İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ

(TEBLİĞ NO: 2010/28)

BİRİNCİ KISIM

Genel Bilgi ve İşlemler

Mevcut önlem ve soruşturma

MADDE 1- (1) Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) menşeli 5903.20.10.10.00, 5903.20.10.90.00, 5903.20.90.10.00, 5903.20.90.90.00 gümrük tarife istatistik pozisyonları (GTP) altında yer alan “mensucat, poliüretanla emdirilmiş, sıvanmış, kaplanmış veya lamine edilmiş- deri taklidi/ diğerleri” (Suni Deri) için 05/02/2005 tarihli ve 25718 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2005/2 Sayılı Tebliğ (2005/2 sayılı Tebliğ) ile dampinge karşı kesin önlem yürürlüğe konulmuştur.

(2) ÇHC menşeli bahse konu suni deriye yönelik meri önlemin yürürlük süresinin bitiminden önce, 20/06/2010 tarih ve 27264 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2009/19 sayılı Tebliğ ile yerli üretim dalının önleme konu ürün ve ülke kapsamında bir nihai gözden geçirme soruşturması açılması talebinde bulunabileceği ilan edilmiştir.

(3) Yerli üretim dalını temsilen Depar Deri- Plastik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi (Depar A.Ş.) bir nihai gözden geçirme soruşturması açılması için başvuruda bulunmuş olup, bu başvuru Doğuş Suni Deri Kösele Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile Flokser Tekstil Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından desteklenmiştir. 22/01/2010 tarih ve 27470 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2010/5 sayılı Tebliğ ile açılan nihai gözden geçirme soruşturması, Dış Ticaret Müsteşarlığı (Müsteşarlık) İthalat Genel Müdürlüğü (Genel Müdürlük) tarafından yürütülerek tamamlanmıştır.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Tebliğ; 4412 sayılı Kanun’la değişik 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun (Kanun), 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar (Karar) ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri çerçevesinde yürütülen nihai gözden geçirme soruşturmasının sonuçlarını içermektedir.

Yerli üretim dalının temsil niteliği

MADDE 3- (1) Yönetmelik’in 20 nci maddesi uyarınca, şikayet yerli üretim dalı adına yapıldığı ve bu bağlamda şikayetçi üreticilerin yerli üretim dalını temsil ettiği anlaşılmıştır. Soruşturma esnasında da bu tespiti değiştirecek herhangi bir somut bilgi alınmamıştır.

İlgili tarafların bilgilendirilmesi ve bilgilerin değerlendirilmesi

MADDE 4- (1) Soruşturma açılmasını müteakip, söz konusu ürünün yerli üreticilerine, Müsteşarlıkça tespit edilen ithalatçılarına, ÇHC’de yerleşik ürünün bilinen ihracatçılarına ve diğer bütün ihracatçıların da bilgilendirilmesi için ÇHC Ankara Büyükelçiliğine ilgili soru formları, başvurunun gizli olmayan özeti ve soruşturma açılış Tebliği’ne ulaşmalarını temin etmek için soruşturma açılışına ilişkin bildirimde bulunulmuştur.

(2) Tarafların soru formunu yanıtlamaları için posta süresi dâhil 37 gün süre tanınmıştır. Tarafların süre uzatımı yönündeki makul talepleri karşılanmıştır.

(3) Yerli üretim dalı, soruşturma süresi boyunca Müsteşarlığımız ile işbirliği içinde olmuş ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgileri temin etmiştir. İthalatçı soru formunu doldurmaları için kendilerine soruşturma açılışına ilişkin bildirimde bulunulan 7 ithalatçı firmanın 1’inden yanıt alınmıştır. Öte yandan soruşturmaya tabi ülkelerdeki yerleşik üretici/ihracatçı firmalardan soru formlarına yönelik herhangi bir yanıt alınmamıştır.

(4) Soruşturma sonucunda alınacak karara esas teşkil edecek nitelikteki bilgi ve bulguları içeren “Nihai Bildirim” ilgili tarafların bilgisine sunulmuştur. Öngörülen süre zarfında Nihai Bildirim’e yönelik herhangi bir görüş alınmamıştır.

(5) Tarafların soruşturma boyunca ortaya koyduğu tüm bilgi, belge ve görüşler incelenmiş, mezkûr görüşlerden mevzuat kapsamında değerlendirilebilecek olanlara bu Tebliğin ilgili bölümlerinde değinilmiştir.

Yerinde doğrulama soruşturması

MADDE 5- (1) Yönetmelik’in 21’inci maddesi çerçevesinde, yerli üretici Depar A.Ş. nezdinde yerinde doğrulama soruşturması gerçekleştirilmiştir.

Gözden geçirme dönemi

MADDE 6- (1) Önlemin yürürlükten kalkması durumunda, dampingin ve zararın devamı veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığının değerlendirilmesine esas teşkil etmek üzere, 01.01.2007 - 31.12.2009 tarihleri arası, gözden geçirme dönemi olarak alınmıştır. Bununla birlikte, önlemin etkisini daha sağlıklı görebilmek amacıyla, ithalat verileri incelenirken önlemin yürürlüğe girdiği 2005 yılını kapsayan 2005-2009 dönemi de dikkate alınmıştır.

İKİNCİ KISIM

Soruşturma Konusu Ürün ve Benzer Ürün

Soruşturma konusu ürün ve benzer ürün

MADDE 7- (1) Soruşturma konusu ürün, ÇHC menşeli, 5903.20.10.10.00, 5903.20.10.90.00, 5903.20.90.10.00, 5903.20.90.90.00 gümrük tarife istatistik pozisyonları (GTİP) altında yer alan poliüretan (PÜ) suni deridir.

(2) Bu ürün, sıhhi ve ekolojik bir ürün olup, nefes alabilirlik, yumuşaklık, teknik değerler ve görünüm bakımından doğal deriye çok yakın özellikler taşımaktadır. PÜ suni deri, ev ve ofis döşeme, giyim, ayakkabı vb. üretiminde kullanılmaktadır.

(3) PÜ suni deri üretiminde, öncelikle üretilecek ürünün kalitesine bağlı olarak uygun formülasyonda karışım kazanlarda hazırlanmakta ve yine üretilecek ürünün kalitesi ve kullanım yerine göre uygun bez, keçe, tela veya dokumamış (nonwoven) kumaş seçilmektedir.

(4) Koagüle makinesinde bu taşıyıcı zeminlerin üzerine hazırlanan karışım sıvama veya daldırma yöntemi ile temas ettirilmekte, sonrasında üzeri hamurlu taşıyıcı zemin koagüle banyosuna alınarak, burada hamurun taşıyıcı zemin üzerinde pıhtılaşması sağlanmaktadır. Sonraki aşamada, pıhtılaşma ile oluşan cildin yıkama banyolarında iyice yıkanarak içerdiği solventten arınması söz konusudur. Ürün kuruduktan sonra, istenen görünümü elde etmek için zımpara ve emprime gibi çeşitli süreçlerden de geçebilmektedir.

(5) Yerli üretim dalı tarafından imal edilen suni deri ile soruşturma konusu ülke menşeli suni derinin benzer ürün olduğu tespiti mevcut önleme esas soruşturmada (esas soruşturma) yapılmıştır. Bu soruşturmada ise, fiziksel özellikler, ürün çeşitliliği, kullanım alanları, tüketici algılaması ve dağıtım kanalları bakımından yerli üretici tarafından üretilen ürün ile soruşturmaya konu ülke menşeli ürün arasında “benzer ürün” tanımı açısından ayrım yaratan herhangi bir farklılığın ortaya çıktığına ilişkin yeni bir bilgiye ulaşılmamıştır. Bu itibarla, 2005/2 sayılı Tebliğ’de soruşturma konusu ürün ve benzer ürüne yönelik tespitleri değiştirecek herhangi bir bilgi mevcut olmadığından anılan belirlemeler geçerliliğini sürdürmektedir.

(6) Soruşturma kapsamında yapılan incelemelerde soruşturma konusu maddenin yukarıda belirtilen GTP dışında bir sınıflandırma altında ithal edildiğine ilişkin herhangi bir bulgu edinilmemiştir. Öte yandan, soruşturma konusu madde haricinde bir maddenin mezkûr GTİP’ler altında ithal edildiğine dair bir itirazda da bulunulmamıştır. Bu nedenle soruşturma çerçevesindeki değerlendirmeler bahsi geçen GTİP’ler altında gerçekleştirilen ithalatın tamamını kapsamaktadır.

(7) Soruşturma konusu eşya ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup uygulamaya esas olan GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır. Bununla beraber, soruşturma konusu eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetveli’nde yer alan tarife pozisyonunda ve/veya tanımında yapılacak değişiklikler, bu Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına halel getirmez.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Dampingin Varlığı ve Devamı

Genel

MADDE 8- (1) Yönetmelik’in 35 inci maddesi çerçevesinde önlemin yürürlükte olduğu dönemde dampingin devam edip etmediği incelenmiş ve 2009 yılına ilişkin gösterge niteliği taşıyan damping marjı hesaplanmıştır.

(2) Bu kapsamda, Yönetmelik’in 7 inci maddesi uyarınca, ÇHC’nin piyasa ekonomisi uygulamayan ülke kabul edilmesi ve ÇHC’de yerleşik firmaların işbirliğinde bulunmamaları nedeniyle piyasa ekonomisi şartlarının mevcut olduğu Türkiye emsal ülke olarak alınmıştır.

Normal değer

MADDE 9- (1) Normal değer hesabında, yerli üretim dalının yerinde doğrulama çalışmaları çerçevesinde teyit edilen direkt ilk madde ve malzeme giderlerine, direkt işçilik, genel üretim giderleri, faaliyet ve finansman giderleri eklenmiş ve birim ticari maliyet bulunmuştur. Elde edilen birim ticari maliyete ise makul bir kar eklenerek fabrika çıkış aşamasında oluşan fiyat bulunmuştur. Bulunan bu değer oluşturulmuş normal değer olarak kabul edilmiştir.

İhraç fiyatı

MADDE 10- (1) İhraç fiyatının belirlenmesinde, soruşturma konusu ülkeden gerçekleştirilen ithalatın birim fiyatına ilişkin 2009 yılına ait TÜİK ithalat istatistikleri esas alınmıştır. İstatistikler temelinde saptanan CIF fiyat, navlun ve sigorta masraflarına ilişkin somut ve doğrulanabilir verilere ulaşılamadığından ihracatçılar lehine fabrika çıkış aşamasındaki değer olarak kabul edilmiştir.

Fiyat karşılaştırması ve damping marjı

MADDE 11- (1) Damping marjı hesabında, ağırlıklı ortalama normal değer ile ağırlıklı ortalama ihraç fiyatı aynı ticari aşamada yani fabrika çıkış aşamasında karşılaştırılmıştır.

(2) Yapılan hesaplamalara göre, ÇHC menşeli suni deri için bulunan damping marjı, mutlak olarak 2,15 $/Kg, nispi olarak ise CIF ihraç fiyatının %24’ü düzeyindedir.

DÖRDÜNCÜ KISIM

Maddi Zararın Varlığı ve Devamı

Maddenin genel ithalatı

MADDE 12- (1) Soruşturma konusu maddenin tüm ülkelerden gerçekleşen ithalatına ilişkin rakamlar incelendiğinde, 2005 yılında 8.293.719 metre (m) olan toplam ithalat miktarının 2006 yılında 9.323.291 m.’ye çıktığı; 2007’de 9.218.321 m.’ye, 2008’de ise 8.538.763 m.’ye gerilediği, 2009’da ise azalmaya devam ederek ekonomik krizin de etkisiyle 6.754.897 m. olarak gerçekleştiği görülmüştür. Tüm ülkelerden gerçekleşen ithalatın toplam değerinin ise 2005 yılında 46.196.593 ABD doları iken 2009 yılında 41.774.270 ABD dolarına gerilediği tespit edilmiştir.

(2) 2005–2009 döneminde soruşturma konusu GTİP’lerden gerçekleşen toplam ithalatın miktar temelinde %33 oranında, değer temelinde ise %10 oranında düşüş gösterdiği tespit edilmiştir. Söz konusu düşüşün 2008 yılının son çeyreğinde ortaya çıkan ancak sonuçları 2009 yılında daha yoğun hissedilen küresel ekonomik krizin piyasa üzerindeki etkisinden kaynaklandığı düşünülmektedir.

Maddenin soruşturma konusu ülkeden ithalatı

MADDE 13- (1) Mezkur maddenin ÇHC’den gerçekleşen ithalatı incelendiğinde; 2005 yılında 2.102.834 metre olan ithalat miktarının 2006 yılında 1.773.001 m’ye gerilediği, 2007 ve 2008 yıllarında ithalatın artarak sırasıyla 2.009.325 m ve 2.192.855 m, 2009 yılında ise azalarak 1.348.328 m düzeyinde gerçekleştiği görülmüştür.

Soruşturma konusu ürünün ithalatının tüketime göre değişimi

MADDE 14- (1) Soruşturma konusu ithalatın nispi olarak değişimini görebilmek amacıyla, söz konusu ithalatın toplam Türkiye tüketimi içindeki payı incelenmiştir. Soruşturma konusu ürünün Türkiye toplam tüketimi hesaplanırken, 2006- 2009 yıllarına ait, metre bazında yerli üretim dalı yurtiçi satış miktarları ile ilgili yıla ait genel ithalat toplanmıştır. Bu çerçevede, 2007 yılında 100 olan tüketim endeksinin 2008 ve 2009 yıllarında sırasıyla 93 ve 72 olduğu görülmüştür.

(2) Soruşturma konusu ülkenin Türkiye pazarından aldığı payın endeks incelendiğinde, 2007 yılında 100 iken 2008’de 118 çıktığı 2009 yılında ise 93’e gerilediği görülmektedir.

Soruşturma konusu ürünün fiyatlarının gelişimi

MADDE 15- (1) Tüm ülkelerden gerçekleşen ithalatın ortalama birim fiyatı 2005 yılında 5,57 $/m iken bu fiyat 2006–2009 döneminde sırasıyla 4,29 $/m, 4,11 $/m, 4,97 $/m, ve 6,18 $/m olarak gerçekleşmiştir.

(2) ÇHC menşeli soruşturma konusu ürünün birim fiyatının ise 2005–2009 yılları arasında sırasıyla 3,49 $/m, 3,51$/m, 3,50 $/m, 3,64 $/m, ve 5,92 $/m olduğu tespit edilmiştir.

Soruşturma konusu ürünün iç piyasa satış fiyatları üzerindeki etkisi

MADDE 16- (1) Soruşturmaya konu ülkeden gerçekleşen ithalatın Türkiye piyasasında oluşan fiyatlarının yerli üretim dalının yurtiçi satış fiyatları üzerinde yarattığı etkiyi tespit edebilmek amacıyla, fiyat kırılmasına bakılmıştır. Bu çerçevede, 2009 yılına ilişkin olarak ithalatçı faturaları temelinde gerçekleştirilen çalışma neticesinde soruşturma konusu ülkeden gerçekleşen ithalatın birim fiyatlarına gümrük vergisi ve gümrük masrafları eklenerek soruşturma konusu ürünün Türkiye piyasasına giriş fiyatı saptanmıştır. Dampinge karşı önlemin söz konusu olmadığı bir ortamda fiyatların hangi düzeyde olacağına ilişkin değerlendirmeyi mümkün kılmak amacıyla anılan miktara dampinge karşı önlem eklenmemiştir. Bu şekilde elde edilen soruşturma konusu ürünün Türkiye piyasasındaki ağırlıklı ortalama fiyatı yerli üretim dalının ağırlıklı ortalama satış fiyatıyla mukayese edilmiştir.

(2) Yapılan karşılaştırma neticesinde, ÇHC menşeli ithalatın yerli üreticilerin fiyatlarını 2007 yılında %103, 2008 yılında %97, 2009 yılında ise %10 oranında kırdığı tespit edilmiştir.

Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri

MADDE 17- (1) Soruşturma konusu ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin belirlenmesinde gözden geçirme dönemine ait DEPAR firmasının verileri dikkate alınmıştır.

(2) Eğilimin sağlıklı bir şekilde incelenmesi amacıyla, Türk Lirası bazındaki veriler için yıllık ortalama Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) kullanılarak enflasyondan arındırılmış reel değerler esas alınmıştır.

(a) Üretim, kapasite ve kapasite kullanım oranı (KKO)

(1) 2007 yılı endeksi 100 kabul edildiğinde, soruşturma konusu maddenin üretim miktarı endeksi 2008 ve 2009 yıllarında azalarak, sırasıyla 93 ve 52’ye gerilemiştir.

(2) Yerli üretim dalı bakımından 2007 yılında 100 olan kapasite endeksi, 2008 yılında artarak 150 olmuş, 2009’da da aynı seviyesini sürdürmüştür. KKO incelendiğinde ise, 2007 yılında 100 olan kapasite kullanım oranı endeksi 2008 yılında 62’ye 2009 yılında ise 35’e gerilemiştir.

(b) Yurt içi satışlar ve ihracat

(1) Yurt içi satışlarda miktar temelinde 2007 yılında 100 olan endeks, 2008 ve 2009 yıllarında önemli ölçüde azalarak sırasıyla 95 ve 56 seviyesine gerilemiştir.

(2) Yurt dışı satışların miktarı incelendiğinde ise, 2007 yılında 100 olan miktar endeksi de azalarak 2008 ve 2009 yıllarında sırasıyla 86 ve 33 seviyesine düşmüştür.

(c) Yurt içi fiyatlar

(1) Yerli üretim dalının 2007 yılında metre bazında 100 olan yurt içi birim satış fiyatı endeksi, 2008’de 89’a düşmüş 2009 yılında ise toparlanarak 99’a yükselmiştir.

(d) Maliyetler ve karlılık

(1) Yerli üretim dalının gözden geçirme döneminde birim ticari maliyetleri göz önüne alındığında, 2007 yılında 100 olan birim ticari maliyet endeksinin artarak 2008 yılında 104’e, 2009 yılında ise 117’ye yükseldiği görülmektedir.

(2) Yerli üretim dalı birim karının 2007 yılında 100 olan endeksinin 2008 yılında zarara dönüşerek (-)162 olduğu, 2009 yılında ise (-) 46 olduğu tespit edilmiştir.

(e) Stoklar

(1) Yerli üretim dalının üretimini satışların seviyesine paralel olarak belirlediği ve ciddi sayılabilecek seviyede stok tutmadığı anlaşılmaktadır. Bu çerçevede stok seviyesi incelendiğinde, 2007 yılında 100 olan stok miktar endeksinin 2008 yılında 0 (sıfır), 2009 yılında ise 17 olarak gerçekleştiği tespit edilmiştir.

(f) Pazar payı

(1) Yerli üretim dalının pazar payı endeksi ise 2007 yılında 100 iken, 2008’de 102’ye çıkmakla birlikte, 2009’da hızlı bir düşüşle 78’e gerilemiştir.

(g) İstihdam

(1) 2007 yılında 100 olan doğrudan işçi sayısı endeks değerinin 2008’de 103’e çıktığı, 2009’da 80 seviyesine gerilediği tespit edilmiştir.

(h) Verimlilik

(1) 2007’de 100 olan verimlilik (kişi başı üretim) endeksinin, 2008 ve 2009 yıllarında sırasıyla 90 ve 65 olarak gerçekleştiği tespit edilmiştir.

(ı) Ücretler

(1) Üretimde çalışan işçilerin aylık ücret endeksi 2007 yılında 100 iken, 2008’de 102, 2009’da 116 olarak gerçekleşmiştir.

(i) Nakit akışı

(1) 2007 yılında 100 olan ürün nakit akışı endeksinin, karlılıkla koşut biçimde hareket ederek, 2008 ve 2009 yıllarında (-) 53 ve 12 düzeyinde gerçekleştiği görülmüştür.

(j) Büyüme

(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetlerini kapsayan aktif büyüklüğü, reel olarak 2007 yılında 100 iken 2008’de 104, 2009’da ise 101 olarak gerçekleşmiştir.

(k) Sermaye veya yatırımları arttırma yeteneği

(1) Yerli üretim dalının sermaye arttırma yeteneğini görmek için yerli üretim dalının öz sermayesindeki eğilim incelenmiştir. Bu bağlamda, 2007 yılında 100 olan firma öz sermaye endeksi, 2008 ve 2009 yıllarında azalarak, sırasıyla 93 ve 86 olarak gerçekleşmiştir.

(l) Yatırımların geri dönüş oranı

(1) Yerli üretim dalının bütün faaliyetlerine ilişkin yatırım hasılatı (kar/öz sermaye) endeksi azalarak, 2007 yılında 100 iken, 2008’de 64, 2009’da ise -3 olarak gerçekleşmiştir.

(m) Damping marjının büyüklüğü

(1) Dampingin önlemin yürürlükte olduğu dönemde devam edip etmediğinin tespiti için gösterge niteliğinde damping marjı hesaplandığında, miktar bazında kg başına 2,15 ABD doları, nispi olarak ise CIF bedelin %24’ü oranında damping marjı tespit edilmiştir.

Ekonomik göstergelerin değerlendirilmesi

MADDE 18- (1) Yerli üretim dalı ekonomik göstergeleri incelendiğinde, 2007-2009 arasını kapsayan gözden geçirme döneminde, satış miktarında ciddi azalma olduğu, buna bağlı olarak yerli üretim dalının üretim miktarı, istihdam, verimlilik, sermaye ve yatırımları attırma yeteneği ve yatırımların geri dönüş oranında olumsuzlukların meydana geldiği görülmektedir.

(2) Ayrıca, yerli üretim dalının artan sınai ve ticari maliyetlerini fiyatına yansıtamamış olması nedeniyle, karlılığın 2008 yılında zarara dönüştüğü, nakit akışının da azalara olumsuz seyir izlediği tespit edilmiştir.

(3) Yukarıdaki veriler, yürürlükteki önleme rağmen yerli üretim dalında zararın halen devam etmekte olduğuna işaret etmektedir.

BEŞİNCİ KISIM

Dampingin ve Zararın Devamı veya Yeniden Meydana Gelmesi İhtimali

Genel

MADDE 19- (1) Yönetmelik’in 35 inci maddesi hükümleri gereğince, bu bölümde önlemin sona ermesi halinde dampingin ve zararın devamı veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığı değerlendirilmiştir.

Soruşturma konusu ülkedeki yerleşik kapasite ve ihracat kabiliyeti

MADDE 20- (1) Soruşturma konusu suni deri maddesini de kapsayan “deri ve kürk imalat” sanayisine ilişkin ÇHC Ulusal İstatistik Bürosu verileri incelendiğinde, anılan iş kolunun tüm imalat sektörü bakımından önem arz ettiği sonucuna ulaşılmaktadır. Bu çerçevede, Ocak 2010 yılına kadar bahse konu işkoluna yönelik duran varlıklarda gerçekleştirilen yatırımın boyutunun 28 milyar Yuan seviyesine (4 milyar ABD Doları) ulaştığı bildirilmektedir.

(2) Soruşturma konusu ürüne yönelik resmi üretim rakamlarına erişim söz konusu olmadığından ürünün ihracatındaki seyrin üretim miktarına ilişkin gösterge teşkil ettiği mütalaa edilmiştir. Bu çerçevede, Uluslararası Ticaret Merkezi (UTM- International Trade Center) verileri dikkate alındığında ÇHC’nin toplam ihracatının 2005–2009 yılları arasında miktar temelinde %35 oranında artış kaydettiği tespit edilmiştir. Avrupa Birliği Resmi İstatistik Birimi (Eurostat) verileri temelinde ise soruşturma konusu üründe ÇHC’nin Avrupa Birliği’ne (AB) ihracatının 2005–2009 yıllarında %180 oranında arttığı görülmüştür. Bu durum, ÇHC’nin, önlemin yürürlükten kalkması halinde Türkiye’ye yönlendirebilecek fazla kapasitesinin bulunduğunu ortaya koymaktadır.

Türkiye pazarının önemi

MADDE 21- (1) Soruşturma konusu ürünün Türkiye pazarındaki durumu incelenirken ürünün ağırlıklı olarak kullanıldığı ayakkabı ve saraciye işkolunun durumu dikkate alınmıştır.

(2) Saraciye sektörünün çoğunluğunu KOBİ’lerin oluşturduğu bilinmektedir. Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) Dokuzuncu Kalkınma Planı Tekstil, Deri ve Giyim Sanayi Özel İhtisas Komisyonu Raporu’na göre saraciye imalatçılarının %10’u büyük ölçekli firmalar, %90’ı KOBİ ve şahıs işletmeleridir. Üretici firmaların %90'ı ortalama 6 işçi çalıştıran küçük şahıs işletmeleri olup, genel olarak tekstil ve suni deri karışımı malzeme kullanmakta ve harcıalem saraciye eşyası üretmektedirler. Çoğunluğu teşkil eden küçük işletmelerde yeterli sermayenin bulunmayışı ve üretilen mal türlerinde iç pazarda mevcut rekabet nedeni ile bu kesimde kapasitenin %60'ı ile çalışmaktadırlar.

(3) Ayakkabı imalat işkolu incelendiğinde, İGEME 2009 Ayakkabı Sektör Raporu’na göre sektörde yıllık üretim kapasitesinin 290 milyon çift civarında olduğu ve son 10 yılda en fazla kapasite artışı ürün tipi bazında terliklerde ve poliüretan tabanlı ayakkabılarda gerçekleştiği görülmektedir. Üretimin yaklaşık % 26’sını deri ayakkabılar oluşturmaktadır. Sektörde 300.000 kişinin çalıştığı, bunun 20.000 kişilik grubunun sanayileşmiş, kalan 280.000 kişilik grubun ise sanayileşmemiş işletmelerde istihdam edildiği varsayılmaktadır.

(4) Suni derinin ağırlıklı olarak kullanıldığı sektörlerde talebin fiyata yönelik hassasiyeti dikkate alındığında 2010 yılında beklenmekte olan ekonomik iyileşme çerçevesinde nihai ürünlere yönelik talepte bir genişlemenin söz konusu olacağı düşünülmektedir. Nitekim, Economist dergisinin Eylül 2009 sayısında yer alan Türkiye Tüketici Ürünleri ve Perakende Satış Raporu’na göre, ABD doları temelinde 2009’a kıyasla 2010 yılında giyim ürünlerine yönelik talepte %16; ayakkabı talebinde ise % 12 oranında artış beklenmektedir. Yine aynı raporda belirtildiği üzere 2011 yılında talepteki artışın sırasıyla %11 ve %7 olacağı düşünülmektedir.

(5) Söz konusu değerlendirmeler ışığında Türkiye piyasasının soruşturma konusu ülke bakımından pazar önemini korumaya devam edeceği ve soruşturma konusu ürünün ağırlıklı olarak kullanıldığı alanlardaki talep artışıyla beraber ara ürün niteliği taşıyan suni deriye olan talebin de artacağı düşünülmektedir.

Talebi etkileyen unsurlar

MADDE 22- (1) Soruşturma kapsamındaki ithalatçı firmadan alınan yanıtların incelenmesi çerçevesinde soruşturma konusu ürüne ilişkin talebi belirleyen temel unsurun öncelikle fiyat, ikinci safhada kalite ve ürün/desen çeşitliliği olduğu görülmüştür. Bu durum, önlemin ortadan kalkması halinde, talebin daha düşük fiyatlı ithalata yönelerek yerli üretim dalında zararın tekrarlanmasının muhtemel olduğuna işaret etmektedir.

İthalatın muhtemel seyri ve yerli üretim dalı üzerindeki etkisi

MADDE 23- (1) Önlemin yürürlükten kalkması durumunda soruşturma konusu ülkeden ithalatın artmasının muhtemel olduğu, bu durumda yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinden üretim ve satışlardaki gerilemenin olacağı, azalan üretimin maliyetleri arttırabileceği ve karlılıktaki bozulmanın tüm ekonomik göstergeleri olumsuz etkileyeceği değerlendirilmektedir.

(2) Diğer taraftan 2009 yılındaki global krize bağlı olarak azalan talebin 2010 yılında tekrar artışa geçmesiyle oluşacak talebin de soruşturma konusu ülkeden talebi arttıracağı değerlendirilmektedir.

Değerlendirme

MADDE 24- (1) Gösterge niteliğinde damping marjı hesabının da ortaya koyduğu üzere, yürürlükteki önleme rağmen damping devam etmekte olup önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingin devam etmesi muhtemeldir.

(2) ÇHC’deki soruşturma konusu ürünün de içinde bulunduğu işkolundaki yatırımlar neticesinde, sektörde kapasite artışı olduğu görülmektedir. Bu durum, ülkenin soruşturma konusu ürünü de kapsayan ürün kümesindeki üretim ve ihracatındaki artış potansiyelini yansıtmaktadır.

(3) Türkiye sektöründeki pazar ve talep yapısı dikkate alındığında, kapasitedeki artışa koşut olarak üretimde ortaya çıkan artışın kolaylıkla Türkiye’ye yönlendirilebileceği mütalaa edilmektedir.

(4) ÇHC’de yerleşik firmaların Türkiye piyasasında uzun süredir faaliyet göstermeleri nedeniyle pazarı iyi tanıdıkları ve uygun dağıtım kanallarına sahip oldukları bilinmekte olup önlemin yürürlükten kalkması halinde piyasaya hızlı bir biçimde nüfuz etmeleri muhtemeldir.

(5) Türkiye’de soruşturma konusu ürüne yönelik talep dikkate alındığında, ÇHC’de yerleşik üretici/ihracatçı firmalar bakımından Türkiye piyasasının önemini korumaya devam edeceği değerlendirilmektedir.

(6) Yukarıdaki veriler ışığında, önlemin yürürlükten kaldırılması halinde dampingin ve yerli üretime yönelik zararın devam edeceği veya yeniden tekrarlanabileceği muhtemel görünmektedir.

ALTINCI KISIM

Sonuç

Karar

MADDE 25- (1) Soruşturma sonucunda, yerli üretim dalında maddi zararın devam ettiği ve meri önlemin yürürlükten kaldırılması durumunda dampingin ve zararın devamın etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğu anlaşıldığından, uygulanmakta olan dampinge karşı önlemin, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nun kararı ve Bakan’ın onayı ile belirtilen şekilde aynen uygulanmaya devam edilmesine karar verilmiştir.

Menşe Ülke	Pozisyon No	Eşyanın Tanımı	Dampinge Karşı Önlem
Çin Halk Cumhuriyeti	5903.20.10.10.00	Mensucat, poliüretanla emdirilmiş - deri taklidi.	1 ABD Doları/Kg
	5903.20.10.90.00	Mensucat, poliüretanla emdirilmiş - diğerleri.	1 ABD Doları/Kg
	5903.20.90.10.00	Mensucat, poliüretanla sıvanmış, kaplanmış veya lamine edilmiş - deri taklidi.	2,2 ABD Doları/Kg
	5903.20.90.90.00	Mensucat, poliüretanla sıvanmış, kaplanmış veya lamine edilmiş – diğerleri.	2,2 ABD Doları/Kg

Uygulama

MADDE 26- (1) Gümrük idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife istatistik pozisyon numarası, tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın, diğer mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimi kapsamındaki ithalatında, karşılarında gösterilen oranda dampinge karşı önlemi tahsil ederler.

Yürürlük

MADDE 27- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 28- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan yürütür.

Full & Egal Universal Law Academy