3469

YAP-İŞLET MODELİ İLE ELEKTRİK ENERJİSİ ÜRETİM

TESİSLERİNİN KURULMASI VE İŞLETİLMESİ İLE

ENERJİ SATIŞININ DÜZENLENMESİ

HAKKINDA YÖNETMELİK

Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 1/8/1997 No: 97/9853

Dayandığı Kanunun Tarihi : 16/7/1997 No: 4283

Yayımlandığı R.Gazetenin Tarihi : 29/8/1997 No: 23095

Yayımlandığı Düstürun Tertibi : 5, Cildi : 36, S:

²

8/4/2021 tarihli ve 31448 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 7/4/2021 tarihli ve 3794 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca bu Yönetmelik Cumhurbaşkanlığı Yönetmeliği bölümüne eklenmiştir.

²

BİRİNCİ BÖLÜM

Genel Hükümler

Amaç ve kapsam

Madde 1 – Bu Yönetmeliğin amacı; Yap-İşlet modeli ile üretim şirketlerine ülke enerji plan ve politikalarına uygun biçimde elektrik enerjisi üretmek için mülkiyetleri kendilerine ait olmak üzere termik santral kurma ve işletme izni verilmesi ile enerji satışına dair esas ve usulleri belirlemektir. Hidroelektrik, jeotermal, nükleer santrallar ve diğer yenilenebilir enerji kaynakları ile çalıştırılacak santrallar bu Yönetmelik kapsamı dışındadır.

4283 sayılı Kanuna göre TEAŞ'ça belirlenecek kurulma ve işletilme kuralları çerçevesinde, elektrik enerjisi üretmek amacıyla mülkiyetleri kendilerine ait olmak üzere üretim şirketlerince termik santralların kurulması, bu santrallarda üretilen elektrik enerjisinin satışı ile Bakanlıkça üretim tesisi kurma ve işletme izni verilmesi konularında bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.

Hukuki dayanak

Madde 2 – Bu Yönetmelik, 4283 sayılı Yap-İşlet Modeli ile Elektrik Enerjisi Üretim Tesislerinin Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışının Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 3 üncü maddesine göre hazırlanmıştır.

Tanımlar

Madde 3 – Bu Yönetmelikte geçen;

Yap-İşlet modeli: Elektrik enerjisi santrallarının üretim şirketleri mülkiyetlerinde kurulmalarını, işletilmelerini, üretilen elektrik enerjisinin belirlenen esas ve usuller çerçevesinde TEAŞ'a satışını içeren modeli,

Üretim şirketi: Mülkiyeti kendisine ait olmak üzere sadece elektrik enerjisi üretim tesisi kurmak ve işletmek için kurulmuş veya kurulacak yerli ve/veya yabancı sermaye şirketini,

Üretim tesisi: Kurulacak termik santral ile bağlantılı olarak çalışan teçhizat ve makina grupları ile menkul ve gayrimenkul ana ve yardımcı bina ve araçların tümünü,

Bakanlık: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nı,

İşletme ruhsatı: Üretim tesisinin geçici kabulünden sonra Bakanlıkça üretim şirketine verilecek resmi izin ve belgeyi,

TEAŞ: Türkiye Elektrik Üretim-İletim Anonim Şirketi Genel Müdürlüğünü,

Yönetim kurulu: Türkiye Elektrik Üretim-İletim Anonim Şirketi yönetim kurulunu,

Teklif tarihi: Teklifin verileceği son gün ve saati,

Enerji, elektrik enerjisi: Aktif elektrik enerjisini,

Enerji birim fiyatı (sözleşme fiyatı, teklif fiyatı): Üretim şirketinin, TEAŞ tarafından belirlenen şartlarla ürettiği ve teslim ettiği her kilowatt saat karşılığı olarak tesbit edilen fiyatı,

3470

İhale: Bu Yönetmelikte yazılı usul ve şartlarla, işin, istekliler arasından seçilecek birisi üzerine bırakıldığını gösteren ve yetkili mercilerin onayı ile tamamlanan sözleşmeden önceki işlemleri,

Şartname: Yapılacak işin genel, özel, teknik ve idari esas ve usullerini gösteren ve yönetim kurulunca onaylanmış belgeleri,

Uygun teklif: Bedel, nitelik ve diğer şartlar yönünden değerlendirilerek tercih edilen teklifi,

Sözleşme: Şartname eki olarak verilen, koşulları ihaleye çıkılmak üzere yönetim kurulunca onaylanmış, TEAŞ ile üretim şirketi arasında imzalanacak yazılı anlaşmayı,

Proje: Yap-İşlet modeli ile gerçekleştirilecek elektrik enerjisi üretim tesisini,

Teklif: Yap-İşlet modeli ile gerçekleştirilecek üretim tesisi için şartnameye göre istekli şirketler tarafından hazırlanan ve teklifi oluşturan tüm dokümanları,

Yakıt: Yap-İşlet modeli ile gerçekleştirilmesi öngörülen santralda enerji üretimi için kullanılacak ana, yardımcı ve ana yakıtın olmaması durumunda kullanılmak üzere belirlenen yakıtları,

Nominal üretim kapasitesi :Kurulacak santralın özelliklerine göre şartname ve sözleşmede üretim tesisi için tanımlanan net üretim kapasitesini (megawatt olarak),

Ünite gücü: kurulacak üretim tesisinin özelliklerine göreşartname ve sözleşmede santralın her bir ünitesi için tanımlanan çıkış gücünü (megawatt olarak),

Yıllık performans değerleri: Üretim şirketi tarafından garanti edilmek üzere sözleşmede belirtilen işletme ile ilgili değerleri,

Üretim miktarı: Kurulacak üretim tesisinin yerine ve özelliklerine göre, şartnameye uygun olarak şirket tarafından teklifinde kilowatt-saat olarak verilen ve üretim şirketi tarafından garanti edilen yıllık net üretim miktarını,

Alım garantisi: Kurulacak üretim tesisinin özelliklerine ve yerine göre, ulusal elektrik sisteminin şartlarında arz-talep dengesi gözetilerek sözkonusu üretim tesisinde üretilecek enerjinin (üretim miktarı) TEAŞ'ca satın alma garantisi verilecek yüzde olarak miktarını,

Ulusal yük dağıtım merkezi: Enerji üretim ve iletiminin talebe uygun olarak yönetimini teminen ulusal enterkonnekte elektrik şebekesinin üretim, iletim ve tüketim yönünden işletilmesini devamlı izleyen, denetleyen ve işletme manevralarının koordinasyon ve kumandasını yapan bölgesel yük dağıtım üniteleri arasındaki koordinasyonu sağlayan işletme merkezini,

ifade eder.

İlkeler

Madde 4 – Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;

a) Üretim tesisinin kurulması ve kurulan üretim tesisinden Yönetmelikte yazılı usuller dahilinde, ulusal sistem açısından en iyi şekilde, uygun şartlarla zamanında, ucuz olarak elektrik enerjisi temin edilmesi ve ihalede açıklık ve rekabetin sağlanması esastır.

b) Uzun Dönem Üretim Sistemi Gelişim Planı'nda yer alan santrallardan hangilerinin Yap-İşlet modeli ile gerçekleştirileceği Bakanlık tarafından, enerji alım garantisi miktarı ise TEAŞ tarafından belirlenir. İhaleye çıkılmadan önce; kalkınma planları ile enerji plan ve politikalarına uygunluk açısından Devlet Planlama Teşkilatının, TEAŞ ödemelerine verilecek olan Hazine garantileri açısından ise Hazine Müsteşarlığının görüşü alınır.

3471

c) TEAŞ, Devlet İhale Kanunu hükümlerine tabi olmayıp ihaleyi yapıp yapmamakta, kısmen veya dilediğinle yapmakta serbesttir.

d) İhalede işin icaplarına göre elektrik enerjisinin, ilgili mevzuata ve ticari teamüle uygun bir tarzda ve bu Yönetmelikte yazılı usuller çerçevesinde, kalite, yüksek verimlilik ve standart başta olmak üzere en uygun fiyat ve şartlarla temin edilmesi ve sözkonusu üretim tesisinin zamanında gerçekleştirilmesi amaçtır.

e) Üretim şirketlerince projenin özel anlaşmalarla yurt dışından ve/veya yurt içinden sağlanan kredilerden yararlanılarak gerçekleştirilmesi durumunda; kredi anlaşmalarının tarafı üretim şirketi olup; sadece devir, temlik ve fesih ile ilgili sözleşme hükümlerinin uygulanma aşamasına gelindiğinde gerek görülürse kredi temin edilen kuruluşlara bu hususta bir bildirimde bulunulabilir. Bu bildirimin şekli sözleşme ve şartnamede belirlenir.

f) Üretim şirketi TEAŞ'ın önceden yazılı onayını almadıkça, işin bir bölümünü ya da tamamını, üçüncü kişilere devredemez.

Üretim şirketinin; TEAŞ'dan sözleşme hükümleri gereğince herhangi bir talebini veya alacağını üçüncü şahıslara devi ve/veya temlik etmesi TEAŞ'ın yazılı onayına tabidir. Sözleşmelerde devir ve/veya temlik işlemi nedeniyle değişiklik yapılamaz.

g) Yap-İşlet modeli ile gerçekleştirilmesi öngörülen üretim tesisi için sözleşme süresi; sözleşmenin yürürlüğe girme tarihinden itibren üretim tesisi için alınacak tüm izinler için gerekli süre ile tesis süresi de dahil olmak üzere en fazla yirmi yıldır. Sözleşmenin süresi ülke makro politikaları ve arz-talep dengeleri göz önünde bulundurularak bu süreyi aşmamak kaydıyla her proje için ayrı ayrı belirlenir. Ancak ülke makro politikaları ve arz-talep dengeleri göz önünde bulundurularak üretim şirketi ile TEAŞ'ın karşılıklı anlaşmaları halinde, sözleşmenin süresinin bitiminden bir yıl önce belirlenecek ve mutabık kalınacak yeni şartlar çerçevesinde bu süre uzatılabilir. Bu durumda Hazine Müsteşarlığının görüşü alınır.

h) Şartname ve sözleşme; sistem şartları, enerjinin kalitesi ve sürekliliğini sağlayacak hükümler öngörülerek oluşturulur.

ı) Detayları şartname ve sözleşmede yer alacak kurallara göre üretim şirketince gerçekleştirilecek olan üretim tesisinin test çalışması, deneme işletmesinin sonunda kabul işlemleri ve ticari işletmeye geçiş ile ilgili işlemler, bu Yönetmelik ve sözleşme hükümlerine göre yapılır.

i) Üretim şirketi, TEAŞ tarafından hazırlanan enterkonnekte sisteme bağlı olarak çalışacak üretim tesislerinin uymaları gereken kriterlere uymak zorundadır.

j) Üretim tesisinde üretilen enerjinin ulusal elektrik şebekesine güvenli iletimi için TEAŞ tarafından belirlenen enterkonnekte sisteme bağlantı noktasına kadar olan hat, sözleşmede yer alan hükümler çerçevesinde üretim şirketince gerçekleştirilir ve bu konu ile ilgili mevzuat doğrultusunda TEAŞ'a devredilir. Bununla ilgili olarak; kamu yararı kararı TEAŞ tarafından alınır. Bu işlemle birlikte üretim şirketi tarafından gerçekleştirilecek hizmetler sonucu 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununa göre oluşturulan Kıymet Takdir Komisyonunca nakil hattı güzergahı altında kalan taşınmazlar için takdir edilen kamulaştırma bedelleri ile bu taşınmazlar için açılan bedel artırımı davaları sonucu mahkemece takdir edilen bedeller tüm fer'ileri ile birlikte TEAŞ tarafından karşılanır.

Söz konusu hattın tesisi ile ilgili olarak TEAŞ'a ait olacağı belirtilenlerin dışındaki tüm hizmet, masraf ve giderler ile bu kapsamda ilgili mevzuata uygun olarak kamulaştırma planlarının hazırlanması, mülkiyetin belgelendirilmesi ve kamulaştırmaya esas adres tesbitleri üretim şirketi tarafından yapılır. Bu masraflar ve giderler sözleşme fiyatına dahildir.

Hattın enerjilenmesinden önce TEAŞ prensiplerine göre gerekli işlemler yapılır.

3472

k) Üretim tesisinde üretilecek elektrik enerjisinin üretimi ve TEAŞ'a satışıyla ilgili esaslar ve kurallar sözleşmede belirlenir.

l) Sözleşmenin imzalanması ve onaylanmasından doğacak bütün vergi, ücret, resim, harç ve diğer giderler üretim şirketi tarafından ödenir ve sözleşme fiyatına dahildir.

m) Şartname ve sözleşme TEAŞ tarafından hazırlanır.

Sorumluluklar

Madde 5 – a) Yap-İşlet modeli ile gerçekleştirilecek üretim tesisi için üretim şirketi, TEAş tarafından öngörüldüğü şekilde gerçekleştirmek üzere teklif ettiği şartları ve yıllık performans değerlerini sağlar. TEAŞ da üretim tesisinde üretilecek enerjiyi sözleşmede öngörülen şartlarda satın alır. Taraflar, sözleşmede öngörülen şekil ve şartlarla ödemeleri gerçekleştirir.

Üretim tesisi için gerekli malzeme ve ekipman temini ile her türlü proje, inşaat, imalat, montaj işleri, işletmeye alma çalışmaları, her türlü tamir, bakım, nakliye, sigorta, gümrükleme ve bunlarla ilgili hizmetler ve masraflar üretim şirketinin sorumluluğundadır ve sözleşme fiyatına dahildir.

Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) olumlu belgesi de dahil olmak üzere tesisin kurulmasına ilişkin her türlü iznin alınması ve işlemlerin yapılması ile üretim tesisinin mevzuat hükümlerine uygun olarak işletilmesi üretim şirketinin sorumluluğunda olup, bundan doğan üretim kayıpları ve maliyet artışları üretim şirketi tarafından karşılanır.

Çevre ile ilgili mevzuat uyarınca üretim tesisi için alınmış izinlere konu olan tüm değerler kabul testleri sırasında ölçülür. Türk çevre mevzuatının değişmesi durumunda, yeni sınır değerler ile testler sırasında ölçülen değerler arasında, tasarım şartlarında öngörülen toleransların ötesinde bir değişiklik oluşması, ayrıca teklif verme tarihinden ticari işletmeye geçiş tarihine kadar geçen süre içerisinde çevre mevzuatında, tesisi ilgilendiren sınır değerlere ilişkin olarak teklife esas tasarım şartlarında değişiklik yapılmasının zorunlu olması durumlarında bunun enerji birim fiyatına etkisi gözönüne alınır. Sınır değerlere ilişkin olarak, teklif ve ÇED Raporuna esas alınan tasarım şartlarında değişiklik yapılmasının zorunlu olması durumunun belgelenme koşulları, enerji birim fiyatına ne şekilde yansıtılacağı ve bu konudaki diğer hususlar şartname ve sözleşmede düzenlenir.

Türk vergi mevzuatının değişmesi halinde üretim tesisi yapımı ve işletilmesi ile ilgili ortaya çıkabilecek maliyet değişikliklerinin enerji birim fiyatına etkisi, şartname ve sözleşmede öngörülecek hükümlere uygun olarak dikkate alınır.

b) Yap-İşlet modeli ile gerçekleştirilmesi öngörülen üretim tesisi için yakıt ve diğer girdilerin temini ve teminin sürekliliği konusunda her türlü sorumluluk üretim şirketine aittir. Yakıtın Türkiye'de tekel niteliği taşıyan bir kuruluştan temin edilmesinin zorunlu olduğu durumlarda tekel niteliğindeki kuruluş tarafından hazırlanan yakıt temin sözleşmesi de şartname ve ilgili evrakla birlikte isteklilere verilir.

c) Üretim şirketi, vergilendirmeye ilişkin türk vergi mevzuatına uymakla yükümlü olup, kendi vergi yükümlülüklerine ilişkin gelir ve kurumlar vergileri de dahil olmak üzere her türlü vergi ile bunların geç ödenmesinden veya ödenmemesinden doğan tazminat, ceza ve faizlerden sorumludur.

d) Üretim tesisinin mevzuata göre kurulması ve çalıştırılması üretim şirketinin sorumluluğundadır. Üretim şirketi, üretim tesisini Türk çevre mevzuat hükümlerinin gerekli kıldığı çevre kirliliği kontrol standartlarına göre işletir. Mevzuat hükümlerine aykırılıktan doğacak tüm sorumluluklar üretim şirketine aittir.

e) Üretim tesisinin işletilmesine ve işletme koşullarına yönelik hükümler şartname ve sözleşmede belirlenir. Üretim şirketi, ulusal yük dağıtım merkezi tarafından enterkonnekte elektrik şebekesinin izlenmesi ve kontrolü ile enerji üretim ve iletiminin talebe uygun olarak yönetimi için kendisine verilen talimatlara sözleşmede yer alan kurallar çerçevesinde uymak zorundadır.

3473

f) TEAŞ tarafından belirtilen yörede üretim tesisinin kurulacağı yerin seçimi, arazinin temini ve ilgili tüm diğer işlemler üretim şirketinin sorumluluğundadır.

g) Sözleşme konusu iş için gerekli finansmanın temini ve finansman temini ile ilgili her türlü işlem ve masraflar tamamen üretim şirketinin sorumluluğundadır ve sözleşme fiyatına dahildir.

h) Sözleşme konusu iş ile ilgili olarak, kendi personeline ve üçüncü şahıslara verilecek zararlardan dolayı tüm sorumluluk üretim şirketine aittir.

ı) Teklife esas para biriminin dönüştürülebilir (konvertibl) olması şarttır. Şartnamede teklife esas para biriminin tespitinin dönüştürülebilir olması koşuluyla isteklilerin seçimine bırakıldığı durumlarda, teklifin değerlendirilmesi için teklif verme günündeki T.C. Merkez Bankası tarafından belirlenen çapraz kur değerleri alınarak teklif fiyatları ABD Dolarına çevrilir ve karşılaştırma ABD Doları bazında yapılır. Değerlendirme ile ilgili detaylar şartnamede düzenlenir.

Bu durumda sözleşme; teklifin verildiği para cinsinden bağıtlanır ve TEAŞ ödemeleri, ödeme günündeki T.C. Merkez Bankasının geçerli döviz satış kuru üzerinden hesaplanacak Türk Lirası karşılığı olarak yapılır.

i) Eskalasyon; üretim şirketinin giderlerinde olabilecek fiyat değişikliklerinin sözleşme fiyatına yansıtılmasını amaçlayan bir uygulama olup, bu uygulamada kullanılacak formülün oluşturulmasında ve eskalasyon endekslerinin seçiminde gerçek fiyat değişikliklerinin yansıtılmasına azami özen gösterilir. Enerji birim fiyatının yatırımdan yansıyan kısmına eskalasyon uygulanmaz. Sözleşme ve şartnamede belirlenerek enerji birim fiyatının sabit giderler kısmının yatırımdan gelen bölümü çıkarıldıktan sonra kalan sabit işletme giderleri kısmı ile değişken işletme giderleri kısmına eskalasyon uygulanabilir. Eskalasyon uygulamasının öngörülmesi halinde ayrıntılar şartname ve sözleşmede belirtilir.

j) Faturaların düzenlenmesi ile ilgili kurallar sözleşmede belirtilir. TEAŞ ödemelerinin gecikmesi durumunda yapılacak uygulama ve TEAŞ ödemeleri için Hazine Müsteşarlığınca Hazine garantisi verilmesinin söz konusu olması durumunda bu garanti ile ilgili mekanizma ve hangi şartlarda işleyeceği sözleşmede belirtilir. Bu hususta Hazine Müsteşarlığının prensipleri esas alınır.

İKİNCİ BÖLÜM

İhale İşlemleri, Teklif Alma İşleri

İlan

Madde 6 – 4283 sayılı Kanun ve bu Yönetmelik hükümlerine göre, optimal elektrik üretim sistemi gelişim planları çerçevesinde yapımı öngörülen üretim tesisleri için teklif almak üzere TEAŞ tarafından Resmi Gazete'de ilan yapılır. TEAŞ, üretim şirketini seçme hususunda işin özelliğini belirten şartname ve sözleşmeyi hazırlayarak bu Yönetmelikte belirlenen ihale usullerinden işin gereğine uygun olanını uygular.

Ayrıca üretim tesisi kurmak ve işletmek üzere üretim şirketleri de TEAŞ'a başvurabilirler. Bu durumda önerilen projelerin, optimal sistem gelişim planları çerçevesinde değerlendirilerek uygun görülmesi halinde, TEAŞ'ça üretim şirketini seçme hususunda işin özelliğini belirten şartname hazırlanarak yapımı öngörülen üretim tesisi için teklif almak üzere, rekabet ortamının sağlanması amacıyla işin gereğine uygun ihale yöntemleri de belirlenerek Resmi Gazete'de ilan edilir.

İlan süresi

Madde 7 – İlan; sözleşme ve şartnamelerin isteklilere verilmeye başlanması tarihinden en az onbeş gün önce yayımlanır.

3474

İlanda yer alacak hususlar

Madde 8 – İlanda en az aşağıdaki hususlar belirtilir:

a) Santralın kurulması öngörülen yöre, santralın genel özellikleri, kapasitesi, kabul edilebilir en düşük ünite gücü ve en yüksek santral gücü,

b) İhalenin hangi usulle yapılacağı, önyeterlilik uygulanıp uygulanmayacağı,

c) İhalenin uluslararası olup olmadığı,

d) Şartname ve diğer evrakın bedelli veya bedelsiz olarak nerelerden sağlanabileceği,

e) Tekliflerin hangi gün ve saate kadar, nereye verileceği,

f) TEŞ'ın 2886 sayılı Devlet İhale Kanununa tabi olmadığı, ihaleyi yapıp yapmamakta ve dilediğine vermekte serbest olduğu,

g) Geçici teminat miktarı,

h) İşin özelliğine göre diğer hususlar.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Şartname ve Sözleşmede Yer Alması Gereken Hususlar

Şartnamede yeralması gereken hususlar

Madde 9 – Yap-İşlet modeli ile yapılan ihalelerdeki şartnamelerde işin özelliğine göre, özel ve teknik şartlardan başka aşağıdaki hususlar da belirtilir.

a) İsteklilerde aranacak özellikler,

b) Santralın yeri (yöre olarak), yakıt tipi, ünite ve toplam santral gücü,

c) Minimum ve maksimum ünite gücü, maksimum santral kapasitesi,

d) İhale ve teklif verme şekli, müddeti ve yeri, ihaleden vazgeçme,

e) Önyeterlilik ve yeterlilikle ilgili şartlar,

f) Fiyat ve teklifin geçerlilik süresi,

g) Sözleşme fiyatlarına eskalasyon uygulanıp uygulanmayacağı,

h) İsteklilerin yükümlülükleri,

ı) Üretim şirketinin oluşturulma şekli,

i) Sözleşmenin imzalanması ile ilgili ön koşullar,

j) Hazine garantisi verilip verilmeyeceği,

k) Geçici teminat mektubunun hazırlanması ile ilgili kurallar ve şartlar, geçici teminat miktarı ve teminat olarak nelerin kabul edilebileceği, istenebilecek diğer belgeler, geçici teminat iade şartları,

l) Her türlü vergi, resim, harç, pay, fon ve ihale masrafları, teminat masrafları ve diğer kanuni yükümlülükler ile sözleşme süresi boyunca gerekli her türlü sigortanın üretim şirketinin sorumluluğunda olacağı,

m) İstenen garantiler ile bu garantilerin şartları,

n) Katma Değer Vergisinin teklif fiyatına dahil olup olmadığı,

3475

o) Üretim tesisinin işletmeye alınması ile ilgili olarak zamanlamada bir sınırlama olup olmadığı,

ö) İhaleye katılacaklarda aranılan mali ve teknik yeterlilik şartları ve nitelikler,

p) Projenin finansmanı ile ilgili olarak talep edilen bilgi ve belgeler,

r) TEAŞ'ın 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'na tabi olmadığı,

s) Kanuni ikametgah ve tebligat adresleri, yetki belgeleri,

t) Yazışmalarda kullanılacak dilin Türkçe olacağı, Türkçe ve yabancı dilde hazırlanan şartnamenin yorumlanmasında anlaşmazlık veya çelişki olduğu takdirde Türkçe metnin esas alınacağı,

u) Referans listeleri,

ü) Geçici ve kesin teminatların paraya çevrilme ve TEAŞ adına gelir kaydedilme koşulları,

v) Gerekli görülecek diğer hususlar,

Sözleşmede yeralması gereken hususlar

Madde 10 – Yap-İşlet modeli ile yapılan ihalelerdeki sözleşmede işin özelliğine göre, özel ve teknik şartlardan başka aşağıdaki hususlar da belirtilir.

a) Taraflar,

b) Santralın yeri (yöre olarak), yakıt tipi, ünite ve toplam santral gücü,

c) Sözleşme süresi, sözleşme süresinin uzatılma ve/veya sözleşmenin yenilenme şartları,

d) Üretim tesisinin gerçekleştirilmesi ile ilgili aşamaların (inşaat başlama tarihi, erken üretim ticari işletmeye geçiş) oluşması ile ilgili koşullar,

e) Sözleşme fiyatlarına eskalasyon uygulanıp uygulanmayacağı, uygulanacaksa eskalasyon formülü,

f) Tarafların yükümlülükleri,

g) Ödeme şartları, ödemelerin gecikme durumunda yapılacak uygulama, Hazine garantisinin işleyiş mekanizması,

h) Kesin teminat mektubununun hazırlanması ile ilgili kurallar ve şartlar, kesin teminat miktarı ve teminat olarak nelerin kabul edilebileceği, istenebilecek diğer belgeler, kesin teminatın iade şartları,

ı) Her türlü vergi, resim, harç, pay, fon, teminat masrafları, diğer kanuni yükümlülükler ve sözleşme süresi boyunca gerekli her tür sigorta ile diğer masrafların üretim şirketinin sorumluluğunda olacağı,

i) Ceza şartları,

j) Sözleşmenin feshi koşulları,

k) İstenen garantiler ile bu garantilerin şartları,

l) Enerji birim fiyatında hangi şartlarda ve hangi yöntemle değişiklik öngörülebileceği ve bu değişikliğin ne şekilde uygulanacağı,

m) Süre uzatımı verilebilecek haller ve şartları,

3476

n) Üretim tesisinin işletmeye alınması ile ilgili olarak zamanlamada bir sınırlama olup olmadığı,

o) Kabul işlemleri, performans testleri, ticari işletmeye geçiş şartları,

ö) Devir ve temlik,

p) Anlaşmazlıkların çözüm mercii ve uygulanacak hukuk,

r) Kanuni ikametgah ve tebligat adresleri,

s) Elektrik enerjisini teslim etme, teslim alma şartları ve ölçülmesi,

t) Yapılacak sözleşmenin; gerekli onaylardan ve kesin teminat mektubunun verilmesinden sonra yürürlüğe gireceği,

u) Yazışmalarda kullanılacak dilin Türkçe olacağı, Türkçe ve yabancı dilde hazırlanan sözleşme ve eklerinin yorumlanmasında anlaşmazlık veya çelişki olduğu takdirde Türkçe metnin esas alınacağı,

ü) Geçici ve kesin teminatların paraya çevrilme ve TEAŞ adına gelir kaydedilme koşulları,

v) Gerekli görülecek diğer hususlar.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Önyeterlilik Belgesi Verilmesi ve Teminat Alınması

Önyeterlilik belgesi

Madde 11 – Gerekli görüldüğü takdirde istekliler, belirli mali ve teknik yeterlilik ve nitelikler açısından önyeterlilik değerlendirmesine tabi tutulur. Önyeterlilik öngörülmeyen ihaleler için gerekli yeterlilik değerlendirmesi, tekliflerin değerlendirilmesi işlemi sırasında şartnamede belirtilen hükümler doğrultusunda gerçekleştirilir.

Şartnamede önyeterlilik belgesi verilme usul ve şartları ile yeterlilik için aranan şartlar açıkça belirtilir.

Yeterlilik belgesine esas teşkil etmek üzere;

a) Standartlara uygunluk ve/veya kalite belgesi,

b) Referanslar,

c) Bağımsız denetçi raporları, bilanço, kar-zarar, nakit akım tabloları ve diğer tamamlayıcı mali bilgiler,

d) Teknik kapasite ve donanım,

e) Teklif ananındaki taahhüt durumu,

f) İhale konusu üretim tesisininin özelliklerine göre tesbit olunacak diğer bilgiler,

istenir.

Önyeterlilik belgesi; konu ile ilgili kurulacak önyeterlilik değerlendirme komisyonunun mukayeseli ve gerekçeli değerlendirmesini müteakip, komisyonun teklifi ve TEAŞ Genel Müdürünün onayı ile verilir.

Teminat alınması

Madde 12 – Geçici ve kesin teminatların miktarı, üretim tesisinin tipine ve kapasitesine göre TEAŞ tarafından belirlenerek şartname ve sözleşmede belirtilir.

3477

Geçici teminat

Madde 13 – Geçici teminat içermeyen teklifler açılmaz ve değerlendirmeye alınmaz.

Geçici Teminat;

a) Herhangi bir teklif sahibinin, tekliflerin açılmasından sonra teklifini geri alması,

b) Başaralı bulunan teklif sahibinin, sözleşmede gösterilen süre içinde ve tarif edilen formdaki kesin teminat mektubunu vermemesi,

c) Şartname ve sözleşmede yer alacak diğer durumların oluşması,

hallerinde TEAŞ adına paraya çevrilerek gelir olarak kaydedilir.

Teminat olarak kabul edilecek değerler

Madde 14 – Geçici ve kesin teminat, ABD Doları cinsinden belirtilir ve aşağıdaki biçimlerden birinde olur:

a) Teminat olarak istenen miktarın TEAŞ tarafından belirtilen banka şubesi ve hesaba yatırıldığını belgeleyen makbuz,

b) TEAŞ tarafından belirlenen şekil ve şartlara uygun olarak bir Türk bankası tarafından düzenlenen teminat mektubu. Teminat mektubu, tüm ilgili ortakların adına hazırlanır.

Kesin teminat mektubu süresiz ve koşulsuz olmak zorundadır.

Geçici ve kesin teminat iadesi

Madde 15 – Geçici teminat, sözleşmenin imzalanmasından ve kesin teminat alınmasından sonra üretim şirketine iade edilir.

İhalede başarılı olanı takip eden ilk iki teklif sahibinin geçici teminatyanı ihalenin kesinleşmesine veya geçerlilik sürelerinin sonuna kadar tutulur. Diğer teklif sahiplerinin geçici teminatları iade edilir.

Kesin teminat, üretim tesisi ticari işletmeye geçtikten sonra sözleşmede belirtilen esaslara göre iade olunur.

BEŞİNCİ BÖLÜM

İhale Usulleri ve Tekliflerin Değerlendirilmesi

İhale usulleri

Madde 16 – İhale, rekabet ortamının sağlanabilmesi şartı dikkate alınarak aşağıdaki usullerden birisi ile gerçekleştirilir.

a) Kapalı teklif usulü,

b) Belli isteklililer arasında kapalı teklif usulü,

c) Pazarlık usulü.

Söz konusu ihalelerde gerekli rekabetin sağlanması açısından kapalı teklif usulü tercih edilmekte olup, tekliflerin gizli olarak verilmesini sağlayan kapalı teklif usulü ile belli istekliler arasında kapalı teklif usulü esastır.

TEAŞ herhangi bir sebep gösterilmeksizin veya herhangi bir kayıt ve formaliteye bağlı kalmaksızın tekliflerin tümünü veya bir kısmını reddetme hakkına sahiptir.

Tekliflerin kabul edilmemesi halinde teklif sahipleri hiçbir hak talep edemez.

3478

Kapalı teklif usulü

Madde 17 – Kapalı teklif usulünde; isteklilere duyuru, Resmi Gazete'de duyuru yoluyla yapılır. Bu usulde teklifler kapalı zarafla ve yazılı olarak verilir. İstekliler şartnamede belirtilen esaslara uygun olarak tekliflerini hazırlayıp zarfladıktan sonra, teklif verme son gün ve saatine kadar belirtilen adreste elden teslim ederler. Son teklif verme gün ve saatinden sonra gelen teklifler kabul edilmez ve açılmaz. Teklif alma gününden ve saatinden sonra yapılacak teklifler, teklif değişiklikleri ve teklif iptalleri dikkate alınmaz.

Teklifler, şartnamede belirtilen şekilde teklif verme tarihinin son günü teklif sahiplerinin veya birer temsilcilerinin huzurunda teklif açma komisyonunca alenen açılır ve kapalı zarf ile gelen tekliflerin şartnamede olması istenilen belgelerinde noksanlık olup olmadığı tesbit edilir.

Tekliflerin açılmasını takiben kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilir. Belgeleri tamam olan teklif sahiplerine ait teklif fiyatlarının bulunduğu zarflar açılarak aynı gün okunmasından sonra teklif fiyatlarının bulunduğu zarf komisyon üyelerince paraflanarak bu husus zapta geçirilir ve zabıt üyelerce imzalanır.

İhale evrakında pul, sicil tasdiknamesi, adres, Ticaret Odası belgesi gibi esası etkilemeyen, şekle ait noksanlık bulunan teklifler, teklif açma komisyonunca ihaleye katılanların huzurunda ilgilisine tamamlattırılır, bu mümkün olmadığı takdirde teklifi reddedilir. Eksikliklerin şekilsel olup olmadığı konusunda takdir komisyona aittir.⁽¹⁾

Teklif açma işleminden sonra teklif dokümanları, değerlendirmeye alınmak üzere değerlendirme komisyonuna teslim edilir.

Tekliflerle verilmiş olan geçici teminat mektuplarının ilgili bankalar nezdinde teyit ettirilmesi değerlendirme komisyonu tarafından yaptırılır.

İhale sırasında yetkili temsilcisini hazır bulundurmayan teklif sahipleri ihalenin yapılış tarzına ve teklif açma komisyonunun yaptığı işlemlere itiraz edemezler.

Belli istekliler arasında kapalı teklif usulü

Madde 18 – Belli istekliler arasında kapalı teklif usulü, bu Yönetmeliğin 11 inci maddesinde belirtildiği şekilde önyeterlilik almış olan istekliler arasında kapalı teklif usulü ile yapılır.

Önyeterlilik verilerek belli istekliler arasında kapalı teklif usulü ile yapılması uygun görülen ihalelerde, önyeterlilik şartları belirlenerek, mali yeterlilik, iş durumu ile şartnamelerin öngördüğü diğer özellikler de gözönünde tutularak teklif istenecek olan istekliler belirlenir.

Belli istekliler arasında kapalı teklif usulü ile yapılan ihalelerde, kapalı teklif usulünde belirtilen yönteme göre işlem yapılır.

Pazarlık usulü

Madde 19 – İhalede pazarlık usulünün uygulanması konusunda TEAŞ'ın prensipleri uygulanır.

Tekliflerin değerlendirilmesi

Madde 20 – Şartnamede yeralacak uygunluk ve yeterlilik şartlarını karşılamayan tekliflerin en ucuz olması, tekliflerin değerlendirilmesinde bu teklifin sahibine başarılı sayılması konusunda bir hak kazandırmaz.

Teklif açma komisyonunun kabul ettiği tekliflerin değerlendirilmesi ve karşılaştırılması için genel olarak aşağıdaki hususlar dikkate alınır.

a) Şartname ve sözleşme dokümanlarına uygunluk,

b) Mühendislik ve tasarımın yeterliliği,

______________

(1) 8/4/2021 tarihli ve 31448 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 3794 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “imza sirküleri” ibaresi “sicil tasdiknamesi” şeklinde değiştirilmiştir.

3479

c) Tesisin güvenilirliği, teklifte öngörülen şartları yerine getirme yeteneği, ekipmanların kalitesi,

d) Tesisin emre amedeliği,

e) Finansman temini,

f) Üretim giderleri,

g) İş programı,

h) Garanti edilen performans değerleri,

ı) Teklif fiyatı.

Şartname ve sözleşmeye uygun olarak hazırlanmamış olan teklifler değerlendirmeye alınmaz.

Değerlendirme komisyonu teklifleri karşılaştırmalı olarak inceleyerek görüşünü tekliflerin geçerlilik süresini de dikkate alarak yönetim kurulana bildirir.

Tekliflerin incelenmesi sırasında, mukayeseli incelemeyi yansıtan bir cetvel hazırlanır ve bu cetvel dosyasında muhafaza edilir.

Süre uzatımı

Madde 21 – Değerlendirme işlemleri öngörülen süre içerisinde sonuçlandırılamazsa, teklif verenlerden fiyatları da dahil tekliflerin hiçbir şekilde değiştirilmemesi kaydıyla uygun bir süre daha istenir.

Şartname ve eklerinde veya teklif verenlerin teklif şartları ve teklif fiyatlarında, açıklamayı gerektiren bir durum görüldüğü taktirde, teklif verenlerden gerekli açıklamalar değerlendirme komisyonu tarafından TEAŞ ilgili birimi aracılığı ile istenir. Ancak; bu tür açıklamayı gerektiren hususlar hiçbir şekilde teklifin niteliğini ve fiyatlarını değiştiremez.

Değerlendirme, değerlendirme protokolü

Madde 22 – Değerlendirme komisyonu aşağıda yazılı bilgileri kapsayan bir protokol hazırlar:

a) Protokolün tarihi, numarası,

b) Üretim tesisinin yeri ve kapasitesi,

c) Teklif veren firmaların adları ve verdikleri fiyatlar (fiyatlar ABD Doları cinsinden ifade edilmelidir.)

d) Teklif edilen tesisin özellikleri ve şartnamelere uygunluk dereceleri,

e) Enerji birim fiyatının yıllara dağılımı, ödemelere esas alınmak üzere teklifin verildiği para birimi,

f) Seçilen teklif sahibinin adı ve diğerlerine göre tercih sebepleri,

g) Şirketlerin mali durumu, kredi ve finansman temini ile ilgili teyit ve taahhüt mektuplarına ilişkin bilgiler,

h) Varsa diğer açıklama ve düşünceler,

Birden fazla istekli tarafından aynı fiyatın teklif edilmesi ve bu tekliflerin eşit derecede uygun görülmesi halinde; teknik şartlar, fiyatların dağılımı ve kalite dikkate alınarak karar verilir. Bu konuda tereddüt oluşması halinde sözkonusu teklif sahiplerinden ikinci bir kapalı teklif istenir ya da bu teklif sahipleri komisyonca kararlaştırılacak belli bir gün ve saatte pazarlığa çağrılabilir. İşin pazarlığa bırakılması halinde şartname ve sözleşmede belirtilen şartların aynen muhafazası zorunludur.

3480

ALTINCI BÖLÜM

Teklif Açma, Önyeterlilik ve Teklif Değerlendirme Komisyonlarının Oluşturulması

Komisyonların oluşumu ve yetkilendirme

Madde 23 – Teklif açma, önyeterlilik ve değerlendirme komisyonları TEAŞ'ın ihtisas birimlerinde çalışan, konusunda uzman elemanlardan TEAŞ Genel Müdürünün onayıyla oluşturularak yetkilendirilir. Komisyonun onayı sarısanda komisyon başkanı olarak görevlendirilecek TEAŞ Genel Müdür Yardımcısı da TEAŞ Genel Müdürünce belirlenir. Önyeterlilik ve değerlendirme komisyonları; hukuk müşavirliği ile mali işler ve finans yönetimi, ticaret, planlama, termik santralların ihalesi ve tesisi, termik santralların işletmesi, iletim şebekelerinin tesisi ve ihalesi, iletim şebekeleri işletme, iletişim, kontrol ve otomasyon, yük dağıtımı, özelleştirme ve çevre ile ilgili birimlerden en az birer elemanın katılımıyla oluşturulur.

Teklif açma komisyonu ise; hukuk müşavirliği, ticaret, termik santralların ihalesi ve tesisi, iletim şebekelerinin tesisi ve ihalesi, özelleştirme ile ilgili birimlerden en az birer elemanın katılımıyla oluşturulur.

Uzman kişilerden görüş isteme

Madde 24 – Değerlendirme komisyonunca gerekli görüldüğü takdirde komisyonun teklifi TEAŞ Genel Müdürünün onayı ile uzman kişilerden görüş istenebilir.

Karar yeterlilik sayısı

Madde 25 – Tüm komisyonlarda kararlar oy çokluğu ile alınır. Eşitlik halinde başkanın oyu çift sayılır. Komisyon kararları gerekçeleri belirtilerek yazılır, üyeler çekimser oy kullanamazlar, karşı görüşte olan üyeler gerekçelerini protokola yazarak imzalarlar. Komisyon üyeleri protokola geçen karar, mütalaa ve gerekçelerden şahsen sorumludurlar.

YEDİNCİ BÖLÜM

Ruhsat ve İzin İşlemleri

Prensipler

Madde 26 – Alınan teklifler TEAŞ tarafından değerlendirildikten sonra, uygun teklif belirlenerek, ilgili üretim şirketine tesis kurma ve işletme izni verilmek üzere Bakanlığa gönderilir. Bakanlık, uygun gördüğü takdirde; başarılı teklif sahibine tesis kurma ve işletme izni verilmesi konusundaki kararını TEAŞ'a bildirir. Bunun üzerine TEAŞ'ca, başarılı teklif sahibine, belirlenen süre içerisinde üretim şirketini kurma çalışmalarını tamamlayarak Bakanlıktan tesis kurma ve işletme iznini alması konusunda yazılı olarak bildirimde bulunulur. Bakanlıkça üretim şirketine verilecek izin ve ruhsatın sürelerinin belirlenmesinde sözleşme süresi ile üretim tesisinin ekonomik ömrü dikkate alınır.

Süre uzatımı

Madde 27 – Bu Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin (g) bendinde belirtildiği şekilde sözleşme süresinin uzatılması veya sözleşmenin yenilenmesi durumunda izin ve ruhsat süreleri de sözkonusu süre kadar uzatılır.

Geçici ve kesin kabul

Madde 28 – Tesisin geçici kabul işlemleri Bakanlığın uygulama esasları çerçevesinde sözleşmede yer alan hükümlere uygun olarak yapılır. Bu Yönetmelik kapsamı işlerde; üretim tesisinin kesin kabul işlemleri, geçici kabul sırasında tesbit edilen fakat sözleşmede öngörülen hükümler çerçevesinde geçici kabulün yapılmasına engel teşkil etmeyen eksik ve kusurlu işlerin tamamlanması için öngörülen süre sonunda yapılır.

Onay

Madde 29 – Sözleşmede ve TEAŞ'ın enterkonnekte sisteme bağlı olarak çalışacak üretim tesislerinin uymaları gereken kriterlerinde belirtilen, üretim tesisine ait Bakanlığın uygulama esasları çerçevesinde proje ve belgeler Bakanlık onayına tabi olup, onaylı proje ve belgeler kabul işlemleri

3481

sırasında üretim tesisinin öngörüldüğü şekilde gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğinin tesbitinde esas alınır. Sözkonusu proje ve belgeler üretim şirketince sözleşmede öngörülen şekil ve şartlarda hazırlanarak altı nüsha olarak TEAŞ'a verilir. TEAŞ gerekli incelemeleri yaptıktan ve gerekiyorsa üretim şirketince gerekli düzeltmelerin yapılmasını sağladıktan sonra bu proje ve belgeler onaylanmak üzere Bakanlığa gönderir.

Bu maddede belirtilen ve Bakanlıkça onaylanan proje ve bilgilerde olabilecek değişiklikler de Bakanlığın onayına tabidir.

İzin ve Ruhsat

Madde 30 – Tesisin başarılı geçici kabulü yapıldıktan sonra Bakanlık tarafından şirkete işletme ruhsatı verilir.

Üretim şirketinin Bakanlıkça verilen izin ve ruhsat şartlarına uymaması halinde, sözleşmede belirtilen usulde Bakanlıkça ihtar edilir. Üretim şirketinin ihtira konu aykırı tutumunun devam etmesi halinde; tutumunu ve aykırılığa neden olan durumu düzeltmesi için üretim şirketine bir süre tanınır. Tanınacak süre sözleşmede belirtilir. Bu süre sonunda da üretim şirketince gerekli işlemin yapılmaması veya önlemin alınmaması durumunda söz konusu izin iptal edilir. Bu madde kapsamında üretim şirketine yapılan ihtarlar TEAŞ'a da bildirilir. Bu konuda 4 üncü maddenin (e) bendi hükmü de dikkate alınır.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Çeşitli Hükümler

Sözleşme imzalanması

Madde 31 – Tekliflerin değerlendirilmesi yapıldıktan, Bakanlık'ça tesis kurma ve işletme izni verileceği TEAŞ'a bildirildikten sonra, 26 ncı maddede öngörülen koşullar çerçevesinde başarılı teklif sahibi şartname ve sözleşmede öngörüleceği şekilde üretim şirketini oluşturur. Oluşturulan bu üretim şirketine Bakanlıkça tesis kurma ve işletme izni verildikten sonra TEAŞ tarafından sözleşme imzalanmak üzere davet edilir ve sözleşme imzalanır.

Seçilen ve kendisine bildirim yapılan teklif sahibi sözleşme imzalamaya mecburdur. Bu mecburiyete uymadığı takdirde, başarılı teklif sahibinin geçici teminat mektubu TEAŞ adına paraya çevrilerek gelir kaydedilir ve değerlendirmede ikinci olan teklif sahibi, yukarıda belirtilen şekilde sözleşme imzalamaya çağırılır. İkinci teklif sahibi ile de sözleşme imzalanamaz ise aynı şekilde üçüncü teklif sahibi sözleşme imzalamaya çağırılır.

TEAŞ'ın, seçilen ve kendisine bildirim yapılan teklif sahibinin sözleşme imzalama mecburiyetine uymaması halinde değerlendirmede ikinci olan, değerlendirmede ikinci olan teklif sahibinin de bu mecburiyete uymaması halinde, değerlendirmede üçüncü olan teklif sahibi ile sözleşme imzalama aşamasında teklif esasları ve şatlarının değişmemesi koşuluyla indirim isteme hakkı saklıdır.

Sözleşme imzalanmasından sonra yapılacak işlemler

Madde 32 – Sözleşme yapıldıktan sonra üretim şirketinin sözleşme hükümlerine uymaması halinde, sözleşmede belirtilen usulde ihtarda bulunulur. Şirketin söz leşme hükümlerine aykırı tutumunun devam etmesi halinde ise mevcut sözleşme feshedilerek kesin teminatı gelir kaydedilir.

Diğer işlemler

Madde 33 – İhale işlemleri, isteklilerden gelecek teklifler ve ekleri ile bunlar üzerinde verilecek karar, emir ve yapılacak yazışmalar ve her türlü ticari bilgi, evrak ve işlemler gizlidir.

Sözleşme kurallarına uymayan veya sistem şartlarından veya piyasa fiyat hareketlerinden kendilerine fayda sağlamak için sözleşme hükümlerini yerine getirmeyen işlerine hile ve fesat karıştırdıkları tesbit edilen istekliler hakkında gerekli yasal işlemler yapılır.

Yürürlük

Madde 34 – Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 35 – Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Türkiye Elektrik Üretim İletim Anonim Şirketi yürütür.

	1/8/1997 TARİHLİ VE 97/9853 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARI İLE YÜRÜRLÜĞE KONULAN YÖNETMELİĞE EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN YÖNETMELİKLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTEREN TABLO
Ek ve Değişiklik Getiren Yönetmeliği Yürürlüğe Koyan Yönetmeliğin			97/9853 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Yürürlüğe Konulan Yönetmeliğin Değişen Maddeleri	Yürürlüğe Giriş Tarihi
Tarihi		Numarası		Yürürlüğe Giriş Tarihi
7/4/2021		3794	17	8/4/2021

Full & Egal Universal Law Academy