırabilir. Bu husus Çalışma Bakanlığınca toplantı sebebiyle birlikte Kurul Başkanlığına yazılı olarak bildirilir.

Madde 49 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Özrü bulunan Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu üyesinin, durumunu, toplantıdan en geç iki saat önce Kurul Başkanına veya Kurul Genel Sekreterine bildirmesi gerekir.

Kendisine toplantıların gün ve saati yazı ile bildirildiği halde, özürsüz olarak bir ay içinde üç toplantıya katılmayan üyenin adı Sosyal Güvenlik Bakanlığına bildirilir. Bakanlık bu üye yerine ilgili kuruluştan 41 inci madde uyarınca yeni bir üye seçilmesini isteyebilir.

Madde 50 – Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunda incelenecek dosyalar, Kurum Sağlık İşleri Başkanlığınca, varsa noksanları da tamamlattırıldıktan sonra özel bir zarf içinde ve dizi pusulası ile birlikte Genel Müdürlük kanaliyle Kurula gönderilir.

Madde 51 – Kurul dosyalarda gördüğü noksanları tamamlattırabileceği gibi, ilgiliyi yeniden muayeneye sevk ederek, bir sağlık tesisinde ayakta veya yatırılarak müşahade altına aldırmaya yetkilidir.

(Ek: 12/11/1978 - 7/16989 K.) Alınacak sonuçlara göre kesin karar Kurulca verilir.

Madde 52 – Kurula gelen dosyalar, Genel Sekreterce hazırlanmış özetle birlikte Başkan tarafından, ihtisasları da gözönünde tutularak üyelere dağıtılır.

Madde 53 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Kurul, gerekli görürse dışardan, görüşülecek konu üzerinde rapor vermiş sağlık kurulunun üyesi olmayan uzman kişilerin görüşlerini alabilir.

Madde 54 – Kurulun incelenmesinden geçen her vaka için bir kartoteks fişi açılır. Bu fişlerin şekli ve içine nelerin yazılacağı Kurulca bir yönerge belirtilir.

Madde 55 – Kurul kararları toplantıya katılanların çoğunluğuyla verilir. Oyların eşitliği halinde Başkanın katıldığı taraf çoğunlukta sayılır.

Görüşme konusu olayla ilgili raporlarda imzası bulunan üye bu konudaki karara katılamaz.

Madde 56 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Kurul kararları Kurumu bağlar. Kurul kararlarında maddi bir yanlışlık görülürse, Genel Müdürlük bu hususu belirten bir yazıyla dosyanın yeniden incelenmesini Kuruldan isteyebilir.

Madde 57 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Kurulda her sayfası numaralanmış ve mühürlenmiş tutanak defteri tutulur. Alınan kararların özeti, varsa ayrışık görüşte olanlar, bu defterde gösterilir ve üyeler tarafından aynı oturum sonunda imzalanır.

Bu defterin tutulmasından Başkan ve Genel Sekreter sorumludur.

Madde 58 – Gerekçeli kararlar ve ayrışık görüşler en geç karar tarihini izleyen 7 gün içinde daktilo ile yazılıp imzalandıktan sonra karar kartonunda saklanır.

Kararlara sıra numarası verilir; kararlarda silme, karalama veya kazıma suretiyle düzeltme yapılamaz.

Madde 59 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Kurul kararları ilgili yerlere ve sigortalıya yazılı olarak bildirilir.

Madde 60 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Sosyal Güvenlik Bakanlığınca, Kurul üyelerinin görev süresinin bitiminden bir ay önce, başka bir nedenle boşalma halinde derhal, yeni seçim yapılması hususu, Tüzüğün 37 nci maddesinde sözü geçen yerlere yazıyla duyurulur.

Kuruluşlar, seçim sonuçlarını Bakanlığa ve seçilenlere yazıyla bildirirler.

Madde 61 – (Değişik birinci fıkra: 12/5/1991 - 91/1767 K.) Kurul başkan ve üyelerine, katıldıkları her oturum için, 200 gösterge sayısının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 43 üncü maddesindeki tabloda yer alan göstergelere uygulanacak memur aylık katsayısıyla çarpılması sonucunda bulunacak tutar üzerinden huzur hakkı ödenir.

(Değişik fıkralar: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

53 üncü madde gereğince görüşü alınacak kimselere birinci fıkrada saptanan tutarda ücret ödenir.

Ankara dışından gelenlere, ayrıca, birinci derecede bulunan Devlet memuruna ödenen yolluk tutarında ödeme yapılır.

YEDİNCİ BÖLÜM

Meslek Hastalıkları

Madde 62 – Sigortalının çalıştırıldığı işin niteliğine göre tekrarlanan bir sebeple veya işin yürütüm şartları yüzünden uğradığı geçici veya sürekli hastalık, sakatlık veya ruhi arıza halleri meslek hastalığıdır.

Madde 63 – Hangi hastalıkların meslek hastalığı sayılacağı ve bu hastalıkların, işten fiilen ayrıldıktan en geç ne kadar zaman sonra meydana çıkması halinde sigortalının mesleğinden ileri geldiğinin kabul edileceği bu bölüm hükümlerine ve Tüzüğe ekli meslek hastalıkları listelerine göre tespit ve tayin edilir.

(Ek: 12/11/1978 - 7/16989 K.) Herhangi bir meslek hastalığının klinik ve laboratuvar bulgularıyla kesinleştiği ve meslek hastalığına yol açan etkenin, işyeri incelenmesiyle kanıtlandığı hallerde, meslek hastalıkları listesindeki yükümlülük süresi aşılmış olsa bile, söz konusu hastalık, Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun onayı ile meslek hastalığı sayılabilir.

Madde 64 – (Değişik: birinci fıkra: 12/11/1978 - 7/16989 K.) Meslek hastalıkları, ilişik "Meslek Hastalıkları Listesinde";

A. Kimyasal maddelerle olan meslek hastalıkları,

B. Mesleki cilt hastalıkları,

C. Pnömokonyozlar ve diğer mesleki solunum sistemi hastalıkları,

D. Mesleki bulaşıcı hastalıklar,

E. Fizik etkenlerle olan meslek hastalıkları,

olmak üzere 5 grupta toplanmıştır.

(Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.) Listenin sol kolonunda zararlı ajanın meydana getirdiği başlıca hastalıklar ve belirtileri, orta kolonunda yükümlülük süreleri, sağ kolonunda hastalık tehlikesi olan başlıca işler yeralmıştır.

Kanunla sağlanan yardımlardan yararlanabilmek için sigortalının meslek hastalığına sebep olan işinden fiilen ayrıldığı tarih ile meslek hastalığının meydana çıktığı tarih arasında geçecek azami süreye yükümlülük süresi denir.

Madde 65 – (Değişik birinci fıkra: 12/11/1978 - 7/16989 K.) Meslek hastalıkları Listesinin D grubunda yer alan bulaşıcı hastalıkların, görülen işin gereği olarak veya işyerinin özel koşullarının etkisiyle oluşması ve enfeksiyonun laboratuvar bulguları ile de kanıtlanması gereklidir.

Meslek hastalıkları listelerinde yer almayan ve fakat görülen iş ve görev icabı olarak alındığı kesin olarak tespit edilen diğer enfeksiyon hastalıkları da meslek hastalığı sayılır. Bu husustaki teşhisin laboratuvar deneyleriyle teyit edilmesi gereklidir. Hastalığın azami kuluçka süresi yükümlülük süresi olarak kabul edilir.

Madde 66 – (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

Pnömokonyozun meslek hastalığı sayılabilmesi için, sigortalının, havasında pnömokonyoz yapacak yoğunluk ve nitelikte toz bulunan yeraltı veya yerüstü işyerlerinde toplam olarak en az üç yıl çalışmış olması şarttır.

Ancak, havasında yüksek yoğunlukta ve pnömokonyoz yapacak nitelikte toz bulunan yeraltı ve yerüstü işyerlerinde meydana gelmiş, klinik veya radyolojik bulgular ve laboratuvar muayeneleriyle süratli seyrettiği ve ağırlığı saptanmış olgularda Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun onayı sağlanmak koşuluyla 3 yıllık süre indirilebilir.

EK MADDE 1 – (Ek: 31/5/1985 - 85/9529 K.)

İş kazası veya meslek hastalığında meydana gelen arızanın, sigortalının kendi işini veya başka bir işi yapamaz hale gelmesi sonucunu doğurduğu iş güvenliği müfettişliğince tespit edilmişse meslekte kazanma gücü azalma oranının hesabında sürekli iş göremezlik simgesi İ olarak kabul edilir.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Son Hükümle

Madde 67 – 17/7/1964 günlü ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 135 inci maddesinin (A) bendine dayanılarak düzenlenen ve Danıştayca incelenen bu Tüzük hükümleri, Resmi Gazete ile yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Madde 68 – Bu Tüzük hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

A CETVELİ (Değişik: 31/5/1985 - 85/9529 K.)

I. Liste

Baş Arızaları

(Kafa kemikleri, nöroloji, nöroşirurji,

psikiatri arıza ve hastalıkları)

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	Trepenasyon veya travma sonucu baş kemiklerinin açıklıkları
	A- 4 cm².ye kadar (plastikle kapatılmamış)	10
	B- 4-9 cm². (plastikle kapatılmış)	10
	C- 4-9 cm². (plastikle kapatılmamış)	20
	D- 9-25 cm². (plastikle kapatılmış)	20
	E- 9-25 cm². (plastikle kapatılmamış)	30
	F- 25 cm². den geniş (plastikle kapatılmış)	30
	G- 25 cm². den geniş (plastikle kapatılmamış)	50
2	Epilepsiler
	A- Ayda birkaç kez gelen, antiepileptik tedavilere rağmen nöbetleri süren grandmal epilepsi	57
	B- Zaman zaman statüs epileptikusla seyreden grandmal epilepsi	65
	C- Sık sık tekrarlayan ve zaman zaman generalize nöbetlerle seyreden jaksoniyen epilepsi	57
	D- Haftada birkaç kez tekrarlayan ve kontrol edilemeyen psikomotor epilepsi	57
3	Konuşma bozuklukları
	A- Dizartiriler, motor afazi	30
	B- Sensoriyel afaziler	30
	C- Mikst afaziler	58
	D- Felçle birlikte konuşma bozukluğu	65
4	Vasküler, enfeksiyon, entoksikasyon veya travmaya bağlı denge bozuklukları, vertigo
	A- Günlük hayatın sürdürülmesine engel olmayanlar	10
	B- Baston gerektirenler	30
	C- Başkasının yardımını gerektirenler	65
5	Ekstra pramidal sistem hastalıkları
	A- Parkinsonizm (bazı parkinson semptomları gösteren, parkinsona benzer haller)	13
	B- Postensefalitik veya arteriyoskleroza bağlı parkinson hastalığı (paralizi ajitan)
	a- Hafif	13
	b- Orta	50
	c- Ağır	65
6	Serebro vasküler hastalıklar
	A- Kalıcı parazi veya paralizi yapmayan gelip geçici iskemik ataklar	13
	B- Trombotik, embolik, subaraknoidal veya intraserebral kanama sonucu oluşmuş ve sekel halini almış monoparazi, monopleji, hemiparazi, hemiplejiler, pedunkulus, ponsve bulbustaki kafa çiftleri, alternparazi, paraliziler (Weber sendromu vb.) ve konuşma bozukluğuyla birlikte paraliziler
	a- Hafif	35
	b- Orta	57
	c- Ağır	65
7	Vasküler, enfeksiyon, tümör ve travmaya bağlı paraparaziler
	A- Baston gerektirmiyenler	30
	B- Günlük fizyolojik gereksinimlerin giderilebilmesi için iki baston veya diğer bir gereç veya başkasının yardımını gerektirenler	57
	C- Enkontinensle birlikte yatağa bağımlı kılanlar	65
8	7 arıza sıra numarasında yazılı nedenlerle meydana gelen dipleji, parapleji ve kuadropleji	65
9	Menenjit, ensefalit, menengoensefalit gibi beyin zarları ve beyin dokusu enfeksiyonu sekelleri
	a- Hafif (günlük hayatı çok az etkileyenler)	13
	b- 0rta (günlük hayatı oldukça etkileyen ve birkaç kafa çifti veya hareket sistemi bozukluğu yapanlar)	57
	c- Ağır (günlük hayatı yardımcısız yürütülemeyecek derecede etkileyen ve kafa çifti felçleri, epileptik veya mental bozukluklarla birlikte olanlar)	65
10	Herediter, heredo-familyal dejeneratif ve henüz sebebi bilinmeyen hastalıklar
	A- Serebrum (kranial sinirler, serebral palsi)	65
	B- Bazal ganglion (kronik progresif kore, paralizi ajitan)	50
	C- Serebellum hastalıkları (Friedreich ataksisi)	60
	D- Omurilik hastalıkları (skleroz, lateral amyotrofik, sirengomiyeli)
	a- Hafif ve orta	45
	b- Ağır	65
	E- Kas hastalıkları (miyastenis gravis, miyopatiler)
	a- Başkasının yardımını gerektirmeyenler	45
	b- Başkasının yardımını gerektirenler	65
	F- Miyelin kılıfı hastalıkları (multipı skleroz)
	a- Hafif (belirtiler kesin değil)	30
	b- 0rta (kronik, tekrarlayıcı, yaygın)	57
	c- Ağır (kronik, ilerleyici, yaygın)	65
11	Boyun sapının (pedunkulus, pons, bulbus) travmatik vasküler, enfeksiyoz, toksik vb. lezyonları sonucu oluşan kafa çifti paralizileri	Raporda belirtilen bulgulara göre değerlendirilir
12	Kafa travmaları (konmosyo, kontizyo serebri), kafa kemikleri fissuru, çökme kırığı sonucu oluşan psişik bozukluklar (vertigo, amnezi, semptomatik epilepsi vb.)
	a- Hafif	30
	b- Orta	45
	c- Ağır	65
13	Travmatik, enfeksiyoz (apse), vasküler nedenlere, tümörlere bağlı beyin arızalarıyla bunların ameliyatları sonucu meydana gelen sekeller, ameliyat edilemeyen beyin tümörleri
	a- Hafif	30
	b- 0rta	50
	c- Ağır	57
	d- Kötü tabiatlı	65
14	Poliradikülönevrit, radikülit, polinevrit ve polinöropatiler
	a- Hafif	30
	b- Orta	45
	c- Ağır	57
15	Psikozlar
	A- Organik psikozlar
	a- Senil demans (basit tip, depresif tip, paranoid, akut konfizyonal)	65
	b- Presenil demans	45
	B- Alkolik psikozlar
	a- Korsakof psikozu	65
	b- Alkolik demans, alkolik hallusinoz	5
	C- İlaç psikozları
	a- Tedavi edilebilen	35
	b- Tedavi edilemeyen	57
	D- Şizofrenik psikozlar
	a- Tedaviyle çalışma olanağı veren	45
	b- Tedaviyle çalışma olanağı vermeyen	65
	E- Effektif psikozlar (psiko-manyak depresif)
	a- Tedaviyle çalışma olanağı veren	45
	b- Tedaviyle çalışma olanağı vermeyen	65
	F- Paranoid psikozlar
	a- Basit	0
	b- Paranoya	57
	c- Parafreni	57
	G- Organik olmayan psikozlar (depresif veya eksite tipler veya psikojenik paranoid psikozlar)
	a- Tedaviyle çalışma olanağı veren	45
	b- Tedaviyle çalışma olanağı vermeyen	65
16	Nevrotik bozukluklar, kişilik bozuklukları ve başka psikotik olmayan ruhsal bozukluklar
	A- Navrotik bozukluklar (anksiyete, nisteri, fobik, obsesif, kompulsif, nevrotik depresyon, nevrasteni, hipokondirizazis, depersonalizasyon sendromu psikozları)
	a- Tedaviyle çalışma olanağı veren	45
	b- Tedaviyle çalışma olanağı vermeyen	65
	B- Kişilik bozuklukları (Paranoid kişilik, affektif kişilik, şizoid kişilik, eksplozif kişilik, histerik kişilik, astenik kişilik, sosyopatik kişilik ve asosyal yönü ağır basan bozukluklar)	57
17	Alkol ve ilaç (morfin, esrar, kokain, barbutrik, omretamin) bağımlılığı
	a- Tedaviyle çalışma olanağı veren	35
	b- Tedaviyle çalışma olanağı vermeyen	57
18	Organik beyin zedelenmesinden sonra oluşan psikotik olmayan özgül bozukluklar
	A- Frontal lob sendromu	65
	B- Post kontuzisyon sendromu
	a- Tadaviyle çalışma olanağı veren	35
	b- Tadaviyle çalışma olanağı vermeyen	57
19	Oligofreniler
	a- İdiosi (İQ 20 den küçük)	65
	b- Embesilite (İQ 20-40 arası)	59
	c- Debilite (İQ 40-85 arası)	25
20	Travma veya travma dışı cinsel sapma ve bozukluklar
	a- Tedavi edilebilen	35
	b- Tedavi edilemeyen	57

A CETVELİ

II. Liste

Göz Arızaları (X)

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	Bir gözün 1,0, diğerinin 0 görmesi	35
2	Bir gözün 1,0, diğerinin 0,1 görmesi	30
3	Bir gözün 1,0, diğerinin 0,2 görmesi	25
4	Bir gözün 1,0, diğerinin 0,3 görmesi	20
5	Bir gözün 1,0, diğerinin 0,4 görmesi	15
6	Bir gözün 1,0, diğerinin 0,5 görmesi	5
7	Bir gözün 1,0, diğerinin 0,6 görmesi	3
8	Bir gözün 1,0, diğerinin 0,7 görmesi	2
9	Bir gözün 1,0, diğerinin 0,8 görmesi	Meslekte kazanma gücünü etkilemez.
10	Bir gözün 1,0, diğerinin 0,9 görmesi	Meslekte kazanma gücünü etkilemez.
11	Bir gözün 0,9, diğerinin 0 görmesi	35
12	Bir gözün 0,9, diğerinin 0,1 görmesi	30
13	Bir gözün 0,9, diğerinin 0,2 görmesi	25
14	Bir gözün 0,9, diğerinin 0,3 görmesi	20
15	Bir gözün 0,9, diğerinin 0,4 görmesi	15
16	Bir gözün 0,9, diğerinin 0,5 görmesi	10
17	Bir gözün 0,9, diğerinin 0,6 görmesi	5
18	Bir gözün 0,9, diğerinin 0,7 görmesi 3
19	Bir gözün 0,9, diğerinin 0,8 görmesi	Meslekte kazanma gücünü etkilemez.
20	Bir gözün 0,9, diğerinin 0,9 görmesi	Meslekte kazanma gücünü etkilemez.
21	Bir gözün 0,8, diğerinin 0 görmesi	40
22	Bir gözün 0,8, diğerinin 0,1 görmesi	35
23	Bir gözün 0,8, diğerinin 0,2 görmesi	30
24	Bir gözün 0,8, diğerinin 0,3 görmesi	25
25	Bir gözün 0,8, diğerinin 0,4 görmesi	17
26	Bir gözün 0,8, diğerinin 0,5 görmesi	14
27	Bir gözün 0,8, diğerinin 0,6 görmesi	12
28	Bir gözün 0,8, diğerinin 0,7 görmesi	5
29	Bir gözün 0,8, diğerinin 0,8 görmesi	3
30	Bir gözün 0,8, diğerinin 0,9 görmesi	Meslekte kazanma gücünü etkilemez.
31	Bir gözün 0,7, diğerinin 0 görmesi	40
32	Bir gözün 0,7, diğerinin 0,1 görmesi	38
33	Bir gözün 0,7, diğerinin 0,2 görmesi	35
34	Bir gözün 0,7, diğerinin 0,3 görmesi	30
35	Bir gözün 0,7, diğerinin 0,4 görmesi	32
36	Bir gözün 0,7, diğerinin 0,5 görmesi	20
37	Bir gözün 0,7, diğerinin 0,6 görmesi	15
38	Bir gözün 0,7, diğerinin 0,7 görmesi	12
39	Bir gözün 0,6, diğerinin 0 görmesi	45
40	Bir gözün 0,6, diğerinin 0,1 görmesi	43
41	Bir gözün 0,6, diğerinin 0,2 görmesi	40
42	Bir gözün 0,6, diğerinin 0,3 görmesi	37
43	Bir gözün 0,6, diğerinin 0,4 görmesi	30
44	Bir gözün 0,6, diğerinin 0,5 görmesi	25
45	Bir gözün 0,6, diğerinin 0,6 görmesi	20
46	Bir gözün 0,5, diğerinin 0 görmesi	48
47	Bir gözün 0,5, diğerinin 0,1 görmesi	45
48	Bir gözün 0,5, diğerinin 0,2 görmesi	43
49	Bir gözün 0,5, diğerinin 0,3 görmesi	40
50	Bir gözün 0,5, diğerinin 0,4 görmesi	35
51	Bir gözün 0,5, diğerinin 0,5 görmesi	30
52	Bir gözün 0,4, diğerinin 0 görmesi	50
53	Bir gözün 0,4, diğerinin 0,1 görmesi	48
54	Bir gözün 0,4, diğerinin 0,2 görmesi	45
55	Bir gözün 0,4, diğerinin 0,3 görmesi	40
56	Bir gözün 0,4, diğerinin 0,4 görmesi	35
57	Bir gözün 0,3, diğerinin 0 görmesi	55
58	Bir gözün 0,3, diğerinin 0,1 görmesi	50
59	Bir gözün 0,3, diğerinin 0,2 görmesi	48
60	Bir gözün 0,3, diğerinin 0,3 görmesi	45
61	Bir gözün 0,2, diğerinin 0 görmesi	59
62	Bir gözün 0,2, diğerinin 0,1 görmesi	55
63	Bir gözün 0,2, diğerinin 0,2 görmesi	50
64	Bir gözün 0,1, diğerinin 0 görmesi	61
65	Bir gözün 0,1, diğerinin 0,1 görmesi	59
66	Bir gözün 0, diğerinin 0 görmesi	65
67	Travma ve çeşitli hastalıklara bağlı, sekel olarak kalan kalan ve görüşü bozan retina kanamaları, iltihapları oranları, görme derecelerine göre değerlendirilir.	Meslekte kazanma gücü azalma
68	Çift görmeye neden olan her iki göz kaslarının sekel halindeki paralizisi	57
69	Bir gözün hareketsizliğine ve çift görmesine neden olan göz kaslarının sekel halindeki paralizisi	41
70	Göz yuvarlarını hareketsiz kılan ve görüş derecesini bozan, sekel bırakan orbita yaralanmaları, tümörleri ve iltihapları
	a- Tek gözde	41
	b- İki gözde	57
71	Sekel halinde lagoftalmi
	a- Tek gözde	1
	b- İki gözde	35
72	Optik sinir hastalıkları iltihapları, tümörleri, vasküler göz hastalıkları	Meslekte kazanma gücü azalma oranları, görme derecelerine göre değerlendirilir.
73	Sekel halindeki hemianopsiler (bitemporal, binazal vb.)	41
74	Sekel halindeki ektropiyon veya entropiyon
	a- Tek gözde	10
	b- İki gözde	20
75	Göz kanalının tıkanması ve kese iltihapları
	a- Tek gözde	10
	b- İki gözde	20
76	Sekel halinde tam pitozis
	a- Tek gözde	35
	b- İki gözde	57
	Sekel halinde yarım pitosiz
	a- Tek gözde	5
	b- İki gözde	30
77	Şaşılık (nistagmus)	Meslekte kazanma gücü azalma oranları, görme derecelerine göre değerlendirilir.
78	Periferik görme alanının azalması
	A- Görüş alanı	30°
	a- Tek gözde	5
	b- İki gözde	45
	B- Görüş alanı	10°
	a- Tek gözde	15
	b- İki gözde	60
	B- İki taraflı afak nedeniyle binoküler görmesi olanlarda, meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre	% 10 eklenir.
—————————— (X) A- Anizometropi varsa, meslekte kazanma gücü azalma oranına Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre % 2 eklenir.
	C- Afakın tek taraflı olması nedeniyle binoküler görmesi olmayanlarda, meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre	% 12 eklenir.
	D- Retina kanamalarında, görme bozukluğuna bağlı meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre,
	a- Tek göz için	% 5
	b- İki göz için	% 10 eklenir.
	E- Retina dekolmanlarında, görme bozukluğuna bağlı meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre,
	a- Tek göz için	% 5
	b- İki göz için	% 10 eklenir.
	F- Glokomda, görme bozukluğuna bağlı meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre,
	a- Tek göz için	% 10
	b- İki göz için	% 15 eklenir.
	G- Şaşılıkta (nistagmus), görme bozukluğuna bağlı meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre,
	a- Tek göz için	% 10
	b- İki göz için	% 15 eklenir.
	H- Optik sinir hastalıklarında, görme bozukluğuna bağlı meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre,
	a- Tek göz için	% 5
	b- İki göz için	% 10 eklenir.

A CETVELİ

III. Liste

Kulak Arızaları

Arıza Sıra Numarası		Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1		A- Her iki kulakta tedavi ve işitme cihazıyla giderilemeyen tam işitme kaybı	51
		B- Bir kulakta tedavi ve işitme cihazıyla giderilemeyen tam işitme kaybı	13
		C- Doğuştan (konjenital) sağır ve dilsiz	57
2	Odiometrik incelemeyle teşhis edilen iletim, sensorinöral ve mikst tip işitme kayıpları (X)
3	Plastikle düzeltilemeyen tek taraflı sayvan yokluğu		5
4	Plastikle düzeltilemeyen iki taraflı sayvan yokluğu		10
5	Kronik orta kulak iltihabı		10
6	Kulaklarda akıntılı, labirent komplikasyonu sonucu sürekli baş dönmeleri ve denge bozukluklarıyla birlikte iki taraflı tam işitme kaybı		57
7	Dış kulak yolunun ve orta kulağın kötü tabiatlı tümörleri, ameliyat edilemeyen akustik nörinoma		65
8	Psikoz oluşturacak ağır kulak çınlaması (tinnitüs)		6
—————————— (X) İşitme kayıplarının belirlenmesinde, ISO standartları uygulanır. Bu kayıplar ve bunların neden olduğu meslekte kazanma gücü azalma oranları, aşağıdaki biçimde hesaplanır: A- Bir kulağın işitme kaybı, purton odiogramda 500-1000-2000 hertz frekanslardaki konuşma seslerinin işitme eşik değerleri, desibel cinsinden toplanıp ortalaması alınarak saptanır. 40 tan sonraki her yaş için 0,5 desibel yaşlılık değeri düşülür. Bundan hata payı sabitesi olarak 15 çıkarılır. Kalan, 1,5 ile çarpılır. Bu, bir kulağın işitme kaybı yüzdesidir. 39 yaşındaki bir sigortalının bir kulağının tam işitme kaybının neden olduğu meslekte kazanma gücü azalma oranı yukarıdaki esaslara göre belirlenen bir kulağın işitme kaybı yüzdesiyle çarpılarak bir kulağın kısmi işitme kaybının meslekte kazanma gücü azalma oranı bulunur. B- İki kulağın işitme kaybı yüzdesi, iyi işiten kulağın işitme kaybı yüzdesinin 5 katıyla, kötü işiten kulağın işitme kaybı yüzdesinin toplamının 6 ya bölünmesiyle bulunur. 39 yaşındaki bir sigortalının iki kulağının tam işitme kaybının neden olduğu meslekte kazanma gücü azalma oranı, yukarıdaki esaslara göre belirlenen iki kulağın işitme kaybı yüzdesiyle çarpılarak iki kulağın kısmi işitme kaybının meslekte kazanma gücü azalma oranı saptanır. 35 desibelden az işitme kayıpları, kısmi işitme kaybı olarak değerlendirilmez.

A CETVELİ

IV. Liste

Yüz Arızaları

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	Çiğneme ve konuşmayı ileri derecede güçleştiren alt ve üst çene kırıkları sekeli (x)	41
2	Dil yokluğu veya konuşma ve yutmayı zorlaştıracak derecede dil harabiyeti (x)	57
3	Tükrük bezleri kanallarının yaralanması veya hastalıkları sonucu sürekli ve tedavi edilemeyen fistül	7
4	Periferik fasial sinir paralizisi	10
5	Burun kaybı
	A- Tam	40
	B- Kısmi	10
6	Koklama ve tatma duygularının azalması 10
7	Burnun kemik ve kıkırdak kısımlarının nefes almayı ileri derecede güçleştiren harabiyetleri	40
8	Protezle düzeltilemeyen damak defektleri
	A- Tam	55
	B- Kısmi	37
9	Septum deviasyonu	0
10	Primer atrofik rinit (ozena)	20
11	Komplikasyonlu sinuzitler
	A- Osteomiyelit sekelleri	0
	B- Görme bozukluğu yapan orbita absesi	A Cetveli II. Listesi uygulanır.
	C- Mental bozukluklar yapan beyin apseleri	A Cetveli I. Listesi uygulanır.
12	Ameliyat edilemeyen burun, paranazal sinüsler, çene, ağız ve farenks tümörleri	65
13	Bütün dişlerin kaybı (protez olanaksız)	20
14	Tam fonsiyon bozukluğu yapan dudak arızaları	35
—————————— (x) Meslekte kazanma gücü azalma oranı, fonksiyonların sağlam kalışı oranında azaltılır.

A CETVELİ

V. Liste

Boyun Arızaları

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	Larenks yokluğu sonucu sürekli kanül takılmasını gerektiren hastalık ve arızalar	60
2	Ses organlarının tedavi edilemeyen arızaları
	a- Tek taraflı (disfoni)	10
	b- İki taraflı (afoni)	25
	c- Dispneyle birlikte afoni	57

A CETVELİ

VI. Liste

Göğüs Hastalıkları

Pnömokonyozlar dışında kalan solunum, dolaşım hastalıkları

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi		Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	Klinik ve radyolojik bulgularla belirlenmiş, solunum ve dolaşım fonsiyonlarını etkileyen akciğer dokusunun, bronşların, plevranın, kemik kafesinin (toraks) hastalıkları, kaburgaların (kot) kırılma ve rezeksiyonu, akciğer fıtığı ve bunların sekelleri
	a- Hafif		6
	b- Orta		30
	c- Ağır		57
2	Solunum organlarının, (larenks, akciğer, plevra) işyeri koşullarına ve göreve bağlı olan veya olmayan nedenlerle ortaya çıkan, uyumu bozan ve görevin yapılmasına engel olan ve tedaviyle giderilmesi umulmayan ağır tüberkülozları veya buna bağlı sekeller		60
3	Sağ kalp yetmezliği bulunmayan, fakat pulmoner hipertansiyon belirtileri olan ve sağ kalp büyümesi gösteren veya sağ kalp yetmezliğiyle birlikte kronik korpulmonale
	a- Kompanse (nükseden)		57
	b- Dekompanse (tam)		65
4	Kalp ve dolaşım hastalıkları
	A- Alışılmıştan daha ağır bedensel efora rağmen fonsiyon kısıtlaması olmayan		6
	B- Ağır eforda fonsiyon kısıtlaması olan		30
	C- Hafif eforda fonsiyon kısıtlamasıolan (dekompanse)		57
	D- Dinlenme halinde fonsiyon kısıtlamasıolan (tam de kompanse)		65
5	İskemik kalp hastalıkları		Bu listenin 4 üncü arıza sıra numarasının ilgili arıza çeşidine göre işlem yapılır.
	A- Kronik stabil anjina pektoris
	B- Anstabil anjina pektoris
	(Akut koroner yetersizliği, intermedierlem koroner sendromu, variant anjina vb.)
	C- Romatizmal kalp hastalığı (bir veya birkaç kapak afeti)
	D- Endokardit, miyokardit, perikardit, primer miyokardiopati vb.
6	Kalp ameliyatları
	A- Kapalı komissürotomi		26
	B- Kalp kapağı protezi		30
	C- Kalıcı pasemaker		56
	D- Koroner revaskülerizasyonu		58
	E- Eforu kısıtlayan perikardioektomi		30
	(Bu arızalar, yukarıda yer alan arızalara Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre eklenir.)
7	Geçirilmiş stabil miyokart infarktüsü		57
8	Sistemik hipertansiyonlar
	A- Komplikasyonu olmayan, labil dönemde olan esansiyel hipertansiyonlar		8
	B- Gunn belirtileri (Stad II), koronersklerozu, sol ventrikül hipertrofisi ile birlikte esansiyel hipertansiyonlar		45
	C - Tedavi edilemeyen kötü tabiatlı hipertansiyonlar		57
	D- Maksime, minime tansiyon yükselmesiyle birlikte hipertansif ensefalopati, böbrek ve kalp yetersizliğiyle birlikte kötü tabiatlı hipertansiyonlar		65
	Pnömokonyozlar (x)
9	A- Düzenli veya düzensiz küçük opasiteler
	Tip	Küçük opasitenin sıklığı (perfusion)
	p ve s	1/0, 1/1, 1/2	–
		2/2	6
		2/3, 3/2	11
		3/3	16
		3/4	21
	q ve t	1/1	6
		1/2, 2/1	11
		2/2	16
		2/3, 3/2	21
		3/3	26
		3/4	31
	r ve u	1/1	6
		1/2, 2/1	16
		2/2	21
		2/3, 3/2	26
		3/3	31
		3/4	36
	B- Geniş opasiteler kategori	Genişlik alanı (ekstend)
	A	Büyük çapı 1-5 cm. arasında olan opasite	11
		Çapların toplamı 5 cm. yi geçmeyen, herbirinin büyük çapları 1 cm. yi geçen birçok opasite	16
	B	A kategorisinde gösterilenlerden daha büyük, ancak, yüzölçümü sağ üst zon genişliğini geçmeyen bir opasite	26
		A katagorisinin gösterilenlerden daha büyük, ancak, yüzölçümleri toplamı sağ üst zon genişliğini geçmeyen birçok opasite	46
		C - Yüzölçümleri toplamı sağ üst zon genişliğini geçen bir veya birçok opasite	58
—————————— (x) 1 - p, ortalama çapları 1,5 mm.ye kadar, q, 1,5 - 3 mm. arasında, r, 3-10 mm. arasında olan düzenli, s, ince, t, orta kalınlıkta, u, kalın, düzensiz, çizgisel (linear), opasiteleri simgelemek üzere kullanılmıştır. 2 - Her olayda dispne, eksprium uzaması, siyanoz aranır, bunlardan biri veya birkaçı varsa aşağıdaki biçimde değerlendirilerek meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre eklenir: a - Ancak zorlu çalışma ve ekzersizlerle meydana çıkan hafif dispne % 5 b - Olağan çalışma ve eksersizlerle meydana çıkan orta dispne % 10 c - Dinlenme halinde görülen ağır dispne % 20Uzamış eksprium veya belirgin siyanoz a - Hafif % 5 b - Orta % 10 c - Ağır % 15 3 - Dispne, eksprium uzaması ve siyanozun klinik belirtileriyle radyolojik görünümü arasında belirgin bir çelişki olursa, akciğer fonksiyon testlerine başvurulur. Bu testlerin ortalaması değerlendirilerek meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre aşağıdaki eklemeler yapılır: a - Hafif % 10 b - Orta % 20 c - Ağır % 30 Akciğer fonksiyon testleri yapılan olaylarda dispne, eksprium uzaması, siyanoz gibi belirtiler için meslekte kazanma gücü azalma oranına ayrıca ekleme yapılmaz. 4 - Aktif akciğer tüberkülozu aşağıdaki üç katagoride değerlendirilerek meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre aşağıdaki eklemeler yapılır: a - Hafif (kavite bulunmayan, apeksten 2 aralığa kadar) % 10 b - Orta (yaygınlığı bir lobu aşmayan veya kaviteli olmakla birlikte tek veya toplam kavitelerin çapı 4 cm.yi geçmeyen, orta derecede ilerlemiş) % 20 c - Ağır (çok ilerlemiş, orta derece ilerlemiş olandan daha geniş alan kaplayan) % 30 5 - Pnömokonyoza bağlı sağ kalp yetmezliği (korpulmonale) aşağıdaki üç katagoriye göre değerlendirilerek meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre aşağıdaki eklemeler yapılır: a - Hafif (dolaşım bozukluğu oluşmamış) % 10 b - Orta (kompanse sağ kalp yetmezliği) % 20 c - Ağır (dekopanse sağ kalp yetmezliği) % 30

A CETVELİ

VII. Liste

Omuz ve Kol Arızaları (x)

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	Köprücük kemiğinin, damarlarda, sinirlerde, komşu organlarda arıza yapmayan ve düzeltilemeyen kırıkları ve ters kaynamaları
	a - Tek taraflı	0
	b - İki taraflı	5
2	Omuz eklem ankilozu
	A- Kürek kemiği serbest fonksiyonel pozisyonda
	a - Tek taraflı	30
	b - İki taraflı	45
	B- Kürek kemiği fonksiyonel pozisyonda değil
	a - Tek taraflı	35
	b - İki taraflı	50
	C- Kürek kemiği sabit
	a - Tek taraflı	45
	b - İki taraflı	65
3	Omuz ve kolda çalışmayı zorlaştıran tendosinovit, bursit, periostitler
	a - Tek taraflı	15
	b - İki taraflı	20
4	Geniş kemik kaybı sonucu omuz yokluğu (sallanan kol)
	a - Tek taraflı	57
	b - İki taraflı	60
5	Yanık vb.nedenlerle koltuk altı yapışmaları
	a - Tek taraflı	35
	b - İki taraflı	50
6	Kol kemiği (humerus) amputasyonları
	A - Kolun kürek kemiği hizasından dezartikülasyonu
	a - Tek taraflı	62
	b - İki taraflı	65
	B - Kolun tek veya iki taraflı torasik ampütasyonu	65
	C - Kolun omuzla dirsek arası amputasyonu
	a - Tek taraflı	60
	b - İki taraflı	65
7	Ön kol amputasyonları
	A - Ön kolun dirsek ekleminden kaybı veya dezartikülasyonu
	a - Tek taraflı	58
	b - İki taraflı	65
	B - Ön kolun dirsekle bilek arası amputasyonu
	a - Tek taraflı	49
	b - İki taraflı	60
8	Kol kemiği (humerus) kırıklarının kısalık yapan yanlış kaynamaları
	A - 2-5 cm. arası
	a - Tek taraflı	6
	b - İki taraflı	10
	B - 5-6 cm. arası
	a - Tek taraflı	15
	b - İki taraflı	20
9	Yalancı eklemler
	A - Kol kemiği (humerus) ortasından
	a - Tek taraflı	33
	b - İki taraflı	45
	B - Dirsek yakınından
	a - Tek taraflı	33
	b - İki taraflı	45
	C - Omuz yakınından
	a - Tek taraflı	50
	b - İki taraflı	60
10	Dirsek ekleminin tam ekstansiyon veya fleksiyon halinde ankilozu
	a - Tek taraflı	41
	b - İki taraflı	55
11	Dirsek ekleminin ekstansiyon veya fleksiyon hareketlerinin kısıtlanması (xx)
	A - 0° - 60° arası
	a - Tek taraflı	40
	b - İki taraflı	55
	B - 60° - 90° arası
	a - Tek taraflı	35
	b - İki taraflı	40
	C - 90° - 110° arası
	a - Tek taraflı	31
	b - İki taraflı	45
	D - 110° den fazla
	a - Tek taraflı	41
	b - İki taraflı	55
12	Dirsek ekleminin ekstansiyon veya fleksiyon halinde hareket serbestisi (xx)
	A - 70° - 110° arası
	a - Tek taraflı	10
	b - İki taraflı	19
	B - 110° den fazla
	a - Tek taraflı	7
	b - İki taraflı	15
13	Ön kolun tam supinasyonu
	a - Tek taraflı	20
	b - İki taraflı	40
14	Ön kolun tam puronasyonu
	a - Tek taraflı	16
	b - iki taraflı	35
15	Radius kemiği arızaları
	A - El ve bileğe zarar verir şekilde radius kemiği kırığı
	a - Tek taraflı	15
	b - İki taraflı	30
	B - Dirsekte radius başı rezeksiyonu
	a - Tek taraflı	10
	b - İki taraf1ı	20
16	Ön kol iki kemiğinin yalancı eklemleri
	a - Tek taraflı	35
	b - İki taraflı	60
17	Ön kol kemiklerinden birinin hareketi zorlaştıran yalancı eklemi
	a - Tek taraflı	18
	b - İki taraflı	25
18	Kol ve ön kol atrofileri
	A - 2-3 cm.arası ( 3 cm. dahil)	3
	B - 3-6 cm.arası ( 6 cm.dahil)	7
	C - 6 cm. den yukarı	10
19	Kol ve ön kol paralizileri (xxx)
	A - Bir kolun total paralizisi	57
	B - Yukarı tip radiküler paralizi (Erb)	40
	C - Aşağı tip radiküler paralizi (Klumpke)	52
	D - N.Aksillaris paralizisi	15
	E - N.Radialis paralizisi	47
	F - N.Medianus paralizisi	47
	G - N.Ulnaris paralizisi	47
	H - N.Torasikus paralizisi	15
	K - N.Serratus paralizisi	15
—————————— (x) Bu liste, çalışan omuz ve kol için düzenlenmiş olup çalışmayan tarafın aynı arızalarında bu listede yer alan arıza ağırlık ölçüsüne göre bulunacak meslekte kazanma gücü azalma oranının 1/5 i indirilir. (xx) Bükülme kısıtlanması 0 metoduna göre belirlenir. (xxx) Birden çok sinirin paralizisindeki meslekte kazanma gücü azalma oranı, amputasyondaki meslekte kazanma gücü azalma oranından çok olamaz.

A CETVELİ

VIII. Liste

El Bileği ve El Arızaları (x)

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	El bileği dezartikülasyonu
	a - Tek taraflı 48
	b - İki taraflı 65
2	El bileği ankilozu
	A - Fonksiyonel pozisyonda
	a - Tek taraflı	20
	b - İki taraflı	30
	B - Fonksiyonel pozisyon dışında gelişmiş ankilozlar (supinasyon, fleksiyon, akstansiyon, pronasyon)
	a - Tek taraflı	30
	b - İki taraflı	45
	C - El bileği ekleminde ve elde, çalışmayı zorlaştıran tendosinovit, bursit ve periostitler
	a - Tek taraflı	12
	b - İki taraflı	19
3	Navikuler psödoartrozu veya oslunatum nakrozu (Kienböck)
	a - Tek taraflı	15
	b - İki taraflı	20
4	Tüm belirtileriyle Volkmann kontraktürü
	a - Tek taraflı	49
	b - İki taraflı	60
5	El bileğinde tüm fleksör ekstansör tendonkesileri
	a - Tek taraflı	42
	b - İki taraflı	52
—————————— (x) Bu liste, çalışan el ve bilek için düzenlenmiş olup çalışmayan elin aynı arızalarında bu listede yer alan arıza ağırlık ölçüsüne göre bulunacak meslekte kazanma gücü azalma oranının 1/5 i indirilir.

A CETVELİ

IX. Liste

El Parmakları Arızaları (x)

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	A - Başparmak amputasyonu
	a - Karpo - metakarpal eklemden
	aa - Tek taraflı	24
	ab - İki taraflı	30
	b - Metakarpo - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	20
	bb - İki taraflı	26
	c - Falango - falangeal eklemden
	ca - Tek taraflı	16
	cb - İki taraflı	22
	B - Başparmak sertlikleri, ankilozları
	a - Karpo - metakarpal eklemde
	aa - Tek taraflı	13
	ab - İki taraflı	16
	b - Metakarpo - falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	10
	bb - İki taraflı	13
	c - Falango - falangeal eklemde
	ca - Tek taraflı	7
	cb - İki taraflı	10
2	A - İşaret parmağı amputasyonu
	a - Karpo - metakarpal eklemden
	aa - Tek taraflı	7
	ab - İki taraflı	10
	b - Metakarpo - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	7
	bb - İki taraflı	10
	c - Falango - falangeal eklemden
	ca - Tek taraflı	6
	cb - İki taraflı	9
	d - Distal - interfalangeal eklemden
	da - Tek taraflı	2
	db - İki taraflı	5
	B - İşaret parmağı sertlikleri, ankilozları
	a - Karpo - metakarpal eklemde
	aa - Tek taraflı	4
	ab - İki taraflı	7
	b - Metakarpo - falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	4
	bb - İki taraflı	7
	c - Falango-falangeal eklemde
	ca - Tek taraflı	2
	cb - İki taraflı	5
	d - Distal - interfalangeal eklemde
	da - Tek taraflı	2
	db - İki taraflı	5
3	A - Orta parmak amputasyonu
	a - Karpo-metakarpol eklemden
	aa - Tek taraflı	5
	ab - İki taraflı	8
	b - Metakarpo - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	5
	bb - İki taraflı	8
	c - Falango - falangeal eklemden
	ca - Tek taraflı	3
	cb - İki taraflı	6
	d - Distel - interfalangeal eklemden
	da - Tek taraflı	1
	db - İki taraflı	3
	B - Orta parmak sertlikleri, ankilozları
	a - Karpo-metakarpal eklemde
	aa - Tek taraflı	5
	ab - İki taraflı	8
	b - Metakarpo-falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	5
	bb - İki taraflı	8
	c - Falango-falangeal eklemde
	ca - Tek taraflı	1
	cb - İki taraflı	4
	d - Distal-interfalangeal eklemde
	da - Tek taraflı	1
	db - İki taraflı	2
4	A - Yüzük parmağı amputasyonu
	a - Karpo - metakarpal eklemden
	aa - Tek taraflı	3
	ab - İki taraflı	6
	b - Metakarpo - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	3
	bb - İki taraflı	6
	c - Falanqo-falangeal eklemden
	ca - Tek taraflı	1
	cb - İki taraflı	4
	d - Distal - interfalangeal eklemden
	da - Tek taraflı	1
	db - İki taraflı	2
	B - Yüzük parmağı sertlikleri, ankilozları
	a - Karpo-metakarpal eklemde
	aa - Tek taraflı	1
	ab - İki taraflı	4
	b - Metakarpo - falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	1
	bb - İki taraflı	4
	c - Falango - falangeal eklemde
	ca - Tek taraflı	1
	cb - İki taraflı	3
	d - Distal - interfalangeal eklemde
	da - Tek taraflı	1
	db - İki taraflı	2
5	A - Küçük parmak amputasyonu
	a - Karpo - metakarpal eklemden
	aa - Tek taraflı	2
	ab - İki taraflı	5
	b - Metakarpo - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	2
	bb - İki taraflı	5
	c - Falango - falangeal eklemden
	ca - Tek taraflı	1
	cb - İki taraflı	4
	d - Distal - interfalangeal eklemden
	da - Tek taraflı	1
	db - İki taraflı	2
	B - Küçük parmak sertlikleri, ankilozları
	a - Karpo - metakarpal eklemde
	aa - Tek taraflı	1
	ab - İki taraflı	4
	b - Metakarpo - falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	1
	bb - İki taraflı	4
	c - Falango - falangeal eklemde
	ca - Tek taraflı	1
	cb - İki taraflı	3
	d - Distal - interfalangeal eklemde
	da - Tek taraflı	1
	db - İki taraflı	2
	A - Başparmak ve işaret parmağının birlikte amputasyonları
	a - Karpo - metakarpal veya metakarpo - falangeal eklemden
	aa - Tek taraflı	30
	ab - İki taraflı	45
	b - Falango - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	20
	bb - İki taraflı	30
	B - Başparmak ve işaret parmağının birlikte sertlikleri, ankilozları
	a - Metakarpo - falangeal eklemde
	aa - Tek taraflı	23
	ab - İki taraflı	28
	b - Falango - falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	13
	bb - İki taraflı	18
7	A - Başparmak, işaret parmağı ve orta parmağın birlikte amputasyonları
	a - Karpo - metakarpal veya metakarpo - falangeal eklemden
	aa - Tek taraflı	35
	ab - İki taraflı	50
	b - Falango - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	22
	bb - İki taraflı	32
	B - Başparmak, işaret parmağı ve orta parmağın birlikte sertlikleri, ankilozları
	a - Metakarpo - falangeal eklemde
	aa - Tek taraflı	30
	ab - iki taraflı	35
	b - Falango - falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	15
	bb - İki taraflı	20
8	A - Başparmak, işaret parmağı, orta parmak ve yüzük parmağının birlikte amputasyonları
	a - Karpo - metakarpal veya metakarpo-falan-geal eklemden
	aa - Tek taraflı	40
	ab - İki taraflı	60
	b - Falango - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	30
	bb - İki taraflı	35
	B - Başparmak, işaret parmağı, orta parmak ve yüzük parmağının birlikte sertlikleri, ankilozları
	a - Metakarpo - falangeal eklemde
	aa - Tek taraflı	35
	ab - İki taraflı	40
	b - Falango - falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	27
	bb - İki taraflı	32
9	A - Başparmak, işaret parmağı, orta parmak, yüzük parmağı ve küçük parmağın birlikte amputasyonları
	a - Karpo-metakarpal veya metakarpo-falan-geal eklemden
	aa - Tek taraflı	43
	ab - İki taraflı	60
	b - Falango - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	33
	bb - İki taraflı	38
	B - Başparmak, işaret parmağı, orta parmak, yüzük parmağı ve küçük parmağın birlikte sertlikleri, ankilozları
	a - Metakarpo - falangeal eklemde
	aa - Tek taraflı	40
	ab - İki taraflı	46
	b - Falango - falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	23
	bb - İki taraflı	28
10	A - İşaret parmağı ve orta parmağın birlikte amputasyonları
	a - Karpo - metakarpal veya metakarpo falangeal eklemden
	aa - Tek taraflı	20
	ab - İki taraflı	30
	b - Falango - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	6
	bb - İki taraflı	10
	c - Distal - interfalangeal eklemden
	ca - Tek taraflı	3
	cb - İki taraflı	5
	B - İşaret parmağı ve orta parmağın birlikte sertlikleri, ankilozları
	a - Karpo-metakarpal veya metakarpo-falan-geal eklemde
	aa - Tek taraflı	13
	ab - İki taraflı	18
	b - Falango - falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	4
	bb - İki taraflı	9
	c - Distal - interfalangeal eklemde
	ca - Tek taraflı	3
	cb - İki taraflı	5
11	A - İşaret parmağı, orta parmak ve yüzük parmağının birlikte amputasyonları
	a - Karpo-metakarpal veya metakarpo-falan-geal eklemden
	aa - Tek taraflı	28
	ab - İki taraflı	35
	b - Falango - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	16
	bb - İki taraflı	20
	c - Distal - interfalangeal eklemden
	ca - Tek taraflı	4
	cb - İki taraflı	9
	B - İşaret parmağı, orta parmak ve yüzük parmağının birlikte sertlikleri, anki-lozları
	a - Karpo-metakarpal veya metakarpo-falangeal eklemde
	aa - Tek taraflı	23
	ab - İki taraflı	30
	b - Falango-falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	10
	bb - İki taraflı 15
	c - Distal-interfalangeal eklemde
	ca - Tek taraflı	4
	cb - İki taraflı	6
12	A - İşaret parmağı, orta parmak, yüzük parmağı ve küçük parmağın birlikte amputasyonları
	a - Karpo-metakarpal veya metakarpo-falan-geal eklemden
	aa - Tek taraflı	35
	ab - İki taraflı	57
	b - Falango - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	18
	bb - İki taraflı	25
	c - Distal - interfalangeal eklemden
	ca - Tek taraflı	5
	cb - İki taraflı	11
	B - İşaret parmağı, orta parmak, yüzük parmağı ve küçük parmağın birlikte sertlikleri, ankilozları
	a - Karpo-metakarpal veya metakarpo-falan-geal eklemde
	aa - Tek taraflı	25
	ab - İki taraflı	31
	b - Falango - falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	11
	bb - İki taraflı	16
	c - Distal - interfalangeal eklemde
	ca - Tek taraflı	5
	cb - İki taraflı	8
13	A - Orta parmak ve yüzük parmağının birlikte amputasyonları
	a - Karpo-metakarpal veya metakarpo-falan-geal eklemden
	aa - Tek taraflı	15
	ab - İki taraflı	20
	b - Falango - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	5
	bb - İki taraflı	9
	c - Distal - interfalangeal eklemden
	ca - Tek taraflı	3
	cb - İki taraflı	5
	B - Orta parmak ve yüzük parmağının birlikte sertlikleri, ankilozları
	a - Karpo - metakarpal veya metakarpo - falan- geal eklemde
	aa - Tek taraflı	11
	ab - İki taraflı	16
	b - Falango - falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	4
	bb - İki taraflı	9
	c - Distal - interfalangeal eklemde
	ca - Tek taraflı	3
	cb - İki taraflı	5
14	A - Orta parmak, yüzük parmağı ve küçük parmağın birlikte amputasyonları
	a - Karpo - metakarpal veya metakarpo - falan- geal eklemden
	aa - Tek taraflı	25
	ab - İki taraflı	40
	b - Falango - falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	13
	bb - İki taraflı	20
	c - Distal - interfalangeal eklemden
	ca - Tek taraflı	3
	cb - İki taraflı	7
	B - Orta parmak, yüzük parmağı ve küçük parmağın birlikte sertlikleri, ankiloz-ları
	a - Karpo-metakarpal veya metakarpo-falan- geal eklemde
	aa - Tek taraflı	14
	ab - İki taraflı	31
	b - Falango-falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	7
	bb - İki taraflı	13
	c - Distal-interfalangeal eklemde
	ca - Tek taraflı	3
	cb - İki taraflı	5
15	A - Yüzük parmağı ve küçük parmağın birlikte amputasyonları
	a - Karpo-metakarpal veya metakarpo-falan- geal eklemden
	aa - Tek taraflı	13
	ab - İki taraflı	20
	b - Falango-falangeal eklemden
	ba - Tek taraflı	9
	bb - İki taraflı	16
	c - Distal-interfalangeal eklemden
	ca - Tek taraflı	2
	cb - İki taraflı	4
	B - Yüzük parmağı ve küçük parmağın birlikte sertlikleri, ankilozları
	a - Karpo-metakarpal veya metakarpo-falan- geal eklemde
	aa - Tek taraflı	9
	ab - İki taraflı	13
	b - Falango-falangeal eklemde
	ba - Tek taraflı	3
	bb - İki taraflı	9
	c - Distal-interfalangeal eklemde
	ca - Tek taraflı	1
	cb - İki taraflı	3
16	Şekil bozukluğu yapan metakarp kırıkları
	A - 1-2 metakarp kırığı
	a - Tek taraflı	5
	b - İki taraflı	10
	B - 2 den fazla metakarp kırığı
	a- Tek taraflı	10
	b- İki taraflı	18
—————————— (x) 1 - Bu liste, çalışan el için düzenlenmiş olup çalışmayan elin aynı arızalarında bu listede yer alan arıza ağırlık ölçüsüne göre bulunacak meslekte kazanma gücü azalma oranının 1/5 i indirilir. 2 - 1 inci parmağın falango - falangeal eklemden amputasyonu veya bu eklemdeki sertlik ve ankilozuyla II, II + III, II+III+IV, II+III+IV+V inci parmakların distal - interfalangeal eklemden amputasyonları veya bu eklemlerdeki sertlikleri ve ankilozlarının birleşmesi halinde, meslekte kazanma gücü azalma oranları, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre bulunur. 3 - Çeşitli parmakların çeşitli eklemlerinin (DİP,PİP,MP) listede bulunmayan birlikte amputasyonları, sertlikleri ve ankilozlarında, meslekte kazanma gücü azalma oranları, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre bulunur.

A CETVELİ

X. Liste

Omurga Arızaları

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	A Bir omurun (vertebra) ezilmesi (kompresyon) veya parçalı kırıkları (x)
	a Hafif (omur yüksekliğinin 1/3 kaybı)	15
	b Orta (omur yüksekliğinin 1/2 kaybı)	22
	B Bir omurun çıkıkla birlikte ezilmesi veya parçalı kırıkları
	a Servikal bölgede	40
	b Dorsal bölgede	25
	c Lomber bölgede	35
	C Bel bölgesinde indirekt muskulus kuadratus kesilmesine bağlı bir veya birkaç omur prosessüs spinozus, prosessüs transversus kırıkları	10
2	Omur kırıkları sonrası veya kırıkları nedeniyle yapılmış füzyon ameliyatlarında oluşan omurların iki veya daha fazla segmentte ankilozu	33
3	Omurganın (kolumna vertebralis) kırıkları, çıkıkları veya kırıklı çıkıkları nedeniyle oluşan omurilik (medulla spinalis) yaralanmaları veya kesilmeleri (seksiyonları)
	a - Kuadropleji (xx)	65
	b - Parapleji (xx)	65
4	Omurga travmalarından sonra oluşan
	A - Kronik radikulitler	10
	B - Disk hernileri (cerrahi ve tıbbi tedaviden istifade etmemiş diskopatiler)
	a - Nörolojik defisit yapmamış olanlar	30
	b - Nörolojik defisit yapmış olanlar	57
	C - İleri derecede sertlik veya ankiloza neden olan omurga travmaları veya hastalıkları	65
5	Post travmatik veya hastalık sonucu gelişmiş
	A – Jibbozite	15
	B – Kifoz	25
	C - Kifo - iskolyoz
	a – Hafif	20
	b – Orta	30
	c – Ağır	45
———————— (x) Her fazla omur kırığında meslekte kazanma gücü azalma oranına, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre % 5 eklenir. (xx) Parapleji ve kuadroplejinin inkontinensle birlikte olması halinde meslekte kazanma gücü azalma oranı % 100 dür.

A CETVELİ

XI. Liste

Karın Hastalıkları ve Arızaları

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	Ameliyat ve plastikle düzeltilemeyen eventrasyonlar
	a - Hafif (çapı 5 cm.)	7
	b - Orta (çapı 10 cm. ye kadar)	35
	c - Ağır (çapı 10 cm. den yukarı)	57
2	A - Sindirim kanalı hastalıkları
	a - Ozefagusun korozif darlıkları, akalazya, kronik peptik ülserler, hiatus hernileri, post gastrektomik, postvagotomik sendromlar	27
	b - Kronik, iltihabi bağırsak hastalıkları (Crohn hastalığı, kolit ülseroza, sekel bırakan tüberküloz vb.)	57
	c - Tedavi edilemeyen anal inkontinens	60
	d - Daimi anus kontrnaturalis	65
	e - 1 metreden çok ince bağırsak rezeksiyonları	5
	f - Hemi kolektomi	15
	g - Total kolektomi	60
	h - Karın organlarının işlevlerini önemli derecede bozan ve çeşitli nedenlerden ileri gelen peritonitlerin yapışık sekelleri	57
	B - Karaciğer hastalıkları
	a - Fibrozis, minimal nekrozla birlikte karaciğer fonksiyon testleri orta veya ortadan fazla bozuk kronik ve tekrarlayan hepatitler	35
	b - Fibrozis veya ağır derecede hücre harabiyetiyle birlikte karaciğer fonsiyon testleri ileri derecede bozuk olan kronik, aktif (agressif) hepatitler	60
	c - Değişik etiyolojili tam teşekkül etmiş karaciğer sirozu	65
	d - Safra kesesi yokluğu	1
	C - Pankreatitlera - Kronik pankrestitler	35
	b - Residivli, kronik pankrestitler	51
3	Kan hastalıkları dışındaki nedenlere bağlı splenektomi	15
4	Nefrolojik hastalıklar
	A - Nefrektomi
	a - Diğer böbrek sağlam	25
	b - Diğer böbrek arızalı Arıza ağırlık ölçüsü ropatiler için öngörülen esaslara göre bulunur
	B - Nefropatiler (x) Böbrek fonksiyon testleri sonuçlarına ve tedaviyi gerektirip gerektirmediğine göre
	a - % 10 a kadar arızalı (tedavi ve takibi gerektirmeyen)	10
	b - % 10 - % 30 arızalı (sık tedaviyi ve devamlı takibi gerektiren)	45
	c - % 30 - % 60 arızalı (cerrahi veya devamlı tıbbi tedavilerle tam kontrol altına alınamayan)	60
	d - % 60 - % 90 arızalı (tedaviye rağmen arızalı aynen devam eden)	65
5	Hemodiyalizi gerektirir durumlar	65
6	Böbrek transplantasyonu Arıza ağırlık ölçüsü nefropatiler için öngörülen esaslara göre bulunur.
7	Travmatik bir veya iki taraflı böbrek düşüklüğü
	a - Böbrek fonksiyonlarını bozmamış	0
	b - Böbrek fonksiyonlarını bozmuş Arıza Ağırlık ölçüsü nefropatileriçin öngörülen esaslara göre bulunur.
8	Ürolojik hastalıklar
	A - İş gücünü etkilemeyen ve ürogenital organların fonksiyonlarını bozmayan böbrek, üreter, mesane, üretra, prostat ve penisin şekil bozuklukları, hafif varikosel, hidrosel, doğuştan (konjenital) anomaliler, iyi tabiatlı, ameliyat edebilir tümörler, idrar akımını bozmayan, enfeksiyonsuz ve komplikasyonsuz üriner taşlar, arasıra oluşan enurezisler, kadınlarda hafif sistoseller	10
	B - İş gücünü orta dereceye yakın bozacak şekilde fonksiyonel düzensizlikler yapmış ürogenital sistem anomalileri ve hastalık sekelleri, devamlı idiopatik enurezis, ameliyat ve tedavi ile giderilmeyen penis, üretra, prostat hastalıkları, arasıra dilatasyon ve sonda kullanmayı gerektiren üretra darlıkları	35
	C - Laboratuvar bulguları ile saptanan ve koruyucu tedavi ile iyileşmeyen üriner sistem tüberkülozları, üretero - sigmo- idostomi, üretero-kutaneustomi, postoperatif oluşan devamlı fistüller, inkontinensler, ekstrofolis ve zikalis, totalepispadias ve hipospadias, devamlı sistostomi veya sonda kullanmayı gerektiren ileri derecede üretra darlıkları	65
	D - Üriner sistemin kötü tabiatlı tümörleri	65
9	Komplikasyonsuz travmatik üretra darlıkları	13
10	Penis yokluğu	19
11	Testis yokluğu
	a - Tek taraflı	1
	b - İki taraflı	41
12	Penis ve testisin birlikte yokluğu ve idrarın sürekli akması	64
13	Overlerin yokluğu
	a - Tek taraflı (50 yaştan küçük)	1
	b - İki taraflı (50 yaştan küçük)	41
14	Ameliyat edilemeyen prolapsus uteri	41
—————————— (x) Böbrek fonksiyonları, kreatinin klirens, fenol sulfa fitaleyn (P:S:P) veya diğer laboratuvar testleriyle değerlendirilir.

A CETVELİ

XII. Liste

Pelvis ve Alt Ekstremite Arızaları

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	Pelvis kemiklerinden birinin kırığı sonucu oluşan hafif deformiteler	5
2	Pelvis organlarına zarar vermeyen, fakat şekil bozukluğuyla kalça eklemlerinde hareket güçlüğü meydana getiren kırıklar	35
3	Pelvis kemiklerinin ürolojik ve nörolojik komplikasyonlarla birlikte olan kırıkları	50
4	Koksa-femoral eklemin 15° fleksiyon, 10° abdüksiyondan fazla olmamak üzere ankilozu
	a - Tek taraflı	35
	b - İki taraflı	55
5	Koksa-femoral eklemin 15° fleksiyon, 15° abdüksiyondan daha fazla oluşmuş kötü durumda tam ankilozu
	a - Tek taraflı	40
	b - İki taraflı	57
6	Koksa-femoral eklemin normal hareketlerinin % 50 sini kaybettirecek şekilde sertliği
	a - Tek taraflı	25
	b - İki taraflı	35
7	Uyluk kemiği (femur) boynunda yerleşmiş psödoartroz, asetabular, kırıklı çıkıklardan sonra kalça ekleminde yerleşmiş tam veya yarı sertlikler
	a - Tek taraflı	35
	b - İki taraflı	56
8	Koksa-femoral eklem dezartikülasyonu veya trokanter seviyesinde amputasyon
	a - Tek taraflı	60
	b - İki taraflı	65
9	Uyluk kemiği (femur) amputasyonları
	A - 1/3 üstten (proksimal)
	a - Tek taraflı	56
	b - İki taraflı	65
	B - ½ (ortadan)
	a - Tek taraflı	50
	b - İki taraflı	62
	C - 1/3 alttan (distal)
	a - Tek taraflı	45
	b-İki taraflı	60
10	Uyluk kemiğinin (femur) ameliyat edilemeyen diafiz psödoartrozu
	a - Tek taraflı	40
	b - İki taraflı	56
11	Uyluk kemiğinin boyun kırıkları
	A - Ortopedik uygulama ile iyileşmiş olanlar
	a - 2 - 5 cm. arası kas atrofisi olan
	aa - Tek taraflı	5
	ab - İki taraflı	10
	b - 5 cm. den fazla kas atrofisi olan
	ba - Tek taraflı	10
	bb - İki taraflı	15
	B - Ortopedik ameliyat sonucu
	a - Parsiyel protez uygulanması
	aa - Tek taraflı	30
	ab - İki taraflı	55
	b - Total protez uygulanması
	ba - Tek taraflı 40
	bb - İki taraflı	60
	C - Ameliyat edilemeyen uyluk kemiği başı nekrozu
	a - Tek taraflı	40
	b - İki taraflı	55
12	Alt bacak amputasyonları
	A - 1/3 üstten (proksimal) veya diz ekleminden dezartikülasyonu
	a - Tek taraflı	45
	b - İki taraflı	60
	B - 1/2 (ortadan)
	a - Tek taraflı	37
	b - İki taraflı	57
	C - 1/3 alttan (distal) veya ayak bileği dezartikülasyonu
	a - Tek taraflı	33
	b - İki taraflı	57
13	Ayak amputasyonları
	A - Tars kemikleri hizasından (chopart)
	a - Tek taraflı	25
	b - İki taraflı	45
	B - Metatarstan
	a - Tek taraflı	20
	b - İki taraflı	35
14	Ayak başparmağının dipten (metatarsofalangeal) amputasyonu
	a - Tek taraflı	7
	b - İki taraflı	15
15	Ayak parmaklarının tümünün dipten ampitasyonu
	a - Tek taraflı	15
	b - İki taraflı	23
16	Ayak parmaklarının amputasyonu ve sertlikleri
	A - II, III, IV ve V inci parmakları birlikte dipten amputasyonu
	a - Tek taraflı	5
	b - İki taraflı	7
	B - III, IV ve V inci parmakların birlikte dipten amputasyonu
	a - Tek taraflı	3
	b - İki taraflı	5
	C - Ayak parmaklarının fonksiyon yapamayacak derecede sertlikleri, şekil bozuklukları ve sikatrisleri
	a - Tek taraflı	15
	b - İki taraflı	23
	D - II, III, IV ve V inci parmakların fonksiyon yapamayacak derecede sertlikleri, şekil bozuklukları ve sikatrisleri
	a - Tek taraflı	5
	b - İki taraflı	7
	E - III, IV ve V inci parmakların fonksiyan yapamayacak derecede sertlikleri, şekil bozuklukları ve sikatrisleri
	a - Tek taraflı	3
	b - İki taraflı	5
17	Ayağın tarsal kemikler arası eklemlerinde sertlik veya artrodez (tripler, subtalar vb.)
	a - Tek taraflı	10
	b - İki taraflı	18
18	A - Tars kemiklerinden birinin eksikliği (aseptik nekrozu)
	a - Tek taraflı 10
	b - İki taraflı 18
	B - Talus ve kalkaneus kırıkları
	a - Tek taraflı	5
	b - İki taraflı	10
19	Metatarsların travmatik şekil bozukluğu, lüksasyonu, eksikliği, travmatik pes planus
	a - Tek taraflı	10
	b - İki taraflı	18
20	Bacak kısalıkları
	a - 10 cm. den çok	24
	b - 8 - 10 cm. (8 cm. dahil)	19
	c - 6 - 8 cm. (6 cm. dahil)	7
	d - 4 - 6 cm. (4 cm. dahil)	1
	e - 4 cm. den az	0
21	Diz ekleminin tam ankilozu veya artrodezi
	A - 0° - 10° fleksiyonda
	a - Tek taraflı	25
	b - İki taraflı	40
	B - 10° - 20° fleksiyonda
	a - Tek taraflı 30
	b - İki taraflı	55
	C - 20° den yukarı fleksiyonda
	a - Tek taraflı	35
	b - İki taraflı	57
22	Diz eklem hareketlerinde kısıtlanmaya neden olan sertlikler (x)
	A - 140° - 90° arası hareketli
	a - Tek taraflı	40
	b - İki taraflı	60
	B - 140° - 60° arası hareketli
	a- Tek taraflı	30
	b- İki taraflı	57
	C - 140° - 30° arası hareketli
	a - Tek taraflı	20
	b - İki taraflı	35
	D - 140° - 10° arası hareketli
	a - Tek taraflı	10
	b - İki taraflı	17
	E - 0° - 10° arası hareketli
	a - Tek taraflı	30
	b - İki taraflı	57
	F - 0° - 30° arası hareketli
	a - Tek taraflı	25
	b - İki taraflı	45
	G - 0°- 60° arası hareketli
	a - Tek taraflı	20
	b - İki taraflı	35
	H - 0° - 90° arası hareketli
	a - Tek taraflı	15
	b - İki taraflı	20
	İ - 0° - 130° arası hareketli
	a - Tek taraflı	10
	b - İki taraflı	15
23	Diz ekleminde gevşeme yapan ve ameliyat edilemeyen travmatik ligament, kapsül, sinoviyal, menisküs yırtılmaları
	a - Tek taraflı	20
	b - İki taraflı	30
24	Diz ekleminde gevşeme yapan ve ameliyat edilemeyen travmatik ligament, kapsül, sinoviyal, menisküs yırtılmaları nedeniyle meydana gelen sarsak diz
	a - Tek taraflı	30
	b - İki taraflı	45
25	Total veya parsiyel diz eklem protezleri uygulanmasını gerektirmiş diz eklemlerinin travmatik lezyonları
	a - Tek taraflı	20
	b - İki taraflı	45
26	Ayak bileği ekleminin ligament, kapsül, sinoviyal yaralanmaları sonucu yerleşmiş eklem gevşekliği
	a - Tek taraflı	15
	b - İki taraflı	28
27	Ayak bileğinin
	A - Tam ankilozu veya artrodezi
	a - Tek taraflı	15
	b - İki taraflı	30
	B - Planter fleksiyonu % 50 den az
	a - Tek taraflı	10
	b - İki taraflı	25
	C - Planter fleksiyonu % 50 den çok
	a - Tek taraflı	7
	b - İki taraflı	15
28	Ayak bilek ekleminin sertliği
	A - Normal hareketlerin % 50 kaybı
	a - Tek taraflı	10
	b - İki taraflı	20
	B - Normal hareketlerin % 50 den çok kaybı
	a - Tek taraflı	15
	b - İki taraflı	25
29	Diz bölgesi (femur kondilleri, tibia platosu, patella) kemiklerinde oluşan kırık ve yaralanmalardan sonra kalan genurekurvatum, genuvarum, genuvalgum gibi şekil bozuklukları
	A - 25° den çok (25° dahil)
	a - Tek taraflı	20
	b - İki taraflı	35
	B - 25° den az
	a - Tek taraflı	17
	b - İki taraflı	25
30	Ameliyat edilemeyen diz kapağı (patella) kırığı, kuadrosepakas, tendon, ligament kopması konucu ekstensiyon hareketlerinin yapılamaması
	a - Tek taraflı	20
	b - İki taraflı	30
31	Diz kapağının fonksiyon bozukluğu yapmamış, iyileşmiş kırıklıkları
	a - Tek taraflı	1
	b - İki taraflı	5
32	Tibianın, fibulanın veya krurisin iyileşmiş, komplikasyonsuz kırıkları
	a- Tek taraflı	1
	b- İki taraflı	5
33	Tibia, fibula, tibio-fibulanıno
	A - 10° ye kadar angulasyon veya eksen rotasyonu bırakarak tam iyileşmiş kırıkları
	a- Tek taraflı	10
	b- İki taraflı	18
	B -10° den çok angulasyon veya eksen rotasyonu bırakarak tam iyileşmiş kırıkları
	a- Tek taraflı	15
	b- İki taraflı	22
	C - Psödoartrozları
	a- Tek taraflı	20
	b- İki taraflı
	D - Geniş kemik defektleri
	a- Tek taraflı	30
	b- İki taraflı	45
34	Kalça (trokanter) ve bacakta, çalışmayı etkileyen tendosinovitler, bursitler, periostitler
	a- Tek taraflı	15
	b- İki taraflı	20
35	Uyluk diafiz kırıklarından sonra oluşan, hareketsizliğe bağlı kas atrofileri ve bacak sinirlerinin felci dışındaki nedenlerden ileri gelen, kas kopma harabiyetlerinin kalıntısı uyluk bölgesi kas atrofileri veya hipertrofileri
	a- 2-3 cm. (3 cm.dahil)	3
	b- 3-5 cm. (5 cm. dahil)	6
	c- 5 cm.den çok	10
	36 Miyozitis ossifikans
	a- Tek taraflı	1
	b- İki taraflı	3
37	Alt bacak kırıklarından sonra oluşan, hareketsizliğe bağlı kas atrofileri, kas kopma harabiyetlerinin kalıntısı, bacak sinirleri felci dışındaki nedenlerden ileri gelen kas atrofileri, hipertrofileri
	a- 3 cm.ye kadar (3 cm. dahil)	3
	b- 3-5 cm. (5 cm. dahil)	6
	c- 5 cm.den çok	10
38	Alt tarafın sinir sistemi arızaları (pleksus lumbalis, pleksus sakralislezyonu sonucu oluşan alt taraf periferik sinir paralizileri)
	A - Dejenerasyonla birlikte N. Peroneusunkısmi veya tam paralizisi	45
	B - Dejenerasyonla birlikte N. İskiadikusun kısmi veya tam paralizisi	30
39	Post travmatik veya travma dışı enfeksiyonlar (osteomiyelit, tüberküloz, mantar vb.)
	A - Aktif olmayanlar
	a- Uzun kemiklerde
	aa- Tek taraflı	16
	ab- İki taraflı	28
	b- Omurgada
	ba- Servikal	30
	bb- Dorsal	20
	bc- Lomber	25
	B - Aktif olanlar (tedaviye cevap vermeyen, akıntılı)
	a- Uzun kemiklerde
	aa- Tek taraflı	57
	ab- İki taraflı	57
	b- Omurgada
	ba- Servikal	57
	bb- Dorsal	57
	bc- Lomber	57
40	Kalıcı nitelikte osteoporozlar	10
—————————— (x) Hareket kısıtlanması 0 metoduna göre belirlenir.

A CETVELİ

XIII. Liste

Endokrin, Metabolizma, Kollagen Doku, Periferik Damar Hastalıkları,

Hemotolojik ve Rumotoid Hastalıklar

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	Endokrin hastalıkları
	A-Hipotalamik hastalıklar
	a- Devamlı replasman tedavisini gerektirir primer, sekonder diabetes insipidus	45
	b- Organik nedene bağlı diabetes insipidus
	ba- Primer, herediter, sekonder, nefrojenik diabetes insipidus	45
	bb- Multipl miyelomoya bağlı nefrojenik diabetes insipidus	65
	B- Hipofizer hastalıklar
	a- Gelişim salgı (STH) fazlalığı
	aa- Gıgantizm	0
	ab- Komplikasyonsuz akromegali	6
	ac- Akromegali + diabetes mellitus + artropati + kompresyon belirtileri	(x)
	b- Adrenokortikotrop hormon (ACTH) fazlalığına bağlı Cushing sendromu (hipertansiyona bağlı arterioskleroz gelişmesi sonucu kardiak komplikasyonlar)	(x)
	c- Hipofizer nanismus	0
	d- Hipofiz tümörleri, (görme, görme alanı defektleri)	(x)
	c- Hipofizin hormon yetersizlikleri
	ea- Hipopitiutarizm	45
	eb- Panhipopitiutarizm (Simmond kaşeksisi)	65
	C- Tiroid hastalıkları
	a- Yaygın tiroid kanser metastazı	65
	b- Nodüler, diffüz, multinodüler, toksik guatriler, subakut tiroiditler	(x)
	ba- İyileşme	0
	bb- Kalıcı hipoparatroidi (replasmar tedavisi uygulanır)	45
	bc- Rekurrens felci	(x)
	bd- Kalıcı hipotiroidi (replasman tedavisi uygulanır)	45
	be- Replasman tedavisi yapılamayan hipotiroidi (böbrek yetmezliği, arteriosklerotik koroner kalp yetmezliği	65
	bf- Kretinizm	(x)
	bg- Anaplastik tiroid karsinomları	65
	D- Paratiroid
	a- Primer hiperparatiroidi
	aa- Böbrek yetersizliği ile birlikte	65
	ab- İskelet sistemine ait deformitelerle birlikte
	aba- Hafif	25
	abb- Ağır	60
	b- Paratiroid karsinomları	65
	E- Adrenal hastalıkları
	a- İki taraflı hiperplazi
	aa- Karsinomaya bağlı	65
	ab- Adenomaya bağlı	25
	b- Adrenal korteks yetersizliği (Addison hastalığı)	45
	c- Primer hiperaldosteronizm
	ca- İyileşme	0
	cb- Kan basıncı normalin üstünde	45
	cc- Cerrahi tedaviden yararlanamayanlar	(x)
	d- Feokromasitoma
	da- Pust operatif kontrol altında	45
	db- Cerrahi tedaviden yararlanamayanlar	65
	F- Gonad hastalıkları	(x)
	G- İnterseksualite sendromları	(x)
	H- Diabetes mellitus
	a- Diyet ve oral antidiabetikle kontrol altına alınan, organ komplikasyonu gösteren, fakat fonksiyon bozukluğu yapmamış tip II diabetes mellitus	25
	b- Organlarda arızalar ve fonksiyon bozuklukları gösteren ve tedaviyle düzeltilemeyen tip II diabetes mellitus	57
	c- Komplikasyon yapmamış olan, açlık kan şekeri 200 mgr.ın altında tutulabilen, ketoz ve hipoglisemi göstermeyen tip I diabetes mellitus	30
	d- Açlık kan şekeri sürekli olarak 200 mgr.ın altında tutulamayan, organ fonksiyon bozuklukları gösteren tip 1 diabetes mellitus	57
2	Metabolizma hastalıkları
	A- Diffüz primer osteoporoz
	a- Kemikte radyolojik dekalsifikasyon mevcut, fakat spontan kırık ve şekil bozukluğu yapmayan	25
	b- Radyolojik dekalsifikasyonla birlikte spontankırıklar, şekil bozuklukları yapan	50
	B- Osteomalasi
	Tıbbi tedaviye
	a - Cevap veren	0
	b - Yavaş cevap veren	25
	c - Cevap vermeyen	65
	C- Gut hastalığı
	a- Tedaviyle kontrol altında tutulabilen geçirilmiş akut gut artiriti	25
	b- Kronik gut artiritiba- Eklemlerde deformite, hareket kısıtlaması yapan	45
	bb- Yeterli tedaviye rağmen böbrek yetmezliği oluşturan tıbbi ve cerrahi tedaviyle düzeltilemeyen	65
	D- Alkaptanuria (Akronotik artiritin meydana getirdiği eklem fonksiyon bozuklukları) (x)
	E- Osteogenezis imperfekta
	a- Tip 1-4 (işitme kaybı ve iskelet deformasyonlarıyla birlikte)	50
	b- Tip 2-3 (ağır vak'alar)	60
	F- Porfiria (doğuştan eritropoetik porfiri)	60
3	Hematolojik hastalıklar
	A- Anemiler
	a- Sideroblastik (tedaviye cevap vermeyen)	25
	b- Aplastik anemi (pansitopeni)	65
	c- Miyelofitizik anemi	65
	d- Orak hücreli anemi	65
	e- Thalassemia majör	65
	f- Thalassemia minör	25
	g- Paroksismal nokturnal hemoglobinuri	65
	h- Komplikasyonlu polisitemia vera	65
	i- Komplikasyonsuz polisitemia vera	57
	B- Lökozlar (lösemiler)
	a- Kronik, lenfoid, kronik miyeloid
	aa- Remisyonda olanlar	35
	ab- Tedaviye cevap vermeyenler	65
	C- Hemorajik distezler
	a- Allerjik purpura	0
	b- İdiopatik trombositopenik purpura (werlhof hastalığı)	65
	c- Psüdohemofili (von willebrand hastalığı)	25
	D- Hemofililer
	a- Pıhtılaşma faktör aktivitesi % 6 dan az	65
	b- Pıhtılaşma faktör aktivitesi % 6 - % 30	25
	E- Dissemine intravasküler kuagulasyon	65
	F- Ağır zincir hastalıkları (makroglobilinemia, multiplmiyeloma)	65
	G- Kötü tabiatlı lenioma
	a- Hodgkin hastalığı
	aa- Evre I-II	25
	ab- Evre III-IV	65
	b- Diğer kötü tabiatlı lenfoma ve sarkomlar	65
4	Rumatoloji
	A- Eklem hareketlerinde hafif kısıtlanmaya ve ağrıya rağmen günlük aktivitelerin tümüyle yapılabildiği haller	0
	B- Günlük aktivitelerin hastaların ancak kendi bakımını yapabilecek kadar sınırlanması hali
	a- Orta (ileri derecede hareket kısıtlanmasına neden olan)	35
	b- Ağır (ileri derecede ankiloz ve hareket kısıtlanmasına neden olan)	57
	c- Hastanın yatağa veya tekerlekli iskemleye bağımlı kalması hali	65
5	Kollagen doku hastalıkları
	A- Wegener granulomatozisi (nekrotizan granulomatoz)	65
	B- Periartiritis nodosa (poliartiritis)	65
	C- Sistemik lupus eritematosis	57
	D- Komplikasyonlu ve ağır sistemik lupus eritemotosis	65
6	Periferik damar hastalıkları
	A- Arter hastalıkları
	a- Hafif (postural renk değişikliği, soğukluk, hafif nutrusiyonel bozukluk, intermitent ağrılarla birlikte uzun mesafede klodikasyonu olanlar ve ameliyatı başarılı, komplikasyonsuz olanlar)
	aa- Tek taraflı	3
	ab- İki taraflı	9
	b- Orta (postural renk değişikliği, soğukluk, hafif nutrusiyonel bozukluk, intermitent ağrılarla birlikte kısa mesafede klodikasyonu olanlar veya bypass ameliyatı geçirenler)
	ba- Tek taraflı	19
	bb- İki taraflı	43
	c- Ağır (postural renk değişikliği, solukluk, soğukluk, devamlı klodikasyon intermitent, istirahatte şiddetli ağrılar, skleroderma, atrofi, ödem, arterlerde tıkanma, nekroz, gangren veya arter hastalıklarında ameliyat edilemeyenler, ameliyattan yararlanmayanlar veya kabul etmeyenler, tıkayıcı arter hastalıkları, anevrizmalar, arteriovenöz fistüller)	65
	B- Ven hastalıkları
	a- Hafif (variköz venler, uzun süre ayakta durmakla meydana çıkan künt ağrılar, gece gelen kramplar, lokalize oldukları yerlerde yanma, kaşıntı, dermatit),	6
	b- Orta (yaygın, derin ventrombozisi geçirmiş olanlarda meydana gelen ödem, sıcaklık artması, yüzeysel venlerde belirginlikle postural renk değişikliği gösterenler)
	ba- Tek taraflı	29
	bb- İki taraflı	43
	c- Ağır (post trombotik sendrom) (yaygın ödem, belirgin sekonder varikozis, femo-ingiunal bölgede aşırı kolleteral, deride kalınlaşma, pigmentasyon, ulserasyon, lokal sıcaklık artması veya aynı belirtileri veren venöz yetmezlik)	65
	C- Kronik lenf ödemi
	a- Bir ekstremiteyi bütünüyle içine alan, normal ekstremiteye nazaran 10 cm.den fazla çap gösterenler
	aa- Tek taraflı	26
	ab- İki taraflı	46
	b- Elefantiazis
	ba- Tek taraflı	46
	bb İki taraflı	65
—————————— (x) Meslekte kazanma gücü azalma oranı, arıza veya arızaların yeraldığı liste veya listelerdeki arıza ağırlık ölçüleri esas alınarak Tüzüğün 6 ncı veya 7 nci maddesi hükümlerine göre hesaplanır.

A CETVELİ

XIV. Liste

Deri Arızaları ve Yanıklar

Arıza Sıra Numarası	Arıza Çeşidi	Arıza Ağırlık Ölçüsü
1	Yanıklar (x)
	A- Vücut yüzeyinin % 10 unu kaplayan ve plastik ameliyatla giderilemeyen keloid ve hipertrofik sikatrisler	7
	B- Vücut yüzeyinin % 50 sini kaplayanlar	10
	C- Vücut yüzeyinin % 50 den fazlasını kaplayanlar	13
	D- Saçlı derinin yarıdan çok alanını kaplayan yanıklar ve yaralar	7
2	Deri hastalıkları
	A- Nüks eğilimli ekzama	5
	B- Psoriazis
	a- Hafif (vücudun % 20 sini kaplayan )	1
	b- Orta(vücudun % 20 - % 50 sinikaplayan )	10
	c- Ağır (artropatik şekilde vücudun % 50 sinden fazlasını kaplayan )	60
	C- Mucoid funguides
	a- Eritem evrede	50
	b- İnfiltratif ve tümoral	65
	D- Pemfigus
	a- Kronik evre başlangıcında ( 5 yıllık )	15
	b- Kronik evrede ( 5 yıldan fazla )	60
	E- Cüzzam (lepra)
	a- Tedavi evresinde	15
	b- Mutulasyon evresinde	65
	F- Eritrodermi	10
	G- Doğuştan ıcthiosis
	a- Hafif	0
	b- Ağır (kokulu ve Çirkin görünüşlü)	65
	H- Darier hastalığı	1
	İ- Doğuştan ve ilerleyici meleda hastalığı	57
	J- Hiperkeratoz (tabanda geniş alan kaplayan verru-kallus)	65
	K- Skleroderma
	a- Hafif (vücudun % 20 sini kaplayan )	5
	b- Ağır (vücudun % 20 sinden çoğunu kaplayan)	57
—————————— (x) Yanıklar, aynı zamanda ortopedik arızalara da neden olmuşsa, meslekte kazanma gücü azalma oranı, Tüzüğün 7 nci maddesi hükümlerine göre bulunur.

B CETVELİ (Değişik: 12/11/1978 - 7/16989 K.)

I – AĞAÇ SANAYİİ VE ORMAN İŞLETMESİ İŞKOLLARI

Kereste, tahta, kontrplak, mobilya, kibrit yapımı, doğramacılık,

marangozluk ve benzerleri

Meslek veya İş Çeşidi	Meslek Grup No.	Meslek veya İş Çeşidi	Grup Meslek No.
Ağaç kesici usta ve yardımcıları	4	Gemi (kayık, mavna vb.) inşaat marangozları	21
Alet bileyiciler	6	Hasır ve sepet yapımcıları	4
Bıçkıcılar (el ile)	6	Hızarcılar	6
Bıçkıcılar (makine ile)	12	İskele kurma işçileri	10
Boyacılar ve cilacılar	6	Kalas yapımcıları	4
Budama makinesi işçileri	12	Kalite kontrolcuları ve ayırıcıları	10
Budak kesiciler (el ile)	4	Kalıp yapıcılar (ayakkabı, şapka v.b.)	4
Çıkrık yapımcıları	6	Kaplama yapıcı, tabaka kesici ve hazırlayıcılar	6
Damgacılar	6	Kancacı işçiler	3
Doğramacılar	6	Karoser yapımcıları	6
Döşemeciler (mobilya)	4	Kasnakçılar	4
Dülgerler	4	Kaşıkçılar	4
Elek yapımcıları	4	Katrakçılar	6
Fıçı yapımcıları	4	Kibrit fabrika işçileri (ağaç ve kimyasal maddeler)	8
Fırça yapımcıları	2
Formika yapımı işçileri	4
Formika kaplayıcılar	4
Firezeciler	6

26/5/1972 TARİH VE 7/4496 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARI İLE

YÜRÜRLÜĞE KONULAN TÜZÜĞE EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN

TÜZÜKLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTEREN ÇİZELGE

Ek ve Değişiklik Getiren Yönetmeliği Yürürlüğe Koyan Kararnamenin

Tarihi

Numarası

Farklı Tarihte Yürürlüğe Giren Maddeler

Yürürlüğe

Giriş Tarihi

12/11/1978

13/3/1981

31/5/1985

12/5/1991

7/16989

8/2532

85/9529

91/1767

-

-

-

-

23/3/1979

8/4/1981

3/7/1985

26/5/1991

Full & Egal Universal Law Academy